Австралия мен Жаңа Зеландия суларындағы сирек акула түрі
Dumb gulper shark
Сирек кездесетін «Дүмбi шақша» (Centrophorus harrissoni) – Австралия мен Жаңа Зеландия суларында тіршілік ететін, қорғауға алынған акула. Түрi, сипаттамасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Акулалар түрі
Species of shark
Сұңғыл акула (Centrophorus harrissoni) – Австралияның шығыс жағалауында және Жаңа Зеландияның солтүстігі мен батысындағы шалғай орналасқан жерлерде кездесетін сирек және құрып кету қаупі төнген терең сулы итбалық. Оны "сұңғыл акула", "Хариссонның терең теңіз итбалығы" немесе "Хариссонның итбалығы" деп те атайды. Денесі жіңішке, орташа мөлшерде, сұрдан сұрғылт қоңыр түске дейін болады, ал ішкі жағы ақшыл. Екі арқа қанатының біріншісі екіншісінен ірі, әрқайсысының қысқа тікені, ақ түсті артқы жиегі және алдыңғы бөлігінде қара дақтары бар, бұл жас акулаларда жақсы көрінеді. Оның мекендеу ортасы – континенттік беткейдің жоғарғы және ортаңғы бөліктеріндегі демерсаль аймақ.
The dumb gulper shark (Centrophorus harrissoni) is a rare and endangered deepwater dogfish, found along the east coast of Australia and in isolated spots north and west of New Zealand. It is also known as the dumb shark, Harrison's deep sea dogfish, or Harrison's dogfish. The body is slender and of moderate size, and is grey to greyish brown in colour, with a paler underside. Of the two dorsal fins, the first is larger than the second, and each has a short spine, a white rear margin, and a dark blotch towards the front, which is more distinct in juveniles. Its habitat is in the demersal zone on the upper to middle continental slope.
Мінез-құлық
Бұл акулалар көбінесе сүйекті балықтарды (әсіресе миктофидтерді), головоногие моллюскілерді және қабықтылыларді жейді. Аналықтары бір-екі жылда бір-екі шағатай туады. Жаңа туған акулалардың ұзындығы 35 см-ден 40 см-ге дейін жетеді. Дәлелдер сол жақ жатыры оң жақ жатырына қарағанда нашар жұмыс істейтінін көрсетеді. Олардың өмір сүру ұзақтығы орташа есеппен 46 жылды құрайды.
These sharks eat mostly teleost fishes (particularly myctophids), cephalopods and crustaceans. Females produce a maximum of one to two pups every one to two years. Newborn pups range in size from 35 cm to 40 cm. Evidence suggests that the left side uterus is less functional than the right side. They can live up to 46 years on average.
Халық саны
Халық саны белгісіз, бірақ 1970 жылдардан бері кейбір аймақтарда саны 99%-ға дейін кеміген. Бұл түр еті мен бауыр майы (сквален) үшін траулинг немесе түсірілетін желілер арқылы ауланады. Жоғары беткейдегі итшабақ түрлері тік және жергілікті географиялық таралуының көп бөлігінде нысана ретінде ауланғандықтан, орта беткейдегі түрлерге қарағанда аулауға осал. Бұл акулалардың төмен репродуктивтік қабілеті, кеш жаста жетілуі және ұзақ өмір сүруі олардың қысқарғаннан кейін тез қалпына келе алмайтынын көрсетеді.
The population size is unknown, but numbers have decreased as much as 99% in some areas since the 1970s. This species is harvested, by trawling or drop lining, for meat and liver oil (squalene). Upper slope dogfish species are more vulnerable to capture than mid slope species, because they are targeted throughout their vertical distribution and most of their local geographic distribution. The low reproductive rate, late age of maturity, and long lifespan typical of these sharks means they are likely unable to recover quickly after depletion.
Қорғау
Соқыр жалмауық түрін сақтау мақсатында шаралар қабылдануда, оның ішінде оны Қоршаған ортаны қорғау және биологиялық әртүрлілікті сақтау заңына (EPBC) енгізіп, осы түрді қауіпсіздікте ұстау жоспары жасалып жатыр. Бұл түрдің өнімділігінің табиғи түрде төмендігі мен санының одан әрі азаюына жауап ретінде, басқарушылар Австралияның оңтүстік суларында C. harrissoni популяциясын арттыру үшін балық аулау шектеулерін және белгілі бір аймақтарды жабуды енгізді.
Action is being taken to preserve the dumb gulper, which includes being incorporated into the Environmental Protection and Biodiversity Conservation (EPBC) Act to create a plan to keep this species safe. In response to this species’ inherent low productivity and continuing reduced numbers, managers have introduced landing restrictions and area closures to enhance C. harrissoni stocks in southern Australian waters.