Кіріспе

Дорофей (Δωρόθεος) – Финикиядағы Беритус заң мектебінде рим құқығының профессоры болған. Оның туған күні белгісіз, бірақ ол кем дегенде 542 жылға дейін қайтыс болған болуы керек. Ол, Шығыс Рим императоры Юстиниан I-нің, Гай институтының үлгісімен жазылған, 533 жылдың 16 желтоқсанында аяқталып, жарияланған Дигестке (немесе Пандекттерге) кіріспе қызмет ететін Институттар кітабын дайындау үшін тағайындаған үш комиссардың бірі еді. Бұл жобада оның әріптестері Трибоний және Теофил болды; олардың жұмысы 533 жылы аяқталды және олардың барлығына ең жоғары құрметті quaestor sacri palatii illustris атағы берілді. 529 жылдың 7 сәуіріндегі алғашқы кодекстен басқа, Дорофей Юстинианның барлық кодекстерін (Институттар, Дигест және Codex repetitae praelectionis) құрастыруға қатысты, соның ішінде Кодекс Конституцияның екінші басылымын (534 жылы жарияланды). Оқыту әдісі ретінде ежелгі заң профессорлары (антецессорлар деп аталған) Юстиниан заңдарының барлық бөліктеріне түсіндірмелер (кейде қарапайым аудармалар) жазып отырды. Юстиниан заңдары латын тілінде жарияланғанмен, бұл түсіндірмелер грек тілінде жазылды, себебі заңгерлер (студенттер мен тәжірибелілер) енді латын тілінде оқи алмайтын болды. Бұл түсіндірмелердің грек тіліндегі фрагменттері 9 ғасырда император Василий Македонский мен оның ұлы Лев Мудрыйдың бұйрығымен жинақталған заңдар жинағына қосылған Scholia-да сақталған. Осыдан Дорофейдің түсіндірмесінде Беритус заң мектебінде Дигест бойынша берген лекцияларының мазмұны болған деген болжам жасауға болады. Бұл лекция курсы Юстинианның Omnem атты конституциясында белгіленген қатаң тәртіпке сәйкес келеді. Осы кестеге сәйкес, Институттар, Дигесттің бір бөлігі (1-22 кітаптар) және кодекстің барлығы бірінен соң бірі оқытылды, ал лекцияның көп бөлігі диктанттан тұрды. Бұл диктант үлгісінде бірінші кезекте қарастырылып отырған заңның көрсеткіші, екінші кезекте латын тіліндегі түпнұсқа мәтін және үшінші кезекте тиісті ереженің мағыналық, сөздік және мазмұндық мәселелері туралы лекция берілді.