Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бұл ғимараттардың ерекше немесе эксцентрикалық пішіндерге ие болуымен сипатталатын сәулет түрі.
Type of architecture in which buildings have unusual or eccentric shapes
Жаңа архитектура, сондай-ақ бағдарламалық архитектура немесе миметикалық архитектура деп те аталады, мұнда ғимараттар мен басқа да құрылымдарға жарнама мақсатында немесе басқа белгілі ғимараттарды нақтылығына ұқсату ниеті болмаған жағдайда ерекше пішіндер беріледі. Олардың өлшемі мен жаңалығы оларды көбінесе маңызды орындарға айналдырады. Бұл архитектуралық ақымақтықтардан өзгеше, себебі жаңа архитектура эксцентрикалық пішіндегі пайдалануға жарамды ғимараттарды білдіреді, ал ақымақтықтар пайдалануға болмайтын, тек әсемдеу үшін салынған құрылыстар, олар да көбінесе эксцентрикалық пішінде болады.
Novelty architecture, also called programmatic architecture or mimetic architecture, is a type of architecture in which buildings and other structures are given unusual shapes for purposes such as advertising or to copy other famous buildings without any intention of being authentic. Their size and novelty means that they often serve as landmarks. They are distinct from architectural follies, in that novelty architecture is essentially usable buildings in eccentric form whereas follies are non usable, purely ornamental buildings also often in eccentric form.
Шолу
Бұрынғы мысалдар бар, мысалы, жоспарланған, бірақ ешқашан аяқталмаған Бастилияның париждік пилі, бұл стиль әдетте АҚШ-та танымал болды, ал кейінірек 1930 жылдары автомобильмен саяхаттаудың артуына байланысты басқа елдерде де кең тарады. Нью-Йорктегі Азаттық мүсіні – мүсін мен ескерткіштің қатар жүретін үлгісі, оның көптеген кейінгі жаңа архитектуралық нысандар сияқты қолжетімді ішкі кеңістігі бар және туристерді қызықтыратын орынға айналды. Жаңа архитектураны жолдарға жақын салу автокөлік жүргізушілерін тамақханаларға, кофеханаларға немесе жол бойындағы қызықты орындарға тартудың бір жолы болды, сондықтан ғимараттарды әдеттен тыс пішінде, әсіресе онда сатылатын тауарлардың пішінде салуға көшті. "Еліктеу" архитектурасы трендке айналды, көптеген жол бойындағы кофеханалар алып кофе құмыраларының пішінде салынды, хот-дог сататын орындар алып хот-догтардың пішінде, ал жеміс дүкендері апельсин немесе басқа жемістердің пішінде салынды. Tail o' the Pup хот-дог пішінді стенд, Brown Derby – дерби пішінді мейрамхана, Bondurant's Pharmacy – миномет пен иттің басы бар дәріхана, Big Apple Restaurant және Big Duck – тиісінше биік алма және қаз пішінді дүкен (қазір сыйлық сауда орыны). Монреальде Gibeau Orange Julep рестораны 1966 жылы 12 метрлік қызғылт сары түсті қиық сфера ретінде салынды (1945 жылғы кіші сфераны алмастырды) және бүгінге дейін жұмыс істеп келеді. Венецияның Марко алаңындағы шпилінің тағы бір көшірмесі, гондолалары бар канал да бар. Бұл құрылыстардың көптегені жаңа архитектураның үлгісі болып табылады, соның ішінде Мысырдың Александрия қаласындағы Ұлы маяк стилінде салынған Sheraton қонақ үйі, грузин әліпбиін және жазуын бейнелейтін Әліпбе мұнарасы (биік), итальяндық алаң түріндегі көп мақсатты Piazza, сондай-ақ Пизаның еңіс мұнарасы, Акрополь және ақ үй стилінде салынған ғимараттар. Жапонияда Нагасакиге жақын орналасқан Huis Ten Bosch ойын-сауық паркінде Huis ten Bosch және Утрехттегі Дом мұнарасы сияқты голландтық ескерткіштердің көшірмелері бар. АҚШ-та Миссури штатының Канзас-Сити қаласындағы сауда орталығында Севильядағы La Giralda мұнарасының жартылай көшірмесі орналасқан. Лас-Вегас Стрипіндегі жаңа архитектуралық стильдегі казиноларға пирамида пішінді Luxor қонақ үйі және Нью-Йорк Нью-Йорк қонақ үйі мен казино жатады, ол Нью-Йорк қаласының көкжиегін бейнелейді; Париж Лас-Вегас, оның фасады Париж опера театры мен Луврді еске түсіреді; сондай-ақ 1990 жылы салынған Экскалибур қонақ үйі мен казино, король Артурдың қамалының (Камелот) стильдік фасадымен. Макаодағы The Venetian Macao, Лас-Вегастағы әріптесі сияқты, Санкт-Марк шпилінің және Венециядағы басқа ғимараттардың көшірмелерін ұсынады.
Although earlier examples exist, such as the planned but never completed Parisian Elephant of the Bastille, the style generally became popular in the United States, and later to some other countries, as travel by automobile increased in the 1930s. The Statue of Liberty in New York is a statue that is part sculpture and part monument, which like many subsequent examples of novelty architecture, has an accessible interior and became a tourist attraction. Constructing novelty architecture near to roads became one way of attracting motorists to a diner, coffee shop, or roadside attraction, so buildings were constructed in an unusual shape, especially the shape of the things sold there. "Mimic" architecture became a trend, and many roadside coffee shops were built in the shape of giant coffee pots; hot dog stands were built in the shape of giant hot dogs; and fruit stands were built in the shape of oranges or other fruit. Tail o' the Pup mimics a hot dog shaped hot dog stand; Brown Derby is a derby shaped restaurant; Bondurant's Pharmacy is a mortar and pestle pharmacy; the Big Apple Restaurant and the Big Duck are, respectively, a tall apple and a poultry store shaped like a duck (now a gift shop). Montréal has the restaurant Gibeau Orange Julep built as a 12 metre high orange coloured truncated sphere in 1966 (replacing its smaller sphere of 1945) and still operating today. another replica of Venice's St Mark's Campanile, a canal with gondolas. Many of these constructions are novelty architecture, including the Sheraton Hotel, designed in the style of the Great Lighthouse at Alexandria, Egypt; the Alphabet Tower ( high), celebrating Georgian script and writing; Piazza, a mixed used development in the form of an Italian piazza; and buildings designed in the style of the Leaning Tower of Pisa, the Acropolis, and an upside down White House. In Japan, there is the Huis Ten Bosch theme park near Nagasaki, which has replicas of Dutch landmarks like Huis ten Bosch and the Dom Tower of Utrecht. In the US, a shopping plaza in Kansas City, Missouri contains a half sized replica of La Giralda in Sevilla. Casinos on the Las Vegas Strip in the form of novelty architecture include the pyramid shaped Luxor Hotel and the New York New York Hotel & Casino, a building designed to look like the New York City skyline; Paris Las Vegas whose front suggests the Paris Opera House and the Louvre; and Excalibur Hotel and Casino (1990), with its stylized façade of King Arthur's castle (Camelot). In Macau, The Venetian Macao, like its counterpart in Las Vegas, features a replica of St Mark's Campanile and other buildings in Venice.
Су мұнаралары мен сақтау резервуарлары
Су мұнаралары мен сақтау резервуарлары, көбінесе шағын қалалардың айқын белгілері болып табылады, күнделікті қолданыстағы заттарға ұқсату үшін пішіні өзгертілген немесе әшекейленген екі түрлі ғимарат. Мұндай есімді архитектураның көптеген түрлері бар. Су мұнаралары түрлі пішінде болуы мүмкін, мысалы, шабдалы, кофе туркалары мен шайнайқыштар, жүгері қабықтары, шарап және соус бөтелкелері, балық аулауға арналған иінтіректер мен құлпынайлар. Бірнеше сыра зауыттары мен басқа да компаниялар сыраның немесе басқа да заттардың үлкен банкалары түріндегі резервуарларды жасаған.
Water towers and storage tanks, often prominent features in a small town, are two types of buildings which have been shaped or decorated to look like everyday objects. There are many versions of these types of novelty architecture. Water towers exist in many forms, among them peaches, coffee pots, and teapots; corn cobs, wine bottles, and sauce bottles; and fishing bobbers and strawberries. Several breweries and other businesses have designed holding tanks in the shape of giant cans of beer or other containers.
Үлкен мүсіндер
Ғимараттың өлшемдеріне дейін үлкейтілген қарапайым заттардың мүсіндері – жаңа архитектураның тағы бір ерекшелігі. Мұндай мүсіндер Австралия, Канада, Жапония, Жаңа Зеландия, Филиппин және АҚШ-тағы жол бойындағы саябақтар мен көңіл көтеру орындарында немесе мұражайларда кездеседі. Олар жергілікті жануарларды – мысалы, балықты немесе басқа да жабайы табиғат өкілдерін; алма немесе ананас сияқты жергілікті өсімдіктерді; Пол Буньян сияқты танымал жергілікті тұлғаларды; бұрынғы Curtiss Candy Company компаниясының танымал шоколадтарын; алып жарғақтар, доптар немесе шиналар сияқты спорттық немесе техникалық құралдарды; гитаралар сияқты музыкалық аспаптарды; алып етіктер сияқты киімдерді; немесе динозаврлар сияқты танымал жаратылыстарды бейнелейді. Кейде алып мүсін оған қосылған ғимаратқа сілтеме ретінде қызмет етеді. Мысалы, Луисвилл Slugger мұражайы мен фабрикасы алдындағы алып бейсбол таяғы және Кливленд Хопкинс халықаралық әуежайындағы алып қағаз ұшақ.
Sculptures of ordinary items scaled to building size are another aspect of novelty architecture. Such sculptures appear at roadside parks and attractions or museums in Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Philippines and the United States. They are likely to represent local animals, such as fish or other wildlife; local plants, such as apples or pineapples; well known local people such as Paul Bunyan; food, such as the branded candy bars at the former Curtiss Candy Company; sporting or mechanical equipment such as giant bats, balls, or tires; musical instruments, such as guitars; clothing, such as giant boots; or popular creatures, such as dinosaurs. In some instances, the giant sculpture provides a reference for the building to which it is connected. Examples are the giant baseball bat outside the Louisville Slugger Museum & Factory and the giant paper plane at Cleveland Hopkins International Airport.
Басқа стильдер
1950-1960 жылдары Оңтүстік Калифорния мен Флоридада танымал болған сәулет өнерінде өткір бұрыштар, көлбеу шатырлар, жұлдыз тәрізді өрнектер және фантастикалық пішіндер кездесетін. Бұл стиль Googie, Doo Wop немесе populuxe архитектурасы деп аталды. Ұзақ жылдар бойы белгілі болған және өзгеше ерекшеліктерімен таныс фирмалардың да жаңашылдық архитектураға жататын мысалдары бар, мысалы, McDonald's-тың алғашқы алтын аркаларының дизайны және White Castle мейрамханаларының өзіне тән дизайны.
Architecture popular in the 1950s 1960s in southern California and in Florida featured sharp corners, tilted roofs, starburst designs, and fanciful shapes. This came to be known as Googie, Doo Wop, or populuxe architecture. Long established firms whose features are well known could still qualify as novelty architecture; examples include McDonald's original golden arches design and the self referential design of the White Castle restaurants.