Сюжет

Екі ғалым "Жапонияның Тибеті" деп аталатын аймаққа сирек кездесетін көбелектерді зерттеу үшін жіберіледі, бірақ олар алып жаратылыстың қоздырған жер сілкінісінен қаза табады. Журналист Юрико, қаза болған ғалымдардың бірінің қарындасы, ғалым Кенжи мен тағы бір әріптесімен бірге Іуая ауылына сапар шегіп, құрбандарды тергеуге келеді, себебі бұқаралық ақпарат құралдары кінәні "Барадаги" деп аталатын жергілікті рухқа тағайындайды. Үштік ауылға жетеді, бірақ дін қызметкері оларды Барадагиның ашуын оятпау үшін кері қайтуға бұйырады. Алайда, дін қызметкерінің бұйрығына қарамастан, үштік орманға итін қуған баладан кейін қуады. Кенжи баланың ізін тапқаннан кейін, Кенжи "Варан" деп атаған алып бауырынан жаратылыс жақын маңдағы көлден шығып, ауылға шабуыл жасап, дін қызметкерін қаза қылады. Токиоға оралған доктор Сугимото Варанның триас, юра және бор кезеңдерінде өмір сүрген варанопод екенін айтады. Содан кейін Қорғаныс агенттігі Сугимотодан оларды сол аймаққа ертіп баруды сұрайды. Варан көлден химиялық заттармен қуылғаннан кейін әскерилерге шабуыл жасайды. Кенжи мен Юриконы монстр қуалайды, бірақ олар Варанның оларға жетуге тырысқан үңгірге тығынады. Сугимотоның ұсынысы бойынша, Варанды шатыстыру үшін факелдер қолданылады. Алайда, Варан қанаттарын шығарып, теңізге қашады. Әскери-әуе күштері мен Әскери-теңіз күштері Варанды іздеп жүргенде, Сугимото доктор Фудзимурамен және басқа ғалымдармен бірге монстрді қалай жеңу керектігін талқылайды. Балық аулау қайығына шабуыл жасағаннан кейін Әуе және Әскери-теңіз күштері Варанға шабуылға көшеді. Варан Ханеда әуежайына бет алғанда, әскерилер Фудзимураны бөгет құрылысына арналған жаңа жарылғыш затты қолдануға көндіреді. Қорғаныс күштері Варанды бомбалағанда, Кенжи жарылғыш заттарға толы жүк көлігін алып, аңға қарай жүреді. Ол жүк көлігі Варанның астында жарылмас бұрын қашып үлгереді, бірақ жарылғыш заттардың әсері болмайды. Сугимото Варанның факелдерді жұтып жатқанын байқағаннан кейін, Варан оларды жұтып алады деген үмітте жарылғыш заттарды факелдерге бекітуді ұсынады. Вертолет жарылғыш заттармен қапталған факелдерді Варанның аузына түсіреді, оның ішкі органдарын жарып жібереді. Варан теңізге қашып кетеді және соңғы жарылғыш заттың салдарынан қаза табады.

Даму

1957 жылы AB PT Pictures компаниясы Тохоға теледидар үшін жаңа кайджу фильмін бірлесіп түсіруді ұсынды. AB PT-нің сұрауымен Тохо "Варан – Сенбестің Ғажабы" фильмін үш бөлімге бөліп, әрқайсысы 30 минуттық, жарнамалық үзілістерге ауысу үшін кіріспелер мен шығыстармен түсіруді жоспарлады. Танака фильмнің бюджетін және өндіріс сапасын әдейі төмендетіп, ABC-ге сатудан пайда табуды көздеді. Фильм жапон-американдық бірлескен жоба болуы тиіс еді, бірақ AB PT өндіріс барысында банкротқа ұшырады.

Жазу

Танака Куронумаға жаңа кайдзю фильмін жазуды ұсынды, былай деп: "Родан АҚШ-қа келді, және тағы бір сұраныс [Америкадан] Тохо компаниясына түсті. Танака маған келіп, бірдеңе ойлап табуымды, қандай болса да сұрады". Секизаваға сценарий жазу міндеті жүктелді және оны "қарапайым және түсінікті" ету керектігі айтылды. Секизаваның алғашқы нұсқаларында "Шығыстың құбыжығы" деген атау қолданылған. Секизава жазған бір сахнада балалар Варан болып ойын ойнаған, бірақ ол эпизод фильмнен шығарылды.

Түсірілім

Фильм түсірілімі 1958 жылдың шілдесінде қара-ақ түсті және 1.33:1 форматта басталды. Бірақ, AB PT компаниясы жабылып қалғаннан кейін, Toho фильмнің статусын түсірілім кезінде теледидарлық жобадан театрлық фильмге өзгертті. Хонда оларды қайтадан бастау мүмкін болмағанын және фильмді кең экранды форматқа "үйретуге" (немесе "кеңейтуге") тура келгенін айтты. Бұл әдіс "Годзилла, монстрлардың патшасы!" фильмінің жапондық шығарылымы үшін қолданылған. Toho фильмді 2.35:1 Toho Pan Scope форматында шығаруға кірісті. Варанның костюмін киген актер Харуо Накаджима төбелес сахнасын түсіргенде күйік шақты. Кейбір сахналарды Toho студиясында түсіру мүмкін болмағандықтан, түсіру тобы арзан дыбыс жазу студиясын және ашық алаңды жалға алды. Эвакуация сахналары Toho студиясының аумағында түсірілді, экранда кеңселер мен дыбыс жазу студиялары көрінеді. Түсірілім 28 күнге созылды және тамыздың ортасында аяқталды. Телевизия үшін арналған фильм болғандықтан, Цубурая эффектілерді жеңілдетіп, "Годзилла" және "Годзилланың шабуылдары" фильмдерінен кадрларды қайта пайдаланды.

Америка нұсқасы

Фильм Америкада көрсетілген кезде кеңінен өңделді. Продюсері Джерри А. Баервиц болды, сонымен қатар Баервиц Майрон Хилидің жапон-американдық актерлермен өзара әрекеттесетін жаңа түсірілімдерін түсірді. Сид Харрис жазған жаңа сюжет бойынша, Жапониядағы американдық әскери ғалым Варан мекендейтін көлде тұзды суды ажырату тәжірибесін жүргізеді. Америкалық нұсқада түпнұсқа жапондық түсірілімдердің тек 15 минуты ғана бар, ал Toho тобының есімдері көрсетілмеген. Ифукубе музыкасы "The Amazing Colossal Man" фильмінен алынған музыкамен ауыстырылды. Америкалық нұсқасы 70 минуттық, ал 1962 жылдың 12 желтоқсанында Crown International компаниясы "Varan the Unbelievable" деген атпен көрсетті. Ол "Venus-тағы бірінші ғарыш кемесі" фильмімен бірге көрсетілді. Toho американдық нұсқасын 1962 және 1963 жылдарғы ағылшын тіліндегі сату каталогтарында жариялады. Хонда 1980-ші жылдарға дейін американдық нұсқаның бар екенін білмеді. Кино тарихшысы Стюарт Галбрайт IV ағылшын тілінде дубляжданған нұсқаны Toho жасады деп мәлімдеді; бірақ мұндай нұсқаның куәлігі әлі табылмады.

Шығару

"Варан сенбеуші" фильмі 1958 жылдың 14 қазанында Жапонияда "Toho" компаниясымен кинотеатрларда көрсетілді. Көптеген дереккөздер "Toho" кинотеатрларға арналған нұсқаны және экспорттық теледидарлық нұсқаны дайындағанын хабарлайды. Аталған мәліметтерге сәйкес, Ифукубе теледидарлық нұсқаға арналған жеке музыкасын 27-29 тамыз аралығында жаздырған, ал үш бөліктен тұратын сынақ көшірмесі Лос-Анджелестегі "Toho International" компаниясына жіберілді.

Қабылдау

Заманауи шолуда Variety журналы фильмді "Годзилла, Горго және Динозаврдан кейін" "қанығуға бағытталған тар аудиторияға арналған әсерсіз монстр фильмі" деп сипаттады. Пікір фильмнің американдық нұсқасына қатысты болды, онда "Харристің сценарийі де, Баевицтің режиссурасы да қызығушылықты ұстап тұра алмады" делінген. Tokyo Weekly журналының бір рецензенты: "Варан Ханеда әуежайына шабуыл жасайды, бірақ ол маған кез келген ескі Годзилланың соңына ұқсайды. Жаңалық жоқ. Бұл олардың монстр фильмінен көретінінің бәрі". Американдық нұсқада автор Дэвид Калат Брэдлиді шетелдік елге көмектесу үшін уақытын және күшін жұмсаған, бірақ көмектесуге тырысқан адамдардан шабуылға ұшыраған өзін-өзі түсінбеген тұлға ретінде қарастыратынын айтты. Калат мұны Жапонияның оккупациясына байланыстырды және Жапон киноиндустриясы бұл тақырыпқа тиюді тыйым сақтайтынын атап өтті, содан кейін американдық нұсқа "өте саяси мазмұны үшін назар аударуға лайық" деген қорытындыға келді. Кейінірек Хонда фильмге көңілі толмағанын мойындады: "Бұл мені қуандырмаған жұмыс. Егер біз басынан бастасақ, өзін-өзі қорғау күштерінің эпизодтары әлдеқайда әсерлірек болар еді. Барлығы дерлік кішкентай декорацияларда түсірілді, аздаған локациялық түсірілімдермен. Фильмнің бәрі сәл жақсырақ болар еді".

Үй медиасы

"Сенімсіз Варан" Тохоның 1980-ші жылдары VHS форматында шыққан соңғы фильмдерінің бірі болды. Кино тарихшылары Стив Райфл мен Эд Годзизевский Тохоның фильмді VHS-те шығарудан тартынған болуы мүмкін деген қорытындыға келді, себебі фильмде Буракуминге қысқаша сілтеме жасалған. Ауылды "зерттелмеген және шалғай" деп сипаттаған сахналар (бураку анклавын білдіретін кодовые сөздер) алғашқы үйдегі бейнежазбалардан алынып тасталды, бірақ DVD нұсқасында қайта қосылды. Tokyo Shock 2005 жылдың 10 мамырында АҚШ-та "Сенімсіз Варан" деген атпен жапондық түпнұсқа нұсқасын DVD форматында шығарды.