Кіріспе

Шөлмекті тепкілеу – Лестерширдің ежелгі дәстүрі, ол әрбір Пасха дүйсенбісінде Халлатон ауылында өтеді. Бұл бір шақырымдық ойын алаңында ойналатын ашық ауадағы спорт түрі. Онда екі команда қарсыластың өзені арқылы ағаш бөшке (немесе «шөлмек») жылжытуға тырысады. Шөлмекті тепкілеу туралы жазбалар 18 ғасырдың соңына дейін жетеді, бірақ бұл дәстүрдің тамыры одан да ерте, христиандық дәуірге дейінгі заманға дейін барып салады. Халлатондықтар тамақ пен су үшін бір-бірімен күресіп, бірде көршілес Медборн ауылының тұрғындары да оларға қосылып, сыраны ұрлап кеткен. Халлатондықтар олжаны қайтарып алу үшін бірігіп, осылайша бүгінге дейін сақталған ауылдық бәсекелестікті бастады. Дәстүрдің шығу тегі Англияның ежелгі пұтқа табыну дәуіріне дейін барып салады, онда қоянға Ēostre қадірлі құдайға құрбандық шалынған. Сондай-ақ, 2020 жылы коронавирус (COVID-19) пандемиясы салдарынан іс-шара өткізілмеді. Аңыз бойынша, 1790 жылы Халлатонның пасторы, оның пұтқа табынушылық тамырына қарсы болғандықтан, бұл шараны тыйым салуға тырысқан. Бірақ ол келесі күні, түнде пасторлық үйінің қабырғасына «Нан болмаса, пастор да болмас» деген жазу жазылғаннан кейін, өз шешімінен бас тартысқан. Дж. Б. Ферт «Лестерширдегі жолдар мен жол бойы» (1926) еңбегінде шөлмекті тепкілеу туралы былай деп жазған: «Халлатон бүкіл графтықта Пасха дүйсенбісіндегі ерекше, көңіл көтеруге толы мерекелерімен танымал, олар алыс-жақын жерлерден қарапайым халықты тартады». «Ойын үш шөлмектің екеуін жеңген командаға беріледі, бірақ Халлатон әрқашан алғашқы екі шөлмекті жеңіп алатындықтан, Медборнның жеңіске жететін мүмкіндігі жоқ. Бұл ойынның берік дәстүрі бойынша, Халлатон жеңіске жетуі керек». Кранэ жыл сайынғы «Шөлмекті тепкілеу» турнирінде ешқашан нақты бір жақты таңдаған емес, Халлатон мен Медборн арасында шешім қабылдамай, көбінесе еркін күш ретінде әрекет етеді, соңғы минутқа дейін жеңіліп жатқан жаққа көмектеседі, содан кейін (қажет болса) жеңімпаз жаққа ауысады.

Ойын

Шөлмекпен ұрудың іс жүзінде ешқандай қатаң ережесі жоқ, тек көзді қағып алуға, мойынды қысып алуға және қару қолдануға тыйым салынған. Әрбір шөлмек үш рет жоғары лақтырылып, жарыстың басталуын хабарлайды. Әр команда екі өзеннің арасын, қашықтығы 1.6 шақырым болатын, шөлмектерді үш ретке дейін жылжытуға тырысады, барлық мүмкін тәсілдерді пайдалана отырып. Бұл жарыс өте қиын, командалар шөлмектерді арықтар, қоршаулар және тікенді сымдар сияқты кедергілерден өткізу үшін күреседі. Ойын аяқталғаннан кейін қатысушылар мен көрермендер ауылға қайтады. Ерекше еңбек еткен ойыншыларға (мысалы, мақсатқа жеткізілген өзен арқылы бөшке тасымалдаған немесе бөшке ұзақ уақыт бойы ұстап тұрғандар) он фут биіктігіндегі Буттеркроссқа көтерілуге көмектеседі, содан кейін ашылған шөлмек оларға ішу үшін беріледі, ал содан кейін көрермендер арасында таратылады. Мерекелік күн әдетте қатысушылар мен көрермендер пабқа барып, ішімдік ішіп, әңгімелесумен аяқталады. Жергілікті тұрғындардың айтуынша, бір келіншектің немересі шөлмекпен ұрудың негізгі қағидаларын өз университетіне, Регбиге алып кетіп, қазіргі регби футболының пайда болуына себеп болған. Регби допы да осы шарада қолданылатын кішкентай сыра бөшкесінің (шөлмектің) пішінін қайталайды.