Capcom бестігі: GameCube эксклюзивтері мен Nintendo-Capcom қарым-қатынасы

Кіріспе

Capcom Five – Capcom компаниясы 2002 жылдың соңында жариялаған және 2003 жылдың наурызынан бастап шығарылған бес видео ойын. Nintendo-ның GameCube консолі нарықта үлесті иелене алмаған кезде, Capcom жабдық сатуды арттыру және үшінші тарап әзірлеушілердің қолдауын көрсету мақсатымен бес жаңа GameCube ойынын жариялады. Capcom USA олардың GameCube-қа ғана арналғанын растады. Осы бес ойын – P. N.03, футуристикалық үшінші тұлғадан ату ойыны; Viewtiful Joe, бүйірден жүгіріп өтетін экшн-платформа; Dead Phoenix, ату ойыны; Resident Evil 4, тірі қалғандардың қорқынышты үшінші тұлғадан ату ойыны; және Killer7, бірінші тұлғадан ату элементтері бар экшн-приключение ойыны. Олар тікелей байланысты болмаса да, барлығын Resident Evil режиссері Синдзи Миками бақылады және Killer7-ден басқа, Capcom-ның Production Studio 4 әзірледі. Кейіннен Capcom USA тек Resident Evil 4 эксклюзивті болуы керек екенін түсіндірді; алғашқы хабарлама олардың бас компаниясымен байланыстағы қателіктерге байланысты болды. Бес ойынның ішінде Dead Phoenix жобасы тоқтатылды және тек P. N.03 GameCube эксклюзиві ретінде қалды. P. N.03 аралас пікірлер алды және коммерциялық сәтсіздікке ұшырады, бірақ қазір "культтік классика" деп есептеледі. Viewtiful Joe және Killer7 екеуі де орташа сатылым көрсетті, біріншісі сыншылардың мақтауына қарамастан, екіншісі – қарама-қарсы пікірлерге байланысты. Killer7 үлкен жанкүйерлер қауымын жинады, режиссер Суда51-дің мансабын дамытуға көмектесті. Resident Evil 4 осы бестіктің ең сәттісі болды, бірақ оның GameCube сатуын 2005 жылы PlayStation 2 нұсқасының жариялануымен төмендетті. Viewtiful Joe да кеңейтілген мүмкіндіктері бар PlayStation 2 нұсқасын алды, ал Killer7 бірнеше платформада бірден дебют жасады. Nintendo 64 консолінен бері Nintendo Capcom сияқты үшінші тарап әзірлеушілерді өз жүйелері үшін ойындар жасауға тартуға тырысып келеді. Индустрия сарапшылары Capcom Five жағдайын, әсіресе Resident Evil 4 үшін GameCube эксклюзивтілігінің жоғалтылуын Nintendo-Capcom қарым-қатынасына ауыр соққы деп қарастырады және бұл Nintendo-ның GameCube дәуірінде үшінші тараптың қолдауын тарта алмауының белгісі.

Five Capcom video games for GameCube

The Capcom Five are five video games that were unveiled by Capcom in late 2002 and published from March 2003. At a time when Nintendo's GameCube console had failed to capture market share, Capcom announced five new GameCube titles with the apparent goal of boosting hardware sales and demonstrating third party developer support. Capcom USA followed up with confirmation that they would be exclusive to the GameCube. The five games were P. N.03, a futuristic third person shooter; Viewtiful Joe, a side scrolling action platformer; Dead Phoenix, a shoot 'em up; Resident Evil 4, a survival horror third person shooter; and Killer7, an action adventure game with first person shooter elements. Though not directly related to each other, they were all overseen by Resident Evil director Shinji Mikami and, except Killer7, developed by Capcom's Production Studio 4. Capcom USA later clarified that only Resident Evil 4 was intended to be exclusive; the initial announcement was due to a miscommunication with their parent company. Of the five games, Dead Phoenix was canceled and only P. N.03 remained a GameCube exclusive. P. N.03 received mixed reviews and was a commercial failure, but is now considered a "cult classic". Both Viewtiful Joe and Killer7 sold modestly, the former despite critical acclaim and the latter owing to polarized reviews. Killer7 gained a significant cult following, effectively launching the career of director Suda51. Resident Evil 4 was the runaway success of the five, though its GameCube sales were undercut by the announcement of a PlayStation 2 port to be released later in 2005. Viewtiful Joe also saw a PlayStation 2 version with expanded features, and Killer7 debuted on multiple platforms simultaneously. Since the release of the Nintendo 64, Nintendo struggled to attract third party developers like Capcom to produce games for its systems. Industry analysts see the Capcom Five case, particularly the loss of GameCube exclusivity for Resident Evil 4, as a major blow to Nintendo–Capcom relations and is emblematic of Nintendo's failure to attract third party support during the GameCube era.

Өмірбаян

Nintendo Entertainment System (NES) және Super NES (SNES) дәуірлерінде Nintendo және Capcom жақын қарым-қатынаста болды, ал Mega Man NES-тің ең танымал серияларының бірі болды. Бұл жақындық Nintendo-ның бейне ойын консольдері нарығындағы монополиясына байланысты еді, бұл компанияға үшінші тарап әзірлеушілерді Nintendo-ның жоспарына сәйкес эксклюзивті контент шығаруға мәжбүрлеуге мүмкіндік берді. Sega-ның бәсекелес Genesis жүйесі Nintendo-ны SNES-ке қатысты үшінші тараптарға қатысты кейбір шектеулерді жеңілдетуге итермеледі. Дегенмен, үшінші тарап әзірлеушілерімен қарым-қатынастар Nintendo 64 үшін Sony-дің дискілік PlayStation-ға қарсы өздік картридж форматын сақтап қалуға шешім қабылдағанда өзгере бастады. Өндіріс құнының жоғарылауы және картридж жадының өте шектеулі сыйымдылығына байланысты көптеген үшінші тараптар, соның ішінде Capcom, Resident Evil сияқты жаңа серияларды бастау үшін PlayStation-ға көшті. Бірақ, алғашқы жыл ішінде Nintendo бар болғаны 4,7 миллион консоль сатты. Сатудың төмендеуіне байланысты, Capcom 2002 жылдың қараша айында Жапонияда күтпеген баспасөз мәслихатын өткізіп, GameCube үшін бес жаңа ойынды жариялады: P. N.03, Viewtiful Joe, Dead Phoenix, Resident Evil 4 және Killer7. Ойындар Capcom-ның Production Studio 4 студиясында, Resident Evil режиссері Синдзи Микамидің жетекшілігімен жасалатын болады, бұл Capcom GameCube-тің сатылымын және беделін арттыруды көздеп отыр деген пікір тудырды.

Өлі феникс

Dead Phoenix – қанатты Феникс есімді адам туралы 3D-де түсірілетін атыс ойыны болжаныпты. Трейлердегі кадрларға сүйене отырып, IGN ойынды Panzer Dragoon-мен салыстырды. Ойыншылар жаяу одақтастарының көмегімен алып жауларды атып, қанатты адамды басқарып ұшатын болар еді. Capcom компаниясының хабарламасында оқиға мифтік, қалықтап жүзетін қалаларда өтеді, ол қалалар монстрлар мен айдаһарларға толы болған. IGN Nintendo компаниясының 2000-жылдар басындағы үшінші тараптарға меншік құқығын беру тенденциясына байланысты, бұл ойын жаңа Kid Icarus ойыны ретінде қайта жасалуы мүмкін деген болжам жасады.

Жамандықтың резиденті 4

Resident Evil 4, үшінші тұлғадан ату жанрындағы қорқыныш ойыны, 2005 жылдың 11 қаңтарында Солтүстік Америкада, ал 27 қаңтарда Жапонияда тұңғыш рет жарық көрді. Ойыншылар АҚШ құпия қызметінің агенты Леон С. Кеннеди рөлін ойнайды, оған АҚШ президентінің қызын Испаниядағы культтан құтқару жұмысы тапсырылған. Бұл культ жергілікті ауыл тұрғындарын бақылауға алып, зорлық-зомбылыққа итермелеу үшін миді басқаратын паразит пайдаланады. Ойын ұзақ даму кезеңінде көптеген өзгерістерге ұшырады – команда түпкілікті нұсқаға қол жеткізгенге дейін төрт прототип жасап, кейін оларды жойды. Олардың арасында Хидеки Камия режиссерлік еткен нұсқасы да болды, ол кейін алғашқы Devil May Cry ойынына айналды. Режиссерлік міндеттерді өз мойнына алған Миками бесінші және соңғы нұсқаны бұрынғы Resident Evil ойындарынан ерекшелендірді, иықтан көрініс бұрышы мен әрекетке және күреске басымдық берді. Resident Evil 4 – GameCube эксклюзиві ретінде расталған бес ойынның жалғыз ойыны болды; Миками егер ол басқа платформада шығарылса, "өз басын кесіп тастайды" (жапон тілінде жұмысынан кетуді білдіретін сөз тіркесі) деп мәлімдеді. Алайда, ойынның 2005 жылғы қаңтарда шығуына екі ай қалғанда, Capcom пайдаланушылар мен акционерлердің қысымына жауап ретінде PlayStation 2 порты GameCube нұсқасынан тоғыз ай кейін шығарылатынын хабарлады. Бұл күтпеген жаңалық GameCube нұсқасының сатылымын төмендетті, ол 1,6 миллион дананы құрады, ал PlayStation 2 нұсқасының сатылымы 2 миллионнан асты. Миками GameCube жанкүйерлеріне консоль эксклюзивтігі туралы берген уәдесін орындамағаны үшін кешірім сұрады. Осы корпоративтік келіспеушіліктерге қарамастан, ойын екі нұсқасы да Metacritic-тен 96 ұпай алып, өте жағымды пікірлерге ие болды. Ол 2005 жылғы «Жыл ойыны» сыйлығын көптеген номинацияда жеңіп алды және барлық уақыттағы ең ұлы ойындардың бірі ретінде танылды.

Қиялы7

Killer7, 2005 жылдың 9 маусымында Жапонияда жарық көрген, бірінші тұлғадан ату элементтері мен дәстүрлі емес "желіде" басқару схемасы бар әрекет пен шытырман оқиғаларға толы ойын. Бестің басқа мүшелерінен өзгеше, Killer7 Suda51 басшылығымен Grasshopper Manufacture компаниясында жасалды. Ойыншылар Харман Смит есімді құдайдың физикалық көрінісі болған, элиталық саскерлер тобының мүшелерін басқарады. Ойын, ойыншының қозғалысын орта арқылы белгілі бір тармақталған жолдармен шектейді, ал жауынгерлік тек бірінші тұлғада тұрғанда ғана мүмкін болады. Бұл басқару схемасы, дәстүрлі басқару механикасын бұзу мақсатымен жүзеге асырылды. Ойын процесінің дамуы Suda51 сюжет пен графикалық жұмыстарға басымдық бергендіктен, дамудың соңғы кезеңінде ғана аяқталды. Дамудың осылай кешігуі бірнеше тоқтап қалуға әкелді, соңғысы Солтүстік Америкада 7 шілдеде (7/7) ойынды шығару туралы көркемдік тілекпен байланысты болды. Killer7 бірнеше консольде бірдей шығарылды, бұл бестің ішіндегі жалғыз ойын болды және оған қарама-қарсы пікірлер айтылды. Кейбір сыншылар ойынды Жапония мен АҚШ арасындағы саяси қақтығысты қамтитын күрделі детективтік сюжеті үшін мақтады, ал басқалары оны шатастыратын және түсініксіз деп бағалады. Сол сияқты, басқару схемасы да сыншылардың да, жақтастарының танылуын алды, соңғылары оны Myst, Snatcher және басқа "ескі мектеп" ойындарымен салыстырды. Дегенмен, басты тақырып – Killer7 шектеулі аудиторияға ие культтық ойын екендігін мойындау болды.

Мұра

Capcom Five туралы хабарлама Nintendo жаңа консолімен күресіп жатқан кезде, жаңадан пайда болған жүйені қолдау мақсатымен жарияланды. Дегенмен, әрбір ойынның шығуы Capcom-тың GameCube-тің тиімсіз екендігіне деген көзқарасын нығайтты; олар ойындарды бірінен соң бірі Sony-дің PlayStation 2-ге көшірді. Capcom компаниясы бес ойынды әзірлеу және шығару тәжірибесі арқылы бірнеше бизнес қағидаларын анықтады. Біріншісі – көп платформалы шығарылымдарға баса назар аудару. Resident Evil 4 1999 жылы басталып, 2005 жылы шығарғанға дейін төрт рет тоқтатылған нұсқадан өтті. Үшінші сабақ – жаңа франшизалар құрудың орнына, қолданыстағы франшизаларды насихаттау; Resident Evil 4 бес ойынның арасындағы жалғыз коммерциялық сәттілікке жеткені және қолданыстағы мүлікке негізделген жалғыз ойын болды. Viewtiful Joe 2 ойыны Viewtiful Joe жарық көргеннен кейін көп ұзамай жасала бастады және бір жылдан соң аяқталды. Алайда, қарқынды кесте командаға барлық қалаулы мүмкіндіктерін, соның ішінде кооперативтік ойын режимін енгізуге уақыт қалдырмады. Viewtiful Joe 2 GameCube және PlayStation 2 платформаларында кең аудиторияға қол жеткізу және табыстылықты арттыру үшін дебют жасады. Бөлінудің бір себебі Resident Evil 4-тің PlayStation 2-де шығуы болды, бұл Capcom пен Миками арасындағы шиеленісті күшейтті, ол ойынның консольдік эксклюзивтігін жариялаған еді. Бұл отставкалар Capcom компаниясынан жоғары лауазымды қызметкерлердің кетіп қалғандарының бірі болды, соның ішінде 2003 жылы Йошики Окамото және 2010 жылы Кейджи Инафунэ. Бұрынғы Clover әзірлеушілері Capcom корпоративтік басшылығы тәуекелді жаңа идеяларға қарсы немесе оларды белсенді түрде тоқтатуға тырысқанын айтты, бұл шағымды Инафунэ де қолдады. Олар бұрынғы студия мүшелерімен бірге PlatinumGames компаниясын құрды. Capcom компаниясынан тыс, Killer7 Suda51 және оның Grasshopper Manufacture студиясы үшін шешуші кезең болды, ол оның мансабын тиімді түрде бастады. Capcom баспагер ретінде Killer7 оның Жапониядан тыс шығарылған алғашқы ойыны болды. Сатылымы Capcom стандарттарына жетпесе де, ойынның культты сәттілігі режиссерді өзінің екі ескі Жапония ойынын, The Silver Case және Flower, Sun, and Rain, Батыс нарығына шығару үшін қайта жасауға итермеледі. Бұл оның келесі маңызды жобасы, No More Heroes, сыншылардың мақтауына және коммерциялық сәттілікке ие болуына мүмкіндік берді. Ойын Suda51-дің авторлық бейне ойын режиссері ретіндегі беделін де нығайтты. Кейін ол Shadows of the Damned фильмінде Синдзи Микамимен қайта жұмыс істеді. Жобаның жалпы сәтсіздігіне қарамастан, Capcom Five-тің жеке ойындары ойын дизайнына елеулі әсер етті. P.N.03 ойынындағы әрекетті ойын тәжірибесінен кейін Миками өзінің тәжірибесін Vanquish-ке қолдана алды, ол бұрынғысының эволюциясы және жетілдірілген нұсқасы болып табылады. Басқа жағынан, Nintendojo компаниясының Адам Сорис ойынның коммерциялық сәтсіздігі, әсіресе әйел басты кейіпкердің болуы, Capcom компаниясын бірнеше жыл бойы оны қайта жасауға батыл болмағанын көрсетті. Resident Evil 4 сыншылар тарапынан жоғары бағаланғаннан кейін, онжылдықтың ең ықпалды ойындарының біріне айналды. Оның "иықтан көру" перспективасы үшінші тұлғадан атушылар мен Gears of War және Batman: Arkham Asylum сияқты әртүрлі әрекет ойындарын қалыптастырды. Көлемді түрде, Resident Evil 4 алғашқы Resident Evil ойындары орнатқан тірі қалу қорқынышының конвенцияларын бұзды. Кейбір сыншылар ойынның жанрдың мәнін тастап, әрекет пен ұрысқа көбірек назар аударғанын айтты. Resident Evil 4-тің үлгісімен, келесі бірнеше жылда көптеген "қорқыныш" ойындары көбірек ұрысқа бағытталған ойынға көшті, соның ішінде Silent Hill: Homecoming және Alone in the Dark. Өнеркәсіптік дереккөздердің мәлімдемесіне сәйкес, Capcom-тың GameCube эксклюзивтігінен бас тартуы, әсіресе Resident Evil 4-тің жағдайында, Capcom пен Nintendo арасындағы қарым-қатынасты бірнеше жылға кернеген сатқындық болды. Resident Evil 4 2007 жылы Nintendo Wii-ге көшірілсе де, ол 2011 жылы PlayStation 3 және Xbox 360-қа жоғары сапалы қайта шығарылымды алды. 2002 жылғы GameCube-та Resident Evil және Resident Evil Zero-ның ремейкі 2015 және 2016 жылдары жаңа консольдар үшін қайта жасалды. Super Smash Bros. Brawl 2008 жылы шығарылды, онда сату артықшылығы ретінде Konami-дің Solid Snake және Sega-ның Sonic the Hedgehog сияқты үшінші тарап кейіпкерлері болды. Kotaku Nintendo-ның Resident Evil 4-тің көп платформалы шығарылымының тікелей салдары ретінде Capcom кейіпкерін қосудан бас тартқаны туралы хабарлады. Көп жылдар өткен соң, Capcom-ның Mega Man және Ryu кейіпкерлері Super Smash Bros. Nintendo 3DS және Wii U үшін келесі ойында ойналатын кейіпкерлер ретінде пайда болды, екеуі де Super Smash Bros. Ultimate-ке Ken Masters-тің дебютімен бірге оралды. Нәтижесінде, GameCube үшінші тараптардың қолдауын қайта жандандыра алмады, бұл үрдіс Nintendo 64 және оның мұрагерлері, Wii және Wii U арқылы жалғасты. Осыған қарамастан, Wii барлық уақыттағы ең коммерциялық сәттілікке жеткен үй бейне ойын консольдерінің біріне айналды. Wii U және Nintendo 3DS үшін Nintendo Wii-де болған жағдайдың қайталануын болдырмау үшін бастапқы кезеңде сыртқы әзірлеушілерді тартуға тырысты және NES және SNES дәуіріндегі үшінші тараптардың қолдауын қайтаруға ұмтылды, бірақ Wii U-дың төмен сатылымы 2017 жылы Nintendo Switch-тің шығарылуына дейін үшінші тараптардың нашар қолдауына әкелді.

The Capcom Five announcement came at a time when Nintendo had been struggling with its new console, with the apparent goal of supporting the fledgling system. However, each successive game's release reinforced Capcom's view that the GameCube was unprofitable; they ported the games one by one to Sony's PlayStation 2. Capcom discovered a few business principles through their experience with development and release of the five. The first was to focus on multi platform releases. Resident Evil 4 was a case in point, beginning development in 1999 and going through four discarded versions by the time of its 2005 release. The third lesson was to promote existing franchises rather than create new ones; Resident Evil 4 was the only unmitigated commercial success of the five and also the only game based on an existing property. To wit, Viewtiful Joe 2 started development shortly after the release of Viewtiful Joe and was completed just a year later. However, the brisk schedule meant that the team was not given time to implement all the features they had wanted, including a cooperative gameplay mode. Viewtiful Joe 2 debuted on both GameCube and PlayStation 2 to reach a wider audience and maximize profitability. The separation was in part due to Resident Evil 4s PlayStation 2 release, which caused significant tensions between Capcom and Mikami, who had touted the game's console exclusivity. These resignations were part of a series of high profile departures from Capcom, including Yoshiki Okamoto in 2003 and Keiji Inafune in 2010. The former Clover developers charged that Capcom's corporate management was reluctant or actively opposed to risky new ideas, a complaint shared by Inafune. They would go on to found PlatinumGames with members of their old studio. Outside of Capcom, Killer7 served as a turning point for Suda51 and his studio, Grasshopper Manufacture, effectively launching his career. With Capcom as publisher, Killer7 was his first game to be released outside Japan. While its sales were not up to Capcom's standards, the game's cult success encouraged the director to remake two of his older Japan only games, The Silver Case and Flower, Sun, and Rain, for Western release. It also allowed his next major title, No More Heroes, to be released to critical and commercial success. The game also cemented Suda51's status as an auteur video game director. He would later work with Shinji Mikami again on Shadows of the Damned. Despite the relative failure of the project as a whole, the individual games of the Capcom Five had a lasting impact on game design. After experimenting with action gameplay in P. N.03, Mikami was able to apply his experience to Vanquish, which serves as an evolution and refinement of the former's gameplay. On the other hand, Adam Sorice of Nintendojo suggested that the commercial failure of the game which so prominently featured a female lead character made Capcom reluctant to attempt it again for a number of years. Beyond its critical success, Resident Evil 4 became one of the most influential games of the decade. Its "over the shoulder" perspective inspired third person shooters and action games as diverse as Gears of War and Batman: Arkham Asylum. On a broader scale, Resident Evil 4 deconstructed the survival horror conventions that the first Resident Evil games established. Some reviewers accused the game of abandoning the genre's essence by adopting an increased emphasis on action and combat. Following Resident Evil 4s lead, many "horror" games in the next few years would shift toward more combat focused gameplay, including Silent Hill: Homecoming and Alone in the Dark. According to industry sources, Capcom's reversal on GameCube exclusivity, particularly with Resident Evil 4, was a betrayal that soured relations between Capcom and Nintendo for several years. Though Resident Evil 4 was eventually ported to Nintendo's Wii in 2007, it also received a high definition re release for PlayStation 3 and Xbox 360 in 2011. The 2002 GameCube remake of Resident Evil and Resident Evil Zero also received remasters for newer consoles in 2015 and 2016, respectively. Super Smash Bros. Brawl was released in 2008, featuring third party characters like Solid Snake from Konami and Sonic the Hedgehog from Sega as a selling point. Kotaku reported on a rumor that Nintendo refused to include a character from Capcom as a direct result of Resident Evil 4s multi platform release. Years later, Capcom's own Mega Man and Ryu appeared as playable characters in the next game in the series, Super Smash Bros. for Nintendo 3DS and Wii U, with both returning for Super Smash Bros. Ultimate along with the debut of Ken Masters. Ultimately, the GameCube failed to reinvigorate flagging support from third parties, a trend continued from the Nintendo 64 through its successors, the Wii and Wii U. Despite this, the Wii would go on to become one of the most commercially successful home video game consoles of all time. For the Wii U and Nintendo 3DS, Nintendo attempted to recruit outside developers early on to avoid a repeat of what happened to the Wii and reclaim the third party support it enjoyed in the NES and SNES eras, though low Wii U sales resulted in continued poor third party support until the launch of the Nintendo Switch in 2017.