Кіріспе

Караваджоның суреті

Мәсіхтің қамшылануы – итальяндық барокко суретшісі Караваджоның суреті, қазір Неапольдегі Каподимонте ұлттық мұражайында сақталуда. Сурет 1607 жылы салынған, ал суретші оны 1610 жылы қайта жұмыс істеген болуы мүмкін. Бұл суретті сол кезеңдегі Караваджоның тағы бір «Мәсіх бағанада» (Christ at the Column) суретімен шатастырмау керек.

Сипаттама

Өнер биографы Джан Пьетро Беллоридің (1672) айтуынша, бұл жұмысты ди Франко (немесе де Франчи) отбасы Неапольдегі Сан-Доменико Маджоре шіркеуіндегі капеллаға тапсырған. Отбасы Пио Монте делла Мисеркодиа қауымымен байланысты болған, оның шіркеуі үшін Караваджо бұрын-ақ "Жеті мейірімділік ісін" салған еді. 1972 жылы ол Каподимонте мұражайына көшірілді. Мәсіхтің қамшылануы діни өнерде және діни тәжірибеде ұзақ жылдар бойы танымал тақырып болды – шіркеу адалдардың Мәсіхтің азаптарын сезінуі үшін өзін-өзі қамшылауды қолдаған. Караваджоның ойына Римдегі Монториодағы Сан-Пьетро шіркеуіндегі Себастьяно дель Пьомбоның танымал фрескасы келген болуы мүмкін. Караваджо Пьомбоның композициясын кескін кеңістігін күрт қысқарту арқылы қайта өңдеді, сондықтан мүсіндік фигуралар көрінетіндей, сахнада орналасқандай сезіледі. Дегенмен, ол Пьомбоның қамшылауды бір түрі садистік би ретінде бейнелеуін сақтап қалды, фигуралар кенеп бойынша ырғақты түрде орналасқан. Караваджоның суреті көрініске ерекше көзге түсетін шындықты енгізеді: Мәсіх осы құлап тұрған күйде, себебі оң жақтағы азаптаушы оның тізесінің артқы жағын тепсе, ал сол жақтағы адам оның шашын мықты қысқан. Бұл неаполитандық құрбандық алтарьлық суреттер сериясы – "Жеті мейірімділік ісі", осы "Қамшылану" және оның жақын туысы "Мәсіх бағанада" – қалаға келгеннен кейін бірнеше айдың ішінде жасалды және Караваджоны Неапольдегі ең талқыланған суретшіге айналдырды. Сант'Анна деи Ломбарди шіркеуі (Ломбардтардың Әйіні Аннасы – Караваджо бастапқыда Ломбардиядан шыққан) Караваджистердің орталығына айналды, яғни Караваджо стилінде сурет салатын суретшілердің орталығы болды. Бұл тек Карло Селлитто және Баттистелло Караччоло сияқты неаполитандықтар ғана емес, сонымен қатар Луи Финсон, Абрахам Винк және Хендрик де Сомер сияқты фламанд суретшілерін де қамтыды, олар кейіннен Каравагизмді Солтүстік Еуропаға таратуға көмектесті.