Кіріспе
Антрим шайқасы 1798 жылғы 7 маусымда Ирландияның Антрим графтығында, 1798 жылғы Ирландия көтерілісі кезінде британ әскерлері мен Генри Джой МакКраккен басқарған ирланд көтерілісшілері арасында өтті. Британдықтар шайқасты жеңіп алды, күшейтілген әскерлер келгеннен кейін Антрим қаласына жасалған көтерілісшілердің шабуылын тойтарды, бірақ округ губернаторы Джон О'Нилл, 1-ші виконт О'Нилл қаза тапты.
The Battle of Antrim was fought on 7 June 1798, in County Antrim, Ireland during the Irish Rebellion of 1798 between British troops and Irish insurgents led by Henry Joy McCracken. The British won the battle, beating off a rebel attack on Antrim town following the arrival of reinforcements but the county governor, John O'Neill, 1st Viscount O'Neill, was fatally wounded.
Өмірбаян
23 мамырда Лейнстерде Біріккен Ирландия көтерілісінің басталуы Ольстердің Біріккен Ирландиялықтарын оңтүстік серіктерін қолдау үшін майданға шығуға шақырды. Дегенмен, Ольстердегі ұйым өткен жылы қатал қарусыздандыру науқанында ауыр зардап шекті, ал жаңа басшылық бұрынғыдай радикалды болмады және күндізгі күтілетін француздық көмексіз майданға шығуға дайын емес еді. Көтеріліс оңтүстікте екі апта бойы жалғасқаннан кейін, Антримдегі Біріккен Ирландияның қатардағы мүшелері өз басшыларынан тәуелсіз бірнеше жиналыс өткізуге бекінді. Осының нәтижесінде Генри Джой МакКраккен генерал-адъютант болып сайланды және дереу көтерілу туралы шешім қабылданды. МакКраккен Джеймс Хоуппен бірлесіп, Антрим графтығындағы барлық үкіметтік бекіністеріне шабуыл жасап, басып алу жоспарын жасады, содан кейін күшті шабуыл Антрим қаласына бағытталды. Антримде тартып алынған артиллерияны пайдаланып, көтерілісшілер Даун графтығындағы Біріккен Ирландия көтерілісшілерімен бірлесіп Белфастқа жорық жасауды жоспарлады. МакКраккен милицияның көптеген мүшелерінің дезертирлікке шығып, оған қосылатынына үміттенді, себебі наразылық кең таралған деп есептелді, осының куәсі ретінде мамыр айында Белфастта Монаган милициясының төрт адамы опасыздық үшін дарға асылды.
Антримдегі көтеріліс
6 маусымда МакКраккен мен Джеймс Хоуп Ольстердің Біріккен армиясын көтерілуге шақыратын жариялау жасады. Алғашқы жоспар сәтті аяқталды, себебі Ларн қаласы (7-сі күні таңғы 3-те Джеймс О’Рурк басшылығымен Ольстердегі алғашқы құлаған қала), Баллимена, Портаферри және Рэндалстаун (Джеймс Дикки басып алған) жаулап алынды, ал Тоумдағы көпір үкіметтің Банның батысынан Антримге қосымша күштер жіберуіне кедергі келтіру үшін бұзылды. Содан кейін көтерілісшілер Донегор төбесінде жиналып, Антрим қаласына шабуыл жасауға дайындалды, онда округ әкімі лорд О’Нилл шақырған округтің әкімдерінің шұғыл отырысы өтуі тиіс еді. Донегорда шамамен 10 000 көтерілісші жиналды, бірақ олардың көпшілігі алдағы шайқасқа құлшыныс танытпады және резервте қалды немесе кейін дезертир болып кетті, сондықтан шабуылға 4 000-нан аз адам қатысқан болуы мүмкін. Ольстердегі Біріккен ирландтардың көпшілігі пресвитериандықтар болды, бірақ католиктерден қорғаушылар да қосылды, ал шеру барысындағы екі топ арасындағы шиеленіс кейбір дезертирліктерге себеп болуы мүмкін. Бұл қиындықтар қарқынның жоғалуына әкеліп соқты, нәтижесінде шабуыл кешіктірілді. МакКраккен өзінің шабуыл жоспарын өзгертуге мәжбүр болды, ол қалаға төрт түрлі бағыттан бір уақытта күшті шабуыл жасауды көздеген еді.
Антримдегі гарнизон
Қаланың гарнизоны шамамен 200 ер адамнан тұратын шағын күш, лейтенант-полковник Уильям Ламлидің басқаруындағы атты әскер және қарулы еріктілерден құралды, сонымен қатар олардың төрт артиллериялық құралы да болды. Көтерілісшілердің шабуылының кешігуі оларға Белфаст пен Лисбернге көмек сұрап үн қатуға мүмкіндік берді, және күшелену көмегі жолға шыққан еді. Гарнизон Антрим қамалының демесне қабырғасының іргесінде орналасты, алдында артиллерия, артында атты әскер орналастырылды, ал бүйірлері Базар үйі мен Пресвитериандық үйімен бекітілді. Қаладағы Шотландиялық кварталдың бір бөлігі де гарнизон тарапынан өртелді, себебі ол көтерілісшілерге көмектесетін адамдардың бекінісі деп есептелді.
Шабуыл басталады
Шабуыл сағат 3-тен сәл бұрын басталды, көтерілісшілер қала арқылы сақтықпен жүріп өте бастағанда. Көтерілісшілердің алдыңғы қатарлары гарнизонның қорғаныс шебіне жеткенде, артиллерия оларға оқ атып, қашықтыққа кері шегінуге мәжбүр етті. Шотландиялық ауданнан шыққан өртпен бірге, гарнизонның оқиғаны көруін қиындатқан үлкен шаң мен түтін бұлттары көтерілді. Көтерілісшілердің шегінуін толыққанды жеңіліс деп қате түсіндіріп, атты әскер оларды қууға және талқандауға шықты. Атты әскер ұзақ шіркеу қабырғасымен қорғалған және басты көшедегі үйлерде орналасқан көтерілісшілердің қақпасына тап болды, көтерілісшілердің оқтары мен найзаларынан ауыр залал көріп, көп шығынға ұшырады. Атты әскерді жеңгеннен кейін, көтерілісшілер гарнизонның қалған бөлігіне шабуыл жасады, содан кейін олар қамал қабырғасының қауіпсіздігіне қарай шегіне бастады; бұл жаңа келген көтерілісшілер колоннасы оларға шабуыл жасалып жатыр деп қате түсінді, олар үрейлене қашты. Дүрлік-шарлықта округ қолбасшысы лорд О’Нилл судьяларымен бірге тұтқындалды, ал Джон Клементс соттан қашу үшін әскерге қосылып, қаза тапты. 1898 жылғы 6 маусымда Белфастта ұлтшыл шерумен тойланған шайқастың жүз жылдығы лоялисттік тәртіпсіздіктерге себеп болды.