Кіріспе

Иракты қайта құру жөніндегі арнайы бас инспектордың кеңсесі (SIGIR) (2004 жылдың қазаны – 2013 жылдың қазаны) Коалициялық уақытша билігінің бас инспекторы кеңсесінің (CPA IG) мұрагері ретінде құрылды. SIGIR – Конгресс Ирактағы 52 миллиард долларлық АҚШ қайта құру бағдарламасын пайдалануды (немесе дұрыс пайдаланбауды) қадағалау үшін құрған тәуелсіз үкіметтік агенттік. Стюарт В. Боуэн 2004 жылдың 20 қаңтарында CPA IG лауазымына тағайындалды және 2013 жылдың қазан айында кеңсе жабылғанға дейін қызмет етті. SIGIR тікелей Конгресске, Мемлекеттік хатшыға және Қорғаныс хатшысына есеп берді. SIGIR-дің міндеті – АҚШ қаржыландырған Иракты қайта құру саясатын, бағдарламаларын және операцияларын ауқымды аудиттер, инспекциялар және тергеулер арқылы тәуелсіз және объективті түрде қадағалауды қамтамасыз ету болды. 2009 жылдың шілдесіне дейін SIGIR Конгресске 22 тоқсандық есеп, 303 аудит пен инспекция, 386 ұсыным және төрт сабақтар туралы есеп ұсынды. SIGIR өкілдері Конгресс алдында 27 рет куәлік берді. 2009 жылдың ақпан айында SIGIR өзінің төртінші сабақтар есебін жариялады – «Қиын сабақтар: Иракты қайта құру тәжірибесі». «Қиын сабақтар» – АҚШ-тың Иракты қайта құру жөніндегі алғашқы толық есебі, қайта құру бағдарламасы кезінде туындаған көптеген қиындықтарды баяндайды және қайта құру тәжірибесінен алынған 13 сабақпен аяқталады.

Заң мен саясатқа әсер ету

SIGIR есептері АҚШ-тың қайта құру саясатында бірнеше маңызды өзгерістерге әкелді. Заңдағы және негізгі агенттіктердің саясаты мен процедураларындағы бұл өзгерістер басқару тиімділігін арттырып, шетелдегі төтенше жағдайларға қатысты тиімді тәсілдерді әзірлеуге ықпал етті. SIGIR қадағалау жұмысының АҚШ саясатына әсер еткеніне кейбір мысалдар: (1) Мемлекеттік департаменттің Ирактағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы бағдарламаларын қайта ұйымдастыру; (2) Конгресс кез келген жобаға жұмсалатын Командирдің төтенше жағдайларға қарсы ден қою бағдарламасының қаражатына қатаң шектеулер қоюы; (3) АҚШ қаржыландыратын активтерді Ирак үкіметіне берудің жақсартылған процестерін құру; (4) Басқару және бюджет басқармасының жаңартылған мемлекеттік сатып алу бойынша нұсқауларын шығаруы, соның ішінде төтенше жағдайларды жоспарлау және ұлттық төтенше жағдайларға жауап беру кезінде қарастырылуы тиіс бірқатар басқару және операциялық жақсы тәжірибелер; және (5) Конгресс Ауғанстанда АҚШ қаржыландыратын қайта құру жұмыстарын қадағалау үшін SIGIR үлгісіндегі SIGAR және Қазынашылық департаментінің 700 миллиард долларлық қиын жағдайдағы активтерді құтқару бағдарламасын (TARP) қадағалау үшін SIGTARP екі жаңа арнайы бас инспекторды құру. SIGIR SIGAR және SIGTARP-тің құрылуы мен дамуы кезінде оларға ресурстар мен тәжірибе ұсынды.

Тану

SIGIR-дің жұмысы Президенттің Сапалылық және тиімділік жөніндегі кеңесінен үш награда алды. SIGIR-дің талдаулары мен қорытындылары Конгресс комитеттері, сарапшылық орталықтар және саясатты зерделейтін органдар, мысалы Ганслер комиссиясы, Ирак және Ауғанстандағы соғыс кезеңіндегі келісімшарттар жөніндегі комиссия, Иракты зерттеу тобы дайындаған маңызды саяси құжаттарға үлкен үлес қосты. Әскери академияның Әлемдік саясат институтындағы тыңшы Брайан Меннес генерал, "Ұлттық қауіпсіздік реформасы жобасынан тыс қауіпсіздік реформасы" атты мақаласында SIGIR-дің жетіспеушіліктерін көрсетіп, UC ұлттық қауіпсіздігін сынады.