Кіріспе
2000 жылдардағы Northrop Grumman компаниясы әзірлеген ұшқышсыз автономды американдық тікұшақ – Northrop Grumman MQ-8 Fire Scout. Бұл Northrop Grumman компаниясының АҚШ Қарулы Күштері үшін жасаған ұшқышсыз автономды тікұшағы. Fire Scout жер, әуе және теңіз күштеріне барлау, жағдайды бағалау, әуеден қолдау атысын жүзеге асыру және дәл нысананы белгілеуді қамтамасыз етеді. Бастапқы RQ-8A нұсқасы Schweizer 330-ға негізделген, ал жетілдірілген MQ-8B – Schweizer 333-тен алынған. Ірі MQ-8C Fire Scout нұсқасы Bell 407-ге негізделген. 2018 жылдың ақпан айында 23 MQ-8B АҚШ Әскери-теңіз күштерінің қарамағында болды. MQ-8B 2022 жылдың қазан айында қызметтен шығарылды. MQ-8B-де аэродинамикалық және қару-жарақ орналастыру мақсатында қолданылатын қанаттар орнатылған. Қару-жарақтарына Hellfire зымырандары, Viper Strike лазерлік басқарылатын сырғана қарулары, сондай-ақ, ең бастысы, Advanced Precision Kill Weapon System (APKWS) – лазерлік басқарылатын 70 мм (2,75 дюйм) бүгілетін қанатты зымырандарды тасымалдайтын контейнерлер кіреді. Армия бұл жүйені қазіргі заманғы майдан үшін өте тиімді деп есептеді. Сондай-ақ, Армия Fire Scout-ты әскерилерге қажетті жабдықты жеткізу үшін пайдалануды жоспарлаған. MQ-8B жүк конфигурацияларын жылдам ауыстыруға мүмкіндік беру үшін жаңартылуда. Күндізгі/түнгі айналмалы модульдің лазерлік нысана белгілеуішпен жабдықталған сенсорлық конфигурациясы қолданыста болады. Қарастырылып жатқан басқа сенсорлық жүктемелер: жылжымалы нысананы анықтау мүмкіндігі бар TSAR, көп спектрлі сенсор, SIGINT модулі, нысананы табу және миналы далаларды анықтау жүйесі (ASTAMIDS) және тактикалық ортақ деректер байланысы (TCDL). Армия Fire Scout-ты жергілікті сенсорлар желісінің бір бөлігі ретінде пайдалануды көздеген. 2006 жылдың сәуір айында Northrop Grumman компаниясының Миссисипи штатындағы Мосс-Пойнт қаласындағы ұшқышсыз жүйелер зауытында ұшу сынақтары үшін үлгілердің өндірісі басталды. MQ-8B-нің алғашқы ұшуы 2006 жылдың 18 желтоқсанында Патуксент-Ривер әскери-әуе базасында өтті. Армияның қызығушылығы Әскери-теңіз күштерінің де бағдарламаға қызығушылығын арттырды, нәтижесінде Әскери-теңіз күштері бағалау мақсатында сегіз Sea Scout MQ-8B үлгісін тапсырыс берді. 2010 жылдың қаңтар айында Армия Fire Scout бағдарламасына қатысуын тоқтатты, RQ-7 Shadow БПЛ-ы Армияның қажеттіліктерін толыққанды қанағаттандыра алатынын мәлімдеді. 2009 жылы Әскери-теңіз күштері өндірістің бастапқы кезеңін бекітті. MQ-8B Air Capable кемелеріндегі адаммен жабдықталған авиациялық бөлімшелерді толықтырады және MH-60R HSM немесе MH-60S HSC бөлімшелерімен бірге орналастырылады. Радар, AIS және қару-жарақтарды қосу жоспарланғаннан кейін MQ-8B MH-60R-дің көптеген мүмкіндіктеріне ие болады. Бұл әуе бөлімшелеріне тапсырмаларды орындауда үлкен икемділік береді және ұшқыштарды босатады. 2011 жылдың 23 қыркүйегінде Әскери-теңіз жүйелері басқармасы Northrop Grumman компаниясына MQ-8B-ді лазерлік басқарылатын 70 мм-лік Advanced Precision Kill Weapon System зымыранымен жабдықтау үшін 17 миллион долларлық келісімшарт берді. 2013 жылдың тамызына дейін MQ-8B APKWS зымыраларын 12 рет іске қосудың 11-ін аяқтады, сынақтар "жақын арада" аяқталады деп күтілді. 2016 жылдың ақпанына қарай APKWS MQ-8B-де пайдалануға берілді. Жүк көтергіштігінің шектеулі болуына байланысты MQ-8B үш түтікшелі зымыранды атқылау қондырғысын алып жүреді. 2012 жылдың 30 желтоқсанында Әскери-теңіз күштері тоғыз MQ-8B тікұшағына RDR 1700 теңіздік қадағалау радарларын орнату туралы шұғыл бұйрық берді. RDR 1700 – Х жолағындағы синтетикалық апертуралы радар, ол 360 градусқа көруді қамтамасыз ету үшін тігілген модификацияланған радомға орналастырылған және БПЛ және оның басқару станциясымен байланысады. RDR 1700 бұлттар мен құмды дауылдар арқылы көре алады, жер бедерін картаға түсіріп, ауа райын анықтай алады, сондай-ақ 20 әуе немесе теңіз нысаналарын қадағалап, нысананың қашықтығын, бағытын және жылдамдығын анықтайды. 2013 жылдың қаңтар айында Әскери-теңіз күштері Telephonics компаниясына AN/ZPY-4(V)1 деп аталатын RDR 1700B+ радары үшін 33 миллион долларлық келісімшарт берді. Радар 200-ге дейін нысананы іздеу және қадағалау мүмкіндігін қамтамасыз етеді және FLIR Systems Brite Star II электрооптикалық/инфрақызыл жүктемесін толықтырып, жер бетін іздеу, жер бедерін картаға түсіру, авариялық маяктарды анықтау және ауа райынан аулақ болу режимдерінде жұмыс істейді. Ол алғаш рет 2014 жылдың 7 мамырында MQ-8B тікұшағында көрсетілді. 2017 жылы MQ-8B жағалау суларында пайдалану үшін миналарды анықтау сенсорымен жабдықталады. Бұл Coastal Battlefield Reconnaissance and Analysis (COBRA) деп аталады. COBRA жағалау суларында жұмыс істейтін Littoral Combat Ship-тен қауіпсіз қашықтықта теңіз миналарын табуға арналған, сондай-ақ, су асты кемелерін олардың бетке жақын немесе бетінде болған жағдайда акустикалық анықтау арқылы табуға қабілетті. COBRA Fire Scout-тың әдеттегі EO/IR сенсорын алмастырады.
The Northrop Grumman MQ 8 Fire Scout is an unmanned autonomous helicopter developed by Northrop Grumman for use by the United States Armed Forces. The Fire Scout is designed to provide reconnaissance, situational awareness, aerial fire support and precision targeting support for ground, air and sea forces. The initial RQ 8A version was based on the Schweizer 330, while the enhanced MQ 8B was derived from the Schweizer 333. The larger MQ 8C Fire Scout variant is based on the Bell 407. In February 2018, 23 MQ 8Bs were in service with the U. S. Navy. The MQ 8B was retired from service in October 2022. The MQ 8B is fitted with stub wings which serve both an aerodynamic purpose as well as an armament carriage location. Weapons to be carried include Hellfire missiles, Viper Strike laser guided glide weapons, and, in particular, pods carrying the Advanced Precision Kill Weapon System (APKWS), a laser guided 70 mm (2.75 in) folding fin rocket, which the Army saw as ideal for the modern battlefield. The Army was also interested in using the Fire Scout to carry up to of emergency supplies to troops in the field. The MQ 8B is being modified to permit rapid swap out of payload configurations. The current sensor configuration of a day/night turret with a laser target designator will remain an option. Alternate sensor payloads in consideration include a TSAR with Moving Target Indicator (MTI) capability, a multispectral sensor, a SIGINT module, the Target Acquisition Minefield Detection System (ASTAMIDS), and the Tactical Common Data Link (TCDL). The Army wanted the Fire Scout to operate as an element of an integrated ground sensor network as well. In April 2006, production on the flight test airframes was initiated at Northrop Grumman's Unmanned Systems production plant in Moss Point, Mississippi. The first flight of the MQ 8B took place on 18 December 2006 at Naval Air Station Patuxent River. The Army interest revived Navy interest in the program, with the Navy ordering eight Sea Scout MQ 8B derivatives for evaluation. In January 2010, the Army terminated its involvement with the Fire Scout, contending that the RQ 7 Shadow UAV could meet the Army's needs. In 2009, the Navy approved low rate initial production. The MQ 8B complements the manned aviation detachments onboard Air Capable ships and is deployed along with a MH 60R HSM detachment or a MH 60S HSC detachment. With the planned addition of radar, AIS, and weapons, the MQ 8B shall have many capabilities of the manned MH 60R. It will give air detachments greater flexibility in meeting mission demands, and will free manned aircraft. On 23 September 2011, Naval Air Systems Command awarded Northrop Grumman a $17 million contract to outfit the MQ 8B with the Advanced Precision Kill Weapon System laser guided 70 mm rocket. By August 2013, the MQ 8B had completed 11 of 12 APKWS launches, with testing to be completed "shortly." By February 2016, the APKWS had been fielded on the MQ 8B. Due to its limited payload, the MQ 8B carries three tube rocket launchers. On 30 December 2012, the Navy issued an urgent order to install RDR 1700 maritime surveillance radars on nine MQ 8Bs. The RDR 1700 is an X band synthetic aperture radar housed in a modified radome mounted on the helicopter's underside for 360 degree coverage, interfaced with the UAV and its control station. Detailed range is out to , with a max range of The RDR 1700 can see through clouds and sandstorms and can perform terrain mapping or weather detection, and track 20 air or surface targets, determining a target's range, bearing, and velocity. In January 2013, the Navy awarded a $33 million contract to Telephonics for the RDR 1700B+ radar, designated AN/ZPY 4(V)1. The radar gives a beyond the horizon broad area search and track capability to track up to 200 targets and operates in surface search, terrain mapping, emergency beacon detection, and weather avoidance modes, supplementing the FLIR Systems Brite Star II electro optical/infrared payload. It was first demonstrated on an MQ 8B on 7 May 2014. In 2017, the MQ 8B will receive a mine detection sensor for use in littoral waters called the Coastal Battlefield Reconnaissance and Analysis (COBRA). The COBRA is designed to detect naval mines at a safe distance from a Littoral Combat Ship operating in coastal waters, and also has the capability to locate submarines through acoustic detection if they are on or near the surface. COBRA takes the place of the Fire Scout's usual EO/IR sensor.
Пайдалану тарихы
2006 жылдың қаңтар айында RQ 8A Fire Scout тікұшағы Нэшвилл кемесіне қонды, ол Мэриленд жағалауында Патуксент өзенінің жанында теңізде жүріп тұрды. Бұл ұшқышсыз тікұшақтың АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемесіне автономды түрде алғаш рет қонғаны болды. Нэшвилл сынақтардағыдай жылдамдықпен маневр жасады. 2014 жылдан бастап Әскери-теңіз күштерінің жағалаудағы күрес кемелеріне (LCS) барлығы 24 MQ 8B орналастырылуы тиіс. 2008 жылдың 10 желтоқсанында Fire Scout алғаш рет McInerney кемесіне кіріп, кемеге сәйкес келуін тексеру және кемеге интеграциялау сынағын өткізу үшін портоға келді. 2008 жылдың соңында Әскери-теңіз күштері McInerney кемесі бойынша техникалық бағалау жүргізді, ал 2009 жылдың ортасында – операциялық бағалау. Fire Scout бағалаудан кейін көп ұзамай бастапқы жұмысқа қабілеттілікке қол жеткізуі тиіс еді. Fire Scout тікұшағының ұшу сынақтары 2009 жылдың мамырында өтті, бұл сынақтар кеме палубасының қозғалысы және жел қабығының кеңеюі, сондай-ақ қонулар, оның ішінде тор және гарпун жүйесін пайдалану саласында болды. Бес күндік сынақ кезінде кеме/ұшақ тобы 12 ұшу барысында 19 сағат ұшты, оның ішінде 54 қону болды, оның 37-сі НАТО стандартындағы торға жасалды. 2010 жылдың 3 сәуірінде McInerney кемесінен шыққан MQ 8 жылдам қайық пен Шығыс Тынық мұхитында кокаин контрабандасымен айналысатын қолдау кемесін анықтады, бұл кемеге 60 кг кокаинді тәркілеуге және бірнеше күдіктіні ұстауға мүмкіндік берді. 2010 жылдың 2 тамызында MQ 8 сынақ кезінде командаларға жауап бермей, Вашингтон маңындағы шектеулі әуе кеңістігіне кірді. Олар байланысты қалпына келтіріп, ұшақты қайтадан бақылауға алды. 2011 жылдың мамырында үш MQ 8 тікұшағы Ауғанстанның солтүгіне барлау, бақылау және тану (ISR) мақсатында жіберілді. 2011 жылы Ливияға жасалған әскери араласу кезінде бірнеше Fire Scout тікұшақтары HSL 42 эскадрильясымен бірге "Халибертон" кемесінде "Біріккен қорғаушы" операциясының аясында қолданылды. 2011 жылдың 21 маусымында "Халибертон" кемесінен шыққан MQ 8 тікұшағы Каддафиге қолдау білдірген күштер тарапынан барлау миссиясы кезінде атып түсірілді. АҚШ Әскери-теңіз күштері екі тікұшақ бір апта ішінде апатқа ұшырағаннан кейін MQ 8B тікұшағын қысқа мерзімге жерге қақты. Бірінші оқиғада 30 наурызда Африка жағалауында Fire Scout тікұшағы бақылау миссиясынан кейін Симпсон фрегатына қона алмағандықтан апатқа ұшырады. 2012 жылдың 6 сәуірінде тағы бір Fire Scout тікұшағы Ауғанстанда апатқа ұшырады. Ауғанстандағы апатты тергеу кезінде себебінің навигациялық жүйенің ақауы болғаны анықталды. Симпсон маңындағы апаттың себебі әлі де толық анықталған жоқ, ақаулы тікұшақтардың миссияға шығуына жол бермеу үшін күшейтілген техникалық қызмет көрсету шаралары енгізілді. Мамыр айында Fire Scout тікұшағы Ауғанстан үстінен қайта ұшты және тамыз айында теңіздегі "қарақшылыққа қарсы" ISR операцияларына оралды. 2012 жылдың 1 желтоқсанында Клакринг АҚШ Африка командалығының пираттыққа қарсы операцияларын қолдаған бес айлық жұмысынан оралды. Әскери-теңіз күштерінің төртінші Fire Scout жасағы 500 сағаттан астам ұшу сағатын өткізді және үздіксіз қолдау көрсету үшін 12 сағаттық бекеттік кезекшілікке тұрды. Бір Fire Scout тікұшағы 2012 жылдың қыркүйегінде 10 ұшу барысында 24 сағат бойы ISR қамтуын қамтамасыз етіп, бір күндік рекордты орнатты. 2013 жылдың 31 наурызында "Роберт Г. Брэдли" кемесіне орналастырылған MQ 8B тікұшағы Fire Scout тікұшағының теңіздегі бесінші орналасуы кезінде 600-ші ұшу сағатын аяқтады. Бұл Helicopter Sea Combat Squadron (HSC 22) тікұшақтарының Fire Scout тікұшағымен бірге алғаш рет орналасуы болды; бұрынғы орналасулар Helicopter Maritime Strike қауымдастығымен жүргізілді. 2006 және 2013 жылдар аралығында Fire Scout тікұшағы 8000 сағаттан астам ұшты, оның жартысынан көбі нақты операцияларда болды. 2013 жылдың маусым айында Helicopter Strike Maritime Squadron (HSM) 46-шы ұшағының Det. 9 бөлімшесі Samuel B. Roberts кемесінде тікұшақтың алтыншы орналасуы кезінде MQ 8B тікұшағының теңіздегі айлық ұшу рекордын 333 сағатқа жеткізді. 2013 жылдың тамызында MQ 8B Ауғанстанда 5000 сағат ұшты. 28 ай ішінде Fire Scout тікұшақтары АҚШ және одақтас күштерге барлау үшін 5084 сағат жұмыс істеді. Сынақтар мен теңіздегі алты орналасуды есепке алғанда, тікұшақ теңіз және құрлық әскерлеріне қолдау көрсету үшін 10 000 сағаттан астам ұшты. 2013 жылдың соңында Fire Scout тікұшағы Ауғанстандағы миссиясын аяқтады және АҚШ-қа қайтарылды. MQ 8B тікұшақтары әлі де әскери фрегаттарға орналастырылады және LCS кемелеріне интеграцияланады. Әскери-теңіз күштері сондай-ақ бақылау мүмкіндіктерін кеңейту үшін Telephonics AN/ZPY 4 радарларын тапсырыс берді. 2014 жылдың желтоқсанына дейін 12 радар, оның ішінде 3 қосалқы радар жеткізілуі тиіс. Әскери-теңіз күштері барлығы 96 MQ 8B/C Fire Scout тікұшағын сатып алады. 2014 жылдың 25 сәуірінен 16 мамырына дейін LCS Freedom кемесі жағалаудағы күрес кемелеріндегі адамды және ұшқышсыз тікұшақтардың болашақ операциялық концепциясын (CONOPS) жүргізді. Операцияларда адамды басқаратын MH 60R тікұшағы ұшқышсыз MQ 8B тікұшағымен бірге жұмыс істеді. Демонстрацияға бір MH 60R және бір MQ 8B тікұшағы кірді, олар кішкентай қайықтар мен асимметриялық қауіптерге қарсы флотты қорғауға арналған SUW миссиялық жиынтығымен жабдықталған. Бұл сынақтар олардың алғашқы орналасуларына дейін адамды және ұшқышсыз тікұшақтардың мүмкіндіктерін көрсетуге арналған, ол 2014 жылдың 14 қарашасында теңізге шықты. 2014 жылдың 5 желтоқсанында Әскери-теңіз күштерінің MQ 8B тікұшағы алғаш рет АҚШ Сақшылық қызметінің кемесінен сәтті ұшты. Fire Scout тікұшағы Bertholf кемесінде орналасқан басқару станциясынан басқарылды. Сақшылық қызметі демонстрацияның нәтижелерін тұрақты теңіздік бақылау мүмкіндіктерін арттыру және операциялық шығындарды төмендету үшін ұшқышсыз жүйелерді сатып алу туралы шешімдерді қабылдау үшін пайдалануды жоспарлап отыр. 2016 жылдың 16 қазанында LCS Coronado тікұшағы Сингапурге екі MQ 8B Fire Scout тікұшағымен орналастырылды, олар алғаш рет Telephonics AN/ZPY 4(V)1 радарымен жабдықталған, бұл оларға горизонттан әріге кең аумақты іздеу және нысананы анықтау мүмкіндігін берді, сонымен қатар беттік іздеу, жер бедерін картографиялау, төтенше жағдай белгілерін анықтау және ауа райынан аулақ болу режимдерін қамтамасыз етті. 2018 жылдың 13 қазанында Тайваньға MQ 8B нұсқасын сатып алуға рұқсат берілгені хабарланды, бұл оны алғашқы экспорттық ел етеді. АҚШ Әскери-теңіз күштері 2022 жылдың қазанында 13 жылдық қызметтен кейін MQ 8B тікұшақтарын қызметтен шығарды, оларды үлкен MQ 8C тікұшақтарымен алмастырды. MQ 8C Fire X/Fire Scout – MQ 8B тікұшағының авионикасын және үлкен Bell 407 фюзеляжын пайдаланатын жақсартылған нұсқасы.