Кіріспе

CD-дискілерді жаппай көбейту процесі

Компакт-дискілерді өндіру – бұл коммерциялық компакт-дискілердің (CD) бастапқы жазбадан жасалған үлгінұсқаны пайдалану арқылы жаппай көбейтілу процесі. Бұл аудио түрінде (CD DA) немесе дерек түрінде (CD ROM) болуы мүмкін. Осы процесс тек оқуға арналған компакт-дискілерді жасауда қолданылады. DVD және Blu-ray дискілері ұқсас әдістерді қолданады (қараңыз). CD дискіде аудио, бейне және Rainbow Books-та белгіленген түрлі стандартталған форматтардағы деректерді сақтауға болады. CD дискілері әдетте 100 (ISO 5) класты немесе одан да жақсы таза бөлмеде өндіріледі, деректердің бұзылуына әкелетін ластануды болдырмау үшін. Олар бір дискінің өндіріс шығыны бірнеше АҚШ центінен аспайды. Көбейту, дубликациядан (яғни CD-R және CD-RW дискілері үшін қолданылатын жазудан) өзгеше, себебі көбейтілген CD-нің ойықтары мен тегіс жерлері CD-нің бос пішініне қалыптастырылады, ал дубликацияда бояу қабатында (CD-R дискілерінде) немесе физикалық қасиеттері өзгерген жерлерде (CD-RW дискілерінде) жазу іздері пайда болады. Сонымен қатар, CD жазу құрылғылары деректерді тізбектеп жазады, ал CD өндіріс орны бір физикалық басып шығару операциясында толық дискіні қалыптастырады, бұл пластинка басуға ұқсас.

Алдын ала өңдеу

Барлық CD-лер цифрлық дерек көзінен басылады, ең көп таралған көздер – қателік деңгейі төмен CD-R дискілері немесе дайын деректерді (мысалы, музыка немесе компьютер деректері) қамтитын қосылған компьютерлік қатты дискідегі файлдар. Кейбір CD-ді басу жүйелері цифрлық аудио таспа, Exabyte, цифрлық сызықтық таспа, цифрлық аудио стационарлық бас немесе Umatic форматындағы цифрлық мастер-таспаларды пайдалана алады. PCM адаптері Umatic немесе Betamax сияқты аналогты бейнекассета форматына цифрлық аудио деректерін жазу және алу үшін қолданылады. Дегенмен, мұндай көздер тек аудио CD-дискілерін өндіру үшін қолайлы, себебі қателерді анықтау және түзету мәселелері бар. Егер дереккөз CD болмаса, онда басылатын CD-нің мазмұны дайындалып, таспаға немесе қатты дискіге сақталуы тиіс. CD-R көздерін қоспағанда, барлық жағдайларда таспаны CD-ге арналған TOC (Table Of Contents) жасау үшін медиа-мастерлеу жүйесіне жүктеу қажет. Аралас аудио жазбаларды шығармашылық өңдеу көбінесе CD-ді алдын ала өңдеу сессияларында жүргізіледі. Бұл үшін жиі қолданылатын термин – "мастеринг", бірақ ресми атауы, Боб Катцтың «Аудионы меңгеру» кітабында түсіндірілгендей, 1-басылым, 18-бет – "премастеринг", өйткені алдын ала өңделген аудионы таситын тағы бір диск жасау керек, ол металл мастерді (штамперді) электрлендіруге арналған жұмыс бетін қамтамасыз етеді.

Шыныны мастерингтеу

Шыныны мастеринг 100 (ISO 5) немесе одан да жақсы таза бөлмеде немесе мастеринг жүйесінің ішіндегі өзіндік жабық таза ортада жүргізіледі. Өндірістің маңызды кезеңдерінде (мысалы, шаң, гүл тозаңы, шаш немесе түтін) енгізілген ластаушылар бас дискіні қолдануға жарамсыз ететін жеткілікті қателерге әкелуі мүмкін. Егер CD мастерингі сәтті аяқталса, онда ол осы ластаушылардың әсеріне төмендеу болады. Шыны мастеринг кезінде CD-нің бейнесі құрылғанда және өңделгенде шыны субстрат ретінде қолданылады, сондықтан осылай аталады. Шыны субстраттар, CD-ден әлдеқайда үлкен, диаметрі шамамен 240 мм және қалыңдығы 6 мм болатын дөңгелек шыны пластиналар болып табылады. Лак жағылғаннан кейін дискілер жоғары қарқынды ультракөк сәуле шам астынан өтеді, ол лакты жылдам қатырады. Лак сонымен қатар жапсырма үшін бетті қамтамасыз етеді, әдетте скринингтік немесе офсеттік басып шығару арқылы жасалады. Баспа бояулары қолданылған лакпен химиялық тұрғыдан үйлесімді болуы керек. Тұтынушылар бос беттерге жазу үшін қолданатын маркерлер қорғаныш лак қабатының бұзылуына әкелуі мүмкін, бұл жарық шағылыстыратын қабаттың коррозиясына және CD-нің жұмыс істемей қалуына соқтыруы мүмкін.

Сынау

Сапаны бақылау үшін штамп және қалыпталған дискілер өндіріс басталғанға дейін тексеріледі. Ұзақ өндіріс кезінде дискілерден үлгілер (сынақ басылымдары) алынып, сапа тұрақтылығы үшін сынақтан өткізіледі. Басылған дискілер сигналды талдау машинасымен талданады. Металл штампты арнайы бейімделген сигналды талдау машинасымен де сынауға болады (үлкенірек диаметрлі, нәзік). Машина дискіні немесе штампты "ойнатып", түрлі физикалық және электрлік параметрлерді өлшейді. Өндірістің кез келген кезеңінде қателер туындауы мүмкін, бірақ қалыптау процесі ең аз түзетулерге ұшырайды. Қателердің көздерін мастерлеу кезінде анықтау және түзету оңайырақ. Егер қателер тым ауыр болса, штамп қабылданылмайды және жаңасы орнатылады. Тәжірибелі машина операторы талдау жүйесінен алынған есепті түсіндіріп, қалыптау процесін қажетті Rainbow Book спецификациясына сәйкес дискіні жасау үшін оңтайландыра алады (мысалы, Rainbow Books сериясынан Red Book – Аудио үшін). Егер ақаулар табылмайтын болса, CD басылымға жіберіледі, содан кейін дискінің бетіне экрандық немесе офсеттік басылыммен таңба салынуы мүмкін. Содан кейін дискілер саналады, қапталады және жөнелтіледі.