Португалиялық альпинист және 14 сегіз мыңдыққа шыққан батыр

Кіріспе

Португалиялық альпинист Жоао Жозе Сильва Абраншес Гарсия (11 маусым 1967 жылы Лиссабон қаласында туған) – Португалияның жетекші альпинисі. Оның негізгі кәсіби қызметі – альпинистік экспедицияларды ұйымдастыру және бағыттау. 1999 жылдың 18 мамырында ол қосымша оттегі қолданбастан Эверест тауының шыңына жеткен алғашқы португал азаматы болды. Үш жыл өткен соң, 2002 жылы, ол "Ең биік жалғыздық" ("A Mais Alta Solidão") атты кітап жариялады, онда тауға көтерілу тәжірибесін, әсіресе 1999 жылғы Эверестке жасаған экспедициясындағы қиындықтарды сипаттайды. Дегенмен, Жоао Гарсия тауға көтерілуді жалғастырды және 2010 жылдың 17 сәуірінде қосымша оттегісіз Аннапурна шыңына шықты, бұл оны бөтелкедегі оттегі немесе шерпалардың көмегінсіз барлық 14 сегіз мыңдықты бағындырған онінші адам етті.

Өмірбаян

Португалияның астанасы Лиссабонда туған Жоао Гарсия 1982 жылы (15 жасында) тауға қатысты жаттығуларын бастады. Ол велосипедпен Серра-да-Эстрелаға барып, "Clube de Montanhismo da Guarda" (Гуарда тау альпинистік клубы) клубымен тасқа өрлеумен айналысты. Келесі жылы ол мұзға шығуды үйренді. 1984 жылы CMG клубымен бірге Альп тауларына экспедицияға қатысып, алғаш рет Монблан тауына көтерілді. Келесі жылдары Альп тауларында бірнеше шыңға шықты. Осы уақыт аралығында триатлонмен айналысып, тауға көтерілу үшін қажетті физикалық күш жинады. 1993 жылы Тибеттегі Чо Оюға халықаралық поляк экспедициясының (Кришистоф Виелицки басқарған) құрамында Гималайдағы қызметін бастады. Көтерілу жаңа бағытпен және қосымша оттегісіз жүзеге асырылды. Содан бері ол Гималайдың бірнеше тауларына, соның ішінде он төрт сегіз мыңдыққа көтерілді. 1999 жылы 18 мамырда Эверест тауының (8848 м) солтүстік беткейімен қосымша оттегісіз көтерілген алғашқы португалдық болды. Төмен түскен кезде оның бельгиялық серігі Паскаль Дебраувер құлап қайтыс болды. Ауа райының нашарлауына байланысты Жоао Гарсия саусақтары мен беті қатты мұздап, біраз уақыт Испанияның Сарагоса қаласындағы ауруханада жатып, саусақтарының бір бөлігін кесіп тастауға мәжбүр болды. 2000 жылдың маусым-шілде айларында CAB (Club Alpin Belge) клубымен Перуға барып, Урус, Ишинка, Токларажу және Чопьякальки тауларына көтерілді. 2005 жылы Лхоце тауына көтерілген кезде оның серігі Хелдер Сантос тамақ улануынан саммитқа жетуге мәжбүр болды. Дегенмен ол жалғыз өзі шыңға жетті. 2006 жылы "À conquista dos Picos do Mundo" ("Дүниежүзінің шыңдарын бағындыру") жобасын бастады, онда 2006 мен 2010 жылдар аралығында қосымша оттегісіз он төрт сегіз мыңдықтың сегізін бағындыруды көздеді, ал 2010 жылға дейін барлық он төрт шыңды бағындыруды үміттенеді. Оның алғашқы мақсаты Канченджанга болды, ол 2006 жылы 22 мамырда Эквадордан келген Иван Вальехомен бірге шыңға шықты. 2006 жылы Жоао португалдық экспедицияны Шишапангмаға (8027 м) бастады, оған альпинистер Бруно Карвалхо, Хелдер Сантос, Руи Росадо және Ана Сантос кірді. Журналист Аурелио Фария экспедицияның бір бөлігін бақылады. Жоао, Бруно және Руи 31 қазан күні шыңға шықты. Өкінішке орай, Бруно төмен түскен кезде құлап қайтыс болды. 2007 жылдың 20 шілдесінде Жоао әлемдегі екінші ең биік тау К2 шыңына шықты, бұл оның сегіз мыңдық таулардың басына жеткен тоғызыншы реті болды. Бұл естен кетпес, қиын көтерілу болды, өйткені бірнеше экспедициялар шыңға жету үшін бірікті. Әдеттегідей, Жоао көтерілу кезінде қосымша оттегі қолданбаған аз ғана альпинистердің бірі болды. 2008 жылдың 20 мамырында Жоао Макалудың (8462 м) шыңына жетіп, онінші сегіз мыңдығын бағындырды. Эверест аймағында Олимпиада отының әкелуіне байланысты логистикалық қиындықтар туындағаннан кейін, Жоао маусымның соңында базалық лагерьге жетіп, қатты желмен жалғыз өзі шыңға шықты. 2008 жылдың 18 шілдесінде Жоао өзінің он бірінші сегіз мыңдығы – Брод Пикке (8051 м) көтерілді. 2009 жылдың 28 сәуірінде тағы бір қиын көтерілуден кейін Манаслу тауының (8163 м) шыңына жетті. Оған корейлік экспедицияның төрт мүшесі қосылды, ал шыңға жетуге тырысқан альпинистердің көпшілігі шаршау мен қолайсыз жағдайларға байланысты кері қайтуға мәжбүр болды. 2009 жылдың 10 шілдесінде Жоао Nanga Parbat (8126 м) шыңына шықты, бұл оның он үшінші сегіз мыңдығы болды. 2010 жылдың 17 сәуірінде Аннапурнаның (8091 м) шыңына көтерілді. Осы жетістігімен ол барлық он төрт сегіз мыңдық шыңдардың басына жетіп, қосымша оттегісіз осы жетістікті бағындырған аз ғана альпинистердің бірі болды. Жоао Гарсия сонымен қатар жеті құрлықтың ең биік тауларынан тұратын "Жеті шың" бағындырды: Эверест (Азия), Аконкагуа (Оңтүстік Америка), Денели (Солтүстік Америка), Эльбрус (Еуропа), Винсон массиві (Антарктида), Килиманджаро (Африка) және Косьюшко тауы (Австралия). Қазіргі уақытта Жоао Гарсия Португалияның жалғыз биік және экстремалды жағдайдағы операторы болып табылады, ол өз экспедициялары туралы бірнеше деректі фильмдер түсірді, олардың көпшілігі Португалия теледидарынан көрсетілді. Ол "A Mais Alta Solidão" ("Ең жоғары жалғыздық") кітабының авторы, оның 30 мыңнан астам данасы сатылды, ал "Mais Além – Depois do Evereste" ("Артық – Эвересттен кейін") кітабы 2007 жылдың ақпанында жарық көрді және Бруно Карвальоның естелігіне арналды.

Born in the Portuguese capital Lisbon, João Garcia started practicing mountaineering in 1982 (15 years old), when he travelled to Serra da Estrela by bicycle to practice rock climbing with “Clube de Montanhismo da Guarda” (CMG) (Guarda mountaineering club). In the following year he started ice climbing. In 1984 he went on an expedition to the Alps with CMG, having ascended to Mont Blanc for the first time. The following years he climbed several other summits in the Alps. In the meantime he practiced triathlon which helped him acquire the necessary physical strength to succeed in mountain climbing. In 1993 he started his activities in the Himalayas, as part of an international Polish expedition (led by Krzysztof Wielicki) to Cho Oyu, in Tibet. The ascent was performed by a new route and without the aid of supplementary oxygen. Since then he ascended several Himalayan mountains including all the fourteen eight thousanders. On 18 May 1999 he became the first Portuguese person to climb Mount Everest (8848m) by its north face route, again without using supplementary oxygen. During the descent his partner Pascal Debrouwer from Belgium, fell to his death. Due to the harsh weather, João Garcia suffered from severe frostbite in his fingers and face, leading him to spend some time in a hospital in Zaragoza, Spain, where he had a part of his fingers amputated. In June/July 2000 he visited Peru with a party from CAB (Club Alpin Belge), climbing Urus, Ishinca, Tocllaraju, ad Chopicalqui. During his 2005 Lhotse ascent, his partner Hélder Santos was forced to abandon the summit attempt due to food poisoning. Still, he climbed in great style, having reached the summit alone. In 2006 he started the project "À conquista dos Picos do Mundo" (Conquering the world's peaks), where he aspires to climb (without supplementary oxygen and between 2006 and 2010), eight of the fourteen eight thousanders, hoping to finish the fourteen summits by 2010. His first quest was Kanchenjunga, which he summitted on 22 May 2006, along with Ivan Vallejo from Ecuador. Still in 2006, João led a Portuguese expedition to Shishapangma (8027m), which included the mountaineers Bruno Carvalho, Hélder Santos, Rui Rosado and Ana Santos. The journalist Aurélio Faria has followed part of the expedition. João, Bruno and Rui reached the summit on 31 October. Tragically, Bruno fell to his death during the descent. On 20 July 2007 João reached the summit of K2, the second highest mountain in the world, making his ninth successful ascent of 8000+ mountains. It was a memorable, tough climb, with several expeditions getting together for the summit push. As always, João was one of the very few that did not use supplemental oxygen during the climb. On 20 May 2008 João reached the summit of Makalu (8,462 m), his 10th eight thousander. After considerable logistic complications in the Everest region due to the mayhem caused by the Olympic flame trip to the roof of the world, João reached base camp late in the season and ended up summiting alone, under strong wind. On 18 July 2008 João summitted Broad Peak (8,051 m), his 11th eight thousander. On 28 April 2009 he reached the summit of Manaslu (8,163 m) after yet another difficult climb. He was joined by four members of a Korean expedition while most climbers involved in the summit push were forced to go back due to exhaustion and unfavorable climbing conditions. On 10 July 2009 João summitted Nanga Parbat (8,126 m), his 13th eight thousander. He summited Annapurna (8,091 m) on 17 April 2010. With this accomplishment he has reached the summit of all the 14 eight thousanders and become one of the few mountaineers to achieve this without the use of supplementary oxygen. João Garcia has also climbed the Seven Summits (the highest mountains of each of the seven continents): Mount Everest (Asia), Aconcagua (South America), Denali (North America), Elbrus (Europe), Vinson Massif (Antarctica), Kilimanjaro (Africa) and Mount Kosciuszko (Australia). Nowadays, João Garcia is the only Portuguese high altitude and extreme conditions cameraman, having directed several documentaries about his expeditions, most of them broadcast on Portuguese television. He is the author of the book “A Mais Alta Solidão” (The Highest Loneliness), having sold more than 30 thousand copies; and “Mais Além – Depois do Evereste” (Further – Beyond Everest), published in February 2007, and dedicated to the memory of Bruno Carvalho.