Ұят белгісі: 1929 жылғы фильм

Кіріспе

1929 жылғы фильм

"Намыс белгісі" – 1927 жылдың қысында түсіріліп, 1929 жылдың сәуірінде көрсетілген үнсіз фильм. Бұл қара түсті актерлерге арналған үнсіз мелодрама, және ол негізінен қара аудитория үшін жазылған. Фильм Нью-Йорктегі M&S Дуглас театрында 1929 жылдың 13-17 сәуірінде тұңғыш рет көрсетілді. Екінші көрсетілім 1929 жылдың 15-20 сәуірінде Филадельфиядағы Гибсон театрында өтті. Ол Филадельфиядағы Colored Players Film Corporation компаниясымен шығарылған, нәсілдік фильмдердің ерте мысалдарының бірі, онда толыққанды қара актерлік құрамы қара көрермендер үшін арнайы көркем фильмде ойнады. Фильмді Дэвид Старкман жазып, өндірді, ал режиссері – Франк Перегини, екеуі де ақ нәсілді. Бұл соңғы үнсіз нәсілдік фильмдердің бірі болды. Мелодрама 20 ғасырдың басындағы қара нәсілді кино өндірушілердің таңдаған жанры еді. Бұл фильм афроамерикандық кинода ғана емес, барлық өнерде үлкен жетістіктерге қол жеткізілген Гарлем Ренессансы кезінде пайда болды, сол кезде "қара сананың жаңа сезімі пайда болды", бұл бірінші дүниежүзілік соғыстағы афроамерикандық сарбаздардың батырлығын көргеннен кейін болуы мүмкін. Бұл фильм "қара түсті актерлер, ақ нәсілді топ және көп ұлтты өндіріс тобының" бірлескен еңбегі болды.

Сюжет

Пианино ойнағанда, Альвин терезеден Луизаны Спайк ұрып жатқанын көріп, оны құтқарып, Лукрецияның үйіне әкеледі. Алвин тұратын пансионаттың иесі Луизаға үй шаруасын істеуге рұқсат береді. Эдди оқиғадан кейін көзі көкшең болған Спайкпен кездеседі және бұрынғысы Спайкты Луизаны өзіне ойын-сауықшы ретінде жұмысқа алуға көндіруге тырысады. Спайк Луизаға қызғаныш танытпай, оны ұрып-соққанына өкінеді, кейіннен мұны алкоголизмге байланысты дейді. Спайк қызының өзі басып өткен өмірден құтылуын қалайды, бірақ Эдди ұсынған алкогольдің әсерімен ескі өмір салтына қайта оралып, ешқандай әрекетін өзгерте алмайды. Эдди Лукрециядағы кешкі ас кезінде Альвин мен Спайк арасындағы жанжал туралы шындықты біледі. Кейін Эдди Луизаны "әкесіне" қайтаруға күштеп тырысады, бірақ Алвин тағы да араласады. Эддинің ішімдігінен мас болған Спайк Луизаны мазалай береді, ол өзіне қол жұмсауды ойлайды. Алвин Луизаны тағы да жанжалдан құтқарып, егер олар үйленсе, оған ешқандай зиян келмейтінін айтады. Лукрецияның үйінде Луизаны Эддиден қорғағаннан кейін Альвин: "Біздің әйелдерімізге осылай қарауды үйретемін!" деп айқайлайды. Көбірек ішімдік ішіп, Эдди Спайкпен бірге Альвиннің анасы ауырғандығы туралы жалған телеграмма жіберіп, оны алаңдатуды жоспарлайды, ал олар Луизаны ұрлайды. Альвин Луизаны өзімен бірге ала алмайды, өйткені анасына үйленгендері туралы хабарлаған жоқ, ал ол оның сыныптық мәселелерге қатысты көзқарасынан кейін мақұлдамас еді. Луиза өмірге көңілі толып, Альвиннің анасынан "біздің топқа жататын" басқа әйелге үйленуге шақыратын хат табады, бұл әлеуметтік жағдайдың бір деңгейіне сілтеме жасайды. Ол хатты, содан кейін неке куәлігін жыртып тастайды. Олар жоспарды орындамас бұрын, Спайк тағы да күмәнмен қарап, одан алыс болғаны жақсы дейді. Альвин Эддидің алдағанын білгеннен кейін оған қарсы шығады, анасы қаладан тыс достарымен кездесіп отырғанын естігенде. Көрініс Альвиннің көлікте жүргені мен Луизаның некелерінен қалған естеліктерді жыртып тастағаны арасында ауысады. Эдди үйге кіріп, Луизаны бай болу мүмкіндігімен сөзге келтіреді. Альвин кіргенде, оқтар тартылып, біреу Луизаның мойнына оқ атып, жарақат қалдырады. Альвин түрмеде отырғанда Луиза Эддидің құмар ойындарына қатысады. Эдди Альвинге "қанағатсыз адам" дейді, бұл оның сыныптық жүйеде жоғарылауға талпынуын қорлайды. Альвин түрмеден қашып, камерасындағы таяқшаларды тістеп, жалған есіммен музыка мұғалімі болып қайтадан жұмысқа орналасады. Альвин студенті Элисқа ғашық болады, бірақ өзінің өткенінің құпияларын жасырғандықтан "күнделікті өтірікпен өмір сүреді". Луиза Элис әкесімен қарым-қатынаста болады, сондықтан Альвин Элис әкесіне жедел хат жібергеннен кейін онымен кездеседі. Элис әкесі екеуін білмей биге шақырады. Сол түні Луиза Альвинге жақындасып, оны әшкерелеумен қорқытады, ол бір сәтте қарсы тұра алмайды, бірақ кейін Альвин оны қабылдамай кетеді. Азап шеккен Луиза өкініш пен кешірім сұрау туралы хат жазып, өзіне қол жұмсайды. Онда ол Эддидің өзі мойнына оқ атқанын және сотта шындықты айтуға рұқсат бермегенін мойындайды. Альвин Луизаның өлімінен кейін Элис пен оның отбасына өзінің құпияларын айтуға мәжбүр болады, олар оны кешіреді. Элис әкесінің айтқандары бұрынғы сөздерімен үйлеседі, ортаны және Луизаның білімсіздігін кінәлайды, соңында: "біздің халқымыз әлі көп нәрсе үйренуі керек" дейді.

While practicing piano, Alvin looks out his window to see Louise being beaten by Spike, and he rescues her and then brings her back to Lucretia’s house. Lucretia, the owner of the boarding house where Alvin is residing, allows Louise to stay in return for chores around the house. Eddie meets with Spike, who has a black eye after the incident, and the former attempts to convince Spike to let Louise work as an entertainer for him. Spike doesn’t seem enthusiastic and shows regret for beating her, which he later credits to his alcoholism. Spike has some desire to allow his daughter to escape the kind of life he is stuck in, but he is unable to change any of his actions without being sucked into his old lifestyle by the alcohol supplied by Eddie. Eddie learns the truth about the confrontation between Alvin and Spike during dinner at Lucretia’s. Later in the evening, Eddie forcefully attempts to bring Louise back to her “old pappy” but again Alvin intervenes. Drunk again from Eddie’s liquor, Spike continues to harass Louise who contemplates suicide if it continues. Alvin proposes to Louise after rescuing her again from the altercation, claiming that she wouldn’t need to worry about harm if they were married. After he defends Louise from Eddie at Lucretia’s house, Alvin exclaims “I’ll teach you to treat our women like that!”

Over more alcohol, Eddie schemes with Spike to distract Alvin with a fake telegram announcing his mother’s illness while they kidnap Louise. Alvin cannot take Louise with him because he hasn’t informed his mother of their marriage, which she would not have approved of because of her concern with class. Louise laments in life and finds a letter from Alvin’s mother urging him to marry another woman who is “part of our set,” referring to the same level in social stratification. She proceeds to rip the letter and then the marriage certificate. Before they go through with the plan, Spike once again hesitates, remarking that she is better off away from people like him. Alvin comes back to confront Eddie after learning he had been tricked, and that his mother was visiting friends out of town. The scene is cut between Alvin's being in the car in the suburbs and Louise's tearing up mementos of their marriage. Eddie breaks into the house and entices Louise with far fetched possibilities of becoming rich. As Alvin enters and guns are pulled, someone accidentally shoots Louise in the neck leaving a scar. Louise becomes involved with Eddie's gambling while Alvin is in prison. Eddie refers to Alvin as a “dicty sap”, which insults his ambitions to move up the rungs of the class system. Alvin escapes prison by filing the bars in his cell and re establishes himself as a music instructor with a false name. Alvin falls in love with his student, Alice, but “lives a daily lie” because he has hidden the secrets of his past. Louise is involved with Alice’s father so Alvin meets her after dropping an urgent note to Alice’s father. Alice’s father unknowingly pairs the two together for a dance. Later that night, Louise makes advances on Alvin, threatening to expose him, and he gives in for a moment but in a later scene Alvin rejects her and leaves. In distress, Louise kills herself after writing a revealing letter of repentance and apology. In it, she confesses that it was really Eddie who shot her neck, and he wouldn’t allow her to tell the truth during the trial. Alvin feels compelled to inform Alice and her family about his secrets after hearing of Louise’s death, and they forgive him. The lament of Alice’s father mirrors the earlier foreword in blaming the environment and Louise’s lack of education, finishing with the statement: “our people have much to learn.”

Әлеуметтік түсінік және маңыздылығы

Бұл фильм кедей ортадан жоғары көтерілуге жасалған күресті бейнелейді. Қара буржуазияның жаңадан пайда болуымен бірге фильм Альвин Хилллардтың бейнесінде "жетістікке ұмтылушыларға нұсқаулық" ұсынады, сонымен қатар "қалалық құмарлықтарға бой алдырып, табыстан айырылуы мүмкін әлсіз ниеттілерге ескерту" жасайды. Мысалы, Луиза кабаре әншісі ретінде "үлкен мүмкіндікке" құмар болады, ал әкесі алкогольге тойтарыс бере алмайды. Бірақ бұл хабар осыншалықты түсінікті емес, сондықтан табысқа жетуге ұмтылушылар өздеріне жақын адамдарға зиян келтіріп, сол нәсілдің кембағалдарын өз құмарлықтарынан айырып тастайтынын көреміз. "Намыс белгісі" қара қалалық өмірдің қарама-қайшылықтағы топтарының егжей-тегжейлі анатомиясын ұсынады: "Жоғары көтерілуге ұмтылушылар" қоғамдағы өз орнын тастай алмайтындармен қақтығысады, ал соңғылары оларды тастап кеткендерге наразылық білдіреді. Ақ мәдениетке ассимиляциялану мәселесі де бар, мысалы, Альвин пианинода тек "ақ музыканы" орындайды және өзінің қара тегін ұмытып қалғандай көрінеді. Жалпы алғанда, фильмде қараңғырақ тері түсі төменгі тапты, ал ақ түске жақын тері түсі жоғары тапты көрсетеді. Хабар мынада: кейіпкердің тағдырын оның терісі емес, оның амбициясы анықтайды. (Дегенмен, Алиса Луиза мен Спайкке қарағанда сәл ақ түсті және тартымдырақ түсірілгендігіне талас-тартыс тудыруға болады.) Фильмде жоғары және төменгі таптар арасындағы қақтығыс және қара әйелдерді кемсітудегі олардың рөлі жиі кездесетін тақырып болып табылады. Төменгі таптар күнәлі құмарлықтар, жаман ат пен босаңсыған мінез-құлықты тудырады деп есептелген. Сонымен қатар, жоғары тап өзін басқалардан оқшаулауға тырысып, төмендегілерге жоғары көтерілуге мүмкіндік бермеді.

Конгресс кітапханасы

Фильм Конгресс кітапханасында сақталған, бірақ ол Ұлттық кино тізіліміне енгізілмеген. Конгресс кітапханасының барлық VHS/DVD нұсқаларында "Намыс белгісі" 1923 жылғы қысқа фильммен бірге келеді, онда Нобл Сисл джаз әндерін орындайды, ал Эуби Блейк фортепианода оларға қосымша әуен шығарады. Конгресс кітапханасы "Сиссл мен Блейк" деп атаған бұл қысқа фильм Ли ДеФорсттың Phonofilm дыбыс жазу технологиясымен түсірілген және кинодағы дыбыстың алғашқы мысалдарының бірі болып табылады.