Кіріспе

Карл Уэйд Стайнер (7 қыркүйек 1936 – 2 маусым 2022) – 1990-1993 жылдары АҚШ Арнайы операциялар қолбасшылығының (USCINCSOC) Бас қолбасшысы қызметін атқарған АҚШ Армиясының төрт жұлдызды генералы.

Әскери мансап

Стайнер 1936 жылдың 7 қыркүйегінде Теннесси штатының Ла-Фоллетт қаласында дүниеге келген. 1958 жылы Теннесси политехникалық институтын бітіріп, ғылым бакалавры дәрежесін алды және жаяу әскерге офицер болып тағайындалды. Ол бастапқыда Джорджия штатындағы Форт-Беннингте 9-шы жаяу әскер полкімен қызмет етті және Форт-Джексонда жаяу әскердің негізгі дайындық ротасына басшылық етті. Оның алғашқы арнайы операциялар бойынша міндеттемесі 1964-1966 жылдары Солтүстік Каролина штатындағы Форт-Брэггтегі 3-ші арнайы күштер тобында болды. 1967 жылы Армияның командалық-штаб колледжін бітіргеннен кейін, Вьетнам соғысында 4-ші жаяу әскер дивизиясының жаяу әскер батальоны және бригада операциялары офицері (S 3) болып қызмет етті. 1970 жылы Вашингтондағы Армия департаменті Бас штабында қызметтен кейін, ол 82-ші әуеде десанттық дивизияға қосылды, онда 2-ші батальонның, 325-ші әуеде десанттық жаяу әскер полкінің командирі болды және дивизияның операциялық офицері (G3) қызметін атқарды. 1975 жылы Армия соғыс колледжін және Шиппенсбург мемлекеттік колледжін бітіргеннен кейін, Сауд Арабиясындағы қызметтен кейін Форт-Беннингтегі 1-ші жаяу әскерді дайындау бригадасына қолбасшылық етті. 1980 жылы бригадир-генерал болып тағайындалды, алдымен Жылдам жауап беру бірлескен жұмыс тобының (RDJTF) штаб бастығы, штаб-пәтері МакДилл әуе күштері базасында орналасқан, кейін 82-ші әуеде десанттық дивизияның орынбасар командирі болып қызмет етті. Вашингтондағы Бірлескен штабта саяси-әскери мәселелер жөніндегі директордың орынбасары болып қызмет еткеннен кейін, 1984 жылы генерал-майор болып жоғарылатылып, Форт-Брэггтегі Бірлескен арнайы операциялар қолбасшылығының бас қолбасшысы болып тағайындалды. 1987 жылдың қаңтарында 82-ші әуеде десанттық дивизияның қолбасшысы болып тағайындалғанға дейін осы лауазымда болды. 1988 жылдың қазан айында XVIII әуе десанттық корпусының және Форт-Брэггтің қолбасшысы болып тағайындалды. XVIII әуе десанттық корпусының қолбасшысы ретінде Оңтүстік бірлескен жұмыс тобының қолбасшысы болып тағайындалды және 1989 жылдың желтоқсанында Панамадағы «Ақталған себеп» операциясында жұмыс істеген барлық күштердің операциялық қолбасшысы болды. 1990 жылдың мамыр айында генерал дәрежесіне көтеріліп, Флорида штатындағы МакДилл әуе базасында орналасқан АҚШ Арнайы операциялар қолбасшылығының екінші бас қолбасшысы болды. Бас қолбасшы ретінде ол 1993 жылдың мамырында зейнеткерлікке шыққанға дейін Армия, Әскери-теңіз күштері және Әуе күштерінің барлық арнайы операциялар күштерінің дайындығына жауапты болды. 35 жылдық мансабында Стайнер Армияның ең маңызды жедел әрекет ету күштеріне, соның ішінде Бірлескен арнайы операциялар қолбасшылығына, 82-ші әуеде десанттық дивизияға және XVIII әуе десанттық корпусына басшылық етті. Стайнердің арнайы операциялар саласында мол тәжірибесі бар. Ол қатысқан көптеген операциялардың ішінде «Ахилл Лауро» кемесіндегі террористерді ұстау, Панаманы басып алу, панамалық диктатор Мануэль Нориеганы ұстау және «Шөл даулы» операциясы кезіндегі барлық арнайы операциялар бар. 2004 жылы Стайнер Рейнджерлердің Даңқ залына енгізілді.

Әскери қызметтен кейінгі мансап

Стайнер 2002 жылы Том Клэнсимен бірге "Shadow Warriors: Inside the Special Forces" кітабын жазды. Ол сондай-ақ "Азаттық қоры" сыйлығының және Теннесси технологиялық университетінің "Ең үздік түлек" сыйлығының иегері болды, сонымен қатар "Арнайы операциялар жауынгерлері" қорының төрағасы қызметін атқарды. Стайнер Вирджиния штатының Норфолк қаласындағы Біріккен Күштер штабының колледжінде бірлескен соғыс тактикасы курсын оқытумен және жаңа бірлескен соғыс тәжірибелері бойынша аға кеңесші ретінде жұмыс істеді. Стайнер 2022 жылдың 2 маусымында Теннесси штатының Ноксвилл қаласындағы медициналық орталықта 85 жасында қайтыс болды.

Қосымша тану

ЛаФоллетт пен Спидуэлл, Теннесси арасындағы 63-ші мемлекеттік тас жолының шамамен 10 мильдік (16 км) бөлігі генерал Стайнердің құрметіне аталған. Стайнердің туған оқу орны, Теннесси Техникалық университетіндегі Армияның ROTC кеңселері оның құрметіне Карл В. Стайнер басшылық орталығы деп қайта аталды. 2002 жылдың 7 қыркүйегінде Калифорниялық суретші Сильвия Роджерс Барнстың салған генерал Карл Уэйд Стайнердің портреті, генерал Стайнердің достары мен туыстарының қатысуымен Джексборо қаласында салынып жатқан жаңа Ардагерлер ескерткіш мұражайының орнында ашылды. Осы уақыттан бері портрет Теннесси штатының ЛаФоллетт қаласындағы 235 E. Central Ave. мекенжайында орналасқан Кэмпбелл округінің тарихи қоғамында сақталып, Джерри Шарп оны күтіп бағдарлайды. Генерал Стайнердің портреті туралы ақпараттық материалдар мен суреті Америка портреттерінің каталогына, Электрондық зерттеулер және ақпараттандыру орталығына, Смитсонов институтының Ұлттық портрет галереясына, Вашингтон қаласына енгізілді. 2015 жылдың ақпан айында "Бұл американдық өмір" радио бағдарламасы генерал Стайнерді Форт-Брэггте "Әскер қауіпсіздігі шоуын" құрудағы рөлімен ерекше атап өтті, бұл қауіпті мінез-құлықтан туындаған әскерлердің өлімін азайтуға көмектескен, мазмұнды бейнелер мен көңілді әндердің үйлесімі болды.