Кіріспе

Il bidone il biˈdoːne The Swindle – 1955 жылы Федерико Феллини режиссерлік еткен итальяндық драмалық фильм. Бродэрик Кроуфорд, Ричард Базехарт және Джульетта Масина бас рөлдерде ойнады.

Сюжет

Римнің сыртындағы аймақта алаяқтар тобы дін қызметкерлері болып киініп, кедей шаруаларды жиған ақшасынан айырып жүр. Шалғайдағы тағы бір алаялық – өздерін пәтерге ақша жинайтын шенеуніктер деп көрсету. Жиналған қаражат сәнді көліктерге, шампан мен тоғышарларға жұмсалады. Топтың бір мүшесі Карло – суретші болғысы келетіндіктен «Пикассо» деп аталған – адал әйелі Айриске саяхатшы сатушы екенін айтады, бірақ ол оған бірте-бірте сенуді қояды. Оның санасы қозғалып, ол осы істен бас тартуға шешім қабылдайды. Тағы бір мүше, Аугусто, көп жылдан бері көрмеген жасөспірім қызы Патрициямен кездеседі, және оның да санасы оянады. Бірақ ол оны кинотеатрда танылып, тұтқындалып, түрмеге қамалады. Бостандыққа шыққан соң ол қайтадан дін қызметкерлері болып шаруаларды алдауға кіріседі. Бір шаруа отбасынан көп сома ақша алдап алғаннан кейін, ол олардың полиомиелиттен зардап шеккен жасөспірім қызымен сөйлеседі. Оның ауыр жағдайы оның жүрегіне тиеді, ал топ табысты бөлісуге келгенде ол барлығын қайтарып бергенін айтады. Осыдан жанжал шығып, ол жерге құлатылады. Оны тонап, қаражатты киімдерінің ішінен табады. Оны қарлы төбеде қалдырып, өлімге тығып қояды.

Өндіріс

Феллини Августо рөліне Хамфри Богартты қарастырған, бірақ Богарттың ракқа шалдыққанын естіген соң, Бродэрик Кроуфордты сол рөлге таңдады.

Қабылдау

АҚШ-та 9 жылға кешіктірілген тұсаукесер кезінде сыншы Босли Кроутер фильмге аралас баға беріп, оны "арзан қылмыстық триллер" деп сипаттады. Ол былай деді: "Бұл фильм, шебердің туындыларын бағалауда көбіне еске алынады, оқиғалық материалды жетілдіруге жасаған қадамдарындағы жаңылыс ретінде көзге түседі. Бірақ ол Феллинидің күшті кезеңдері мен көңіл күйлерінің жиынтығын қамтиды, сондықтан көруге тұрарлық. Актерлік шеберлік жалпы алғанда жақсы ойналған. Бродэрик Кроуфордтың алдамшы рөлі ауыр және шаршаған, ал алдау көріністерінде актерлік шеберлікке ерекше бейімділік танытады."