Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
ЛГБТ құқықтарын қорғау ұйымы
LGBT rights organisation
Норвегиялық жыныстық және гендерлік әртүрлілік ұйымы (норв. FRI – foreningen for kjønns og seksualitetsmangfold) – Норвегиядағы гей, лесбиян, бисексуал, трансгендер және интерсексуал адамдардың мүдделерін білдіретін ең көне, ең ірі және маңызды Норвегиялық мүшелік ұйым. Ол 1949 жылы 1948 жылғы Даниялық үйірмесінің (қазіргі ЛГБТ Дания) Норвегиялық бөлімшесі ретінде құрылған, кейіннен тәуелсіз ұйымға айналды. Бұл Норвегияның алғашқы гей құқықтарын қорғау ұйымы, ол ерлер арасындағы жыныстық қатынастарды қылмыстық жазаға тартуға қарсы күресті (әйелдер арасындағы жыныстық қатынастар ешқашан қылмыстық жазаға тартылмаған, себебі сол кезде әйелдердің дербес жыныстық қабілеті жоқ деп есептелген). Көп ұзамай ол барлық ЛГБТИҚ+ құқықтарын қамтуға көшті. Ұйымның мақсаттарын қолдайтын кез келген адам мүше бола алады. 2016 жылға дейін ол Лесбиян, Гей, Бисексуал және Трансгендерлердің Ұлттық қауымдастығы (норв. Landsforeningen for lesbiske, homofile, bifile og transpersoner; LLH) деп белгілі болды. Инге Александр Гештванг 2020 жылы ұйым президенті болды. Ұйым Норвегия үкіметімен ынтымақтасады және қызметі үшін үлкен мемлекеттік қаржыландыру алады. Халықаралық деңгейде ол британдық Stonewall ұйымымен ынтымақтасады және АҚШ Мемлекеттік департаментінің Жалпығалымдық теңдік қорының серіктесі болып табылады. Оның шамамен 5000 мүшесі бар, ал орталық кеңсесінде 20-ға жуық қызметкер жұмыс істейді.
The Norwegian Organisation for Sexual and Gender Diversity (Norwegian: FRI – foreningen for kjønns og seksualitetsmangfold) is the oldest, largest and preeminent Norwegian member organization representing the interests of gay, lesbian, bisexual, transgender and intersex persons in Norway. It originated as the Norwegian branch of the Danish Circle of 1948 (now LGBT Danmark) in 1949 and later became an independent organization. It was Norway's first gay rights organization, and campaigned against the criminalization of sexual relations between men (sexual relations between women were never criminalized because women were then not considered to have an independent sexuality). It eventually expanded its focus to include all LGBTIQ+ rights. Membership is open to anyone who supports the organization's goals. It was known as the National Association for Lesbian, Gay, Bisexual and Transgender People (Norwegian: Landsforeningen for lesbiske, homofile, bifile og transpersoner; LLH) until 2016. Inge Alexander Gjestvang became president of the organization in 2020. The organization cooperates with the Government of Norway, and receives substantial public funding for its activities. Internationally it cooperates with its British counterpart Stonewall and is a partner of the Global Equality Fund of the United States Department of State. It has around 5,000 members and its central secretariat has around 20 employees.
Тарих
Ұйым 1948 жылғы Даниялық шеңбердің (қазіргі ЛГБТ Danmark) Норвегиядағы филиалы ретінде құрылды, ол 1949 жылы Норвегияда екі өкілді қабылдады. Даниялық қауымдастықтың Норвегиядағы филиалы 1950 жылдың 20 мамырында ресми түрде ашылды, осылайша гомосексуалдар үшін алғашқы норвегиялық ұйымға айналып, Норвегияда гомосексуалдардың құқықтары үшін ұйымдастырылған жұмыстың бастамасы болды. 1953 жылы ұйымның атауы Det norske forbundet av 1948 (DNF 48) болып өзгертілді. Осы кезде гомосексуализм Норвегияда қылмыстық құқық бұзушылық болып есептелді, сонымен қатар психиатриялық диагноз да қойылды. Ұйым қылмыстық қудалау мен кемсітуден қорқып, құпия жұмыс істеді. Ұйымды ашық түрде таныстырған бірінші адам болуына 15 жыл уақыт кетті: Карен Кристин Фриле (Ким), ол 1965 жылдан бастап DNF-тің алғашқы журналының, OSS (ағылш. US) ашық лесбияндық редакторы болды. 1968 жылы Ким Фриле DNF 48-дің жетекшісі болды, ал 1971 жылдан 1989 жылға дейін ұйымның бас хатшысы қызметін атқарды. 1976 жылы DNF 48 фракцияларға бөлінді, олардың бірі гомофильдік ұйымдар кеңесі – Fellesrådet for homofile organisasjoner (ағылш. Joint council for gay organizations) атанды. 1992 жылдың 29 қарашасында LLH құрылғанда фракциялар қайта біріктірілді. 2008 жылдың маусым айында өткен ұлттық құрылтайда ұйымның атауы Лесбияндық және гомосексуалдық азаттық үшін ұлттық қауымдастық (ағылш. The National Association for Lesbian and Gay Liberation) деген мағынаны білдіретін Landsforeningen дегеннен LLH қысқартуына өзгертілді, бұл бұрын қолданылып келген аббревиатура еді. LLH енді Лесбияндық, гомосексуалдық, бисексуалдық және трансгендерлік адамдар үшін ұлттық қауымдастық (ағылш. The National Association for Lesbian, Gay, Bisexual and Transgender People) дегенді білдірді. 2016 жылғы ұлттық құрылтайда ұйымның атауы FRI – foreningen for kjønns- og seksualitetsmangfold болып өзгертілді. 2014 жылдың ақпанында Amnesty International және Лесбияндық, гомосексуалдық, бисексуалдық және трансгендерлік адамдардың ұлттық қауымдастығы Норвегия үкіметіне қолданыстағы заңдар мен тәжірибені өзгертуді, сүректендіру талабын тоқтатуды, гендерлік тануды барлық адам үшін қолжетімді етуді және трансгендерлік адамдарға қалаған медициналық көмек пен процедураларды алуға мүмкіндік беруді талап етті, бұл Еуропада трансгендерлік адамдардың құқықтарының жетіспеушілігіне қарсы күрес мақсатын көздейді. FRI-нің Ослодағы филиалы жыл сайын Oslo Pride іс-шарасын өткізеді.
The organization originated as the Norwegian branch of the Danish Circle of 1948 (now LGBT Danmark), which accepted two representatives in Norway in 1949. The Norwegian branch of the Danish association was formally inaugurated on 20 May 1950, thereby becoming the first Norwegian organization for gays and the start of organized work for gay rights in Norway. In 1953, the organization's name was changed to Det norske forbundet av 1948 (DNF 48). At this time, homosexuality was a criminal offence in Norway, in addition to being a psychiatric diagnosis. The organization worked in secrecy out of concern for criminal prosecution and discrimination. It would take 15 years before someone began to openly represent the organization: Karen Christine Friele (Kim), who from 1965 was the openly lesbian editor of DNF's first journal, OSS (English: US). In 1968, Kim Friele took over as leader of DNF 48, and from 1971 to 1989 she acted as secretary general of the organization. In 1976, DNF 48 was split into factions, one of the factions becoming Fellesrådet for homofile organisasjoner (English: Joint council for gay organizations). The factions were again united when LLH was created 29 November 1992. At the national congress in June 2008, the organization's name was changed from Landsforeningen for lesbisk og homofil frigjøring (English: The National Association for Lesbian and Gay Liberation) to LLH, which had formerly been the abbreviation. LLH now stood for Landsforeningen for lesbiske, homofile, bifile og transpersoner (English: The National Association for Lesbian, Gay, Bisexual and Transgender People). At the national congress In 2016, the organization's name was changed to FRI – foreningen for kjønns og seksualitetsmangfold. In February 2014, the Amnesty International and the National Association for Lesbians, Gays, Bisexuals and Transgender People called on the Norwegian government to modify current laws and practices, guarantee the termination of the sterilization requirement, allow for gender recognition to be accessible to everyone, and allow transgender people to be able to access the health treatments and procedures they wish to be done, all in an attempt to attack the lack of rights for transgender people in Europe. FRI's Oslo branch hosts the event Oslo Pride every year.
ЛГБТ+-ға қарсы жеккөрушілік
ЛГБТ-ға қарсы топтар әлеуметтік желілерде "Осло мақтанышына" қарсы белсенді науқан жүргізіп, "мақтаныш идеологиясын" және/немесе гендерлік идеологияны дәстүрлі құндылықтарға қауіп деп көрсетіп отыр. Атап айту керек, трансгендерлерге қарсы топтың жетекшісі, Халықаралық әйелдер декларациясы (WDI) ұйымының өкілі, FRI қызметкеріне қатысты жеккөрушілік сөздері үшін тергеуге алынып отыр. Профессор Элизабет Л. Энгебретсен Норвегиядағы гендерге қарсы қозғалыстың әлеуметтік желілердегі қызметін талдап, WDI ұйымымен байланысты топтар мен жеке тұлғалар, мысалы, FRI-ге шабуыл жасайтын анонимді Twitter пайдаланушылары, "демократияға күрделі қауіптің" бір бөлігі екенін, олардың "негізгі адам құқықтарына реакциялық популисттік қарсылық" білдіретінін және трансгендерлердің өмір сүруінің ең қарапайым негіздерін "қарғалауға" тырысатынын атап көрсетті.
Anti LGBT groups have actively campaigned against Oslo Pride on social media, portraying “Pride ideology” and/or gender ideology as a threat to traditional values. Notably, the leader of anti trans group Women's Declaration International (WDI) is investigated for hate speech against an employee of FRI. Professor Elisabeth L. Engebretsen has analyzed the social media activities of the anti gender movement in Norway and noted that the groups and individuals associated with WDI, such as anonymous Twitter users targeting FRI, are part of a "complex threat to democracy" that "represent[s] a reactionary populist backlash to basic human rights principles," and that they seek to "demonize the very basics of trans existence."
2022 жылы Ослодағы "Прайд" акциясына қарсы шабуыл
2022 жылдың маусым айында FRI-дің Осло бөлімшесі ұйымдастырған Осло Прайды, жергілікті ЛГБТ мақтанышы шарасына қатысты жерлерде қарулы адам жаппай оқ жауып шабуыл жасады. Полиция бұл оқиғаны террористик шабуыл ретінде тергеп жатыр. Осының салдарынан, сол жылы Осло Прайды тоқтатылды. Норвегия үкіметінің Экстремизм комиссиясының төрағасы Кэтрин Торлейфссон және Amnesty International бұл шабуылды Норвегия мен Еуропада ЛГБТ+ адамдарына жасалған шабуылдардың күшею үрдісімен байланыстырды, бұл шабуылдар экстремистік онлайн форумдарда да, ашық әлеуметтік желілерде де орын алды.
In June 2022, Oslo Pride, the local LGBT pride event hosted by the Oslo branch of FRI, was targeted by a gunman who committed a mass shooting at sites associated with the event. The police is investigating the incident as a terrorist attack. As a result, Oslo Pride was canceled that year. The head of the Norwegian government's Extremism Commission, Cathrine Thorleifsson and Amnesty International, linked the attack to a pattern of increased attacks on LGBT+ people in Norway and Europe, both on extremist online forums and open social media platforms.
Іс-шаралар
Ұйым Норвегияда және әлемнің қалған бөлігінде жыныс немесе сексуалдық бағдарға негізделген кемсітушіліктің барлық түрлеріне қарсы, теңдік үшін жұмыс істейді, бұл ұйымның саясатында көрсетілген. Ол АҚШ Мемлекеттік департаменті басқаратын «Жаһандық теңдік қорының» серіктес ұйымы болып табылады. 2022 жылы ұйымда шамамен 4100 мүше болды.
The organization works for equality and against all forms of discrimination based on gender or sexuality in Norway and in the rest of the world, as stated in the organization's policy paper. It is a partner body of the Global Equality Fund run by the United States Department of State. The organization had about 4,100 members in 2022.