Кіріспе

Воортреккердің басшысы және уағызшысы

Халық ауыз әңгімелеріне сәйкес, Кронштад қаласы қала орналасқан өзенге (Кроонспруйт) батып кеткен Силлерге тиесілі жылқының құрметіне аталған. Кронштадта Сарел Силлерс мұражайы және оның ескертігі (Голланд реформатор шіркеуі орналасқан жерде) бар. Кронштадта және бүкіл Оңтүстік Африкадағы көптеген көшелер мен жолдар оның атымен аталады.

Ерте өмір

Сарел Сильерс Карел Сильерс пен оның әйелі Элизабет Кэтрин Луудың жеті баласының төртіншісі ретінде Кейп колониясындағы Шоунжизитте дүниеге келді. 1806 жылы оның ата-анасы Шоунжизиттен бас тарды, ол кезде Сильерс бес жаста болған. Ол ерте жасынан-ақ отбасылық шаруа қожалығындағы еңбек өмірімен жақсы таныс еді, себебі ол көбінесе мал шаруашылығы және қарапайым міндеттерге көмектесетін. Бала кезінде ол қауымдастық пен діни парыз сезімін дамытты. Жексенбі күндері көршілер жиналып, қызмет өткізіп, қасиетті тамақтанатын. Сильерстің діни құндылықтары мен рухани басшылыққа қабілеттілігі бала кезінде қалыптасты, өйткені 10 жасында ол Құдаймен жеке кездескендігі айтылады. Ол жиі өз сенімін басқа балалармен бөлісіп, оларды құлшылық етуге және Құдаймен байланыстарын нығайтуға шақыратын. 1823 жылдың 6 қазанында Сильерс Кристофер мен Алетта Вильюен Буйсеннің қызы Анна Франсина Вильюенге үйленді. Аннамен некесінен Сильерстің он бір баласы болды. 1851 жылдың 26 ақпанында Анна қайтыс болды және Оранж-Фри-Стейттің Линдли қаласындағы Доорнклоуфопстал шаруа қожалығында жерленді. Сильерс 1854 жылдың 15 мамырында Уинбургте, Оранж Еркін Мемлекетінде Питер Лутс пен Мария Магдалена Ван ден Бергтің қызы Алетта Элизабет Лутспен екінші рет үйленді. Сильерс пен Алеттаның 1857 жылдың 3 қазанында дүниеге келген Питер Джейкобс Виллем Сильерс деген бір баласы болды. Жастық шағында Сильерс бойы жіңішке болған, бірақ кейінірек, Ұлы көшпенділік кезінде ғана денесі семізденген.

Ұлы саяхат

1829 жылы Сильерс отбасы Жаңа Хантамға (қазіргі Колесберг) көшіп келді. 1835 жылы жергілікті аймақты құрғақшылық жайлады, бұл Сильерсті 1836 жылы әйелі мен алты баласымен бірге Ұлы Көшке қосылуға итермеледі, өйткені ол Құдайдың еркімен бару керек деп сенді. Сильерс Ұлы Көштің ресми емес пасторы болды, ол күнделікті қызмет өткізіп, жексенбі күндері қасиетті тағайынды рәсімін жасады. Ұлы Көш кезінде ол рухани көшбасшы ретінде көзге түсті, оған Ұлы Көштің Пайғамбары және Дингаансдагтың (Динганың күні) әкесі деген есімдер берілді. 1837 жылы ол жабдықталған жасақтардың алғашқы шіркеу кеңесіндегі екі диаконның бірі болып тағайындалды. Ол Ұлы Көштің қатысушыларының рухын көтеру қабілетімен танымал болды, ол соғыс кезінде Иеміздің дұғасын оқып, әскерлерге шабыттандыратын. Оның әскерлерді дайындау шеберлігі Қанды Өзен шайқасында айқын байқалды, онда ол шайқас алаңында Құдайға танымал ант берді және зулустардан жеңіске жеткеннен кейін құдайға шүкіршілік айтты. Сильерстің анты Оңтүстік Африкада 16 желтоқсанда ұлттық мереке (Ант күні) ретінде тойланады.

Кейінгі өмірі

Қанды өзен шайқасындағы жеңістен кейін Вуртрекерлер Питермарицбургке, ал Сильерс Наталдағы Ховиктің солтүстігінде орналасқан Велгевонден (қазіргі Колборн) фермасына көшіп барды. Ол фермасындағы ағаштарды сату арқылы жақсы табыс тапты. Сильерс Наталья Республикасының бірінші Ассамблеясында қызмет етті. Кеңес мүшесі ретінде Сильерс 1839 жылы Питермарицбургте Келісім шіркеуінің құрылуына зор үлес қосты. 1843 жылы Наталдың британдықтарға қосылуынан кейін, Сильерс саяси өмірден шығып, шіркеудің ақсақалы ретінде маңызды рөлін сақтап қалды. 1847 жылы Сильерс фермасын сатып, Оранж еркін мемлекетіне көшіп барды. Ол Линдли ауданындағы Доорнклуф фермасына қоныстанды, онда ол өз үйін өзі салған дегенді айтады. Оның әйелі 1852 жылы қайтыс болғанда осы жерге жерленді. 1854 жылдың 15 мамырында ол отыз үш жастағы жесір әйелге үйленді, одан бір ұлы болды. Өмірінің соңғы жылдары Сильерс көбінесе ауырып жүрді. Ол 1871 жылдың 4 қазанында қайтыс болды және Cilliers отбасының зиратына қарапайым қабір тасымен, кейіннен ескерткішпен белгіленген жерге жерленді.

Мұра

Сонымен қатар, Сарел Сильерс орта мектебі және Сарел Сильерс атты арба дөңгелекті көпір сияқты көптеген қоғамдық орындар оның есімімен байланысты. Оңтүстік Африкалықтар оны Құдаймен тығыз байланыста өмір сүрген, өз сенімінің мызғымас принциптерімен өмір сүрген рухани көшбасшы ретінде жақсы есте сақтайды. Ол ең әйгілі Қанды Өзен шайқасындағы ант беруімен танымал болғанымен, сонымен бірге Оңтүстік Африкадағы алғашқы Голланд реформаторлық шіркеуінің маңызды негізін қалаушысы болды. Ол өз сенімінің адал жақтасының үлгісі ретінде де қарастырылады. Оның дініне деген берік сенімі мен терең нанымын оның берген антынан жақсы көруге болады. Ол тұрақты нығайып, принципті, көбінесе өзімшілдіктен алыс адам ретінде еске алынады, бұл оның мұқтаж адамдарға көмек көрсету үшін қиындықтарға төзу қабілетімен дәлелденген. Жалпы, ол Вуртреккерлер тарихында, сондай-ақ Натал мен Оранж еркін мемлекетінің алғашқы тарихында маңызды рөл атқарған маңызды қоғамдық және мәдени тұлға ретінде есептеледі.

Сильер атауы

Бұл аймақтағы Сильер тегінің алғашқысі – 1700 жылы Жақсы Үміт мүйісіне келген француз гугенот босқыны, Орлеан қаласынан Хосеу Сельер. Аталған тектің басқа да түрлері: Селье, Силье, Силлие және Сельер.

Әдебиет

Г. Б. А. Герденер 1919 жылы Сарел Сильерстің өмірбаянын жазды, онда оның өміріндегі түрлі оқиғалар мен Соқпақ туралы мәліметтер және оның жаңартылуы келтірілген.