Кіріспе

Ирандық ақын, әдеби сыншы, редактор және аудармашы (1939 жылы туған)

Мұхаммед Реза Шафии Кадкани (محمدرضا شفیعی کدکنی, сондай-ақ "Мохаммад-Реза Шафии Кадкани" деп латыншаға аударылады) (1939 жылдың 10 қазанында туған) – ирандық жазушы, ақын, әдеби сыншы, редактор және аудармашы. Кадкани Разави Хорасан облысының Нишапур қаласында дүниеге келген. Қазір Тегеран университетінде әдебиет профессоры болып жұмыс істейді. Шафии Кадкани әдеби сын және қазіргі парсы поэзиясы туралы еңбектерімен белгілі.

Білім

Қадкани негізгі және орта білім алмаған. Оның ата-анасы оны басқа балалар мемлекеттік бастауыш және орта мектептерге баратын кезде классикалық діни мектептерге жіберді. Сұхбаттарында ол парсы және араб әдебиетін меңгеруін классикалық біліміне байланыстырып айтады. Бір күні кітап дүкенінде өлеңдер жинағын парақтап жатқанда, әдебиет профессоры оны байқады. Қадканидің парсы поэзиясын терең білуіне әсерленген профессор оған Машхад университетінде әдебиетті формальды түрде оқуды ұсынды. Шафии Қадкани Тегеран университетінде парсы әдебиеті саласы бойынша докторлық диссертациясын қорғады. Ол Бадиоззаман Форузанфар, Мұхаммед Моин және Парвиз Нател Ханлари сияқты көрнекті ғалымдардың шәкірті болды.

Өлеңдер

Ол Иранның Хорасан провинциясында тұрған кезінде ерте жасынан-ақ жергілікті басылымдарда өлеңдерін жариялай бастады. Алғашқыда ол "Sereshk" атты псевдонимді қолданды, ол парсы тілінде "жас" немесе "көз жасы" деген мағына береді. Бұл псевдоним сондай-ақ оның толық аты-жөнінің парсыша қысқартылған түріне негізделген. Оның ең әйгілі өлеңі – "Құтты саяхаттар!" – оған халықаралық деңгейде танымал болды. Ол Лейден қаласындағы қабырғаға жазылған. Бұл өлең сонымен қатар көптеген парсылардың қабір тастарына, әйелдері мен ерлердің, шетелде де, өз Отанында да жазылған. (Персы тілінде сөйлейтін елдерде қабір тастарына өлең жазу дәстүрі ұзақ жылдардан бері сақталып келеді.)