Кіріспе
Т. Э. Хюльмнің еркін өлеңді насихаттаған лекциясы "Қазіргі поэзия туралы лекция" – Т. Э. Хюльмнің 1908 жылдың соңында Ақындар клубында оқыған мақаласы. Бұл Хюльмнің еркін өлеңді ықпалды түрде қолдауының тұжырымдамасы. Лекция Хюльмнің өмір кезеңінде жарияланбаған. Лекция клуб мүшелерінің, оның ішінде президенті Генри Симпсонның көзқарасына бағытталған тікелей сынмен басталады. Хюльме былай деп жазады: "Мен өлең туралы шошқалар туралы айтқандай ашық айтқым келеді: осылай ғана адал болады. Президент өткен аптада поэзияның дінмен байланысы бар деді. Мұндай емес". Хюльме формалардың қалай дамитынын және құлдырайтынын талқылайды, содан кейін француздық vers libre тақырыбына көшеді, Густав Канның техниканы түсіндіруіне сілтеме жасайды: "Бұл стильдеудің негізі ретінде белгілі бір буын санының жоққа шығарылуынан тұрады. Жырдың ұзындығы ұзақ және қысқа болып, ақын қолданған бейнелермен өзгереді; ол оның ойының шеңберін қадағалайды және реттелген емес, еркін". Хюльме шақырумен аяқтайды: "Қабық жұмыртқаның белгілі бір кезеңінде өте қолайлы, бірақ кейінірек өте қолайсыз. Менің ойымша, бұл қазіргі поэзияның жағдайын жақсы көрсетеді. Ол жанданды, ежелгі ән айту өнерінен қазіргі импрессионизмге өзгерді, бірақ поэзияның механизмі сол күйінде қалды. Осылай жалғаса бермейді. Әйелдер мен мырзалар, мен сөзімді аяқтаймын, қабықты сындыру керек".
"A Lecture on Modern Poetry" was a paper by T. E. Hulme which was read to the Poets' Club around the end of 1908. It is a concise statement of Hulme's influential advocacy of free verse. The lecture was not published during Hulme's lifetime. The lecture commences with an apparent attack on the attitudes of some members of the Club, including its president Henry Simpson. Hulme writes: "I want to speak of verse in a plain way as I would of pigs: that is the only honest way. The President told us last week that poetry was akin to religion. It is nothing of the sort." Hulme discusses how forms rise and fall, and proceeds to the topic of French vers libre, referring to Gustave Kahn's explanation of the technique: "It consisted in a denial of a regular number of syllables as the basis of versification. The length of the line is long and short, oscillating with the images used by the poet; it follows the contours of his thought and is free rather than regular." Hulme concludes with a call to arms: "a shell is a very suitable covering for the egg at a certain period of its career, but very unsuitable at a later age. This seems to me to represent fairly well the state of verse at the present time. [it] has become alive, it has changed from the ancient art of chanting to the modern impressionist, but the mechanism of verse has remained the same. It can't go on doing so. I will conclude, ladies and gentlemen, by saying, the shell must be broken."