Кіріспе

Неміс сәулетшісі Бернхард Ханс Генри Шарун (20 қыркүйек 1893 – 25 қараша 1972) – неміс сәулетшісі, ең белгілі туындылары – Берлин филармониясы (Берлин филармониясының үйі) және Саксонияның Лёбау қаласындағы Шминке үйі. Ол органикалық және экспрессионистік сәулеттің көрнекті өкілі болды.

1893 жылдан 1924 жылға дейін

Шарон Бремен қаласында дүниеге келген. Ол мектеп оқу жылдарында-ақ сәулет өнеріне қызығушылық танытқан. 16 жасында ол алғашқы эскиздерін жасады, ал 18 жасында Бремерхавендегі шіркеуді жаңғырту бойынша архитектуралық байқауға алғаш рет қатысты. 1914 жылы ол Бірінші дүниежүзілік соғысқа өз еркімен барып қызмет етті. Берлиндегі кезінде оның ұстазы болған Пол Крухен одан Шығыс Пруссияны қайта құру жобасына көмектесуді өтінді.

1925 жылдан 1932 жылға дейін

Ол 1932 жылы жабылып қалғанға дейін оқыған (Бреслав өнер және қолөнер академиясы) профессорлық лауазымын алды. 1919 жылы Бруно Тауттың экспрессионист сәулетшілер тобы "Шыны тізбек" құрамына қосылды. 1926 жылы "Der Ring" сәулетшілер қауымдастығына мүше болды. 1927 жылы Шарон Штутгарттың Вайсенхоф мүлігінде үй салды. Ол жиырмасыншы жылдардың соңында Берлиндегі ірі тұрғын үй кешені, "Siemensstadt" даму жоспарына жауапты болды. Хьюго Херингтің жаңа құрылыс туралы теориясы Шаронды жаңа сәулеттік бағытқа түрткі берді.

1933 жылдан 1945 жылға дейін

Нацистік дәуірде ол Германияда қалды, ал оның көптеген достары мен әріптестері «Шыны тізбегі» немесе «Дер ринг» ұйымдарынан шетелге кетіп қалды. Ол бұл кезеңде тек бірнеше тұрмыстық үйлер салды, соның ішінде Саксониядағы Лёбау қаласындағы (қазірде ашық) тамаша Шминке үйі (1933 жыл). Кейінгі үйлердің сыртқы пішіні саяси талаптарға сәйкес болуға мәжбүр болды, бірақ ішкі құрылымы Шарунға тән кеңістіктердің тізбегін сақтап қалды. Соғыс жылдарында ол бомбадан зақымданған ғимараттарды қалпына келтірумен шұғылданды. Өзінің архитектуралық ойлары мен болашақ жоспарларын ол көптеген акварель суреттерінде құпия түрде бейнеледі. Осы ойша жасалған архитектуралардың көмегімен ол нацистерден кейінгі заманға рухани тұрғыдан дайындалды.

1946 жылдан 1972 жылға дейін

Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін ол одақтастармен қала құрылысы кеңесіне тағайындалды және Abteilung Bau und Wohnungswesen des Magistrats (Құрылыс және коммуналдық тұрғын үй департаменті) директоры болып бекітілді. Берлиндегі қираған Берлин сарайының қираған қалдықтарында өткен «Берлин жоспарлайды – Бірінші есеп» (Berlin plant — Erster Bericht) атты көрмеде ол Берлин мен сарайды қайта жаңарту жобаларын ұсынды. Ол бірден қаланың бөлінуі айқын бола бастаған кезде саяси бейтарап аймақта қалды. 1946 жылы ол Берлин техникалық университетінің сәулет факультетінде профессорлық қызметке тағайындалды, сонымен қатар Lehrstuhl und Institut für Städtebau (Қала құрылысы институты) -нда оқытушы болып жұмыс істеді. Соғыстан кейін ол амбициялық және гуманистік көзқарастарымен үлгілі ғимараттарда сәулеттік идеяларын іске асыра алды; мысалы, Штутгарттағы пәтерлер үйлері (1954–59), (1956–62) және әйгілі Берлин филармониясы концерт залы (1956–63). Бұл ғимараттардың барлығында кеңістіктік ұйымдастырудың ерекше және әлеуметтік дифференциацияланған жаңа түріне есік ашылады. Мектеп кішкентай, балаларға қолайлы қала сияқты жоспарланған, ал пәтерлер үйлері кеңістік пен функцияны икемді түрде бөлуге мүмкіндік береді. Халықаралық жағынан өз түріндегі ең сәтті ғимараттардың бірі деп танылған Филармония концерт залы Шаронның ең бағалы туындысы саналады. Музыкалық сахнаның төңірегінде көрермендер қатары ретсіз орналасқан террасалармен көтеріледі, ал төбе жазықтықтары сәулеттік ландшафттың үстінде шатыр сияқты көктемгі аспан сияқты қабаттасады. Бразилиадағы Германия елшілігі (1963–69) Германиядан тыс салынған жалғыз ғимарат болып табылады. Шарон 79 жасында Батыс Берлинде дүниеден өтті.

1972 жылы қайтыс болғаннан кейін

Оның ең маңызды ғимараттарының кейбіреуі оның 1972 жылы Берлинде қайтыс болғаннан кейін ғана аяқталды, соның ішінде Бремерхавендегі неміс теңіз мұражайы, Вольфсбургтегі театр және Берлин мемлекеттік кітапханасы. Берлин филармониясының Камермузиксал айналасындағы кеңейтілген бөлігі, Мемлекеттік музыка зерттеу институты және Берлин музыкалық аспаптар мұражайы Шараунның өлімінен кейін кеңсесін басқарған кеңсе серіктесі Эдгар Висньевскийдің қадағалауымен дамытылды. 1980 жылдары филармония концерт залдарының фасады алтын анодталған алюминий плиталарымен жабылды; бастапқыда ол ақ және охр түсімен боялған бетон фасад болған. Шараунның бастапқы жобаларында осыған ұқсас қаптама көзделген, бірақ сол кезде шығын себептерімен іске асырылмады. Берлиннің қайта бірігуінен кейін Културфорумның шығысына жақын орналасқан Потсдам Плац қайта жаңартылды, осылайша Шараунның аймақтың қала құрылысын жаңарту жөніндегі жоспарлары толыққанды жүзеге асырылды.

Басқа қызмет түрлері

1955 жылдан 1968 жылға дейін Шарон Берлиндегі Өнер академиясының президенті болды; 1968 жылы ол құрметті президент атанды.