Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құрып кеткен динозаврлар туысы
Extinct genus of dinosaurs
Ородромеус (мағынасы "Тау жүгіргіші") – Солтүстік Американың соңғы креда кезеңінен табылған, шөппен қоректенетін ордромин тескелозаврид динозаврының туысы. Қазірге дейін тек бір түрі белгілі, ол – Orodromeus makelai түрі.
Orodromeus (meaning "Mountain Runner") is a genus of herbivorous orodromine thescelosaurid dinosaur from the Late Cretaceous of North America. Only one species is known, the type species Orodromeus makelai.
Ашылуы және атауы
Ородромеустың қалдықтарын Роберт Макела Монтана штатының Тетон округіндегі қазба жұмыстары кезінде, одан әлдеқайда ірі туысы Майасаураның жұмыртқа басу ортасы – «Жұмыртқа тауынан» тапқан. Типтік түрі, Orodromeus makelai, 1988 жылы Джек Хорнер мен Дэвид Б. Вайшампель анықтап, қысқаша сипаттаған. Туыс атауы грек тілінен алынған: ὄρος (oros) – "тау", ол «Жұмыртқа тауы» орнына сілтеме жасайды, ал δρομεύς (dromeus) – "қозғалыс жасайтын", бұл жануардың жылдам жүру қабілетін көрсетеді. Түр атауы қадірлі Макеланың құрметіне берілген. Холотипі – MOR 294 нөмірімен тіркелген, бұл жартылай қаңқа, бас сүйегі де бар. Паратипі: MOR 246 – он тоғыз жұмыртқадан тұратын, кейбіреулерінде эмбриондары бар; PP 22412 – артқы аяқтарының жиынтығы; MOR 331 – жартылай қаңқа; MOR 248 – бас сүйегі бар қаңқа; және MOR 403 – ми сауыты. Дегенмен, MOR 246 және «Жұмыртқа тауынан» табылған басқа жұмыртқалар енді Stenonychosaurus болуы мүмкін троодонтидтерге жатады деп есептеледі.
The remains of Orodromeus were discovered by Robert Makela during the excavation in Teton County, Montana, of the Egg Mountain brooding colony of a much larger relative, Maiasaura. The type species, Orodromeus makelai, was named and shortly described by Jack Horner and David B. Weishampel in 1988. The generic name is derived from Greek ὄρος, oros, "mountain", in reference to the Egg Mountain site, and δρομεύς, dromeus, "runner", referring to the cursorial habits of the animal. The specific name honoured the late Makela. The holotype specimen, MOR 294, was found in a layer of the Two Medicine Formation, dating from the Campanian stage, about 75 million years ago. It consists of a partial skeleton with skull. The paratypes are MOR 246, a clutch of nineteen eggs, some with embryos; PP 22412, a set of hindlimbs; MOR 331, a partial skeleton; MOR 248, a skeleton with skull; and MOR 403, a braincase. However, MOR 246 and other eggs from Egg Mountain are now considered to belong to a troodontid which may be Stenonychosaurus.
Сипаттама
Ородромеус – Даспелтозавр және Эниозавр сияқты динозаврлармен қатар өмір сүрген шағын, екі аяқпен жүретін, жылдам өсімдік жейтін жануар. Оның ұзындығы Хорнер мен Вейшампельдің есебі бойынша 2,5 метрге жуық болған. Оны Thescelosauridae тұқымдастығына жатқызып, оның құрметіне жаңа (Orodrominae) қосалқы тұқымдастығын атаған.
Orodromeus was a small fast bipedal herbivore that probably coexisted with dinosaurs such as Daspletosaurus and Einiosaurus. Its length was estimated by Horner & Weishampel at 2.5 metres.) put it in the family Thescelosauridae and named a new subfamily (Orodrominae) after it.
Палеобиология
Жасушалардың сүйектері мен тістерінің жетілген дамуына байланысты, Хорнер Ородромеус жас төлдерінің ерте дамығандығын айтты. Бұл жануар Ориктодромеус туысы сияқты, жер қазуға бейім болған деген болжам бар, мұны олардың сүйектерінің әдетте шашырап жататын жағдайларда жиналған күйде табылуынан көруге болады. Маллон және авторлар тобы (2013) Кейі Крета кезеңінде Ларамидия аралында шөппен қоректенетін жануарлардың қатар өмір сүруін зерттеді. Ородромеус сияқты кішкентай орнитосхиандардың көбінесе 1 метрден төмен өсетін өсімдіктермен қоректенуге шектелетіні анықталды.
Because of the advanced development of the bones and teeth of the embryos, Horner concluded that the young of Orodromeus were precocial. It has been speculated that this animal may have burrowed much like its relative Oryctodromeus, based upon the packing of their bones in situations where they typically would have been scattered. Mallon et al. (2013) examined herbivore coexistence on the island continent of Laramidia, during the Late Cretaceous. It was concluded that small ornithischians like Orodromeus were generally restricted to feeding on vegetation at, or below the height of 1 meter.