Секунды: 1966 жылғы психологиялық триллер фильмі

Кіріспе

1966 жылы Джон Франкенхаймердің түсірген фильмі

"Екінші" – Джон Франкенхаймердің режиссерлігімен, Рок Хадсон, Саломе Дженс, Джон Рэндольф және Уилл Гирдің қатысуымен түсірілген 1966 жылғы американдық психологиялық қорқыныш пен ғылыми фантастика жанрындағы фильм. Фильм орта жастағы Нью-Йорк банкирінің өміріне наразы болып, "Компания" деп аталатын, пластикалық хирургия арқылы жаңа келбет пен жеке басын өзгертіп, "қайта туу" қызметін ұсынатын агенттікке жүгінуі туралы оқиғаны баяндайды. Льюис Джон Карллиноның сценарийі Дэвид Эллидің 1963 жылғы осы аттас романы негізінде жазылған. 1965 жылы Нью-Йорк пен Калифорниядағы Малибуде түсірілген "Екінші" фильмі 1966 жылғы Канн кинофестиваліне қатысып, Paramount Pictures тарапынан көрсетілді. Джеймс Вонг Хоудың операторлық жұмысы "Оскар" сыйлығына ұсынылды. 2015 жылы АҚШ Конгресінің кітапханасы фильмді "мәдени, тарихи және эстетикалық тұрғыдан маңызды" деп танып, Ұлттық фильмдер тізіміне енгізді.

Сюжет

Артур Гамильтон - Нью-Йорк штатының Скарсдейл қаласында тұратын банк қызметкері, ол кәсіби жетістіктерге қарамастан, әлі күнге дейін қанағаттанбаған. Ол әйелі Эмилиге деген сүйіспеншілігін жоғалтып алды, ал Батыс жағалауға көшіп келіп, отбасын құрған жалғыз қызын жиі көреді. Бірде Артурға оның атын білетін бейтаныс кісіден хат келіп түседі. Сол күні кешке қарай оған балалық шағынан танысқан досы Чарли телефон шалып, ол оны өліп қалды деп ойлаған. Артурға бастапқыда сенбесе де, Чарли оған мекенжаймен келгенін айтады, содан кейін тек өзі білетін жеке анекдоттарды айтады. Чарли оған берілген мекенжайға бару керектігін, өйткені оның өмірі барлық мотивация мен таңдаудан бос екенін айтады. Біраз ойланғаннан кейін Артур Чарлидің ұсынысын қабылдауға шешім қабылдайды және ол анық етті қаптау зауыты болып табылатын мекенжайға барады; онда оған жұмысшының киімі мен бас киімдері беріледі, содан кейін ғимараттан басқа есіктен шығып, оны басқа ғимаратқа апаратын жүк көлігіне отырғызылады. Сол жерде ол бір әйелмен кездеседі. Ол өзін есірткіге малдырғанын біліп, кешеннен кетуге тырысады. Ол қараңғы, бос дәліздерге толы үлкен аумаққа барып, жоғалып кетеді және өзін әлсіз әйелдің жатын бөлмесінде табады және онымен жақын болуға тырысқанда, мас күйінде оған жыныстық қатынас жасайды. Оянғаннан кейін Артурға Компанияның қызметі 30 000 доллар тұрады және оған шешім қабылдауды жеңілдету үшін алдын ала ұйымдастырылған шабуыл туралы фильм көрсетілді. Артур шантаждың қолданылуына қарсы болса да, өміріндегі босқалықты ескергеннен кейін, өз шарттарына сай келіседі. Қауым мүшелері Артурға оның қонақ үйдегі өрттен өлгенін жасырын өлік арқылы жасамалайтынын айтады. Артур доктор Иннстің бірнеше күрделі процедурасына ұшырайды. Бұл процедуралар оның тек бет-әлпетін ғана емес, сонымен қатар дауыстық байланысын, тістерін, тіпті саусақтарының іздерін де өзгертеді. Емделгеннен кейін, оған жас "Антиох 'Тони' Уилсонның" жеке басын береді, ол белгілі көркем суретші. Артур кейінірек бұл жеке тұлғаның жақында қайтыс болған адамнан алынғанын біледі. Артурды Компания Калифорниядағы Малибу қаласындағы қауымға көшіреді, онда өзі сияқты "қайта туылған" адамдар тұрады. Ол өзінің жаңа өміріне бейімделуге тырысады, онда ол әрқашан армандаған мансап ретінде суретші ретінде өмір сүре алады, бірақ ол көп ұзамай өзін тыныштандырмайтын болып шығады. Бір күні жағажайға барғанда Артур еркін жүретін Нора Маркусқа кездеседі. Екеуі бірден бір-біріне тартылады, ал Нора бұрынғы өмірін қалай тастап кеткенін айтады. Бір күні кешке Артур Нораны Санта-Барбарадағы Дионисийлік тақырыптағы тойға ертіп барады. Сол жерде тойға келгендер билеп, ән айтып, үлкен ыдыста жүзімді таптап отырады. Алғашқыда Артур өзін ыңғайсыз сезінген соң, тынышталып, көңіл көтере бастайды. Кейін Артур мен Нора көршілері мен басқа қонақтарға коктейльді сыйлайды. Артур түн ішінде мас болады және басқа қонақтармен өзінің бұрынғы жеке басы туралы ашық сөйлесе бастайды, бұл Компанияға тыйым салынған. Артур үйге оралғаннан кейін Чарлиден телефон соқты. Чарли оны Компанияның ережелерін бұзып, өзін қауіпке ұшыратқаны туралы ескертеді. Чарли сонымен қатар Нораның Компанияның жаңа "қайта туылғандарды" тымызын бақылап, олардың жылжусыз өтуіне көз жеткізетін қызметкері екенін айтады. Жаңа өмірден көңілі қалған Артур Калифорниядан кетіп, Нью-Йоркке оралады. Ол Эмилимен өзінің бұрынғы үйінде кездесуді ұйымдастырады, "Тони" ретінде ол бір кездері Артурға дос болған деп мәлімдейді. Екеуі әңгімелеседі, онда Эмили Артурдың эмоционалды тұрғыдан өз өмірінен ажырағанын сезінгенін және ол түсінбейтін үнемі сағынып жүргенін айтады. Кездесуден кейін меланхолиялы Артурды Компанияның серіктестері кездестіреді және ол өзіне басқа жеке тұлға беруді сұрайды. Олар бұған келіседі, бірақ егер ол Компанияға басқа жолдама бере алса ғана. Ол оларға өзінің ұсынысы бар ешкімді білмейтінін айтады және олар өзгерісті қалай болғанда да жүзеге асыруларын талап етеді. Бас басқармаға оралғанда Артур басқа ер адамдармен бірге күту бөлмесіне орналасады, оның ішінде оның досы Чарли де бар, олардың барлығы тағы бір "қайта тууды" өтінді. Қуанышы жауған Чарли таңдалып, күту бөлмесінен шығады. Ерлер таңдауға қанша уақыт күткенін білмеуші Артюрға ұнады, ал Компанияға жүгінуге болатын ешкімді ойлап таба алмай, Артюр өзінің процедурасын кейінге қалдырмай орындауды талап етеді. Кейін Артурды дөңгелекпен опера�...

Arthur Hamilton is a middle aged banking executive in Scarsdale, New York, who, despite his professional success, remains profoundly unfulfilled. His love for his wife, Emily, has dwindled, and he seldom sees his only daughter, who has relocated to the West Coast and started a family. One day, Arthur receives an address placed into his hand by an unknown person who, somehow, knew his name. Later that day he receives a call from his childhood friend, Charlie, whom he believed to be dead. Though Arthur is initially disbelieving, Charlie claims it was he who approached him with the address and then recounts personal anecdotes that only he could know. Charlie informs him that he must go to the address provided; that it is imperative of him to do so because his life is empty of all motivation and choice. After some contemplation, Arthur decides to take up Charlie's proposition, and travels to the address, which he finds to be an apparent meat packing plant; there, he is given workman's clothing and headgear, then exits the facility by a different door and is seated inside a truck that takes him to another building. There he meets a woman who directs him to an office and provides him with tea. He finds that he has been drugged and tries to leave the complex. He wanders around and disappears into a large area filled with dark, empty hallways and finds himself in a vulnerable woman's bedroom and while trying to become intimate with her, in his intoxication, he seemingly sexually assaults her. After waking, Arthur is informed that the Company's service comes at a cost of $30,000 and is shown a film of the prior staged assault, ostensibly to make his decision easier. Although he recoils at the apparent use of blackmail, Arthur reluctantly accepts on his own terms, after considering the emptiness in his life. The associates inform Arthur that they will fake his death in a hotel fire using an anonymous cadaver, and Arthur proceeds to undergo multiple extensive procedures by Dr. Innes that transform not only his facial features, but his vocal cords, teeth, and even fingerprints. Once healed, he is conferred the identity of the younger "Antiochus 'Tony' Wilson", an established visual artist. Arthur later discovers this identity has been taken from someone who recently died. Arthur is relocated by the Company into a community in Malibu, California, filled with people like him who are also "reborns". He attempts to assimilate into his new life, in which he is able to live as an artist —a career he had always aspired to— though he soon finds himself growing restless. While visiting the beach one day, Arthur encounters the freewheeling Nora Marcus. The two develop a swift attraction to each other, and Nora recounts how she came to leave her former life behind. One night, Arthur accompanies Nora to a Dionysian themed party in Santa Barbara. There, the revelers dance, sing, and stomp grapes in a large trough and, after some initial discomfort, Arthur lowers his inhibitions and begins to enjoy himself. Later, Arthur and Nora host a cocktail party for neighbors and other guests. Arthur gets drunk over the course of the night, and begins to speak openly to the other guests about his former identity, which is forbidden by the Company. Upon returning home, Arthur receives a phone call from Charlie, who warns him that he has put himself in danger by violating the Company's rules. Charlie also reveals that Nora is an employee of the Company who covertly oversees new "reborns" to assure they have a smooth transition. Disenchanted by his new contrived life, Arthur defiantly leaves California, and returns to New York. He arranges a meeting with Emily at his former home, claiming —as Tony— that he was once a friend of Arthur's. The two have a conversation in which Emily shares that she felt Arthur was emotionally disconnected from his life, and was in a constant state of longing that she could not understand. After the meeting, a melancholic Arthur is met by associates of the Company, and he requests that they give him a different identity. They agree to do so, but only if he can provide them with another referral to the Company. He tells them he does not know anyone he could proposition, and demands they carry out the transformation anyway. Returning to the headquarters, Arthur is placed in a waiting room with various other men, including his friend Charlie, all of whom have asked to undergo yet another 'rebirth'. An elated Charlie is chosen and is escorted from the waiting room. Frustrated at the unknown amount of time the men have been waiting to be chosen, and being unable to think of anyone that he can refer to the Company, Arthur angrily demands that his procedure is performed without further delay. Later, as Arthur is wheeled into the operating room, he is met by a chaplain who begins to read him his last rites. After being bound, gagged, and sedated, Arthur comes to realize he is about to be killed. Dr. Innes, who performed Arthur's original transformation, coldly laments to Arthur that he is sorry it has to end this way, and that Arthur's transformation into Tony was his "best work". He explains that Arthur's body will be used as the catalyst for another patient's transformation — the staged scene for that patient's faked death will be a car accident. Dr. Innes proceeds to drill into Arthur's skull to inflict a brain hemorrhage consistent with head injuries sustained in a car crash. As Arthur loses consciousness, he stares into the surgical light, where he has a memory of playing with his infant daughter on the beach; the image distorts and loses resolution as Arthur dies.

Талдау

"Идеологияға бұзылушының нұсқаулығы" фильмінде психоаналитикалық философ Славой Жижек фильмді тілектер қанағаттандырылғанда не болатынының мысалы ретінде талдайды.

Даму

Франкенхаймер жобаға қатысқанға дейін бірнеше сәтті фильмдер түсірген, атап айтқанда, "Алькатраздың құс адамы" (1962), "Манчжуриялық кандидат" (1962) және "Мамырдағы жеті күн" (1964). Осы соңғы екі фильм "Секундтар" фильмімен бірге кейде Франкенхаймердің "параноя трилогиясы" деп аталады. Фильмнің түсірілімі көбінесе фильмдің көп бөлігі өтетін Малибу, Калифорнияда болды, ал қосымша түсірілімдер фильмнің бірінші бөлігі орын алатын Скарсдейл, Нью-Йорк және Нью-Йорк қаласында жүргізілді. Фильмде оптикалық бұрмаланған қара-ақ киносуреттерге ақ түсті Helvetica шрифты қолданылды. Монтаж кезінде Франкенхаймер Артурдың Тониге айналғаннан кейін Калифорниядағы қызымен кездесетін көрінісін алып тастауды шешті. Фильм көрермендер тарапынан жақсы қабылданбады және көрсетілім аяқталғанда наразылық білдіріліп, ышқырықтар естілді.

Кассалық жинақ

Секундтар алғашқы американдық көрсетілімінде нашар нәтиже көрсетті және кассалық сәтсіздікке ұшырады. Фильм АҚШ және Канада бойынша жалға берілгеннен шамамен 1,75 миллион доллар табыс тапты. Секундтар содан бері жағымды пікірлерге ие болды, қазіргі уақытта Rotten Tomatoes сайтында 59 рецензия негізінде 78% «жаңа» рейтингке ие. Rotten Tomatoes консенсусы мынадай деп жазылған: «Ұлы Джеймс Вонг Хоудың таң қалдыратын, бағдарды жоғалтатын операторлық жұмысы және Рок Хадсонның керемет ойыны бар «Секундтар» Фауст аңызына ерекше параноидты көзқарас ұсынады». Time Out New York журналында Эндрю Джонстон былай деп жазды: «Секундтар» Голливудтың ең радикалды фильмдерінің бірі болып табылады: ол өзімшілдікпен міндеттемелерден бас тартудың абсурдтығын көрсеткенмен, сонымен қатар жүрекке құлақ ету және қалыпты жағдайға мойын бұрмау үшін күшті аргумент келтіреді. Бұл жақсы ниетті жігіттің қафакалық қорқыныштағы бейнесі – ол [Хадсон] ойнаған ешбір рөлге ұқсамайды».

Мұра

"Секундтар" фильмі шыққаннан бері культты фильм ретінде танылды. Режиссерлер Пак Чан Ук және Бонг Чжун Хо "Секундтар" фильмін өзінің сүйікті фильмдерінің бірі деп атады. "Секундтар" фильмі Beach Boys тобының Брайан Уилсонмен байланысы арқылы белгілі болды. Оқиға 1967 жылғы қазан айында жарық көрген "Goodbye Surfing, Hello God!" мақаласынан бастау алады. Деректерге сәйкес, ол "Секундтар" фильмінің көрсетіліміне кешігіп келгенде, экранда "Келіңіз, мырза Уилсон" деген диалогты естіген. Ол бәсекелес продюсер Фил Спектордың (фильмнің инвесторларының бірі) фильм арқылы оны әдейі мазақтап отырғанына және фильмнің оның жақындағы ауыр тәжірибесі мен ой-саналы ізденістері туралы екеніне бірнеше рет сенді, тіпті "жағалау да бар еді, жағалау туралы толыққанды әңгіме" деді. Кейін ол Beach Boys тобының шығаруға дайындалып жатқан Smile альбомын тоқтатты, ал фильм оны соншалықты қорқытқандықтан, 1982 жылғы "E.T. the Extra-Terrestrial" фильміне дейін кинотеатрға бармады.