Америкалық каубой актері Хэнк Уорденнің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Американдық актер (1901–1992)

Хэнк Уорден (нағыз аты Нортон Эрл Уорден; 23 шілде 1901 – 6 желтоқсан 1992) – бастапқыда каубой болған, кейіннен сипатты актерге айналған американдық актер. Ол көптеген вестерн фильмдерінде, соның ішінде Джон Фордтың көптеген фильмдерінде, мысалы, «The Searchers» және «The Lone Ranger» телесериалында ойнады.

Өмірбаян

Айова штатының Рольф қаласында туған Уорден Монтана штатының Глендив қаласының жанындағы мал шаруашылығы фермасында өсті және Стэнфорд және Невада университеттерінде инженер мамандығын оқыды. Армиядағы ұшқыш болу арманымен АҚШ армиясына қадам басқанмен, ұшқыш мектебіне қабылдана алмады. Ол шебер ат теміршісі болғандықтан, родеоларда ат үстінде саяхаттап, жартасқа мінуші ретінде елді аралады. Бір жолы аттың үстінен құлап, мойны сынды, бірақ Уорден тек уақытша ауырсыну сезінген, ал зақымның нақты сипатын 20 жылдан кейін түсірілген рентген суреті арқылы білді. Нью-Йорктегі Мэдисон Сквер Гардендегі родеода Текс Риттермен бірге "Грин Гроу зе Лилакс" (1931) бродвейлік қойылымына қатысуға шақырылды. Қойылым аяқталған соң, Уорден Нью-Йоркте такси жүргізіп, кейін Гранд-Каньонның Bright Angel жолында гид және ранчоларда жұмыс істеді. Бір ранчода актриса Билли Беркпен кездесіп, ол оны бірнеше кинопродюсерлерге ұсынды. Уорден Сесил Б. ДеМилльдің "The Plainsman" фильміндегі эпизодтық рөлмен кинода дебют жасады (дегенмен, бұл фильмге дейін бірнеше фильмдер шықты). Осы кезде Текс Риттер жұлдызға айналып, Уорден Риттердің батырлық фильмдерінде көмекші рөлдерді ойнады. Бастапқы кезде ол өзінің шын атын емес, "Хебер Сноу" деген атпен таныстырылды, бірақ кейін шын атына оралды. Говард Хоукстың "Кел, алып кел" фильміндегі шағын рөлі оны сол режиссердің көптеген фильмдерінде ойнауға мүмкіндік берді, сондай-ақ ол Джон Фордқа ұсынылды. Ол "Жалғыз қаңғыбас" телесериалының алты эпизодында ойнады. Уорден Джон Фордтың актерлік труппасының мүшесі атанды және Фордтың фильмдерінде мен телешоуларында он екі рет түсті. Фордпен байланысы оны Джон Уэйнмен таныстырды, Уорден Уэйннің 17 фильмінде ойнады. Оның Уэйн мен Фордпен бірлескен ең танымал жұмысы – 1956 жылғы "The Searchers" классикалық батырлық фильмі, онда Уорден "Мозе Харпер" рөлін сомдады, ол тек "басының үстінде шатыр мен от жанында шайқалатын кресло" армандаған Шекспирлік ақымақ еді. Уорденнің ең жақсы рөлдері талапкер режиссерлерде болды. Оның ерекше келбеті: бойы ұзын, арық, шашы жоқ, дауысы мен мінез-құлқы оны көргендердің есінде қалды. Ол фильмдер мен телешоуларда тұрақты түрде жұмыс істеді, Хоукс, Форд және Уэйннен ұзақ өмір сүрді және Дэвид Линчтің "Твин Пикс" телесериалындағы сақау қонақ үй қызметкері рөлімен кеш жаста кешігіп танылды. 1992 жылы Уорден режиссер Клайд Лукаспен бірлесіп "Thank Ya, Thank Ya Kindly" атты тәуелсіз арнайы бағдарламасын ұйымдастырды. Бағдарлама Уорденнің мансабына шолу жасады және Клинт Иствуд, Пол Хоган, Гарри Кэри-младший, Бен Джонсон, Фрэнки Авалон, Берт Кеннеди және каскадер Дин Смит сияқты қонақтарды қамтыды. 1977 жылы 37 жыл бірге өмір сүрген әйелі Эмма Луиза Итоннан айырылды, кейін актер Джим Бивермен бірнеше жыл үйін бөлісті. 1992 жылдың 6 желтоқсанында Лос-Анджелестегі үйінде ұйықтап жатқанда 91 жасында қайтыс болды. Ол әйелімен бірге асырап алған қызы Даун Генриді қалдырды.

Born in Rolfe, Iowa, Worden was raised on a cattle ranch near Glendive, Montana and was educated at Stanford University and the University of Nevada as an engineer. He enlisted in the U. S. Army hoping to become an Army pilot but failed to pass flight school. An expert horseman, he toured the country in rodeos as a saddle bronc rider. During one ride, his horse landed atop him and fractured his neck, but aside from a temporary soreness, Worden did not know of the nature of the damage until x rayed 20 years later. While appearing in a rodeo at Madison Square Garden in New York, he and fellow cowboy Tex Ritter were chosen to appear in the Broadway play Green Grow the Lilacs (1931). Following the run of the play, Worden drove a cab in New York City, and then worked on dude ranches as a wrangler and as a guide on the Bright Angel trail of the Grand Canyon. A chance encounter with actress Billie Burke at a dude ranch led her to recommend him to several film producers. Worden made his film debut as an extra in Cecil B. DeMille's The Plainsman (though a few later films were released prior to The Plainsman). By this time, Tex Ritter had become a star, and Worden played sidekick roles in a number of Ritter's Westerns. In several of his early appearances, Worden was billed as "Heber Snow", until he reverted to his real name. A small part in Howard Hawks's Come and Get It led to a number of later appearances for that director, who also recommended him to director John Ford. He appeared in six episodes of the TV series The Lone Ranger. Worden eventually became a member of the John Ford Stock Company, and was directed by Ford twelve times in films and television. The connection with Ford led to an association with actor John Wayne, and Worden appeared in 17 of Wayne's films. Foremost among his collaborations with Wayne and Ford in The Searchers, the 1956 classic Western in which Worden portrayed his most memorable role, that of "Mose Harper," the Shakespearean fool who only longed for "a roof over [his] head and a rocking chair by the fire." Worden's best performances were given for demanding directors. He had a striking appearance: tall, thin, bald, his voice and mannerisms unforgettable to anyone who saw him. He worked steadily in television as well as films, long outliving Hawks, Ford and Wayne, and achieving some late notice as a senile hotel waiter in David Lynch's Twin Peaks TV series. In 1992, Worden hosted and co produced, with director Clyde Lucas, an independent special shown on the Nostalgia Channel and some PBS stations entitled Thank Ya, Thank Ya Kindly. The special looked back on Worden's career and featured guests Clint Eastwood, Paul Hogan, Harry Carey Jr., Ben Johnson, Frankie Avalon, Burt Kennedy and stuntman Dean Smith. Widowed by his wife of 37 years (the former Emma Louise Eaton) in 1977, he later shared his house for several years with actor Jim Beaver. He died while taking a nap at his home in Los Angeles on December 6, 1992, aged 91. He was survived by his daughter, Dawn Henry, whom he and his wife had adopted as an adult.