Прогрессивтік Иудаизмнің Әлемдік Одағы: Тарихы мен қазіргі жағдайы
World Union for Progressive Judaism
Прогрессивное иудаизм: WUPJ – международная организация, объединяющая 1,275 синагог в 40 странах. Представляет 1,8 млн последователей. Реформизм, либерализм.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дүниежүзілік прогрессивті иудаизм одағы (WUPJ) – реформа, либералды және прогрессивті иудаизмнің түрлі бағыттарын, сондай-ақ жеке реконструкциялық иудаизмді біріктіретін халықаралық ұйым. WUPJ 40 елде 1275 синагогпен байланыста, оның ішінде 1170-і реформалық, прогрессивті немесе либералды, ал 105-і реконструкциялық. Одақ барлығы шамамен 1,8 миллион адамды, тіркелген мүшелерін және одаққа мүше емес адамдарды да қамтиды деп мәлімдейді. WUPJ-дің Лондон, Мәскеу және Нью-Йорк қалаларында өңірлік кеңселері бар. 2021 жылғы мәлімет бойынша, WUPJ президенті раввин Серджо Бергман, ал төрағасы Кароль Стерлинг болды. Бұрынғы президенттердің қатарында Клод Монтефиоре (1926–1938), раввин Лео Бэк (1938–1956), Лили Монтагу (1955–1959) және раввин Соломон Фрихоф (1959–1964) бар.
The World Union for Progressive Judaism (WUPJ) is the international umbrella organization for the various branches of Reform, Liberal and Progressive Judaism, as well as the separate Reconstructionist Judaism. The WUPJ is based in 40 countries with 1,275 affiliated synagogues, of which 1,170 are Reform, Progressive, or Liberal and 105 Reconstructionist. It claims to represent a total of some 1.8 million people, both registered constituents and non member identifiers. The WUPJ has regional offices in London, Moscow, and New York City. As of 2021 the President of the WUPJ was Rabbi Sergio Bergman, and the Chair was Carole Sterling. Past presidents have included Claude Montefiore (1926–38), Rabbi Leo Baeck (1938–56), Lily Montagu (1955–59), and Rabbi Solomon Freehof (1959–64).
Солтүстік Америка
URJ – WUPJ-дің ең ірі мүше ұйымы болып табылады, құрамында 750 000-нан астам еврей мүшесі (сондай-ақ, 90 000-ға жуық дінге кірмеген бейеврей әйелдері) және АҚШ-та онымен байланысты миллионнан астам мүшелері жоқ адамдар, ал Канадада тағы 30 000 қолдаушылары бар. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, WUPJ-дің 1,9 миллион мүшесінің 1,5 миллионы АҚШ-та. 1942 жылы ресми түрде құрылған Ұлыбританиялық Реформалық Жудаизм, 1945 жылы халықаралық ұйымға қосылды.
The URJ is by far the largest member organization of the WUPJ, with a solid constituency of over 750,000 Jewish members (along with further 90,000 unconverted gentile spouses) and over a million non members who identify with it in the U. S., and further 30,000 constituents in Canada. As of 2016, 1.5 million of the 1.9 million members of WUPJ are in the U. S. British Reform, established officially in 1942, joined the global organization in 1945.
Израиль
1958 жылы Иерусалимде алғашқы қауым құрылды. Қозғалыс 1971 жылы тіркелді. Израиль айналасындағы ортаның ықпалымен жергілікті бөлімше консервативтік бағыт ұстанды. Мысалы, дұғалар қалай болса солай еврей тілінде оқылды, сонымен қатар халық раббилік көздермен салыстырмалы түрде жақсы таныс еді. IMPJ және көптеген басқа кішігірім ұйымдар әкеден тараған ұрпақты мойындамайды, себебі олар Израильдің православиелік діни басшылығына қарсы келе алмайды.
A first congregation was formed at Jerusalem during 1958. The movement was incorporated in 1971. The Israeli surrounding encouraged a more conservative approach on behalf of the local branch. The prayer in vernacular, for example, was Hebrew anyway, and the populace was relatively more familiar with rabbinic sources. Patrilineal descent is not recognized by the IMPJ, as by many other smaller affiliates, which cannot antagonize the Israeli Orthodox religious establishment.
Оңтүстік Африка
Бұл қозғалыс 1931 жылы Абрахам Зеви Идельсон мен Лили Монтегюдің ынтасымен құрылды. Оңтүстік Африка еврейлерінің көпшілігі формалды түрде православиелік, ал прогрессивті бағыттардағылар қазіргі уақытта елде тұратын Оңтүстік Африка еврейлерінің шамамен 10% құрайды.
The movement was established in 1931 with the encouragement of Abraham Zevi Idelsohn and Lily Montagu. South African Jewry is mostly nominally Orthodox, with those in Progressive streams accounting for around 10% of South African Jews currently residing in the country.
Австралия, Жаңа Зеландия және Азия
Бұл қозғалыс 1930 жылдары Мельбурнда Ада Филлипс тарапынан құрылды, Лили Монтегю мен Израиль Маттактың ынталандыруымен. Австралиялық еврейлердің көпшілігі формалды түрде дәстүрлі еврейлерге ұқсас, бұл жағынан Оңтүстік Африкадағы еврейлермен де ортақ. Австралиядағы еврейлердің шамамен жиырма пайызы прогрессивті қауымдардың мүшелері болып табылады.
The movement was established in the 1930s in Melbourne by Ada Phillips with the encouragement of Lily Montagu and Israel Mattuck. Australian Jewry is similar to its South African counterpart in that it is mostly nominally Orthodox. Around twenty percent of affiliated Jews in Australia belong to progressive congregations.
Еуропалық континент
Реформалық иудаизм Германияда Рабби Абрахам Гайгердің жетекшілігімен басталды. 1840 жылдан кейін ол айтарлықтай тоқырады. 1898 жылы неміс либералды раввиндері Хайнеманн Вогельштейннің басшылығымен Германияда Либералды раввиндер одағын құрды. 1908 жылы Германияда Либералды иудаизм одағы құрылды. Өркендеген шағында оның 10 000-ға жуық мүшесі және елдегі раввиндердің жартысы болды. ULJ 1926 жылы Әлемдік одақтың негізін қалаушы мүшесі болды. Холокосттың салдарынан Германия еврейлері, көбінесе шетелден келген босқындар, көбінесе православиеге бейімделді. Либералды иудаизм бірте-бірте дамуға қол жеткізіп, алғашқы дұға тобы 1995 жылы пайда болды. Прогрессивті еврейлер одағы 1997 жылы құрылды. WUPJ-ның алғашқы жаңа филиалы 1931 жылы Нидерландыда ашылды, ол ақырында Nederlands Verbond voor Progressive Jodendom болып бірікті. Қозғалыс Испанияда өсіп келеді. 2016 жылы онда алты қауым болды, ал он жыл бұрын тек біреу ғана болған. 2017 жылы Реформалық қауым мүшелері Лондонда раввиндік білімін аяқтағаннан кейін, 1492 жылы қуылғаннан бері алғашқы туған жергілікті раввинін күтіп отыр.
Reform Judaism began in Germany, led by Rabbi Abraham Geiger. It stagnated considerably after the 1840s. In 1898, German Liberal rabbis organized the Union of Liberal Rabbis in Germany under Heinemann Vogelstein. In 1908 the laity formed the Union for Liberal Judaism in Germany. At its height, it had some 10,000 members and half the rabbis in the country. The ULJ was a founding member of the World Union in 1926. After the destruction of the Holocaust, Germany's Jews, mostly refugees of foreign descent, largely favoured Orthodoxy. Liberal Judaism managed to gain inroads slowly, and first prayer groups appeared in 1995. The Union of Progressive Jews was founded in 1997. The first new branch established by the WUPJ was in the Netherlands, in 1931, eventually coalescing into the Nederlands Verbond voor Progressief Jodendom. The movement is growing in Spain. As of 2016 there are six congregations, while there was only one congregation a decade ago. In 2017 the Reform community there expects to have its first native born rabbi since the Expulsion in 1492 once he completes his rabbinical training in London.
Латын Америкасы
WUPJ 1963 жылы Оңтүстік Америкада "иудей діни өмірін нығайту және дамыту" мақсатымен Буэнос-Айресте аймақтық кеңсе ашты. 2000 жылдардың басынан бері Латын Америкасы филиалы қалыптасып келеді. Ресми түрде 2009 жылдың желтоқсанында Кордобада (Аргентина) прогрессивті қауымдастықтардың аймақтық басшылар конференциясында құрылған WUPJ Латын Америкасы 2019 жылы Латын Америкасындағы Реформалық Иудаизм Одағы (UJR AmLat, испан және португал тілдеріндегі аббревиатура) деп өз атауын өзгертті. 2000 жылдардың басындағы ең маңызды мәселе Аргентинадағы еврей қауымдастықтарының осалдығы болды, себебі ел ауыр әлеуметтік, экономикалық және саяси дағдарысқа тап болды. Ұйымның бастауы 2002 жылы Сан-Паулуде Бразилияның либералды қауымдастықтарының белсенділері тарапынан жасалды, олар бұл қаланы ұйымның аймақтық бас кеңсесі ретінде таңдады. 2020 жылдың маусым айына қарай UJR AmLat-тың құрамында 26 қауымдастық бар: бір рабиндік институт, бір еврей мектебі (екеуі де Буэнос-Айресте), Сан-Паулуде Netzer Olami ұйымына қосылған екі жастар қозғалысы, сондай-ақ Бразилия, Аргентина, Чили, Эквадор, Перу, Коста-Рика және Гватемаладағы 22 синагога.
The WUPJ opened a regional office in Buenos Aires in 1963 to "strengthen and build Jewish religious life" in South America. Since the early 2000s, a Latin American affiliate has been evolving. Officially founded at the Leaders Regional Conference of Progressive Communities in Córdoba (Argentina), in December 2009, then WUPJ Latin America renamed itself the Union for Reform Judaism Latin America (UJR AmLat, the acronym in Spanish and Portuguese) in 2019. The main concern of the time in the early 2000s was the vulnerability of the Jewish communities of Argentina, which was going through a serious social, economic and political crisis. The embryo of the organization was conceived in 2002 in São Paulo, by activists from liberal communities of Brazil, who chose that city as the regional headquarters of the organization. As of June 2020, UJR AmLat has 26 affiliated communities, being one Rabbinical Institute, one Jewish School (both in Buenos Aires), two youth movements (affiliated to Netzer Olami) in São Paulo, and 22 synagogues in Brazil, Argentina, Chile, Ecuador, Peru, Costa Rica, and Guatemala.
Басқа
Еуропалық ЖЖБЖ Австрия, Бельгия, Чехия, Дания, Франция, Венгрия, Ирландия, Италия, Люксембург, Польша, Испания, Швейцариядағы қауымдарға аймақтық қолдау көрсетеді. Еуропалық аймақта Германия, Италия, Нидерланды және Ұлыбританияның ішкі аймақтық бірлестіктері де бар. "WUPJ – Бұрынғы Кеңес Одағы" бұрынғы Кеңес Одағы елдеріндегі қауымдарға қолдау көрсетуде. Латын Америкасы және Кариб аймағындағы еврей қауымдарының одағы Латын Америкасы мен Кариб аймағындағы қауымдарды қолдайды. 2012 жылы прогрессивті иудаизмнің әлемдік одағының вице-президенті және бас операциялық директоры Шай Пинто Латын Америкасының қозғалыс үшін ең қарқынды дамып жатқан аймақ екенін атап көрсетті. Сонымен қатар, Арзену – прогрессивті діни сионистік ұйымдардың халықаралық бас ұйымы, және Нетзер Олами – прогрессивті қозғалыстың халықаралық жастар қанаты, Арзену мен WUPJ бірлесіп демеушілік етеді.
European WUPJ providing regional support to congregations in Austria, Belgium, Czech Republic, Denmark, France, Hungary, Ireland, Italy, Luxembourg, Poland, Spain, Switzerland. Within the European region there are also subregional associations for Germany, Italy, Netherlands, and the UK. "WUPJ – Former Soviet Union" providing support for congregations in the Former Soviet Union. Union of Jewish Congregations of Latin America and the Caribbean supports congregations in Latin America and the Caribbean. Shai Pinto, the vice president and COO of the World Union for Progressive Judaism, noted in 2012 that Latin America represented the fastest growing region for the movement. There are also, Arzenu – the international umbrella organization for progressive religious Zionist organizations, and Netzer Olami, the international youth wing of the progressive movement, jointly sponsored by Arzenu and the WUPJ.
Раббилер, канторлар және қауым басшылары
Бүкіл әлемдегі прогрессивті қозғалыстың раввиндері, канторлары және қауымдық лидерлері сегіз раввиндік институттың бірінде білім алады: Лео Бэк колледжі, Абрахам Гейгер колледжі, Еврей одағы колледжі, Мәскеудегі қазіргі еврей зерттеулер институты, Ибероамерикандық реформалық раввиндік білім беру институты, Париж раввиндік мектебі, Амстердамның Левисон институты және Реконструкционистік раввиндік колледжі. Бұл сегіз институттың барлығы прогрессивті қозғалыс үшін раввиндер даярлайды, бірақ олардың әрқайсысының бағыты өзгеше. Лео Бэк колледжі, Ұлыбританияда орналасқан, Ұлыбританияның реформалық және либералдық ағымдары үшін лидерлерді даярлауға баса назар аударады. Мәскеу институты орыс тілінде сөйлейтін қауымдастықтарға, Париж раввиндік мектебі француз тілінде сөйлейтін қауымдастықтарға, ал Левисон институты голланд тілінде сөйлейтін қауымдастықтарға лидерлік білім береді. Ибероамерикандық институт Латын Америкасына, сондай-ақ испан және португал тілдерінде сөйлейтін қауымдастықтарға бағытталған, жылына екі рет апталық жеке семинарлармен толықтырылатын онлайн бағдарлама ұсынады. Реконструкционистік раввиндік колледж Реконструкционистік қозғалысқа лидерлер даярлайды.
Rabbis, cantors, and communal leaders for the worldwide progressive movement are trained in one of eight rabbinic institutions: Leo Baeck College, Abraham Geiger College, Hebrew Union College, the Institute for Modern Jewish Studies in Moscow, the Iberoamerican Institute for Reform Rabbinical Education, the École Rabbinique de Paris, the Levisson Institute Amsterdam, and the Reconstructionist Rabbinical College. While all eight train rabbis for the worldwide progressive movement, each has a different focus. Leo Baeck College, located in the United Kingdom, focuses on leadership for the UK Reform and UK Liberal. The Moscow Institute trains leadership for the Russian speaking communities, the École Rabbinique de Paris does so for the French speaking communities, and the Levisson Institute for the Dutch speaking communities. The Iberoamerican Institute focuses on Latin America and Spanish and Portuguese speaking communities, offering an online programme with weeklong, in person seminars twice a year. The Reconstructionist Rabbinical College trains leadership for the associated Reconstructionist Movement.