Кіріспе

Шотландиялық жер иегері және спортшы

Интеркалаттық ойындар
Күміс медаль – 1906 жылғы Интеркалаттық ойындар, 1906 Афина]]

Сер Космо Эдмунд Дафф Гордон, 5-ші баронет, DL (22 шілде 1862 – 20 сәуір 1931) – көрнекті ағылшын және спортшы, Шотландияда жер иеленген, ең белгілісі «Титаник» кемесінің апаттан құтылуына байланысты дау-дамағалға түскенімен танымал.

Ерте өмір

Космо Льюис Дафф Гордонның ұлы және бұрынғы Анна Мария Антробус, Космо Дафф Гордон 1896 жылы Халкиннің 5-ші баронеті атанды, оның атағы 1813 жылы оның әкесінің інісіне берілген корольдік лицензиядан бастау алады, ол Пенинсула соғысында Тажға көрсеткен көмегі үшін марапатталған еді. 1772 жылы оның отбасы Испанияда Дафф Гордон шери қоймасын құрды, ол әлі де жоғары сапалы күшті шараптар өндіріп келеді. Дафф Гордондар тегі бойынша шотланд аристократиялық отбасы еді. 1900 жылы Дафф Гордон Лондонның танымал сәнгері "Мадам Люсиль" (шын аты Люси Кристиана Сазерленд, кейін Джеймс Стюарт Уоллес әйелі) -не үйленді. Бұл одан сәл тәуекелді одақ болды, себебі Люси ажырасқан әйел еді, ал оның қарындасы Элинор Глин – әйгілі махаббат романдарының авторы. Спортшы ретінде Дафф Гордон ең көп танылған фехтовальщик болды, ол 1906 жылғы Қосымша Ойындарда Ұлыбританияны өкілдік етіп, командалық шпагадан күміс жүлде жеңіп алды. Король Эдуард VII және Королева Александра сер Космо мен оның неміс қарсыласы Густав Касмир арасындағы соңғы жекпе-жектің бірін тамашалады. Дафф Гордон 1908 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының ұйымдастыру комитетінде қызмет етті, оны Британдық Олимпиада қауымдастығының төрағасы Лорд Десборо тағайындады. Ол пистолетпен дуэль жарыстарына қатысып, 1908 жылғы Ойындарда фехтование аренасында осы спортты көрсеткен британдық команданың мүшесі болды. Ол сондай-ақ өзін-өзі қорғауға құштар болды және Лондонның Сохо ауданындағы Бартицу клубында швейцариялық күрескер Арманд Черпилломен жаттықты. Ол Лондон фехтование лигасының негізін қалаушылардың бірі, Бат клубы мен Корольдік автомобиль клубының мүшесі болды. Ол сонымен қатар Абердинге жақын, туған жері Кинкардинширде шериф және судья болып жұмыс істеді, онда оның әулеттік Maryculter егістігі орналасқан еді.

Титаниктің сапары

Дафф Гордон 1912 жылы әйелі және оның хатшысы Лора Мейбел Франкателлимен бірге «Титаник» кемесінің батып кетуінен аман қалғандығымен әйгілі. Дафф Гордон әйелімен бірге «Титаниктегі» бірінші сыныптағы A16 каютасында болды. Үшеуі де 40 адамға арналған No1 құтқару қайығында қашып құтылған 12 адамның ішінде болды. Олар бұрын әйелдер мен балаларға арналған екі басқа құтқару қайығына отырудан бас тарған, себебі Люси күйеуінен бөлісуге келіспеді. Дафф Гордон кеменің батып кетуіне қатысты тергеуде куәлік берді. Ол «сотқа тартылған жоқ», бірақ судағы адамдарды құтқару үшін құтқару қайығын басқарған теңізшіге 5 фунт стерлинг пара берді деген көптеген сынға ұшырады. Басқа куәгерлер құтқару қайығында жеткілікті орын болғанын және ол шындығында теңізшіге 5 фунт стерлинг бергенін растады. Дафф Гордон ақшаның теңізшіге жаңа киім алуға жәрдем ету үшін берілгенін айтты. Космо бұйрықтарды бұзды деген айыптауды жоққа шығарып, қайық іске қосылған кезде жақын маңда әйелдер мен балалар болмағанын, бұл туралы басқалар да куәлік бергенін мәлімдеді. Сонымен қатар, Дафф Гордон құтқару қайығы экипажына ақша беру ұсынысын пара деп танымады (ол ақшаны бергенін жоққа шығара алмаса да), ал Ұлыбритания сауда кеңесінің апатты тергеуі оның түсіндірмесін қабылдады, яғни бұл мүліктерінен және жұмысынан айырылған экипаж мүшелеріне арналған қайырымдылық көмегі болды. Дегенмен, тергеудің қорытындысында егер құтқару қайығы апат орнына қайта оралғанда, басқаларды құтқаруға мүмкіндік болған болар еді (құтқару қайығында тағы 28 адамға орын бар еді). Пара алу туралы айыптауға қатысты есепте былай делінген: «Сэр Космо Дафф Гордонға қарсы қойылған өте ауыр айыптау, яғни ол No. 1 қайыққа отырып, батып бара жатқан адамдардан қашып кету үшін кемедегілерге пара берді деген мәлімдеме негізсіз». Қылмысы жоқ деп танылғанына қарамастан, Дафф Гордонның беделі ешқашан толыққанды қалпына келмеді.

Кейінгі өмірі мен мұрасы

Сэр Космо Дафф Гордон Шотландияда, кейіннен Лондонда әлеуметтік және спорттық қызығушылықтарын жалғастырды, ол Лондондағы 5 Альфред Плейс мекенжайында тұрды. 1915 жылдан бастап өліміне дейін әйелінен бөлек тұрды, бірақ олар ешқашан ажырасқан жоқ және достас болды. 1931 жылдың 20 сәуірінде табиғи себептерден қайтыс болды және Суррей, Уокинг, Бруквуд зиратында жерленді. Оның әйелі дәл төрт жылдан кейін, 1935 жылдың 20 сәуірінде қайтыс болды. Сэр Космо мен леди Дафф Гордонды 1997 жылғы «Титаник» фильмінде Мартин Джарвис пен Розалинд Айрес сомдады. Фильмде сэр Космо офицер Мёрдокқа берген деген күдікті параға да тікелей сілтеме бар, онда бір ойдан шығарылған кейіпкер Мёрдокқа қайыққа орын алу үшін ақша береді. 2012 жылғы ITV мини-сериалында «Титаник» жұбын Саймон Пейсли Дей мен Сильвестра Ле Тузель бейнеледі. 2012 жылы Дафф Гордондарға тиесілі «Титаник» апаттарына қатысты құжаттар мен хаттардан тұратын қорап Веаль Вазброу Визардс заң фирмасының Лондон кеңсесінде қайта табылды, бұл фирма жұпты өкілдік еткен Твидилермен біріктірілді. Құжаттардың арасында Сауда кеңесінің тергеуінде оларға қарсы келтірілген дәлелдерді жоққа шығару және леди Дафф Гордонның жоғалған мүлкінің тізімі болды, оның жалпы құны £3,208 3s 6d деп көрсетілген. Бір хатында сэр Космо шағымданады: «Ағылшын адамдарының құтқарылуына наразылық сезімі бар сияқты. Газеттердегі алғашқы уытты шабуылдары құтқарылудың барлық қуанышын жоққа шығарды. Менің ойымша, бұл мен кез келген тілшімен кездесуден бас тартқаным үшін болды». Сауда кеңесінің тергеуімен ресми түрде ақталуына қарамастан, Дафф Гордондардың өзімшілдік танытқан деген жұртшылықтың күмәні олардың қалған өмірін улады.