Кіріспе

Бизнес және қаржы саласында, реттеуші өкілеттігі бар ұйым.

Өзін-өзі реттеуші ұйым (SRO) – бұл сала немесе кәсіпке белгілі бір дәрежеде реттеуші өкілеттікті жүзеге асыратын ұйым. Реттеуші өкілеттік мемлекеттік реттеудің орнына немесе мемлекеттік реттеуге қосымша қолданылуы мүмкін. SRO-ның реттеуші өкілеттікті жүзеге асыру қабілеті міндетті түрде мемлекеттен берілген өкілеттікке байланысты емес.

Америка Құрама Штаттары

АҚШ-тың құнды қағаздар заңнамасында өзін-өзі реттеуші ұйым – бұл анықталған термин. Басты федералды реттеуші орган – Бағалы қағаздар және биржалар комиссиясы (SEC) 1934 жылғы Федералдық бағалы қағаздар биржасы туралы заңмен құрылды. SEC бастапқыда Ұлттық бағалы қағаздар дилерлері қауымдастығына (NASD, қазіргі Қаржы индустриясын реттеуші орган (FINRA)) және ұлттық қор биржаларына (мысалы, NYSE) құнды қағаздар саудасы және брокерлік қызметіне қатысты белгілі бір салалық стандарттар мен талаптарды орындауға өкілеттік берді. 2007 жылдың 26 шілдесінде SEC NYSE және NASD-нің атқару органдарының бірігуін мақұлдады, осылайша жаңа SRO – Қаржы индустриясын реттеуші орган (FINRA) құрылды. Сонымен қатар, Конгресс Муниципалдық бағалы қағаздар ережелерін жасау кеңесін (MSRB) құрды, ол салықтан босатылған облигацияларды, 529 колледж жинақтау жоспарларын және муниципалдық бағалы қағаздардың басқа түрлерін кепілдендіретін, саудалайтын және сататын брокерлер мен банктерді басқаратын инвесторларды қорғау ережелерін қабылдаумен айналысатын SRO ретінде бекітілді.

Мысалдар

Америкалық төрелік қауымдастығы да ресми, заңды мәртебесі бар SRO болып табылады. Бағалы қағаздар индустриясында SRO-лардың маңыздылығынан SRO термині көбінесе заңмен немесе мемлекеттік агенттікпен индустрияның белгілі бір саласын бақылауға уәкілетті ұйымды таңбалау үшін тар мағынада қолданылады. Ұлттық риэлторлар қауымдастығы (NAR) – мемлекеттік бақылаудың немесе реттеудің жоқтығынан туған құлдырауды толтыратын SRO-ның мысалы. NAR көптеген жариялау қызметтерінің ережелерін және брокерлердің оларды қалай пайдалануын анықтайды. Тағы бір мысал – Американдық медициналық қауымдастық, ол этика, мүдделер қақтығысы, тәртіптік шаралар және медицинадағы аккредиттеу қағидаларын белгілейді. BBB National Programs – балалар жарнамасын тексеру бөлімі (CARU) және Ұлттық жарнама бөлімі (NAD) сияқты бірнеше SRO-ны біріктіретін ұйым, бұрын Жарнамалық өзін-өзі реттеу кеңесі деп аталған, ол АҚШ жарнама индустриясының өзін-өзі реттеу органы болып табылады. Бұл бағдарламалар ережелерді белгілеуден өзге, компанияларға, ішкі және сыртқы кеңесшілерге, тұтынушыларға және басқа да тараптарға жеке деректерді қорғау, жарнама, деректерді жинау, балаларға бағытталған маркетинг және басқа да салаларда үшінші тараптың жауапкершілігін қамтамасыз ету және дауларды шешу қызметтерін ұсынады.

Қазақстан

"Өзін-өзі реттеу туралы" заң Қазақстан Парламентімен 2015 жылы қабылданды.

Ресей

2007 жылы Ресей СРО-ларды реттеуді қадағалайтын заң қабылдады.