2005 жылғы Атлант мұхитының «Нейт» дауілі

Кіріспе

2005 жылы 1-санаттағы Атлантика мұхитындағы «Нейт» дауылы 2005 жылдың қыркүйек айының басында Бермуда аймағына қауіп төндірген, бірақ теңізде қалып қойған Атлантика мұхитындағы дауыл болды. Жылдық Атлантика мұхитындағы дауыл маусымының он төртінші аталған дауылы және жетінші дауыл болған «Нейт» 5 қыркүйекте Бермуданың оңтүстік-батысында пайда болды және бастапқыда солтүстік-шығысқа өте баяу жылжыды. Бастапқы болжамдар аралға қауіп төндіретінін көрсетті, бірақ «Нейт» 8 қыркүйекте 1-санаттағы дауыл ретінде оңтүстікке қарай өтті. Аралдан алыстағаннан кейін, дауыл теңіз суының температурасының төмендеуі және қолайсыз жел ағындары бар аймаққа енді, бұл оны 10 қыркүйекте тропикалық дауылға дейін әлсіретті, содан кейін экстратропикалық дауылға айналды. Экстратропикалық қалдықтары кейіннен үлкен ауа райы жүйесіне сіңірілді. Дауыл тропикалық кезеңінде ешқандай құрылымдық зақым келтірмеді, бірақ Нью-Джерси жағалауында бір адамның қаза болуына себеп болған басқа дауылдармен бірге күшті ағыстарды тудырды. «Нейт» Бермуда аралында шамалы жаңбыр жаудырып, күшті жел соқты. «Нейт» және «Мария» дауылдарының қалдықтары Шотландияның кейбір аймақтарында, кейіннен Батыс Норвегияда қатты жаңбырға себеп болды, нәтижесінде бір адам қаза тапқан топырақ көшкіні болды. «Катрина» дауылынан кейін көмек көрсету үшін көмек жинақтарын тасымалдап, АҚШ-тың Мексика шығанағына бағыт алған Канада теңіз кемелері «Нейт» және «Офелия» дауылдарынан қашуға тырысқандықтан кешіктірілді.

Метеорологиялық тарих

Тропикалық толқын 30 тамызда Африканың батыс жағалауынан шығып, Атлант мұхиты арқылы батысқа қарай жылжыды, толқын осі бойымен күшті конвекция аймағын сақтап тұрды. 1 қыркүйекте оңтүстік-батыс желдің әсерінен терең конвекцияның көп бөлігі сейілді. Дегенмен, толқын батысқа қарай солтүстік-батысқа қарай жалғасып, анық көрінді. Толқын екіге бөлінді: солтүстік бөлігі 3 қыркүйекте Ливард аралдары мен Мария даулы арасынан өтті, ал оңтүстік бөлігі Кариб теңізіне кірді. 4 қыркүйекте толқынның солтүстік бөлігі жоғары қабаттағы төмен қысымдық жүйемен және Бермуда мен Ливард аралдары арасында орналасқан созылған сулы сағамен байланыса бастады – дәл сол саға Офелия даулының қалыптасуына да себеп болған. Төмен жел ағынының нәтижесінде конвекция қайта дамып, толқын осі бойымен ұйымдасты. Конвективтік жолақтар кең беттік төмен қысым аймағының айналасында қалыптасты. 5 қыркүйекте сағат 18:00 UTC бойынша жүйе тропикалық депрессияға айналғаны болжамдалады. Ол кезде ол Бермуданың оңтүстік-оңтүстік-батысына шамамен 563 км (350 миль) қашықтықта орналасқан. 5 қыркүйекте кейін жалпы бұлт үлгісі жақсарды, ал найзағай белсенділігі анық көрінетін айналымда тығыздалып, күшейді. Тропикалық депрессия мәртебесіне ие болғаннан кейін алты сағат өткен соң, циклон тропикалық дауылға дейін күшейді; Ұлттық дауыл орталығы оған Нейт деген ат берді. Келесі екі күнде Нейт баяу солтүстік-шығысқа қарай Бермудаға қарай итермеледі. Спутниктік суреттер бұлт үлгісінің дауылды қоршап тұрған өте жақсы ағынмен ұйымдасқанын көрсетті. 6 қыркүйекте дауылдың ортасында көзге ұқсайтын құрылым байқалды. Тропикалық дауыл Нейт одан әрі күшейіп, 7 қыркүйекте сағат 12:00 UTC-де Бермудадан бұрылып келе жатқанда дауылға айналды. Багам аралдарының солтүстік-шығысындағы үлкен төмен қысымдық аймақ солтүстік-батыстан жақындаған қысқа толқынды сулы сағаның әсерінен біртіндеп кеңейді. 7 қыркүйекте үлкен сулы саға солтүстік-шығыс-оңтүстік-батыс бағытында баяу созылып кетті. Сонымен қатар, қысқа толқынды сулы саға екінші сулы сағаның батыс жағынан оңтүстікке қарай жылжыды. Кең сулы сағаның оңтүстік-шығыс жағында оңтүстік-батысқа қарай күшейген ағын Нейттің солтүстік-шығысқа қарай жылдамдауына себеп болды. Нейт 8 қыркүйекте Бермудадан оңтүстік-шығысқа қарай 205 км (120 миль) өткен кезде ең жоғары қарқынына жетті – сағатына 145 км/сағ (90 миль/сағ), бірақ оның ең күшті желдері жағадан алыс болды. Дауылдың қарқыны жоғарылағаннан кейін көп ұзамай, желдің күшеюі мен құрғақ ауа Нейттің 9 қыркүйекте тропикалық дауылға дейін әлсіреуіне себеп болды. 9 қыркүйекте сағат 18:00 UTC-де дауыл тропикалық дауылға дейін төмендетілді және жақындап келе жатқан сулы сағамен байланысты желдің қиылуы күшейген сайын әлсіреуін жалғастырды. Бірнеше сағаттан кейін дауыл төменгі деңгейдегі бұлттардың айналымына айналды. Нейт келесі күні тропикалықтан тыс дауылға айналды, кейін 13 қыркүйекте сағат 00:00 UTC-ге дейін Азор аралдарының солтүстік-солтүстік-шығысындағы үлкен жүйеге сіңді. Нейттің сыртқы жолақтары Бермудаға сағатына 55 км/сағ (35 миль/сағ) жылдамдықпен соққан желмен және жауын-шашынмен соқты. Желдің күркіреуі шамамен 80 км/сағ (50 миль/сағ) жетті. Бермуда халықаралық әуежайында 25 мм (1 дюйм) -ден аз жаңбыр жауды. Каролинада Нейт деңіздің көтерілуіне ықпал етті, бірақ бұл жолы Офелия даулымен және солтүстік-шығыстан соққан желмен бірге. Кейп-Фердің жағалауында орналасқан буя 4 метрге дейін толқындар тіркеді. Нейт пен Марияның қалдықтарынан шыққан тропикалық энергия бірігіп, Еуропаның кейбір бөліктеріне қарай қарайтын кең бұрқасынды жүйе құрады. Ортаңғы ендіктегі циклон Шотландияның биік таулы аймақтарында қатты жаңбыр жауды, оның ішінде Скай аралында 24 сағат ішінде жауған жаңбыр мөлшері рекордтық деңгейге жетті. Солтүстікке қарай жылжыған дауыл Батыс Норвегияға да нөсерлі жаңбыр құйды. Аймақ су тасқыны мен ластанған жерлерден зардап шекті, соның ішінде бір адам қаза тауып, тоғыз адам жарақат алды. Нейт пен Марияның қалдықтары Англиядан қашып құтылса да, олар аймақтағы орташадан жоғары температураның жолын бұзып, Арктиканың суық ауасын әкелді. Кей жерлерде бұл қыстың алғашқы аязды күндеріне әкелді. Салқын ауа ағынынан кейін 1,7 °C (29 °F) төмен температура тіркелді, ал Хертфордширден оңтүстікке қарай нөлден төмен температуралар байқалды. Конвойға бір эсминец, екі фрегат және мұз сындыратын кеме кірді, олар екі дауылдың арасымен жүріп, жүктемелеріне зиян келтірмеу үшін жоспар жасады. Қатты теңіз бен желді күткен экипаждар генераторлар, моторлы аралар, памперстер және төсек-орындар сияқты керек-жарақтарын бекітті. 2005 жылғы дауыл маусымында тропикалық дауыл Нейттің пайда болуы тропикалық белсенділіктің бұрын-соңды ...

A tropical wave emerged from the west coast of Africa on August 30 and tracked westward across the Atlantic Ocean, maintaining a vigorous area of convection along the wave axis. By September 1 most of the deep convection had been stripped away by southwesterly wind shear. Despite this, the wave remained well defined as it continued west northwest. The wave split into two pieces; the northern portion passed between the Leeward Islands and Hurricane Maria on September 3, while the southern portion moved into the Caribbean Sea. On September 4, the northern portion of the wave began to interact with an upper level low pressure system and an elongated trough that was located between Bermuda and the Leeward Islands—the same trough which contributed to the development of Hurricane Ophelia. As a result of the low wind shear, convection redeveloped and organized along the wave axis. Convective banding formed around a broad surface low. It is estimated that the system developed into a tropical depression at 1800 UTC on September 5. At the time it was located approximately 350 mile (563 km) to the south southwest of Bermuda. Later on September 5, the overall cloud pattern improved while thunderstorm activity condensed and deepened within the increasingly well defined circulation. Just six hours after being designated as a tropical depression, the cyclone intensified into a tropical storm; it was given the name Nate by the National Hurricane Center. Over the following two days, Nate drifted slowly northeastward towards Bermuda. Satellite imagery indicated that the cloud pattern continued to organize with excellent outflow surrounding the storm. Late on September 6 a developing banding eye feature became evident. Tropical Storm Nate strengthened further and became a hurricane at 1200 UTC on September 7, as it began to turn away from Bermuda. The large low to the northeast of The Bahamas gradually opened into a broad trough as a shortwave trough approached from the northwest. The larger trough slowly became elongated in a northeast–southwest manner late on September 7. At the same time, the shortwave trough moved southward along the west side of the other trough. The increasing southwesterly flow along the southeast side of the broad trough caused Nate to accelerate northeastward. Nate reached its peak intensity of 90 mph (145 km/h) late on September 8 as it passed 120 miles (205 km) southeast of Bermuda, while its strongest winds remained well offshore. Soon after the storm peaked in strength, increasing wind shear and dry air caused Nate to weaken back into a tropical storm later on September 9. The hurricane was downgraded to a tropical storm at 1800 UTC on September 9 and continued to weaken as wind shear increased in association with an approaching trough and a related cold front. The storm was reduced to a swirl of low level clouds just hours later. Nate became extratropical the next day before becoming absorbed by a larger system by 0000 UTC on September 13, to the north northeast of the Azores. The outer bands of Nate brushed Bermuda with sustained winds of 35 mph (55 km/h) and widespread showers. Gusts were higher, peaking at roughly 50 mph (80 km/h). Less than 1 inch (25 mm) of rain was recorded at Bermuda International Airport. In the Carolinas, Nate also contributed to heightened seas, though this time in combination with Hurricane Ophelia and persistent unrelated northeasterly winds. A buoy just offshore Cape Fear recorded waves up to 12 feet (4 m). Tropical energy from the remnants of Nate and Maria merged to form a broad storm system that would track toward parts of Europe. The mid latitude cyclone produced a day of heavy rains across the Scottish Highlands that included a 24 hour precipitation total of on the Isle of Skye. As it continued north, the storm also dropped torrential rainfall over Western Norway. The region suffered extensive flooding and mudslides, including one that killed one person and injured nine more. Although the remnants of Nate and Maria avoided England, they broke a streak of above average temperatures in the region, filtering down much cooler Arctic air. In places, this led to the first frost of the winter season. Temperatures down to 1.7 °C (29 °F) were recorded following the influx of colder air, with readings below freezing as far south as Hertfordshire. The convoy included a destroyer, two frigates, and an icebreaker, and developed a plan to travel between the two hurricanes to minimize damage to their cargo. Anticipating rough seas and gusty winds even with the altered course, crews secured onboard supplies which included generators, chainsaws, diapers, and cots. The genesis of Tropical Storm Nate continued the unprecedented levels of tropical activity during the 2005 hurricane season; when it developed on September 5, it was the earliest in any season that the fourteenth named tropical cyclone formed, surpassing the previous record held by an unnamed storm during the 1936 season. This record was later broken in 2020 when Tropical Storm Nana formed on September 1, four days earlier.