Чарльз Генри Бьюли: Ирланд дипломаты және оның күмәнді істері
Charles Bewley
Чарльз Генри Бьюли – ирландский дипломат (1888-1969). Известен как ирландский посланник в Берлине, препятствовавший выдаче виз евреям в 1930-е годы. Тарих, дипломатия.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық дипломат (1888–1969)
Irish diplomat (1888–1969)
Чарльз Генри Бьюли, GCSG (12 шілде 1888 – 1969) – ирландиялық дипломат. Дублиндегі белгілі квакерлер отбасында өскен ол ирланд республикашылдығы мен рим католиктігін қабылдады. 1930-шы жылдары нацистік Германиядан қашып, Ирландия еркін мемлекетіне өтуге тырысқан яһудилерге виза алуға кедергі келтірген деп хабарланатын Берлиндегі Ирландия елшісі болды.
Charles Henry Bewley, GCSG (12 July 1888 – 1969) was an Irish diplomat. Raised in a famous Dublin Quaker business family, he embraced Irish Republicanism and Roman Catholicism. He was the Irish envoy to Berlin who reportedly thwarted efforts to obtain visas for Jews wanting to leave Nazi Germany in the 1930s and to move to the safety of the Irish Free State.
Отбасы және ерте өмірі
Бьюли Ирландияның Дублин қаласында бай және беделді отбасында, төрт бауырдың үлкені болып дүниеге келді. Оның анасы Элизабет Ивлин Пим болды, оның отбасы Дублиннің Джордж көшесінде ірі дүкенге иелік еткен. Оның әкесі – дәрігер Генри Теодор Бьюли (1860-1945), Дублиндегі сәтті "Bewley's cafés" кофеханалар желісін жүргізген туыстармен байланысты болды, бұл кофеханалар бүгінгі күнге дейін танымал. Оның ата-анасы екеуі де квакерлер болған, Чарльз және оның бауырлары да сол дәстүрде тәрбиеленді. Ол Англиядағы Парк Хаус пансиондық мектебінде білім алды. 1901 жылы ол Винчестер колледжіне стипендия жеңіп түсті, онда кітапхана префекті болды. Бірақ ол "Англия музыкалық ел емес" деп мәлімдегені үшін және "Құдай патшаны сақтасын" әнұранын сықаққа алғаны үшін бұл құрметтен айырылды. Ол Оксфордтың Нью-колледжінде құқық білімін оқыды. 1910 жылы ол поэзия бойынша Ньюдигейт жүлдесін жеңіп алды. Чарльз Дублиндегі Кингс-Иннс колледжінде заңгерлік білімін аяқтады және 1914 жылы адвокаттық құқық алды. Чарльздың інісі Кеннет те Оксфорд университетінде оқыды. Кеннет патшалық қазынашылықта мемлекеттік қызметкер болып жұмыс істеді. Оның кіші бауырлары Джеффри мен Морис Дублиндегі Тринити колледжінде медицинаны оқыды. Чарльз Бьюли "жаман бала" ретінде танымал болды. Ол өзінің ағылшын-ирланд мұрасын қабылдамай, В. Б. Йейтс тарапынан танымалданған кельт мифологиясын қабылдады. Ол "англиканданудың зиянына" қарсы сөйледі, Оңтүстік Африкадағы бурларды қолдады және Рим католиктігіне ауысты. Ол одақтастық саясатын қабылдамады және "Үй билігі" қозғалысын қолдады.
Bewley was born in Dublin, Ireland, into a wealthy privileged family, the eldest of four brothers. His mother was Elizabeth Eveleen Pim, whose family owned a large department store in George's Street, Dublin. His father was physician Dr. Henry Theodore Bewley (1860 1945), related to the family that operated the successful "Bewley's cafés" chain of coffee houses in Dublin that is still famous today. His parents were both Quakers, and Charles and his brothers were raised in that tradition. He was educated at Park House, a boarding school in England. In 1901, he won a scholarship to Winchester College, where he became the Library Prefect. That honour was withdrawn when he declared in a debate that "England is not a musical nation" and ridiculed the anthem "God save the King". He proceeded to New College, Oxford, where he read Law. In 1910, he won the Newdigate Prize for poetry. He completed his training as a barrister at King's Inns, Dublin, and in 1914 he was called to the bar. Charles' brother Kenneth also attended Oxford University. Kenneth was a career civil servant in H. M. Treasury. His younger brothers, Geoffrey and Maurice, studied medicine at Trinity College Dublin. Charles Bewley was seen as an "enfant terrible". He rejected his Anglo Irish heritage and embraced Celtic mythology of the kind popularised by W. B. Yeats. He spoke against the "evils of Anglicization", supported the Boers in South Africa, and converted to Roman Catholicism. He rejected Unionist politics and supported the Home Rule movement.
Мансап
1914 жылы Ұлы соғыс басталғанда ол Ирландияда болды, көптеген ұлтшылдар мен республикашылдардың қорғаушы адвокаты ретінде іс-әрекет етті. Ол Шон Мак-Эоинге өлім жазасы оқылған кездегі сөзін жазды. 1918 жылғы жалпы сайлауда ол «Син Фейн» партиясынан кандидат болды, бірақ жеңіліске ұшырады. Ирландия азамат соғысы кезінде ол келісімді қолдады. Адвокат ретінде ол көптеген келісімге қарсы тұтқындарды соттады. 1923 жылғы жалпы сайлауда ол Майо Оңтүстік сайлау округінде «Куманн на нГаедхел» партиясынан кандидат болды, бірақ сайланбады. Ирландияның тәуелсіздік соғысындағы бітімге қол қою мен Англо-ирланд келісіміне қол қою аралығында ол Берлинде сауда мәселелеріне жауапты Ирландия консулы қызметін атқарды. 1929 жылы ол Ватиканға Ирландия елшісі (Киелі Тақтың резиденциялық министрі) болып тағайындалды. Сол кезде Ирландияның дипломатиялық тағайындамаларын британ королі жасау керек еді, бірақ Бьюли жиі дипломатиялық тәртіпке қарамастан, оның салдарына немқұрайлы қарады. Керісінше, британдық өкіл Х.Дж. Чилтон мен оның ізбасары сэр Роберт Клайвтың шағымдары Бьюлидің Ирландиядағы беделін арттырды. 1933 жылдың шілдесінде британдық Сыртқы істер министрлігі Рим папасы Пий XI-нің Бьюлиді Ұлы Григорийдің Ұлы кресті орденімен марапаттауына ашуланды, өйткені корольдің келісімі алынбаған еді. Бьюлиге корольдің өкілі ретінде корольдік рұқсатсыз орден тағуға құқығы жоқ екені айтылды. Алайда, Ирландия мен Ұлыбританияның Ватикан алдындағы өкілдерінің арасындағы үнемі дау-жанжал Дублин мен Лондонның ешқайсысына ұнаған жоқ. Бұл Бьюлиге өзі қалаған лауазымға тағайындалуға мүмкіндік берді, ол 1933 жылдың шілдесінде Берлинге кетті. Германия президенті Гинденбург оның мінсіз неміс тілін жоғары бағалады. Берлиннен Бьюли жіберген хабарламалары ұлттық социализм мен канцлер Гитлерді құлшына мақтады. Ол британдықтарға қарсы болған неміс газеттеріне сұхбат берді және 1935 жылы Георг V-тің күміс тойын елемегені үшін британ елшілігін ашуландырды. Ағылшын-ирланд сауда соғысының аяқталуымен және келісімге сәйкес порттардың қайтарылуымен Ирландия мен Ұлыбритания арасында жақсы қарым-қатынас орнады. Бьюлиді Дублин жиі сынады, ол енді оның британдықтарға қарсы сөздеріне төзбейтін.
At the outbreak of the Great War in 1914, he was in Ireland, acting as a defending barrister for many nationalists and republicans. He wrote Seán Mac Eoin's death sentence speech. In the 1918 general election, he stood, unsuccessfully, as a Sinn Féin candidate. During the Irish Civil War, he took the pro Treaty side. As a barrister, he prosecuted many anti Treaty prisoners. At the 1923 general election, he was a Cumann na nGaedheal candidate in the Mayo South constituency, but he was not elected. Between the truce in the Irish War of Independence and the Anglo Irish Treaty being signed, he was Irish consul in Berlin with responsibility for trade. He was appointed Irish ambassador to the Vatican (resident minister to the Holy See) in 1929. At that time, Irish diplomatic appointments were meant to be made by the British King, but Bewley frequently flouted the diplomatic niceties by ignoring the implications of that. If anything, the complaints of H. J. Chilton, the British representative, and of Sir Robert Clive, his successor, improved Bewley's reputation in Ireland. In July 1933, the British Foreign Office became annoyed when the Pope of Rome, Pius XI, knighted Bewley into the Order of the Grand Cross of St Gregory the Great, because the King's agreement had not been sought. Bewley was told, with no effect, that, as a King's representative, he was not entitled to wear the decoration without royal permission. However, the constant bickering between the Irish and British representatives to the Vatican pleased neither Dublin nor London. It paved the way for Bewley to obtain the appointment he really wanted, and he went to Berlin in July 1933. The President of Germany, Hindenburg, praised his impeccable German. Bewley's reports from Berlin enthusiastically praised National Socialism and Chancellor Hitler. He gave interviews to German papers which were anti British, and annoyed the British embassy in Berlin, ignoring the Silver Jubilee of George V in 1935. With the ending of the Anglo Irish Trade War and the return of the treaty ports, good relations were established between Ireland and Britain. Bewley was frequently reprimanded by Dublin, which was no longer tolerant of his anti British jibes.
Антисемитизм
Бьюлидің антисемит екендігіне алғашқы белгі 1921 жылы Берлинде болды, онда Бьюли сауда консулы ретінде қызмет етті. Жаңа Ирландия мемлекеті әлі ресми түрде мойындалмаған еді, ал Ирландия жетекшісі Майкл Коллинз, ИРА-ның квартирмейстері Роберт Брискодан қару-жарақ сатып алуды сұрады. Кейін Бриско маңызды саяси роль атқарып, Дублиннің тұңғыш еврей лорд-мэрі болды. Бьюли мен Бриско Тауензиен сарайындағы еврейге тиесілі музыка залына барды, бірақ Бриско кеткен соң Бьюли иудаизмді қорлағандығы және одан тысқары шығарылғандығы, осыдан кейін маскүнемдікке байланысты төбелес болғандығы туралы хабар тарады. Ирландия бюросының басшысы Джон Шартр шара қолдануға ниеттенген, бірақ сол кезде Ирландия азамат соғысы басталды. Бриско келісімге қарсы жақтан жеңіліс тапты, ал Бьюли Дублинге оралып, келісімді қолдап, келісімге қарсы тұтқындарды сотқа берді. 1922 жылдың наурыз айында Джордж Гаван Даффи Эрнест Блайтке Германиядағы Ирландия елшісі қызметіне Бьюлидің тағайындалуына қарсылық білдіріп, мынадай жазба қалдырды: "Оның Германиядағы осындай лауазымға тағайындалуына үлкен қарсылық бар, себебі оның антисемит көзқарастары соншалықты айқын екендігіне оның барлық адамдармен және мәселелермен дұрыс айналысуы өте қиын болар еді. Берлиндегі елшілік қызметін атқару шеңберіндегі барлық мәселелерге қатысты оның жұмысын қиындатуы мүмкін, өйткені еврей халқының әсері онда өте күшті". Гаван Даффи оның орнына Мюнхен немесе Вена қалаларының қолайлырақ болатынын ұсынды, "өйткені сол жерлерде осындай мәселелер туындамас еді". Бьюлидің еврейлерге деген жек көруіне ирландтық католик дін қызметкері Денис Фахидің көңіл көшіруші тұжырымдарының әсер еткені айтылады. Берлинде елшілік қызметін атқару кезінде Бьюли, Ирландия Сыртқы істер министрлігінің тұрақты хатшысы Джозеф Уолшпен сұхбаттасқанда Фахидің "Ресей билеушілері" атты памфлетіне сілтеме жасаған.
The first indication that Bewley was anti Semitic came in Berlin in 1921, where Bewley was the Irish consul for trade. The new Irish state was not yet formally recognised, and the Irish leader, Michael Collins, asked Robert Briscoe, an IRA quartermaster, to buy guns. In time, Briscoe would play an important political role and would be the first Jewish Lord Mayor of Dublin. Bewley and Briscoe went to a Jewish owned music hall in the Tauenzien Palast, but, after Briscoe left, it was reported that Bewley insulted Judaism and was thrown out, resulting in a drunken brawl. John Chartres, the head of the Irish Bureau, was going to take action, but the Irish Civil War broke out. Briscoe took the losing anti Treaty side, while Bewley returned to Dublin, took the pro Treaty side, and prosecuted anti Treaty prisoners in the courts. In March 1922, George Gavan Duffy wrote to Ernest Blythe opposing Bewley's appointment as an Irish envoy to Germany: " there is a great objection to appointing him to such a post in Germany, because his semitic [sic] convictions are so pronounced that it would be very difficult for him to deal properly with all the persons and questions within the scope of an Envoy to Berlin, where the Jewish element is very strong." Gavan Duffy suggested instead that Munich or Vienna might be more suitable, " as the same considerations would not arise in those places". It is believed Bewley's hatred of Jews was partly influenced by the controversial teachings of Irish Catholic priest Denis Fahey. While he was serving as an envoy to Berlin, Bewley once referred to Fahey's pamphlet The Rulers of Russia when being interviewed by the permanent secretary of the Irish Ministry for External Affairs Joseph Walshe.
Берлиндегі елші
Бьюли 1933 жылдан 1939 жылға дейінгі шешуші жылдары Берлинде "Ирландияның толық өкілетті министрі және ерекше елшісі" қызметін атқарды. 1930 жылдардағы Дублинге жолдаған есептерін оқығанда, неміс яһудилеріне қауіп төне қоймағандай, ал олардың порнография, аборт және "халықаралық ақ құл саудасына" қатысқандығы туралы әсер қалады. Мұндай пікір Германиядан Ирландияға көшуге ниеттенген яһудилердің визалық өтініштерін қарауға жауапты адамнан естілді. Ол Нюрнберг заңдарын былай түсіндірді: "Канцлер атап өткендей, бұл яһудилерді ұлттық азшылыққа айналдыруды білдіреді; ал олар өздерін жеке нәсіл деп есептейтін болғандықтан, шағымдануға негіздері жоқ". Ол "Германия үкіметінің яһудилерге қатысты қасақана қатыгездік көрсеткені туралы ешқандай ақпаратқа ие емес екенін" мәлімдеді, сондай-ақ ирландтық босқындар саясатын "шамадан тыс либералды және дұрыс емес адамдардың кіруіне мүмкіндік жасайды" деп сынады (яғни яһудилерді). Берлиндегі ирланд елшілігінде екі адам болды: Бьюли және неміс хатшысы, фрау Камберг. Ол Бьюлиге қарағанда яһудилерге көбірек мейірімділік танытқан. 1933 жылдан 1939 жылға дейін жүзден аз яһуди Ирландия визасын алды. Бьюли 1939 жылы лауазымынан босатылды.
Bewley was the "Irish Minister Plenipotentiary and Envoy Extraordinary" in Berlin in the crucial years from 1933 to 1939. Reading his reports to Dublin during the 1930s gives the impression that German Jews were not threatened, and that they were involved in pornography, abortion and "the international white slave traffic". That from a man responsible for processing visa applications from Jews wishing to leave Germany for Ireland. His explanation of the Nuremberg Laws was: "As the Chancellor pointed out, it amounts to the making of the Jews into a national minority; and as they themselves claim to be a separate race, they should have nothing to complain of." He reported that he had no knowledge of any "deliberate cruelty on the part of the [German] Government towards the Jews", and criticised Irish refugee policy as "inordinately liberal, and facilitating the entry of the wrong class of people" (meaning Jews). The Irish legation in Berlin consisted of two people, Bewley and a German secretary called Frau Kamberg. She appeared more sympathetic to the Jews than Bewley. Fewer than a hundred Jews obtained Irish visas between 1933 and 1939. Bewley was dismissed from his position in 1939.
Кейінгі жылдар
Беули екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде жұмыстан босатылды және ешқашан зейнетақы алмады. Бірақ, Жозеф Геббельс оған үгіт-насихат жазуға жұмыс берді. Бір кезде Беули Геббельстің үгіт машинасының бөлігі болған швед ақпарат агенттігінде жұмыс істеді. Соғыс аяқталғанда ол британдық әскерлерге түсті, 1945 жылдың мамыр айында Солтүстік Италиядағы Мерано қаласында ұсталды және Терниде қамауда ұсталды. Ол өзінің Берлиндегі және Ватикандегі Ирландия елшісі екенін көрсететін дипломатиялық құжаттарды алып жүрді. Сыртқы істер департаментінің хатшысы Джозеф Уолш және тәуелсіз Ирландиядағы британдық дипломатиялық өкілі сэр Джон Маффи Беулидің мақтанышын жоятын шешімге келді. Сол кезде паспорттарда иесінің мамандығын көрсету қажет болды. Беулиге жаңа ирландтық паспорт берілді, онда оның мамандығы ретінде "маңызды емес адам" деп жазылды. Соғыс аяқталғаннан кейін, бақылау-өткізу бекеттері жиі кездесетін, онда паспорттар тексерілетін. Беули сол паспортын көрсетпеді. Ол Римде босатылып, содан кейін ешқашан кетпеді. Ол бірнеше газет мақалалары жазды және 1956 жылы Герман Герингтің өмірбаянын шығарды. Өмірінің соңғы жылдарында ол мыңдаған еврейлерді және нацистерден қашқан соғыс тұтқындарын құтқарған "Ватиканның пермпернелі" атанған Хью О'Флаэртимен жақын дос болды. Чарльз Генри Беули 1969 жылы Римде отбасы құрмай қайтыс болды.
Bewley was dismissed just as World War II was breaking out, and never received a pension. However, Joseph Goebbels gave him a job writing propaganda. For a time, Bewley worked for a Swedish news agency, which was part of Goebbels' propaganda machine. At the end of the War he was held by British troops, having been picked up in Merano, Northern Italy, in May 1945 and held in Terni. He was carrying Irish diplomatic papers identifying him as the Irish minister to Berlin and to the Vatican. Joseph Walshe, Secretary of the Department of External Affairs, and Sir John Maffey, the British diplomatic representative in independent Ireland, decided on a solution that would undermine Bewley's ego. At that time, passports required the identification of the holder's trade or profession. Bewley was issued with a new Irish passport which had for that entry, "a person of no importance". At the end of the war, checkpoints were frequent, where was passports would be checked. Bewley never produced that passport. He was released in Rome, and apparently never left. He wrote some newspaper articles, and a biography of Hermann Göring in 1956. In his final years, he and Monsignor Hugh O'Flaherty, "the Vatican Pimpernel", who had rescued thousands of Jews and escaped POWs from the Nazis, became great friends. Charles Henry Bewley died unmarried in Rome in 1969.