Кіріспе

Алма сорты
Ресейдегі ауылдық елді мекендер

Антоновка (Антоновка, Antonówka) – Ресейде, оның ішінде патшалық және кеңестік кезеңдерде, сондай-ақ Польша мен Беларусьте кең таралған, күшті қышқыл дәмі бар кеш күздік немесе ерте қысқы алма сорттарының тобы. Ең танымал орыс сорты – Антоновка обыкновенная (жалпы Антоновка), одан басқа сорттар шығарылған. Антоновканың кейбір сорттарын Ресейдің белгілі табиғаттанушысы және өсімдіктер селекционері Иван В. Мичурин Тамбов облысындағы тәжірибелік бағында өсіріп, 1888 жылы ұсынған. Антоновка өзінің теңдесі жоқ күшті және жағымды жеміс иісімен әйгілі.

Польшалық сорттар

Польшада екі түрі бар: Антоновка Звыкла (Ресейдегідей) және Антоновка Бяла, сонымен қатар Смиетанкова (Антоновка ақ немесе қаймақты) деп те аталады, оның жемісі әлдеқайда ірі және ақ болып, қыркүйектің соңында піседі, бірақ сақталу мерзімі қысқа.

Қаттылығы

Антоновка ағашының танымалдылығын оның Шығыс Еуропа мен Ресейдің көптеген аймақтарында кездесетін ұзақ және қатал қысқа төтеп беру қабілеті арттырады. Оның жемістерін жақсы сақтау қасиеттері мен ұзақ өмір сүруі де оны танымал етеді. Осы қасиеттері орыс сортын дача иелері арасында ерекше сүйікті етті, және ол көптеген посткеңестік мемлекеттердегі дачаларда кеңінен өсіріледі, онда оны "халық алмасы" (народное яблоко) деп атайды. Антоновка суыққа өте төзімді және бір терең тамырға ие (алма ағаштары үшін бұл сирек кездесетін жағдай), сондықтан ол тамырлық қалпы ретінде қолданылады. Антоновка тамырлық қалпы -45 °C дейін суыққа төзімді, жақсы бекіген, өте күшті және стандартты өлшемдегі ағаш өсіруге мүмкіндік береді.

Қолданылуы

Жемістердегі қанттың салыстырмалы түрде төмен мөлшеріне байланысты Антоновка алмалары алма пирогына және кешкі алма шарабына ерекше жақсы келеді. Бұл шараптың дәмі, тәтті сорттардан жасалған шарапқа қарағанда айқын жеңіл болады. Польшада Антоновка алмалары көбінесе алма желесі жасауға қолданылады.

Антоновканың культивары

Антоновка – 19 ғасырда Ресейдің Курск облысынан тарала бастаған халықтық селекцияның сорты. Жеміс беретін ағаштар бұрынғы Кеңес Одағының шегінен тыс жерлерде кеңінен танылмағанымен, көптеген балабақшалар Антоновка тамыр жүйесін қолданады, себебі ол жақпа сорттарына қысқа төзімділік қасиетін береді.

Мәдениет

Иван Буниннің 1900 жылы жазылған "Антонов алмалары" әңгімесі – орыс помещиктерінің өмір салтының жоғалуын бейнелейтін, осы алма түріне арналған бір түрлі мақтау өлеңі. 2008 жылдың 19 тамызында Курск қаласында Антоновка алмасына ескерткіш ашылды. Мүсінді Вячеслав Клыков жасаған, оның диаметрі 1,5 метрді құрайды.

Аия Илу

Антоновка – Айя Илудың анасы.