Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Вьетнам Республикасы Әскери-теңіз флотының теңізшісі
Republic of Vietnam Navy sailor
Нгуен Вань Кит (1945 жылғы 23 наурызда туған) – Вьетнам Республикасы Әскери-теңіз флотының бұрынғы үшінші сынып старшинасы және Трэн Вань Бảyмен бірге Вьетнамның оңтүстігінен шыққан екі ғана және Вьетнам Республикасы Әскери-теңіз флотының теңізшісі ретінде Вьетнам соғысы кезіндегі ерлігі үшін АҚШ Әскери-теңіз флотының наградасымен марапатталған жалғыз адам. 1972 жылдың сәуірінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің «Тюлень» арнайы жасағының лейтенанты Томас Р. Норис Вьетнамда қалған санаулы «Тюленьдердің» бірі болды. Полковник Айсел Хамблтон жау шебінде атып түсірілгенде, әуедегі іздеу-құтқару операциялары сәтсіз аяқталды, нәтижесінде бес қосымша ұшақ жоғалды және 11 немесе одан да көп авиатор қаза тапты, екеуі тұтқынға алынды, ал тағы үшеуі құлап, құтқаруға мұқтаж болды. Норриске Хэмблтонды, лейтенант Марк Кларкты және лейтенант Брюс Уокерді жау шебінен алып шығу үшін жердегі операция жүргізу тапсырылды. Кит Норриске ілесіп жүретін бес вьетнамдық командалық құрамның бірі болды, ал қалғандары миссияны одан әрі жалғастырудан бас тартқанда, Норриске көмектесуге ерікті болды. Олар жау шебінен үш апатқа ұшыраған авиатордың екеуін сәтті алып шықты.
Nguyễn Văn Kiệt (born March 23, 1945) is a former petty officer third class in the Republic of Vietnam Navy and, alongside Trần Văn Bảy, one of only two South Vietnamese and the only South Vietnamese Navy sailor to have been awarded the United States Navy Cross for actions during the Vietnam War. In April 1972, United States Navy SEAL Lieutenant Thomas R. Norris was one of the few remaining SEALs in Vietnam. When Lieutenant Colonel Iceal Hambleton was shot down behind enemy lines, aerial combat search and rescue operations failed, leading to the loss of five additional aircraft and the death of 11 or more airmen, two captured, and three more down and needing rescue. Norris was tasked with mounting a ground operation to recover Hambleton, Lieutenant Mark Clark, and Lieutenant Bruce Walker from behind enemy lines. Kiệt was one of five Vietnamese commandos to accompany Norris, and when the others refused to pursue the mission further, volunteered to assist Norris. They successfully brought out two of the three downed airmen from more than behind enemy lines.
Құтқару операциялары
Кит Вьетнамның Да Наньг қаласынан шыққан теңіз командасының фрогмендер кеңесші жасағының мүшесі болды. Ол Норриске жаудың шебінен шамадан артық алысқа түсіп қалған үш американдық ұшқышты алып келуге көмектесуге тағайындалды. ОВ-10 ұшқышы Кларк команданың орнына ең жақын болды және бірінші болып құтқарылуға тиіс болды. Кларкқа суға түсіп, Норрис пен оның командасы ұстап алатын ағысқа қарай жүзуге нұсқау берілді. Лейтенант-полковник Эндрю Э. Андерсон (USMC) Норриске командасын тек алға қарай алып, аман қалғандардың оларға келуін күтуге бұйырды, бірақ Норрис бұйрыққа бағынбай, радиосын өшіріп, көптеген жау патрульдерінен жалтап, екі есе көп қашықтыққа жүрді. Кларк бес күн бойы жаудан жасырынып, азық-түлік аз болғандықтан, қатты әлсіреген еді. 9 сәуір түнінде Норрис, Кит және командалар оны өзеннен алып, достық аумаққа жеткізді. Келесі түнде олар Хамблтонды іздеуге шықты. Сол түндегі іздеу кезінде екі команда мүшесі "американдықты құтқару үшін ғана американдықты іздеуге бас тартамыз" деп, миссияны одан әрі жалғастырудан бас тартты. Таң атқанда Норрис жалғыз жол тартпақ болғанда, Кит оның қасында қалуға ерікті түрде келісті. Олар тастап кетілген сампанды алып, екі сағат бойы өзен жағасын мұқият қарап шықты, бірақ табысқа ие болмады. Олар өкінішпен алдыңғы операциялық базаларына оралып, келесі түнде жақсы нәтиже күтті. 12 сәуір түнінде Норрис пен Кит қараусыз қалған ауылды және балықшыларға маскировка жасауға болатын киімдерді тапты. Олар тастап кетілген сампанды пайдаланып, өзенмен тыныш жүзіп кетті. Қатты қараңғылық пен тығыз тұман болғанына қарамастан, олар жағалауда көптеген Солтүстік Вьетнамдық әскерлер мен танктерді көре алды. Өзеннің жоғары ағысына қарай сампанмен жүзіп бара жатып, олар қатты тұманнан шығып, Кам Лộ көпірінің астына жетті. Олар Хамблтонның орнынан 30 минуттан астам бұрын өтіп кеткен еді. Артқа бұрылып, олар Хамблтонды бұталардың арасында, тірі, бірақ ішінара есінен жаңылып отырғанын көрді. Күн шығып келе жатқандықтан, Норрис өзенмен төмен қарай түнегенше күтуді дұрыс деп ойласа да, оны дереу эвакуациялау қажет болды. Қауіпке қарамастан, олар Хамблтонды сампанның түбіне жасырып, бамбукпен жауып, өзенмен төмен қарай жүрді.
Kiệt was a member of the Vietnamese frogmen Naval Advisory Detachment, Sea Commando team, from Đà Nẵng. He was assigned to assist Norris in bringing three downed U. S. airmen from more than behind enemy lines. OV 10 pilot Clark was closest to the team's position and would be rescued first. Clark was relayed instructions to get in the water and float downstream where Norris and his team would intercept him. Lt. Col. Andrew E. Anderson (USMC) ordered Norris to take his team no more than forward and wait for the survivors to come to them, but Norris defied the order, turned off his radio and avoiding numerous enemy patrols, went twice that distance. Clark was seriously weakened by five days hiding from the enemy with little to eat. On the night of 9 April, Norris, Kiệt and the commandos retrieved him from the river and got him to friendly territory. The next night they set out to find Hambleton. During their search that night two of the commandos refused to press the mission further, saying they "refused to follow an American just to rescue an American." As dawn approached, Norris was going to proceed alone when Kiệt volunteered to stay with him. They took an abandoned sampan and cautiously searched the river shore for two more hours without success. They reluctantly returned to their forward operating base to rest and hope they would be more successful the next night. On the night of 12 April, Norris and Kiệt found a deserted village and clothing which they used to disguise themselves as fishermen. They took advantage of the abandoned sampan to row quietly up the river. Even in the pitch dark and dense fog, they could see large numbers of North Vietnamese soldiers and tanks on the shoreline. Traveling upriver in the sampan, they broke out of the heavy fog and found themselves under the Cam Lộ bridge. They had passed Hambleton's position more than 30 minutes previously. Turning around, they finally found Hambleton sitting in a clump of bushes, alive but partly delirious. Sunrise was coming, and although Norris thought it best to wait until dark to return downriver, he needed to be evacuated immediately. Despite the risk, they hid Hambleton in the bottom of the sampan, covered him with bamboo, and started downriver.