Кіріспе

Sol Kaplan) (19 сәуір 1919 - 14 қараша 1990) - американдық композитор (1919–1990). Ол американдық кино және теледидар музыкасын жазған композитор.

Өмір және мансап

Каплан Филадельфияда, Пенсильвания штатында дүниеге келген. Ол табысты концерттік пианист ретінде жұмыс істеді, тіпті 1941 жылы Карнеги залында өнер көрсеткен. Сол жылы ол өзінің алғашқы киноға музыка жазды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Каплан АҚШ Армиясының Сигнал корпусы мен Стратегиялық қызмет кеңсесінің (кейіннен ЦРУ-ға айналған) кино бөлімдері үшін музыка жазды. Ол "Титаник" және "Ниагара" фильмдері, соның ішінде ондаған фильмге музыка жазды. 1950-ші жылдары Америкаға қарсы қызметтер жөніндегі Палата комитетінің алдында куәлік беруде ынтымақтастық көрсетпегендігі үшін Голливудтың қара тізіміне ілігіп, оның кино мансабы тоқтап қалды. "Star Trek" үшін Каплан "Ішкі жау" және "Қиямет машинасы" атты екі эпизодқа музыка жазды. Джефф Бонд атап көрсеткендей: "Ол сериал үшін бар болғаны екі музыка жазса да, Нью-Йорк композиторы Сол Капланның музыкасы шоудың алғашқы екі маусымында жиі қолданылды".

HUAC алдындағы сөйлеу

Сол Каплан 1940-1953 жылдар аралығында 30-дан астам голливуд фильмдеріне музыка жазған. Джон Гарфилд куәлік беру кезінде Капланның өзінің досы екенін айтқаннан кейін, оны Америкаға қарсы әрекеттер жөніндегі Палата комитеті (HUAC) шақыртты. Каплан ешқашан коммунист ретінде танылмаған; Гарфилд коммунист екенін жоққа шығарды; бірақ Каплан 20th Century Fox студиясынан жұмыстан босатылды, онда ол бір жылға келісімшарт бойынша жұмыс істеген. Каплан көптеген студия басшыларының Гарфилдпен достық қарым-қатынаста болғанын, тіпті оны жұмыстан босатқан адамның да арасында екенін айтып наразылық білдірді, содан кейін ол апта сайынғы "сынақ" негізінде қайта жұмысқа орналастырылды. Оның куәлігі 1953 жылдың 8 сәуірінде өтті. Ол комитеттен өзінің айыптаушыларын көрсетуді талап етіп, ынтымақтастықтан бас тарту үшін Азаматтардың құқықтары туралы билльді (Bill of Rights) пайдаланды. Каплан куәлік бергеннен кейін жұмысқа келгенде, оған конгрессмен Клайд Дойлдың алдына жеке түрде барса, жұмысын сақтап қалуы мүмкін екені айтылды. Каплан бас тартты және сол күні жұмыстан босатылды.

Жеке өмір

Каплан актриса Фрэнсис Хефлинге (актер Ван Хефлиннің қарындасы) үйленген. Олардың ұлы – кинорежиссер Джонатан Каплан, екі қызы – Нора Хефлин және Мади Каплан Аерн. Сол Каплан 1990 жылы 71 жасында өкпе рагынан қайтыс болды.