Кіріспе
Американдық романшы Уильям Кеннет Хартманн (6 маусым 1939 жылы туған) – көрнекті планета ғалымы, суретші, автор және жазушы. Ол ғылыми қауымды алғаш рет Жерге планета мөлшеріндегі дене (Тея) шағылысып, осының нәтижесінде Айдың пайда болғаны және Жердің 23,5° бұрылыс бұрышы қалыптасқанына көндірді.
William Kenneth Hartmann (born June 6, 1939) is a noted planetary scientist, artist, author, and writer. He was the first to convince the scientific mainstream that the Earth had once been hit by a planet sized body (Theia), creating both the Moon and the Earth's 23.5° tilt.
Ерте өмір және білім
Хартман 1939 жылы Пенсильвания штатында дүниеге келген. Ол Пенсильвания мемлекеттік университетінде физика ғылымдарының бакалавры (B. S.) дәрежесін, ал Аризона университетінде геология ғылымдарының магистрі (M. S.) және астрономия ғылымдарының докторы (PhD) дәрежесін алды.
Мансап
Хартманның мансабы 40 жылдан астамды қамтиды, 1960 жылдардың басында Жерард Куйпермен бірге Mare Orientale және Mariner 9 Марсты карталау жобасы бойынша жұмыстардан басталып, Марс Global Surveyor бейнелеу тобындағы жұмысына дейін жалғасты. Қазіргі уақытта Планеталық ғылым институтында аға ғалым қызметін атқарады. Ол Американың көрнекті ғарыш суретшілерінің бірі болып ұзақ жылдар бойы еңбек етті (Чесли Бонестеллдің күшті ықпалында болды), және Жер мен Күн жүйесінің тарихына арналған көптеген кітаптар жазып, суреттеді, көбінесе суретші Рон Миллермен бірлесіп жұмыс істеді. Хартман Халықаралық астрономиялық суретшілер қауымдастығының мүшесі. Оның жазба жұмыстарына оқулықтар, қысқаша көркем әңгімелер мен романдар кіреді, соңғысы 2003 жылы жарық көрді. 1997 жылы ол Америка астрономиялық қоғамының Планеталық ғылымдар бөлімінен Планеталық ғылым саласындағы халыққа таратудағы ең үздік жетістіктері үшін Карл Саган медалін алды. Хартман 1966-1968 жылдар аралығында Колорадо университетінің НЛО жобасының (бейресми түрде Кондон комитеті деп аталады) құрамында болды, бұл АҚШ Әскери-әуе күштерінің демеушілігімен өткізілген, даулы НЛО зерттеуі еді. Ол негізінен фотосуреттерді зерттеді және көпшілігін сенімсіз немесе шешімсіз деп санады; Комитеттің қорытынды есебінде жарияланған зерттеулерінде ол екі жағдайды түсіндірілмейтін және НЛО-ның нақтылығына дәлел ретінде ерекше маңызды деп қорытындылады: Great Falls (таныс ұшақтармен салыстыру қиын екі жарқын жарық көзінің киноматериалдары) және Макминвилл (тақтай тәрізді нысанды екі фотосурет). 3341 Хартман астероиді оның құрметіне аталды.