Кіріспе

Игбо Укуу (ағылш. Great Igbo) – Нигерияның Анамбра штатындағы, елдің оңтүстік-орталық бөлігінде орналасқан қала. Қала үш ауданнан тұрады: аталған Obiuno, Ngo және Ihite (4 ауданнан тұратын агломерация), әр ауданда бірнеше ауыл және отыз алты (36) әкімшілік бөлімше бар. Бұл қала Ora eri, Ichida, Azigbo, Ezinifite, Amichi, Isuofia, Ikenga және тағы басқа қалалармен шектеседі.

Археологиялық маңызы

Игбо Укуу үш археологиялық орнымен ерекшеленеді, онда қазба жұмыстары кезінде аймақтағы басқа қола бұйымдарынан бірнеше ғасыр бұрын, 9-шы ғасырда жасалған, өте дамыған қола металл өңдеу мәдениетінің артефакттары табылды. Алғашқы орны, Игбо Исаия, 1938 жылы жергілікті тұрғын Исаия Анози үйінің жанында қазба жұмыстары жүргізген кезде табылған. Алғашқы қазбадан алынған бес қола артефакті қазір Британ мұражайының коллекциясында сақталады. Олардың ішінде кішкентай таяқ, қошқардың басы, үлкен манил, күрделі өрнекпен жасалған жарты ай пішіндес ыдыс және бетінде «ичи» деп аталатын скарификация белгілері бар жергілікті басшының басының бейнесінен жасалған кішкентай әшекей бар. 1959 жылы Нигерия үкіметінің тапсырысымен археолог Турстан Шоу жүргізген ресми қазба жұмыстары екі тағы бір орынды – Игбо Ричард пен Игбо Жонаны ашты, олар ежелгі мәдениеттің қалдықтарын қамтиды. Кейіннен олар да қазылды. Табылған артефакттардың ішінде әшекейлер, керамика, салтанатты киім киген мәйіт, сондай-ақ қола, мыс және темірден жасалған көптеген заттар бар. Олардың кейбіреулерінде Мысырға дейінгі қашықтыққа созылған сауда жүйесінің куәлігі бар материалдар кездеседі. Радиокөміртектік талдау көрсеткендей, осы орындар 850 жылға жатады, бұл Игбо Укуу мәдениетін аймақтағы қола құюдың ең ерте мысалы етеді. Нигерияның оңтүстік-шығысындағы археологиялық орындар Нри Игбо тайпасымен байланысты. Үш орынға Игбо Исаия (ғибадатхана), Игбо Ричард (қоршау) және Игбо Жона (жасырын сақталатын орын) кіреді. Осы орындардан табылған артефакттар 9-шы ғасырға қарай Игбо Укуу халқы күрделі діни жүйе мен Нил аңғарына дейінгі басқа африкалық халықтармен ауыл шаруашылығы және саудаға негізделген экономиканы құрғанын көрсетеді.

Климат

Игбо Уквуда құрғақ маусым ылғалды және жартылай бұлтты, ал климат жыл бойы жылы болады. Жаңбырлы маусым ауыр және бұлтты. Жылдық орташа температура 64°F пен 85°F аралығында өзгереді, сирек 56°F-тан төмен түседі немесе 88°F-тан жоғары көтеріледі. Игбо Уквудағы температураның жыл бойындағы айырмашылығы өте аз болғандықтан, ыстық және суық маусымдар туралы әңгімелеудің көп қажеті жоқ.