Кіріспе

Үкіметтік емес ұйым

Equality Now – 1992 жылы әйелдер мен қыздардың адам құқықтарын қорғау және ілгерілету мақсатымен құрылған үкіметтік емес ұйым. Equality Now әйелдер мен қыздар үшін әділ әлем құру үшін қоғамдық саясат арналарын пайдаланады. Өңірлік әріптестіктер, қоғамдық жұмылдыру және құқықтық адвокация арқылы ұйым бүкіл әлемде әйелдер мен қыздардың құқықтарын қорғайтын және ілгерілететін заңдарды қабылдауға, жақсартуға және қолдануға үкіметтерді ынталандырады. Equality Now-дың басты төрт бағыты – жыныстық зорлық-зомбылықты тоқтату, балалар некесі және әйелдердің жыныс мүшелерін кесу сияқты зиянды әдеттерді жою, әйелдер мен қыздарды сатуды қоса алғанда, жыныстық қанаушылыққа қарсы күресу, сондай-ақ АҚШ-та Тең Құқықтар Түзетуін (ERA) қабылдауды қоса алғанда, заңдағы кемсітушілікке тоқтату. 2019 жылғы мәліметтер бойынша, ұйымның Нью-Йорк (АҚШ), Найроби (Кения), Лондон (Ұлыбритания) және Бейрут (Ливан) қалаларында кеңселері бар. Глория Стейнем кеңес төрағасының құрметті мәртебесінде қызмет етеді.

Негізгі деректер

"Теңдік Қазір" 1992 жылы Нью-Йоркте АҚШ-тың Джессика Нойвирт, Оңтүстік Африканың Наванетем Пиллай және Ферьял Гарахи адвокаттарымен құрылды. Құрылтайшылар әйелдерге қарсы зорлық-зомбылық актілерінің 1948 жылғы Адам құқықтары жөніндегі жалпы декларацияда белгіленген негізгі адам құқықтарының бұзылуы екеніне сенді және сол кезге дейін адам құқықтары қозғалысы әйелдердің құқықтарын назарға алмады, осы бұзушылықтарды "мәдени" немесе "жеке" деп есептеді. Ол кезде тұрмыстық зорлық-зомбылық, зорлау, әйелдердің генітальдік мүшелерін кесіп тастау, адам саудасы және репродуктивтік құқықтар сияқты мәселелер орнаған адам құқықтары ұйымдарының күн тәртібіне кірмеген. Нойвирт, Пиллай және Гарахи әлемнің барлық аймақтарындағы әйелдер ұйымдарымен тығыз байланыс орнатып, әйелдердің жағдайы және олардың құқықтарының бұзылуы туралы ақпарат алмасып, сондай-ақ осыған жауап ретінде халықтың наразылығын ұйымдастыратын ұйым құруды көздеді. Нью-Йоркте алғашқы кеңсесін ашқаннан кейін "Теңдік Қазір" өзінің миссиясына сәйкес келетін ұйымдарды анықтап, олардың қазіргі қызметтерін қалай қолдау және күшейтуді қарастыра бастады. "Теңдік Қазір" әйелдердің адам құқықтары екенін түсіндіруге және олардың ортақ мақсаттарына жету үшін жұмыс істейтін ұйымдардың альянсы – "Әйелдер әрекет желісі" арқылы стратегиялық әрекеттерге бағытталған алақанды кеңейтуге көмектесті. Желіге қосылған қолдаушылар науқандар туралы ақпарат алып, әйелдер мен қыздарға қарсы құқық бұзушылықтарға қарсы әрекет етуге шақырылды. Олар тікелей үкімет шенеуніктеріне наразылық хаттары жазып, осы бұзушылықтар туралы ақпаратты өздерінің қауымдастықтарымен бөлісіп, әйелдерге қарсы зорлық-зомбылық пен кемсітушілікке қарсы күресті қолдау үшін басқа да қадамдар жасады. Құрылтайшылар ұйымның әлемдегі беделін арттыру үшін әртүрлі аймақтарда кеңселер ашуды жоспарлады. Олар бұл жергілікті топтармен және аймақтық желілермен байланысты нығайтуға мүмкіндік береді деп үміттенеді. "Теңдік Қазір" 2000 жылы Найробиде (Кения) Африкалық аймақтық кеңсесін ашты. 2004 жылы Лондон кеңсесі, ал 2019 жылы Бейрутта төртінші кеңсесі ашылды. Ұйымның Амман (Иордания), Тбилиси (Грузия), Дели (Үндістан) және Вашингтон (АҚШ) қалаларында да қосымша өкілдіктері бар. 2011 жылы Пакистандағы тұрмыстық зорлық-зомбылық туралы алғашқы зерттеудің авторы Ясмин Хассан "Теңдік Қазір" ұйымының Глобалды атқарушы директоры болды. Ол он жылдан астам уақыт бойы ұйымды басқарып, оның кірісі мен қызметкерлерінің санын төрт есеге арттырды. Оның басшылығымен "Теңдік Қазір" 2019 жылы Финляндия үкіметінен Халықаралық гендерлік теңдік сыйлығын жеңіп алды.

Жұмыс салалары

Equality Now әйелдер мен қыздарға қарсы зорлық-зомбылықты және кемсітушілікті жою мақсатында әлем бойынша төрт негізгі бағытта жұмыс істейді.

Зиянды іс-әрекеттер

Зиянды әдеттерге әйелдер мен қыздарға қатысты жасалатын, зорлық көріністері немесе рәсімдік дискриминация кіреді, олар мәдени тұрғыдан қалыпты саналатын болған. "Теңдік үшін" қозғалысы тоқтатуға тырысатын зиянды әдеттердің арасында:

Балалардың некелері

Балалық неке – 18 жасқа толмаған кезде жасалған ресми неке немесе бейресми одақ деп анықталады және әлем бойынша қыздарға пропорционалды түрде көбірек әсер етеді. Жыл сайын 12 миллион қыз 18 жасқа толғанға дейін үйленеді. Бұл – адам құқығын бұзу, зорлық-зомбылықты заңдастырып, мәдениет, ар-намыс, дәстүр және дін сылтауларымен қыздардың дербестігін жоққа шығарады. Жас қыздар күштеп үйленуге мәжбүр болған жағдайда, олар мемлекеттік қолдаумен зорлауға ұшырап, отбасылық зорлық-зомбылық, күштеп жүктілік және денсаулыққа зиян келтіру қаупіне тонып, білім алу және экономикалық мүмкіндіктерден айырылады.

Әйел жыныстық мүшелерін қию (ӘҚБ)

Дүние жүзінде 200 миллионнан астам қыз бен әйелге жыныс мүшелерін қырқу рәсімі жасалған деп есептеледі. Жыл сайын кем дегенде екі миллион қыз қауіп төңкерігінде тұр. Әдетте анестезия қолданылмайтын бұл рәсімнің өмір бойына созылатын денсаулық салдарын тудыруы мүмкін, оның ішінде созылмалы инфекция, зәр шығару, етеккір кезінде, жыныстық қатынас және босану кезіндегі қатты ауырсыну, сондай-ақ психологиялық жарақаттар. Кейбір қыздар қырқу салдарынан қайтыс болады, көбінесе қан кету немесе инфекциядан. 2013 жылдың қараша айында Корольдік колледждер, кәсіподақтар және "Теңдікке шақыру" ұйымы Ұлыбританиядағы қыздарға жасалатын жыныс мүшелерін қырқумен күресу: анықтау, тіркеу және есеп беру жөніндегі колледждер аралық ұсыныстар" атты есепті Ұлыбритания Парламентінде таныстырды. 2019 жылы "Теңдікке шақыру" ұйымы FGM-ді жоюға жұмыс істейтін басқа ұйымдармен бірлесіп, Women Deliver конференциясында FGM/C-ді жою жөніндегі жаһандық платформаны іске қосты. 2020 жылы "Теңдікке шақыру" ұйымы АҚШ-тың FGM/C-ді жою желісі және Еуропалық FGM/C-ді жою желісімен серіктестік құрып, "Әйелдердің жыныс мүшелерін қырқу/шаю: жаһандық жауапқа шақыру" атты жан-жақты есепті жариялады, онда Тұрақты даму мақсаттарына сәйкес 2030 жылға дейін FGM/C-ді тоқтату үшін жаһандық әрекеттер қажеттігі туралы айтылды. "Теңдікке шақыру" сонымен қатар АҚШ-тың FGM/C-ді жою желісінің басқару комитетіне де кіреді.

Заңдағы кемсітушілік

Азаматтық және саяси құқықтар үшін, экономикалық, әлеуметтік және мәдени құқықтар үшін күрес – барлығы әділдік пен теңдік үшін негізгі күреспен байланысты. Equality Now ұйымының осы саладағы жұмысы дискриминациялық заңдар мен тәжірибені реформалауға, сондай-ақ әйелдер мен қыздарға әділдік пен теңдік әкелу мақсатына қызмет етеді. Equality Now әлемдегі әйелдер мен қыздардың негізгі құқықтарын қорғауға берген уәделері үшін үкіметтерді жауапкершілікке тартуға бағытталған түрлі іс-шаралар мен науқандарға жетекшілік етеді және қатысады. 1999 жылдан бері әр бес жыл сайын Equality Now ұйымы "Сөз бен іс" есебін жариялап, әлемде әлі де күшінде жүрген жыныстық дискриминация заңдарының үлгілерін көрсетеді. Олардың соңғы есебі 2020 жылдың наурыз айында жарық көрді. Equality Now Дональд Трамп әкімшілігінің әскери қызметке трансгендерлерді қабылдауға қатысты шектеу туралы меморандумына наразылық білдірді.