Кіріспе

Театр Корольдік, бұрын Жаңа театр, Англияның Суффолк графтығындағы Бьюри Сент-Эдмундс қаласындағы регенттік дәуірінде салынған театр. Бұл ғимарат Ұлыбританиядағы I санаттағы ең жоғары тарихи маңызы бар сегіз театрдың бірі және Ұлттық трасттың басқаруымен жұмыс істейтін жалғыз театр. Ол Ұлыбританиядағы регенттік театрлардың ең тамаша мысалы болып саналады. Театр драма, музыка және стендап-комедиядан тұратын алуан түрлі бағдарлама ұсынады. Театр үздіксіз түрде өзінің қойылымдарын ұйымдастырып, оларды ел бойынша гастрольдік сапарға шығарады. Соңғы қойылымдарының қатарында 2016 жылдың жазында Торбен Бетттің "Invincible" және 2017 жылдың басында Джейн Остиннің "Нортенгер аббаттығы" романының қойылымы бар. Қазіргі уақытта Театр Корольдік "Black Theatre Live" серіктестігінің мүшесі болып табылады. Бұл серіктестік Ұлыбританиядағы сегіз театрдың консорциумы болып табылады және үш жылдық бағдарлама арқылы BAME (Black, Asian and Minority Ethnic) артистерінің гастрольдік сапарларын ұлттық деңгейде қолдауға, құрылымдық өзгерістер жасауға және көрермендерді дамытуға міндеттенген.

Жаңа театр

Theatre Royal-тің иесі және сәулетшісі Уильям Уилкинс 1819 жылғы 11 қазанда оны "Жаңа театр" деп ашты. Бұл заманының ең әсем, мәдениетті және заманауи сахналық үйлерінің бірі болды. Оның біздің заманымызға дейін айтарлықтай өзгерістерсіз жеткені – ғажайып және қазір ол Виктория дәуірінен бұрынғы Ұлыбританиядағы театрға бару сезімін беретін үш ғимараттың бірі. Уилкинс – ұлттық деңгейде танымал сәулетші, ол Лондондағы Ұлттық галерея және Кембридж университетінің Даунинг колледжі сияқты көптеген ғимараттардың жобасын жасаған. Норвич театр айналымының иесі ретінде ол жыл сайын алты театрды аралап тұратын: Ярмут, Ипсвич, Кембридж, Бьюри Сент-Эдмундс, Колчестер және Кингс-Линн қалаларындағы театрларды аралау үшін актерлердің шағын труппасын жұмысқа алды. Әрбір театр жылына бір-екі қысқа маусымға ғана ашылатын. Бьюри театры қазан айының басында қараша айының ортасына дейін өткізілетін Ұлы жәрмеңкеге есігін ашып, жылдың қалған уақытында тек арнайы шаралар үшін қолжетімді болды. Сол кезде, әрине, ол үлкен көрермендерге ие болды, өйткені жергілікті тұрғындар 1840 жылдары теміржол келгенге дейін ойын-сауық үшін алысқа саяхаттау мүмкіндігі болмады. Норвич комедиялық труппасы 1843 жылы таратылды, ал Бьюриде жарты ғасырдан астам экономикалық қиындықтар мен театрлық дағдарысқа тап болды. 1892 жылы "Шарлидің тәтесі" пьесасының әлемдік премьерасы осы театрда қойылғанда бұл жағдай қысқа мерзімге дейін жеңілдеді. Театр 1903 жылы жабылды, бірақ 1906 жылы сәулетші Берти Крю ғимаратқа өзгерістер енгізгеннен кейін қайта ашылды. Жергілікті сыра зауыты Грин Кинг 1920 жылы осы ғимаратты сатып алды және ол осы күнгейінше оның меншігінде. Алайда, 1925 жылы екі жаңа кинотеатрдың күшті бәсекесіне байланысты театр тағы да жабылды. Грин Кинг театрды ашық ұстауға тырысып, ғимаратты шарап сақтау орны ретінде пайдалануға келісім берді. Ол 1960 жылдарға дейін осылай болды, содан кейін жергілікті тұрғындар тобы, әуе вице-маршалы Стэнли Винсенттің жетекшілігімен, 37 000 фунт стерлингтен астам қаражат жинап, 1965 жылы театрың жаңарту жұмыстарын жүргізіп, қайта ашты. 1975 жылы ғимарат 999 жылдық мерзімге Ұлттық трастқа берілді. Қазір Theatre Royal Bury St Edmunds Theatre Management Limited компаниясымен тәуелсіз, жұмыс істейтін театр ретінде басқарылады.

2000-шы жылдардағы қалпына келтіру

2005 жылдың қыркүйегінде театр ғимаратты 1819 жылғы бастапқы күйіне және сәндік безендірілісіне келтіру үшін 5,3 миллион фунт стерлингтік қайта жаңарту жобасын бастау үшін жабылды. Жоғары деңгейдегі зерттеулерден кейін, Levitt Bernstein сәулетшілері театр қызметкерлерімен және Ұлттық сенім қорымен бірлесіп, тарихи ғимаратты бастапқы дизайнына мүмкіндігінше жақын қалпына келтіру жоспарларын жасады. Бұрынғы жөндеу жұмыстары ғимараттың түпкілікті грузин стиліндегі кіреберістерін және ерекше грузин сахна алдындағы бөлігін алып тастаған еді. Сондай-ақ, ложалар киім-шешім бөлмесінен алынып, ғимараттың ішкі орналасуы өзгертілді. Жоба бұл элементтерді қалпына келтіру арқылы 18-ші және 19-шы ғасырлардың архитектурасы, сахналық өнер және репертуары туралы көбірек білуге мүмкіндік беретін театрды құрды, осы дәуірлердегі театрлар басқа кезеңдермен салыстырғанда аз зерттелген. Ғимаратты қайта жаңартумен қатар, театрдың көркемдік тобы грузин репертуарының көптеген жоғалған мәтіндерін зерттеп, қайта тапты. "Репертуарды қайта жаңарту" атты бағдарлама аясында Корольдік театр қазір қайта жаңартылған ғимаратта грузин кезеңінің бірнеше пьесаларын қойды. 2007 жылдың 11 қыркүйегінде театр Douglas Jerrold жазған, Annemarie Lewis Thomas музыка салған 1829 жылғы "Қара көзді Сюзан" теңіз мелодрамасымен қайта ашылды. Басты ғимаратты қайта жаңартудан бөлек, театрдың жанына тамақтану қызметтері, қосымша бар және одан да көп санитарлық бөлмелермен жабдықталған жаңа, заманауи вестибюль салынды.