Опиоид антагонистері: налоксон, налтрексон сияқты препараттардың әрекет ету механизмі, қолданылуы. Опиоид рецепторларын бұғаттап, құпиялылықты қамтамасыз етеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рецептор агонисі, бір немесе бірнеше опиоид рецепторларына әсер ететін.
Receptor agonist that acts on one or more of the opioid receptors
Опиоид антагонисі немесе опиоид рецепторларының антагонисттері – бір немесе бірнеше опиоид рецепторларына әсер ететін рецептор антагонисттері. Налоксон мен налтрексон – жиі қолданылатын опиоид антагонисттері, олар агонисттерге қарағанда жоғарырақ туыстықпен (аффиниттікпен) опиоид рецепторларына байланысады, бірақ рецепторларды белсендірмейді. Бұл рецепторды тиімді түрде бұғаттап, организмнің опиоидтар мен эндорфиндерге жауап беруіне кедергі келтіреді. Кейбір опиоид антагонисттері таза антагонист емес, сонымен қатар әлсіз опиоид ішінара агонисттік әсерін тудырады және опиоидты бұрын қолданбаған адамдарға жоғары дозада берілгенде анальгетикалық әсерлерді тудыруы мүмкін. Мұндай қосылыстарға налорфин мен левалорфан жатады. Дегенмен, бұл препараттардың анальгетикалық әсері шектеулі және көбінесе κ опиоид рецепторындағы қосымша агонисттік әрекетке байланысты дисфориямен бірге жүреді. Опиоид толық агонисттерін қабылдап жүрген немесе жақында қолданған адамдарда опиоидты қабылдаудан бас тарту синдромын тудыратындықтан, бұл препараттар практикалық тұрғыдан антагонисттер деп есептеледі. Әлсіз ішінара агонисттік әсер кейбір жағдайларда пайдалы болуы мүмкін және бұрын налорфин қолданған бұрынғы опиоидқа тәуелділерді ұзақ мерзімдік күтімде ұстау сияқты мақсаттарда қолданылған, бірақ алкоголь немесе барбитураттар сияқты опиоид емес седативтерді артық дозада алған пациенттерде тыныс алу депрессиясын күшейте алатын кемшіліктері де бар. Налоксонның керісінше, ішінара агонисттік әсері жоқ және μ опиоид рецепторларында ішінара кері агонист болып табылады, сондықтан опиоидты артық дозалауды емдеу үшін басым антидот болып табылады. Налтрексон да ішінара кері агонист болып табылады және бұл қасиет опиоидтық тәуелділікті емдеуде пайдаланылады, себебі ұзақ мерзімдік төмен дозадағы налтрексон курсы опиоид агонисттік препараттарды ұзақ пайдаланудың нәтижесінде туындаған гомеостаздың бұзылуын қалпына келтіруге көмектеседі. Бұл – опиоидты қолданудан бас тарту синдромы деп аталатын, опиоидтық тәуелділіктің кейінгі салдарына қарсы қолданылатын жалғыз емдеу. Сондықтан, пациент метадон немесе бупренорфин сияқты алмастыру агонистін тоқтағаннан кейін, гомеостазды қалпына келтіру және күтімдік агонисті тоқтатқаннан кейін посткидірткі бас тарту синдромының қаупін азайту үшін төмен дозадағы налтрексон курсы жиі қолданылады.
An opioid antagonist, or opioid receptor antagonist, is a receptor antagonist that acts on one or more of the opioid receptors. Naloxone and naltrexone are commonly used opioid antagonist drugs which are competitive antagonists that bind to the opioid receptors with higher affinity than agonists but do not activate the receptors. This effectively blocks the receptor, preventing the body from responding to opioids and endorphins. Some opioid antagonists are not pure antagonists but do produce some weak opioid partial agonist effects, and can produce analgesic effects when administered in high doses to opioid naive individuals. Examples of such compounds include nalorphine and levallorphan. However, the analgesic effects from these specific drugs are limited and tend to be accompanied by dysphoria, most likely due to additional agonist action at the κ opioid receptor. As they induce opioid withdrawal effects in people who are taking, or have recently used, opioid full agonists, these drugs are generally considered to be antagonists for practical purposes. The weak partial agonist effect can be useful for some purposes, and has previously been used for purposes such as long term maintenance of former opioid addicts using nalorphine, however it can also have disadvantages such as worsening respiratory depression in patients who have overdosed on non opioid sedatives such as alcohol or barbiturates. On the other hand, Naloxone has no partial agonist effects, and is in fact a partial inverse agonist at μ opioid receptors, and so is the preferred antidote drug for treating opioid overdose. Naltrexone is also a partial inverse agonist, and this property is exploited in treatment of opioid addiction, as a sustained course of low dose naltrexone can reverse the altered homeostasis which results from long term abuse of opioid agonist drugs. This is the only treatment available which can reverse the long term after effects of opioid addiction known as post acute withdrawal syndrome, which otherwise tends to produce symptoms such as depression and anxiety that may lead to eventual relapse. A course of low dose naltrexone is thus often used as the final step in the treatment of opioid addiction after the patient has been weaned off the substitute agonist such as methadone or buprenorphine, in order to restore homeostasis and minimize the risk of post acute withdrawal syndrome once the maintenance agonist has been withdrawn.
Опиоид антагонисттерінің тізімі
Келесілер μ опиоидты рецепторларының (МОР) антагонисттері немесе кері агонисттері болып табылады. Олардың көптегені κ опиоидты рецепторына (KOR) және/немесе δ опиоидты рецепторына (DOR) да байланысты, онда олар әртүрлі жағдайларда антагонист және/немесе агонист ретінде танылады.
The following are all μ opioid receptor (MOR) antagonists or inverse agonists. Many of them also bind to the κ opioid receptor (KOR) and/or δ opioid receptor (DOR), where they variously behave as antagonists and/or agonists.
Орталықтан белсенді
Бұл дәрілер негізінен опиоидтардың дозасын шамадан асырып алуды жою үшін антидот ретінде, сондай-ақ алкогольге және опиоидтарға тәуелділікті емдеуде қолданылады (опиоидтардың әсерін, яғни еуфорияны тоқтату арқылы, оларды теріс пайдалануға қарсы келеді).
These drugs are used mainly as antidotes to reverse opioid overdose and in the treatment of alcohol dependence and opioid dependence (by blocking the effects, namely euphoria, of opioids so as to discourage abuse).
Шектеулі түрде шектелген
Перифериялық әсер ететін μ-опиоидты рецепторлардың антагонисттері негізінен опиоидтардың салдарынан туындаған ішек қызбалының емделуі үшін қолданылады. Олар асқазан-ішек жолындағы белгілі бір опиоидты рецепторларды тежеуге және қан-ми тосқауылдан өту қабілеті шектеулі болу үшін жасалған. Сондықтан, олар орталық нерв жүйесіндегі опиоидтардың анальгетикалық әсеріне ықпал етпейді.
Peripherally acting μ opioid receptor antagonists are used mainly in the treatment of opioid induced constipation. These are designed to specifically inhibit certain opioid receptors in the gastrointestinal tract and with limited ability to cross the blood–brain barrier. Therefore, they do not affect the analgesic effects of opioids within the central nervous system.
Әр түрлі
Бупренорфин мен дезоцин МОР-дың ішінара агонисттері, ал KOR-дың антагонисттері болып табылады. Керісінше, эптазоцин МОР-дың антагонисі, бірақ KOR-дың агонисі болып табылады; налорфин мен левалорфан үшін де осыған ұқсас. МОР мен KOR-дың әртүрлі ішінара агонисттері немесе аралас агонист-антагонисттері де сатылымда бар, оларға буторфанол, леворфанол, нальбуфин, пентазоцин және феназоцин жатады. Жоғарыда аталған дәрілердің барлығын таза антагонисттер емес, опиоидты модуляторлар деп сипаттауға болады. Налорфинді есептемегенде, жоғарыда аталған барлық препараттар анальгетиктер ретінде қолданылады (МОР және KOR агонизмінің екеуі де дербес түрде ауырсынуды басады). Дегенмен, бұл опиоидты анальгетиктер прототиптік таза МОР толық агонисттеріне қарағанда ерекше қасиеттерге ие, мысалы, МОР ішінара агонисттері мен антагонисттері үшін тыныс алудың баяулауы немесе оның жоқтығы, МОР ішінара агонисттері/антагонисттері үшін эйфорияның азаюы немесе жоқтығы, зәулімдікке бейімділік және тәуелділік қаупі, KOR агонисттері үшін дисфория және галлюцинациялар сияқты қолдану және дозаны шектеуші жағынқы әсерлерге ие. Сонымен қатар, KOR-дың антагонистік қасиеттерінің арқасында бупренорфин (бупренорфин/самидорфан (ALKS 5461) немесе бупренорфин/налтрексон түрінде оның МОР агонизмін тоқтату үшін) депрессия мен кокаинге тәуелділікті емдеу үшін зерттелуде, сондай-ақ басқа KOR антагонисттері, мысалы, атикапрант және бұрынғы JDTic және PF 4455242 (екеуі де уыттану қаупіне байланысты тоқтатылды) тағы да зерттелуде.
Buprenorphine and dezocine are partial agonists of the MOR but antagonists of the KOR. Contrarily, eptazocine is an antagonist of the MOR but an agonist of the KOR; the same is also true for nalorphine and levallorphan. A variety of partial agonists or mixed agonists antagonists of the MOR and KOR are also marketed, and include butorphanol, levorphanol, nalbuphine, pentazocine, and phenazocine. All of the aforementioned drugs may be described as opioid modulators instead of as pure antagonists. With the sole exception of nalorphine, all of the preceding are used as analgesics (by virtue of the fact that both MOR and KOR agonism independently confer pain relief). However, these opioid analgesics have atypical properties in comparison to the prototypical pure MOR full agonist opioid analgesics, such as less or no risk of respiratory depression for MOR partial agonists and antagonists, reduced or no euphoria, abuse potential, and dependence liability with MOR partial agonists/antagonists, and use and dose limiting side effects such as dysphoria and hallucinations with KOR agonists. In addition, by virtue of its KOR antagonism, buprenorphine (as buprenorphine/samidorphan (ALKS 5461) or buprenorphine/naltrexone to block its MOR agonism) is under investigation for the treatment of depression and cocaine dependence, as are other KOR antagonists such as aticaprant and, previously, JDTic and PF 4455242 (both discontinued due to toxicity concerns).
Жеке тұлғаны жою бұзылысы
Налоксон және налтрексон екеуі де деперсонализациялық бұзылысты емдеуде зерттелді. 2001 жылы налоксонмен жүргізілген зерттеуде он төрт науқастың үшеуі дербеске айналу симптомдарын толығымен жоғалтты, ал жетісінде айқын жақсару байқалды. 2005 жылғы налтрексон зерттеуінің нәтижелері аздап нашар болды, үш жарамды диссоциация шкаласы бойынша симптомдардың орташа 30%-ға азайғаны анықталды. Налоксонның налтрексонға қарағанда күштірек нәтиже көрсетуіне себеп – налоксонның (әсіресе, KOR блокадасының күштілігі) опиоидты рецепторларға қатысты әртүрлі ұқсастығы мен таңдаулылығы болуы мүмкін, бұл деперсонализациялық бұзылысы бар адамдарға тиімдірек болып көрінеді.
Naloxone and naltrexone have both been studied in the treatment of depersonalization disorder. In a 2001 study with naloxone, three of fourteen patients lost their depersonalization symptoms entirely, and seven showed marked improvement. The findings of a 2005 naltrexone study were slightly less promising, with an average of a 30% reduction of symptoms, as measured by three validated dissociation scales. The more dramatic result of naloxone versus naltrexone is suspected to be due to different opioid receptor affinity/selectivity with naloxone (specifically, more potent KOR blockade), which appears to be better suited to individuals with depersonalization disorder.
Танымал мәдениетте
Хаус сериалының "Skin Deep" эпизодында пациенттің героинге тәуелділігін/қанағаттандыру белгілерін (оның қолдануынан туындаған қатты ауырсынуды басу үшін шақырылған кома кезінде) толығымен жою мақсатында опиоидтық антагонисттер қолданылды, осылайша қатерлі ісік салдарынан пайда болған паранеопластикалық синдромды дұрыс анықтауға мүмкіндік болды. Royal Pains эпизодында кейіпкер өз үйінде қауіпті түрде процедурадан өтуге (анестезия астында) тырысады. "Ханнибал" эпизодында доктор Лектер Джек Кроуфордтың әйеліне морфинмен уланғаннан кейін, өзін-өзі өлтіруге талпынған соң налоксон салады.
In the episode of House, "Skin Deep", opioid antagonist drugs were administered in order to completely remove the patient's heroin induced addiction/withdrawal symptoms (during an induced coma in order to relieve the extreme pain of their use), so that an accurate diagnosis of paraneoplastic syndrome caused by cancer was differentiated. In an episode of Royal Pains, a character dangerously tries to undergo a procedure (and go under anaesthesia) in his own home. In an episode of Hannibal, Dr. Lecter administers Naloxone to Jack Crawford's wife after she tries to commit suicide by overdosing on morphine.