Кіріспе
Солтүстік Дакота штатының Гранд-Форкс қаласының жанындағы АҚШ Әскери-әуе күштері базасы.
Гранд-Форкс Әскери-әуе базасы (AFB) – Солтүстік Дакотаның солтүстік-шығысында, Эмерадодан солтүстікке және Гранд-Форкстан 26 шақырым (16 миль) батысқа қарай орналасқан АҚШ Әскери-әуе күштерінің нысаны. Базаның негізгі бөлімі – 319-шы барлау қанаты (319 RW), ол Әуе шабуылы командасына (ACC) қарастырылып, барлау, қадағалау және түйіндеу (ISR) міндеттерін орындайтын E/RQ 4B Global Hawk қашықтан басқарылатын ұшақтарын (RPA) пайдаланады. Суық соғыс кезінде GFAFB Стратегиялық әуе қолбасшылығының (SAC) маңызды нысаны болды, онда B-52 бомбалаушылары, KC-135 жанармай құюшы ұшақтары және Minuteman континентаралық баллистикалық зымырандары орналасқан.
Тарих
Гранд Форкс әуе базасы 1955 жылдың 1 желтоқсанында құрылды, ал құрылысы сол жылдың күзінде басталды. 1957 жылдың 28 қаңтарында пайдалануға ашылды және жақын орналасқан Гранд-Форкс қаласының құрметіне аталды.
Әуе қорғанысы командалығы
АҚШ пен КСРО арасындағы суық соғыстың жалғасуына байланысты, GFAFB бастапқыда Әуе қорғанысы қолбасшылығының (ADC) истребитель-перехватчиктер әуе базасы болды. Орын 1954 жылы таңдалды және жері Гранд-Форкс қаласының тұрғындарымен төленді, ол қаладан батысқа қарай 15 миль (24 км) қашықтықта орналасқан. Әуе базасының құрылысы 1956 жылы 12300 фут (3749 м) ұзындығындағы ұшу-қону жолағының салынуымен басталды. 1957 жылдың 18 ақпанында Гранд-Форксте 478-ші истребитель авиациялық тобы құрылды. 1960 жылдың 1 мамырында 18-ші истребитель-перехватчик эскадрильясы Мичиган штатындағы Вуртсмит әуе базасынан көшірілді және 1971 жылдың 15 сәуіріне дейін F 101B Voodoo ұшақтарында ұшты, содан кейін эскадрилья таратылды және Voodoo ұшақтары қызметтен шығарылды. Оның орнына Орегон штатының Клемат-Фоллс қаласындағы Кингсли-Филдтен келген 460-шы FIS орналасты. 460-шы FIS F 106 Delta Dart ұшақтарында 1974 жылдың 15 шілдесіне дейін ұшты, содан кейін ол да таратылды. Истребитель-перехватчик эскадрильяларынан басқа, 1958 жылы Гранд-Форксте жартылай автоматты жерлік орта (SAGE) деректер орталығы (DC 11) құрылды. SAGE жүйесі – бұл Әуе күштерінің (кейіннен FAA) жалпы бақылау радар станцияларын біріктіретін және кеңестік ядролық шабуыл туралы ерте ескерту және жауап беруді қамтамасыз етуге арналған әуе қорғанысының орталықтандырылған желісі болды. DC 11 Гранд-Форкс әуе қорғанысы секторы (GFADS) арқылы басқарылды, ол 1957 жылдың 8 желтоқсанында Миннесота штатының Снеллинг қаласындағы 31-ші әуе дивизиясының құрамында іске қосылды. 1959 жылдың 1 қаңтарында GFADS Монтана штатының Грейт-Фолс қаласындағы Мальмстром әуе базасындағы 29-шы әуе дивизиясының операциялық бақылауына берілді. SAGE операциялары өте кең ауқымды болды және GFADS 1963 жылдың 1 желтоқсанында батыстағы Минот әуе базасындағы Минот әуе қорғанысы секторымен біріктірілген кезде таратылды. DC 11 таратылғаннан кейін Гранд-Форкс ӘБ-і әуе қорғанысы миссиясынан Стратегиялық әуе қолбасшылығына (SAC) қайта бағытталды. 1971 жылы 18-ші истребитель-перехватчик эскадрильясы таратылды және оның орнына 460-шы истребитель-перехватчик эскадрильясы келді. 460-шы FIS Флорида штатындағы Тиндалл әуе базасында өткен Уильям Телл әуеден-әуеге жарысында бірінші орынды жеңіп алғанымен, 1974 жылы әуе қорғанысы жүйесінің қайта құрылуына байланысты таратылды, соның салдарынан Гранд-Форксте ADCOM қызметі аяқталды. DC 11 SAGE бетондалған нысаны кейіннен SAC 321 стратегиялық зымыран қанатының штабы болды. 1998 жылы Minuteman III зымыран операциялары тоқтатылғаннан кейін, үлкен SAGE бетондалған нысаны бес жылдан кейін, 2003 жылдың маусымында бұзылды.
Сафгардтың баллистикалыққа қарсы зымыраны
1967 жылғы 3 қарашада Қорғаныс министрлігі GFAFB-нің Sentinel Anti Ballistic Missile (ABM) нысанына ие болуға арналған 10 бастапқы орналасқан жердің бірі екенін мәлімдеді. Президент Ричард Никсонның 1969 жылғы 14 наурыздағы хабарламасымен Grand Forks-та "Safeguard" орнатылымын салу басымдыққа ие болды. 1969 жылдың ортасында құрылыс тоқтап, Конгресс BMD-нің пайдалылығын талқылады. Сенат Safeguard орнатылуын тоқтатуға бағытталған ұсыныстарды қабылдамағаннан кейін, АҚШ Армиясы қаржыландыру келісіміне қол жеткізілетінін есептеді. Сақшылық топтары Канада-Миннесота шекарасына жақын, Гранд-Форкстің солтүстік-батысында орналасқан бидай егілген алқаптарды таңдады. Perimeter Acquisition Radar (PAR) және Missile Site Radar (MSR) нысандары арасында 40 шақырым (25 миль) қашықтық болды. Әрқайсысының төрт қашықтан іске қосылатын алаңы MSR-ді айналатын 32 шақырым (20 миль) радиустағы шеңберде орналасуы керек еді. 1970 жылғы 6 сәуірде PAR және MSR нысандарында негіз салу жұмыстары басталды. Қазу жұмыстары жылдам жүргізіліп, PAR және MSR үшін негіздер мамыр айының ортасына дейін дайын болды. 1972 жылғы 26 мамырда президент Никсон мен Кеңес Одағының бас хатшысы Леонид Брежнев АБМ шартына қол қойды, ол әр елді стратегиялық күштерін қорғау үшін бір нысанмен және "Ұлттық басқару органы"н қорғау үшін бір нысанмен шектеді. Grand Forks-тағы жұмыс 85% аяқталғандықтан, АҚШ Солтүстік Дакотадағы құрылысты аяқтауды жөн көрді. 1972 жылғы 21 тамызда Армия инженерлік корпусы PAR-ді Safeguard Systems Command (SAFSCOM) нысанын іске қосу тобына тапсырды. MSR-ді беру 1973 жылғы 3 қаңтарда өтті. Төрт қашықтан іске қосылатын алаңдардағы жұмыс кестеден қалып қойды, соңғысы 1972 жылғы 5 қарашада аяқталды. PAR-ді сынау 1973 жылғы жазда басталды. 1974 жылғы 3 қыркүйекте SAFSCOM нысанын іске қосу тобы АҚШ Армиясының Safeguard қолбасшылығымен алмастырылды. "Stanley R. Mickelsen Safeguard Complex" деп аталған (базадан 100 шақырым (62.3 миль) солтүстік-батысқа қарай орналасқан) Солтүстік Дакотадағы АБМ нысаны келесі көктемде ядролық ұшы бар LIM 49 Spartan және Sprint зымырандарын алды. Нысан 1975 жылғы 1 сәуірде пайдалануға берілді. Конгресс шешімімен Армия бұл нысанды бір жылдан кем уақыт бойы басқарды. PAR-ден басқа, кешен 1976 жылғы ақпанда тастап кетілді. 1977 жылғы қазанда PAR АҚШ Әуе күштерінің бақылауына өтті, ол оны ерте ескерту жүйесінің бөлігі ретінде пайдаланды. Ол Cavalier AFS (базадан 93 шақырым (57.8 миль) солтүстік-солтүстік-батысқа қарай) деп белгіленді және әлі де жұмыс істеп тұр. Оны Әуе күштері Ғарыш қолбасшылығының 10-шы Ғарыш ескерту эскадрильясы (10-шы SWS) басқарады.
Стратегиялық әуе командалығы
1958 жылдың 1 қыркүйегінде Стратегиялық әуе қолбасшылығы (САК) өзінің B-52 ауыр бомбалаушыларын көбірек базаларға тарату жоспарының бір бөлігі ретінде Гранд-Форкста 4133-ші стратегиялық қанатын құрды, осылайша Кеңес Одағы үшін бүкіл паркті күтпеген бірінші соққымен жоюды қиындатты. Бұл базалардың көпшілігі Канадамен АҚШ шекарасына жақын орналасқан; GFAFB-ге жақын орналасқан базалар АҚШ-тың солтүстік-орталық бөлігінде – батыста Минот және Глазго, ал шығыста Мичиган штатында (Соуэр, Кинчлоу және Вуртсмит) болды. 1963 жылдың 1 ақпанында 4133-ші стратегиялық қанат 319-шы бомбалау қанаты (319-шы BW) деп қайта аталды және САК-тің екінші әуе күштеріне, 810-шы стратегиялық ғарыш әуе дивизиясына бағындырылды. Қайта аталғаннан кейін қанат бейбіт уақыттағы жедел реакциялық дайындыққа ұшақтарды қойды, сондай-ақ SAC міндеттемелерін орындау үшін Төтенше соғыс жағдайына арналған операциялар мен әуеде отын құю операциялары бойынша жаһандық бомбалау оқуларын жүргізді. 1960 жылдарда GFAFB-дегі ұшақтар ең соңғы үлгілер болды: B-52H бомбалаушылары және KC-135A жанармай құюшылары. 1986 жылдың желтоқсанында соңғы B-52G GFAFB-ден толығымен кетіп, 1987 жылы B-1B Lancer ұшағымен алмастырылды. Сондай-ақ, жанармай құюшы ұшақтары KC-135A-дан KC-135R-ға ауыстырылды. 1988 жылы базалық бөлімше тағы өзгерді, ол кезде 321-ші СМВ орнына базалық қолдау үшін 42-ші әуе дивизиясы тағайындалды. Нью-Йорк штатының орталығындағы Гриффис әуе базасының жанында ұшақ апатқа ұшырап, борттағы сегіз адамның алтауы қаза тапты. Ұшақта қозғалтқыш бұзылғандықтан, шұғыл қонуға тырысқан. 1980 жылдың 15 қыркүйегінде дайындық күйінде болған B-52H ұшағының қанаты өртеніп, үш сағат бойы жанды, кешкі желдің күшімен от кеңейді. Желдің бағыты фюзеляжға параллель болды, онда, мүмкін, SRAM ракеталары орналасқан. Сегіз жылдан кейін қару-жарақ сарапшысы АҚШ Сенатының жабық отырысында желдің бағытының өзгеруі конвенциялық жарылысқа және радиоактивті плутонийдің кең таралуына әкелуі мүмкін екенін мәлімдеді. 1983 жылдың 27 қаңтарында таңертең B-52G (57-6507) ұшағы техникалық қызмет көрсету алаңында жарылып, бес техникалық қызметкер қаза тауып, сегіз адам жарақат алды. Апатқа дейін қанаттың бір резервуарындағы ақаулы жанармай сорғысын жөндеуге кірісіпті.
1990 жылдар
Әуе күштерінің қайта құрылуымен және 1992 жылы SAC-тің таратылуымен бірге, қанат Әуе шабуылы қолбасшылығына (ACC) берілді, ал 1993 жылы Әуе күштері ғарыш қолбасшылығына (AFSPC) қарасты. 1993 жылдың 1 ақпанында ACC 319-шы бомбалау қанатының негізгі ядролық миссиясын тоқтатты және қанатқа B-1B ұшақтарымен жүргізілетін конвенциялық бомбалау операцияларының негізгі миссиясын жүктеді. 319-шы ҚК әлемдік аймақтық қауіп-қатерлерге қарсы тұру мақсатында осындай миссияны қолдау үшін жоспарлау және оқытуды бастады. 1994 жылы соңғы B-1B ұшағы базадан кеткеннен кейін, база жаңа Әуе қозғалыс қолбасшылығына (AMC) берілді және 319-шы бомбалау қанаты 319-шы әуе май құю қанаты (319 ARW) деп қайта аталды. KC-135R ұшақтары AMC-ге берілді, ал стратегиялық ICBM активтері Әуе күштері ғарыш қолбасшылығына (AFSPC) ауыстырылды. 1995 жылдың наурыз айында 1995 жылғы Базаны қайта құру және жабу комиссиясы (BRAC) 321-ші стратегиялық зымыран қанатын таратуға бекітті; ол бірінші кезекте топ деңгейіне төмендетілді, содан кейін 1998 жылдың 30 қыркүйегінде таратылды. GFAFB-дің Minuteman ICBM шахталары Стратегиялық қаруды азайту шарты (START II) бойынша 1999 жылы басталып, 2001 жылы аяқталған имплозиядан өтті. Minuteman III зымырандары Монтана штатының Грейт-Фолс қаласындағы Мальмстром әуе базасына зейнеткерлікке шығарылған Minuteman II үлгілерін алмастыру үшін жеткізілді. Minuteman III ICBM-дері үш АҚШ Әуе күштері базасында сақталады: Мальмстром, Минот және Вайоминг штатының Шайенне қаласындағы Ф. Э. Уоррен.
ХХІ ғасыр
2005 жылдың мамыр айында Қорғаныс министрлігінің 2005 жылғы базаны қайта құру және жабу комиссиясы Гранд Форкс базасын қайта құруды ұсынды. Базаның KC 135 жанармай құюшы ұшағының миссиясы жойылды, персонал саны күрт азайды, бірақ база жабылмады. Адамсыз RQ 4 Global Hawk Гранд Форкске жіберілді, ал 2011 жылдың 1 наурызында қанат 319-шы әуе базасы қанаты (319 ABW) деп қайта аталды. Бірінші RQ 4 2011 жылдың мамыр айында жетіп келді және 69-шы барлау тобына, Әуе шабуылы қолбасшылығына бекітілді. 2012 жылдан бастап база бірнеше жаңа Block 40 Global Hawk ұшақтарын алды. 2017 жылдың 13 маусымында 319 ABW Әуе көлігі қолбасшылығынан Әуе шабуылы қолбасшылығына ауыстырылды. 2019 жылдың 11 мамырында Әскери-әуе күштерінің хатшысы Хизер Уилсон 2019 жылдың 28 маусымында болатын салтанатты шарада 319-шы әуе базасы қанатының 319-шы барлау қанаты болып қайта аталғанын жариялады. 2019 жылдың 28 маусымында 319-шы әуе базасы қанаты 319-шы барлау қанаты болып қайта аталды, ал 69-шы барлау тобы RQ 4 миссиясын тоқтатып, таратылды.
Демография
Гранд-Форкс АҚШ Халық санағы бюросы тағайындаған аудан болып табылады.
Уақыт шкаласы
1954 жылы Қорғаныс министрлігі Grand Forks қаласын жаңа орналасқан жер ретінде таңдады. 5 ақпан 1956 жылы мердігерлер база құрылысын бастады. 8 ақпан 1957 жылы Әуе қорғанысы бас қолбасшылығы (ADC) 478-ші истребитель авиациялық тобын Гранд-Форкс әуе базасында базаның негізгі бөлімшесі ретінде құрды. 1 қыркүйек 1958 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы (SAC) 4133-ші стратегиялық қанатын (Уақытша) Гранд-Форкс әуе базасында қосымша бөлімше ретінде құрды. 15 желтоқсан 1959 жылы Солтүстік Америка әуе қорғанысы бас қолбасшылығының Гранд-Форкс әуе қорғанысы секторы Жартылай автоматты жерлік орта (SAGE) жүйесімен жұмыс істеуге кірісті. 1 мамыр 1960 жылы 18-ші истребитель-перехватшы эскадрильясы (FIS) F 101B Voodoo ұшақтарымен Гранд-Форкс әуе базасына орналасты. 6 мамыр 1960 жылы 4133-ші стратегиялық қанатқа қарасты 905-ші әуе жанармай құю эскадрильясы (ARS) (Ауыр) өзінің алғашқы KC 135A Stratotanker ұшағын алды. 28 желтоқсан 1960 жылы 478-ші истребитель авиациялық қанаты ADC басшылығымен құрылып, базаның негізгі бөлімшесіне айналды. 29 сәуір 1962 жылы 4133-ші стратегиялық қанатқа қарасты 30-шы бомбалаушы эскадрильясы өзінің алғашқы B 52H Stratofortress ұшағын алды. 1 ақпан 1963 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы Гранд-Форкс әуе базасында 319-шы бомбалаушы қанатын (Ауыр) құрды. 319 BMW 4133-ші стратегиялық қанат тоқтатылғандықтан және база басшылығы ADC-ден SAC-ке ауысқандықтан, негізгі қанатқа айналды. 19 тамыз 1964 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы 804-ші жауынгерлік қолдау тобын (CSG) Гранд-Форкс әуе базасындағы негізгі бөлім ретінде құрды. 1 қыркүйек 1964 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы 4-ші әуе дивизиясын, кейін 4-ші стратегиялық ғарыш әуе дивизиясы деп аталды, Гранд-Форкс әуе базасына орналастырды. 1 қараша 1964 жылы 321-ші стратегиялық зымыран қанаты (SMW) Гранд-Форкс әуе базасында құрылды және оның Minuteman II зымыран кешенінің құрылысы басталды. 1966 жылғы желтоқсанда 321 SMW Minuteman II зымыранымен жұмыс істеуге кірісті. 15 сәуір 1971 жылы Әуе қорғанысы бас қолбасшылығы 18 FIS-ті тоқтатты. 30 маусым 1971 жылы 4-ші стратегиялық әуе дивизиясы Вайоминг штатындағы Фрэнсис Э. Уоррен әуе базасына көшірілді. 1 шілде 1971 жылы 321 SMW 804 CSG-ден қабылдаушы бөлімше міндеттерін қабылдады. 30 шілде 1971 жылы Әуе қорғанысы бас қолбасшылығы F 106 Delta Darts ұшақтарымен 460-шы истребитель-перехватшы эскадрильясын Гранд-Форкс әуе базасына орналастырды. 8 наурыз 1973 жылы 321-ші стратегиялық зымыран қанаты Minuteman III зымыраларына жаңарту жұмыстарын аяқтады. 1974 жылы ADC 460 FIS-ті тоқтатты. 1986–1987 жылдары 319-шы бомбалаушы қанаты B 52G Stratofortress және KC 135A Stratotanker ұшақтарынан B 1B Lancer және KC 135R Stratotanker ұшақтарына ауысты. 16 маусым 1988 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы 42-ші әуе дивизиясын (AD) Гранд-Форксқа базаның қолдаушы бөлімшесі ретінде ауыстырды. 9 шілде 1991 жылы Стратегиялық әуе қолбасшылығы 42-ші AD-ны тоқтатты және 319-шы бомбалаушы қанатын базаның негізгі бөлімшесі етіп тағайындады. 1 қыркүйек 1991 жылы 319-шы бомбалаушы қанаты 319-шы қанат деп қайта аталды. 321-ші стратегиялық зымыран қанаты 321-ші зымыран қанаты (MW) деп қайта аталды. 1 маусым 1992 жылы Әуе күштері Стратегиялық әуе қолбасшылығын тоқтатты және Гранд-Форкс әуе базасын Әуе шабуылы қолбасшылығына қайта тағайындады. 319-шы қанат 319-шы бомбалаушы қанат деп қайта аталды. 905 ARS Индиана штатындағы Гриссом әуе базасына қайта тағайындалды, бірақ ол Гранд-Форкс әуе базасынан жұмыс істеуін жалғастырды. 1 шілде 1993 жылы 321 MW Әуе күштері Ғарыш қолбасшылығына қайта тағайындалды. 1 қазан 1993 жылы Әуе күштері 319-шы бомбалаушы қанатын 319-шы әуе жанармай құю қанаты деп қайта атады, оны Әуе қозғалысы қолбасшылығына қайта тағайындады және 905-ші әуе жанармай құю эскадрильясын қанатқа қайта тағайындады. 1994 жылы Гранд-Форкс әуе базасындағы қайта құрылымдау аясында Әуе күштері 906-шы, 911-ші және 912-ші әуе жанармай құю эскадрильяларын Гранд-Форкс әуе базасына қайта тағайындады. 26 мамыр 1994 жылы соңғы B 1B Lancer Гранд-Форкс әуе базасынан ұшып кетті, бұл Гранд-Форкста 30 жылдан астам бомбалаушылардың аяқталғанын білдірді. 1 шілде 1994 жылы Әуе күштері Ғарыш қолбасшылығы 321 MW-ты 321-ші зымыран тобы (MG) деп қайта атады. 1 қазан 1995 жылы Клинтон әкімшілігі Базаны қайта құру және жабу IV комитетінің 150 Minuteman III континентаралық баллистикалық зымыраларын Гранд-Форкс әуе күштері базасының зымыран кешенінен алып тастау және 321-ші зымыран тобын тоқтату туралы ұсынысын мақұлдады. 1997 жылғы сәуір айындағы жағдай: ұзаққа созылған қыстан кейін, қар ерігеннен және көктемгі жаңбырдан кейін Гранд-Форкс ауданында апатты су тасқыны болды. Гранд-Форкс әуе базасының қызметкерлері су тасқынынан қаланы қорғауға және апаттың құрбандарын орналастыруға жұмылдырылды. 2 шілде 1998 жылы 321-ші зымыран тобы Гранд-Форкс әуе базасында 34 жыл қызмет еткеннен кейін тоқтатылды. 6 қазан 1999 жылы Стратегиялық қаруларды азайту шарты (START) бойынша алғашқы зымыран шахтасы бұзылды. 4 желтоқсан 2010 жылы соңғы KC 135 ұшағы, тіркеу нөмірі 00319, AMC вице-командирі және бұрынғы 319 ARW командирі генерал-лейтенант Верн "Расти" Финдли басқаруымен Гранд-Форкс әуе базасынан Канзас штатындағы Макконнелл әуе базасына ұшып кетті, бұл Гранд-Форкста 50 жылдық жанармай құю миссиясының аяқталғанын білдірді. 26 мамыр 2011 жылы қанат өзінің алғашқы RQ 4 Global Hawk ұшағын алды.