Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үндістанның солтүстік-шығысындағы Трипура штатының тарихы ұзақ. 14 және 15 ғасырларда Твипра Корольдігі өзінің гүлденген шағында солтүстік және батыста Брахмапутра өзенінен, оңтүстікте Бенгал шығанағынан және шығыста Бирмаға дейін Бенгалдың бүкіл шығыс аймағын қамтыды. Трипура княздығының соңғы билеушісі Кирит Бикрам Кишор Маникья Бахадур Деббарма болды, ол 1947 жылдан 1949 жылға дейін Ағарталадан билік жүргізді. 1949 жылдың 9 қыркүйегінде Корольдік Үндістанмен біріктірілді, ал 1949 жылдың 15 қазанында басқару Үндістанға өтті. Трипура 1963 жылдың 1 шілдесінде Одақ территориясы болды және 1972 жылдың 21 қаңтарында толық құқықты штат мәртебесіне ие болды.
History of the Indian state
The State of Tripura, in northeastern India, has a long history. The Twipra Kingdom at its peak included the whole eastern region of Bengal from the Brahmaputra River in the north and west, the Bay of Bengal in the south and Burma to the east during the 14th and 15th centuries AD. The last ruler of the princely state of Tripura was Kirit Bikram Kishore Manikya Bahadur Debbarma who reigned from 1947 to 1949 Agartala after whom the kingdom was merged with India on 9 September 1949, and the administration was taken over on 15 October 1949. Tripura became a Union Territory on 1 July 1963, and attained the status of a full fledged state on 21 January 1972.
Тарихи дәуір
Патшалықтың бастауы Раджмала жазылған оқиғаларда қоршалған, бұл Трипура патшаларының тарихнамасы, ол индустардың дәстүрлі тарихы мен трипури халық мұраларынан бастау алады.
The origins of the kingdom are shrouded in the stories written in Rajmala, the chronicle of the Kings of Tripura, which meanders from Hindu traditional histories and Tripuri folklores.
Ежелгі кезең
Ежелгі кезең шамамен 7 ғасырдан бастап саналады, ол кезде Трипури патшалары Солтүстік Трипурадағы Кайлашахар қаласынан билік жүргізді және олар өз атақтары ретінде "фа" сөзін қолданды; "фа" сөзі Трипури тілінде "әке" немесе "басшы" мағынасын береді.
The ancient period can be said to be from around the 7th century when the Tripuri kings ruled from Kailashahar in North Tripura and they used "fa" as their title; "pha" in Tripuri means "father" or "head".
Орта ғасырлар
Трипура патшалары "маникия" атағын қабылдап, 14-шы ғасырда астанасын Удайпурға (бұрынғы Рангамати) көшірді. Удайпур Гомти өзенінің жағасында, Трипураның Гомти ауданында орналасқан. Осы кезеңде олардың күші мен даңқы Солтүстік Үндістандағы замандастары – моғолдар тарапынан да мойындалды.
The Kings of Tripura adopted the "manikya" title and shifted their capital to Udaipur (formerly Rangamati) on the banks of the River Gomti in Gomti District, Tripura in the 14th century. In this period their power and fame was even acknowledged by the Mughals, who were their contemporaries in North India.
Қазіргі заман
Қазіргі дәуір моғолдардың патшалыққа үстемдігінен кейін және британдықтар моғолдарды жеңіп алғаннан соң Британдық Үндістанға салық төлеуден басталады.
The modern period starts after the domination of the kingdom by the Mughals and the further tribute to British India after the British defeated the Mughals.
Британдық отаршылдық кезең (1851-1949 жж.)
1871 жылы Британдық Үндістан үкіметі Махараджаға басқару ісінде көмектесу үшін өкіл тағайындады. Осы кезеңде патшалықтың астанасы Батыс Трипурадағы Агарталаға көшірілді, ол 19 ғасырдың басында қазіргі штаттың астанасы болған. Трипура билеушілері Уджайанта сарайы және Нирмахал сарайы сияқты сарайлар салды.
In 1871, the British Indian government appointed an agent to assist the Maharaja in the administration. During this period the capital of the kingdom was shifted to Agartala, in West Tripura, the present state capital in the early part of 19th century. The rulers of Tripura built palaces including the Ujjayanta Palace and Neermahal Palace.
Тәуелсіздік алғаннан кейінгі кезең (1947 ж. қазіргі уақыт)
Үндістан тәуелсіздік алғаннан кейін, Трипура княздік мемлекеті 1949 жылдың 15 қазанында Үндістан Одағымен біріктірілді. Трипура 1963 жылдың 1 шілдесінде Одақ территориясы болып, 1972 жылдың 21 қаңтарында толық құқықты штат мәртебесіне ие болды.
After India's independence, the princely state of Tripura was merged with the Union of India on 15 October 1949. Tripura became a Union Territory on 1 July 1963, and attained the status of a full fledged state on 21 January 1972.