Кіріспе

10 ғасырдағы неміс жылнамасы

Саксондардың іс-қимылдары немесе үш жылнама кітабы (Res gestae Saxonicae sive annalium libri tres) – 10 ғасырдағы Германияның Видукинд Корвейлік жазған үш томдық жылнамасы. Өз халқы мен тарихымен мақтан тұтатын Видукинд өзінің хроникасын Риммен емес, саксондардың ауыз әдебиетінен алынған қысқаша мазмұнмен бастайды, бұл оның еңбегін түсінуді қиындатады. Видукинд Генрих Фаулердің өмір жолын баяндағанда итальяндық оқиғаларды ескермеді және ол ешқашан папа туралы айтқан жоқ.

1- кітап

Видукинд Корвейский первую книгу начинает с падения германской тюрингской династии. В его версии Амалаберга – дочь франкского короля Хуга. После смерти Хуга Тиадрих, его сын от наложницы, коронуется королем, но Амалаберга убеждает своего мужа Ирминфрида при помощи воина Иринга, что именно она должна унаследовать королевство. Начинается война, и после того как франки под предводительством Тиадриха одержали победу в битве при Рунибергуне, тюринги отступают в крепость Сцитинги (современный Бургсшайденген). Франки получают помощь от недавно прибывших саксов, ищущих земли, и у Сцитинги происходит кровопролитная битва. После гибели многих воинов Ирминфрид посылает Иринга в качестве посланника к Тиадриху с просьбой о мире. Короли достигают соглашения и планируют истребить саксов на следующий день, но саксы узнают об этом, ночью штурмуют Сцитинги и убивают всех взрослых. Спастись удается только Ирминфриду и его семье. Саксы празднуют свою победу три дня, после чего возвращаются к Тиадриху, который отдает им страну. По приказу Тиадриха Иринг убеждает Ирминфрида вернуться ко двору франков. Когда Ирминфрид преклоняет колени перед Тиадрихом в знак подчинения, Иринг убивает его. Тиадрих изгоняет его, поскольку он этим поступком стал ненавистен всем людям и не желает иметь отношения к этому преступлению. Иринг объявляет, что искупит свою вину и отомстит за своего бывшего господина, и убивает Тиадриха. Он возлагает тело Ирминфрида на тело Тиадриха, чтобы тот был победителем хотя бы в смерти, и уходит. Видукинд заканчивает, сомневаясь в правдивости этой истории, но рассказывает, что Млечный Путь до сих пор называют «Иринговой дорогой». Упоминание о принятии саксами христианства при Карле Великом приводит его к ранним саксонским герцогам и подробностям правления Генриха Птицелова.

2-кітап

Екінші кітап Ұлы Оттонның Киелі Рим империясының патшасы болып сайлануымен басталады, оның билігіне қарсы көтерілістер туралы айтады, Италиядағы оқиғаларды ескермейді және 946 жылы оның әйелі Эдиттің қайтысымен аяқталады. Ол өзінің еңбектерін Оттонның қызы, Кведлинбург аббаты Матильдаға арнайды, ол саксондық көшбасшы Видукиндтің ұрпағы және оның өзімен аттас.

3-кітап

Үшінші кітап Швабия герцогы Людольфтің және Оттоның Франконияға жасаған жорылы туралы баяндайды.

Стиль

Видукиндтің стилі оның Суэтонның "De vita Caesarum", Айнхардтың "Vita Karoli Magni" және, әлдебаса, Ливий мен Беданың еңбектерімен таныс екенін көрсетеді. Оның жазбаларында Вульгатадан көптеген цитаталар табылады, сондай-ақ Вергилий, Овидий және басқа рим ақындары туралы біліміне қатысты іздер бар. Оның еңбегінің бастапқы бөлігі дәстүрге сүйенсе, бірақ ол заманауи бөлімін сарай өмірімен және сол кездегі оқиғалармен жақсы таныс адам ретінде жазған.

Басылымдар мен аудармалар

Бауэр, Альберт және Рейнхольд Рау (ред. және аудар.). "Корвейлік Видукиндтің саксон тарихы". "Саксиялық императорлар дәуірінің деректері" кітабында. "Штейннің естеліктері" 8-том. Дармштадт, 1971 (5-ші басылым: 2002). 1 183 бет. Басылым және неміс тіліне аударма. Роттер, Эккехарт және Бернд Шнайдмюллер (ред.). "Саксенгешхиште". Штутгарт: Reclam Verlag, 1981. Басылым және неміс тіліне аударма. Хирш, Пол және Х. Е. Ломан (ред.). "Корвейлік Видукиндтің саксон тарихы". MGH Scriptores rerum Germanicarum in usum scholarum 60. Ганновер, 1935. Digital Monumenta Germaniae Historica сайтында қолжетімді. Waitz, G. MGH Scriptores. Ганновер және Берлин, 1826. Метельманн, Эрнст (ауд.). Орта ғасырлар хроникасы: Видукинд, Отто фон Фрайзинг, Гемольд. Мюнхен, 1964. Антон Ритталердің кіріспесімен неміс тілінен аударма. Вуд, Реймонд Ф. (ауд.). "Корвейлік Видукиндтің саксон істері туралы үш кітабы, кіріспе, түсіндірмелер және библиографиясымен бірге аударма". Диссертация. Калифорния университеті, Лос-Анджелес, 1949. Ағылшын тіліне аударма. ProQuest диссертациялары мен тезистерінен онлайн қолжетімді. Schottin, Рейнхольд (ауд.) және Вильгельм Ваттенбах (кіріспе). Видукиндтің саксон тарихтары. "Германияның ежелгі жазбалары" 33-том. Берлин, 1852. Неміс тілінен аударма. Вальковский, Грегорж Казимеж (ауд.). Vvitichindus: Res gestae Saxonicae; Видукинд: Dzieje Sasów. Бидгощ, 2013. Польша тіліне аударма. Санчук Г.Э. "Видукинд Корвейский. Саксовтың іс-қимылдары". Мәскеу, Наука, 1975. Орыс тіліне аударма.

Екіншілік әдебиет

Алтхофф, Герд. "Видукинд фон Корвей. Куәгер және сын-қатер". Frühmittelalterliche Studien 27 (1993): 253–72. Багге, Сверре. Корольдер, саясат және әлемнің дұрыс тәртібі неміс тарихнамасында шамамен 950–1150 жылдары. Христиан дәстүрлері тарихы бойынша зерттеулер, 103-том. Лейден және басқа қалалар: Брилл, 2002. 1-тарау. Бейман, Хелмут. Видукинд фон Корвей. 10 ғасырдың тарих жазу және идеялар тарихы бойынша зерттеулер. Веймар, 1950. Видукинд және "Іс-қимылдар тарихы" (Res gestae) туралы классикалық зерттеу. Бейман, Хелмут. "Видукинд фон Корвейдің тарихнамалық тұжырымдамасы және саяси мақсаттары". "La storiografia altomedievale" (1970) еңбегінде. 857–94 беттер. Вестер, Хелмут. "Видукинд фон Корвей – Саллюсттың ықпалының тарихына мысал". Altsprachlicher Unterricht 21.1 (1978): 5–22. Хартке, Адриан. Видукинд фон Корвейдің "Саксониялық ертедегі оқиғалар" (Die Res gestae Saxonicae von Widukind von Corvey): Саксония тарихы және князьдердің айнасы. GRIN Verlag, 2005.