Кіріспе

Француз кинорежиссері Фердинанд Зекка (19 ақпан 1864 – 23 наурыз 1947) – француз кинорежиссері, кинопродюсері, актер және сценарийші, киноның алғашқы даму кезеңінің белгілі өкілі. Ол негізінен Pathé компаниясында жұмыс істеді, бастапқыда шығармашылық саласында, кейіннен халықаралық компанияның басқарушылық бөлімінде.

Ерте өмір

Фердинанд Луи Зека 1864 жылдың 19 ақпанында Парижде, ойын-сауық әлеміне толыққанды қатысқан итальяндық отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Париждің «Амбигу» театрында сахналық менеджер болса, ағалары актерлер болған. Зека да сахналық менеджер болып жұмыс істеді, сосын актер болды, ал кейін ойын-сауықшы ретінде париждік кафелерде корнет тартып, ән салды. Ол «Foire au Pain d'épices» жәрмеңкесінде корнет тартып ойнап жүргенде, кинорежиссер Леон Гомонтпен танысты.

Кино түсіру

1891 жылдан бастап Зека кино және аудио жазба индустриясының ізашарлары – Pathé Frères компаниясының фонограф жазбаларына үнді жазбалар жаздырып, кейде жұмыс істеген. 1895 жылдан кейін Pathé киноға көбірек араласты. Gaumont алғаш рет 1898 жылы Зекканы актер ретінде жалдаған, бірақ Зекка өзінің алғашқы фильмін Pathé үшін, эксперименталды дыбыс өндірісі, Le Muet mélomane (1899) бойынша, Зекка мен басқа суретші Шарлус өнер көрсеткен фильмді түсірді. Grands Magasins Dufayel дүкенінің иесі Жорж Дюфайелдің өтініші бойынша олар осы туындыны кинокамераның алдында орындады. Оның келесі фильмі, Les Méfaits d'une tête de veau (1899) Gaumont үшін түсірілген. 1900 жылы Шарль Pathé өзі жұмыс істей алмайтындықтан, Зеккаға Париждегі Дүниежүзілік көрмеде (Exposition Universelle) Pathé павильонын орнатуды тапсырды. Оның жұмысын көргеннен кейін Pathé Зеккаға Винсендегі кинокомпаниясында, алдымен режиссердің көмекшісі ретінде жұмыс істеуге ұсыныс жасады. Зекканы "бірнеше аптаға" жұмысқа алған ол тез арада Pathé-дің оң қолы болды және көп ұзамай өзінің фильмдерін жасап, режиссерлік қызмет атқара бастады. Зекка күнделікті жағдайлардан бастап фантастикалық тақырыптарға дейін көптеген мәселелерді зерттеді. À la conquête de l'air (1901) фильмінде Белльвильдің шатырларының үстінен ұшып бара жатқан Fend l'air деп аталатын ерекше ұшатын машина көрінді. Трюктарды қолдану арқасында, бір минуттық қысқа фильм Wright ағайындыларының ұшуынан екі жыл бұрын түсірілген алғашқы авиациялық фильм болды. Зекка студия төбесінен ілінген, камераның жартысы жабық ерекше құрылғыда актерді түсірді. Содан кейін фильм кері оралып, қала пейзажы бұрын қараңғыланған бөлікте түсірілді, бұл алғашқы екіге бөлінген экран эффектін жасады. 1900 және 1907 жылдар аралығында Зекка Nonguet Lucien, Gaston Velle, Albert Capellani, Louis J. Gasnier, André Heuzé және Henri Pouctal сияқты көптеген маңызды режиссерлердің жүздеген Pathé фильмдерінің өндірісін қадағалады. Зекка сонымен қатар актерлік, режиссерлік, продюсерлік және кейде фильмдердің сценарийін жазды. Pathé "Жұлдыз" фильмдерінің құқықтарын сатып алғаннан кейін, Зекка Жорж Мелиес фильмдерін монтаждауды бастады. 1905 жылы Pathé компаниясының басқарушы директоры болып тағайындалған Зекка 1913 жылы Америка Құрама Штаттарына Pathé өндіріс үйін басқаруға жіберілді. 1919 жылы Францияға оралып, Рене Лепринсемен бірге режиссер ретінде өзінің соңғы фильмі "Каралеваның жорығы" фильмін түсірді. Сол жылы Зекка Pathé Baby бөлімшесінің басшысы болып тағайындалды, ол жұқа пленкаға арналған жабдықтар мен камераларды өндірді және 1939 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін жұмыс істеді. 1947 жылдың наурыз айында 83 жасында Фердинанд Зекка Франциядағы Сент-Мандедегі үйінде қайтыс болды.