Кіріспе

1970 жылғы фильм

| орындалу уақыты = 97 минут
| ел =
| тіл =
| бюджет =
| жалпы кіріс =

«Граф Дракула» (Nachts, wenn Dracula erwacht) – 1970 жылғы готикалық қорқыныш фильмі, режиссері – Хесус Франко, Брам Стокердің «Дракула» романы негізінде түсірілген. Басты рөлдерді Кристофер Ли, Герберт Лом және Клаус Кински ойнады. «Граф Дракула» фильмінде Ли басты рөлде болғанымен, бұл оның өзге «Дракула» фильмдері сияқты «Шұңқыр» (Hammer) студиясының туындысы емес, оның орнына Гарри Алан Тауэрс өндірген. Клаус Кински, тоғыз жылдан кейін «Носферату вампирі» фильмінде Дракула рөлін ойнаған, сонымен қатар бұл фильмде Ренфилд рөлінде де көрінеді. «Граф Дракула» Брам Стокердің романының ең адал бейімделуі ретінде жарнамаланды. Басқа да ерекшеліктерінің ішінде, бұл роман бойынша Дракуланың ескі адам ретінде басталып, жаңа қан ішіп, жасарған алғашқы фильмдік нұсқасы болды.

Сюжет

Джонатан Харкер, граф Дракуланың мүлкін қамтамасыз ету үшін Лондоннан Трансильванияға бара жатқан заңгер, Бистрицке түнгі демалыс үшін келеді. Сол жерде бір әйел оған сапарды жалғастырудан сақтайды. Ол қыздың уайымдары шаруалардың ырым-жырымдарына негізделген деп сеніп, оны елемейді, бірақ бәрі оған қалай қарайды деп алаңдай бастайды. Харкер кейіннен Борго асуына жетеді, онда оны графтың құпия көлігі алады. Харкер Дракула қасабасында түседі, ал көлігі дереу жүгіреді. Харкер бас есікке жақындап, арық, биік, арық қартты кездестіреді. Ол Дракула болып шығады және Харкерді өзінің жатын бөлмесіне алып кетеді. Сол жерде Харкер Дракуланың ешқандай бейнесі жоқ екенін байқайды. Кейін Харкер ұйықтап, ежелгі крипта оянады, онда оны үш әдемі вампиристер қорлайды. Дракула бөлмеге кіреді және оларға Харкерді жалғыз қалдыруды бұйырады. Содан кейін ол оларға бала береді. Харкер бөлмесінде айқайлап оянады және бұл жай ғана түсім деп ойлайды, бірақ мойнындағы екі кішкентай жара басқаша көрінеді. Харкер өзінің тұтқын екенін біліп, бөлмесі терезесінен шығып қашып құтылуға тырысады. Ол граф Дракула мен оның үш қалыңдығы табуттарда тынығатын склепкаға қайта оралады. Харкер криптадан айқайлап шығып, қорғанның мұнарасынан өзенге секіреді. Харкер Лондонның сыртындағы жеке психиатриялық клиникада оянады, ол доктор Ван Хельсингке тиесілі, доктор Сьюардтың күтімімен. Оған Будапешт маңындағы өзеннен аңшыған күйінде табылғаны айтылады. Ван Хельсинг Харкердің мойнындағы екі тесікті тапқанша, оның Дракула сарайы туралы әңгімесін ешкім сенбейді. Харкердің қалыңдығы Мина мен оның жақын досы Люси де оны күтіп алуға көмектеседі. Олар білмейтін, граф Дракула Харкердің соңынан Англияға оралып, қазір ауруханаға жақын тасталған аббатханада тұрады. Мина Харкерге қамқорлық жасаса, оның досы Люсидің денсаулығы таңғажайып төмендейді. Дракула оған түнде жасырын түрде көрініп, оның қанын ішіп, құрбандығынан тамақтана отырып, жас болып келеді. Люсидің күйеу баласы Квинси Моррис докторлармен бірге Сьюард пен Ван Хельсинг Люсиге қан құю арқылы құтқару үшін әрекет жасады. Клиникадағы науқастардың бірі Р. М. Ренфилд ер адамдарға айтарлықтай қызығушылық тудырады. Ренфилд зоофаг ретінде саналады: ол өз өмірін тұтыну үшін құстар мен жәндіктерді жейді, өйткені ол тұтынатын әрбір өмір өзінің өмірін арттырады деп санайды. Ол Дракуланың жанында болған кезде қатты ашуланады. Кейіннен ол шоктан қайтыс болады. Люси ақырында өліп, өлі еместердің біріне айналады және кішкентай баланы өлтіреді. Қиындық Квинси, Сьюард және Ван Хельсинг Люсиге тұзақ салып, жүрекке салғаннан кейін оны өлтіреді. Денсаулығы қалпына келген Харкер граф Дракуланың вампир екеніне сенімді болған топқа қосылады. Дракула өзінің назарын Минаға аударады және оны да бүлдіре бастайды. Ван Хельсингтің инсульт болып, мүгедектер арбасында отырды. Дракула әлсіз адамға келіп, оны жоюға тырысуына күліп, мазақ етеді. Квинси, Харкер және Сьюард Дракуланың ізін тастап кеткен аббатханаға жеткізеді, бірақ ол Трансильванияға саяхаттаушы цыган тобының көмегімен қашып кетті. Граф Дракуланың циган қызметшілері оны өзінің қасабасына алып бара жатқанда, оны Харкер мен Квинси іздейді. Жиындармен шайқасқаннан кейін екі батыр Дракуланың табутын тауып, оны өртеп жібереді. Дракюла күндіз қашып құтыла алмай, отқа күйіп кетеді.

Түсірілім

Фильм Tirrenia студиясында және Испанияда түсірілді. Фильмнің декорацияларын суретші-қоюшы Карл Шнайдер жасаған. Дракуланың бұйрығымен қайта тірілген таксидермиялық жануарларды көрсететін бір көрініс, хабарлама бойынша, Франконың спонтанды түсірілімінде жасалған, және кадрдан тыс сахна шеберлері жануарлардың денелерін камераға бұрып орындалған.

Қабылдау

Роберт Фиршинг, «The New York Times» газетінен: «Бұл адаптирленген нұсқасы тым жайсыз және көңілсіз. Тіпті Кристофер Ли (Дракула рөлін әдеттен тыс нашар орындаған), Клаус Кински (ессіз Ренфилд рөлінде) және жеті сценарий авторы осы шатасқан, алыс фильмді құнды ете алмайды. Франко профессор Ван Хельсингтің (Герберт Лом) қызметшісі болып көрінеді, және ол білімді болса да, фильм қорқыныш пен драма ретінде сәтсіз аяқталады». DVD Verdict-тен Бретт Каллум: «Дракула жанкүйерлері үшін Джесс Франконың «Граф Дракуласы» – қызықты табылған туынды. Бұл төмен бюджетте жұмыс істеген жұлдызды актерлік құрам, және классика болмаса, көңілді көрінеді. Бұл B категориялы фильм, бірақ Ли өте жалынды және осы Графты еске қаларлық етуге бел буған». Брайан Линдси, Eccentric Cinema-дан: «Фильмнің артықшылықтары мен кемшіліктерін салыстырғанда, «Граф Дракула» айтарлықтай кемшіліктері бар фильм болып шығады. Бірақ мен оны Ли, Франко, Миранда және тіпті Стокердің романының жанкүйерлеріне ұсына аламын». Джордж Р. Рейс, DVD Drive In-нен: «Граф Дракула» көптеген жағынан кемшіліктері бар, бірақ готикалық қорқыныш жанкүйерлері үшін ол әлі де тартымды. Барселона табиғаты әдемі көріністерге және Дракуланың тұрағына лайықты сарайға мүмкіндік береді, ал халықаралық актерлердің ойнаған рөлі орташадан жоғары». Дракула зерттеушісі Лесли С. Клингер: «Фильм жақсы басталады, Стокердің Харкердің Дракуламен кездесуі туралы баяндамасына жақын. Бірақ фильм тез арада қарапайымдыққа ұласады, Лиді ескі Дракула және Кинскиді керемет актер ретінде көрсетуден басқа, фильмді ұмыту оңай». Фильм сыншысы Джонатан Розенбаум оны «әлемдегі ең нашар қорқынышты фильмдердің бірі» деп атады, бұл пікірін Пере Портабелланың «Cuadecuc, Vampir» фильмін қарағанда айтқан, ол осы фильмнің түсірілісі кезінде түсірілген.

Үй медиасы

Граф Дракула 2007 жылы Dark Sky Films компаниясы DVD форматында жарық көрді. Арнайы мүмкіндіктерге режиссер Хесус Франкомен сұхбат, Кристофер Лидің Брам Стокердің "Дракула" романынан оқылысы және актриса Соледад Миранданың өміріне арналған мәтіндік эссе кіреді. DVD-де Дракула сарайының есігі алдында баласының өмірі үшін аяулы ананың жалбарынуы бар көрініс болмауы сынға түсті. Сондай-ақ, DVD-де фильмнің итальяндық титрлері қолданылған, бірақ француз тіліндегі "Les Nuits de Dracula" атау картасы бар. Фильм 2015 жылы Severin Films компаниясымен цензурасыз Blu-ray және DVD форматында шығарылды. 2023 жылы Severin Films компаниясы кесілмеген түсірілім негативінен алынған 4K Ultra HD Blu-ray нұсқасын жарыққа шығарды.