Кіріспе
Нью-Йорк қаласының шығыс жағындағы темір жол құрылысы жобасы (ESA) – Нью-Йорк қаласындағы қоғамдық жұмыстар жобасы. Ол Лонг-Айленд темір жолының (LIRR) Куинс облысындағы Басты желісінен Манхэттеннің шығыс жағындағы Гранд-Сентрал терминалының астындағы жаңа Гранд-Сентрал Мэдисон станциясына дейін екі мильге созылды. Метрополитендік көлік басқармасының (MTA) жобасы бастапқыда 2009 жылы ашылуы жоспарланған, бірақ он жылдан астам уақытқа кешікті. Жаңа станция мен туннельдер 2023 жылдың 25 қаңтарында Куинс облысындағы Ямайка станциясына шектеулі қызметпен ашылды, ал толық қызмет 2023 жылдың 27 ақпанында басталды. 2018 жылдың сәуір айына қарай жобаның құны 3,5 миллиард АҚШ долларынан үш есеге асып, оны әлемдегі ең қымбат жерасты темір жолы құрылысы жобаларының біріне айналдырды. Жаңа LIRR терминалында сегіз жол және төрт платформа бар, олар көше деңгейінен 100 фут (30 метр) төмен орналасқан екі қабатты станцияда орналасқан. Ол бірнеше басқа LIRR кеңейту жобаларымен бірге салынды, соның ішінде Басты желінің бір бөлігінде қосымша жол да бар. Жоба Манхэттеннің шығыс жағында жұмыс істейтін көптеген жолаушылар үшін метро ауысу қажеттілігін жоюға немесе азайтуға бағытталған. Бұрын Лонг-Айлендтен келген пойыздар Манхэттендегі жалғыз тоқтауы аралдың батыс жағындағы Пенн станциясында болған. East Side Access 1950 жылдардағы көлік жоспарларына негізделген, бірақ Манхэттеннің шығыс жағында LIRR терминалын алғаш рет 1963 жылы ұсынған. Жоспарланған LIRR желісі 1968 жылғы Нью-Йорк қаласы аймағындағы көлік инфрақұрылымын жақсарту бағдарламасына енгізілді. Қаржының жетіспеуі Шығыс өзенінің астындағы 63-ші көше туннелінен басқа қосылымның ешқандай бөлігін салуға мүмкіндік бермеді. LIRR желісіне қатысты жоспарлар 1990 жылдардың соңында қайта жандандырылды. Жоба 2006 жылы федералдық қаржыландыру алды, ал құрылыс келесі жылы басталды. Манхэттен жағындағы туннельдер 2007 жылдан 2011 жылға дейін қазылды, ал Куинс жағындағы қосылатын туннельдер 2012 жылы аяқталды. Содан кейін желіге байланысты басқа да нысандар, мысалы Гранд-Сентралдағы жаңа платформалар, желдеткіш және қосымша ғимараттар, байланыс және инженерлік жүйелер, сондай-ақ Куинстегі темір жол инфрақұрылымын қолдау жұмыстары басталды. Жобаның аяқталуы құрылыс барысында бірнеше рет кешіктірілді.
East Side Access (ESA) is a public works project in New York City that extended the Long Island Rail Road (LIRR) two miles from its Main Line in Queens to the new Grand Central Madison station under Grand Central Terminal on Manhattan's East Side. The Metropolitan Transportation Authority (MTA) project was originally scheduled to open in 2009 but was delayed by more than a decade. The new station and tunnels opened with limited service to Jamaica station in Queens on January 25, 2023, and full service began on February 27, 2023. The estimated cost of the project rose over threefold from US$3.5 billion to as of April 2018, making it one of the world's most expensive underground rail construction projects. The new LIRR terminal contains eight tracks and four platforms in a two level station 100 feet (30 m) below street level. It was built in conjunction with several other LIRR expansion projects, including an additional track along parts of the Main Line. The project was intended to remove or reduce the need for subway transfers for a large number of riders with jobs on the east side of Manhattan. Previously, the only Manhattan stop for trains from Long Island was Penn Station, on the west side of the island. East Side Access was based on transit plans from the 1950s, though an LIRR terminal on Manhattan's East Side was first proposed in 1963. The planned LIRR line was included in the 1968 Program for Action of transit improvements in the New York City area. Lack of funds prevented the construction of any part of the connection other than the 63rd Street Tunnel under the East River. Plans for the LIRR connection were revived in the late 1990s. The project received federal funding in 2006, and construction began the following year. The tunnels on the Manhattan side were dug from 2007 to 2011, and the connecting tunnels on the Queens side were completed in 2012. Afterward, work began on other facilities related to the line, such as new platforms at Grand Central, ventilation and ancillary buildings, communication and utility systems, and supporting rail infrastructure in Queens. The project's completion was delayed several times during construction.
Шығу тегі
Шығыс жағына қол жеткізу жобасы алғаш рет 1950 жылдары ұсылған аймақтық жоспарлау идеяларына негізделген. 1954 жылдың наурыз айында Нью-Йорк қалалық көлік басқармасы (NYCTA) 658 миллион долларлық құрылыс бағдарламасын жариялады. Ұсынысқа Манхэттендегі 76-шы көше мен Куинстегі Астория арасындағы Ист-Риверден өтетін және Куинстегі Лонг-Айленд темір жолының (LIRR) негізгі желісіне қосылатын Екінші авеню метрополитеніне арналған туннель кірді. 76-шы көше туннелі идеясы 1963 жылы қайта көтерілді, бірақ туннельдің орны кейін бірнеше рет өзгерді. 1965 жылы NYCTA 63-ші көшеде метро туннелін салу туралы шешім қабылдады. LIRR қызметін Манхэттеннің шығыс бөлігіндегі терминалға жеткізу туралы алғашқы ұсыныстар 1963 жылы пайда болды. 1966 жылдың тамызында LIRR пойыздары метро жолдарынан үлкен болатыны анықталғаннан кейін жоспарға төртінші жол қосылды. Бұл түзету LIRR жолдарының санын екіге жеткізіп, LIRR және метро үшін жеке жолдарды қамтамасыз етті. 1968 жылдың ақпанында NYCTA-ның бас компаниясы – Метрополитендік көлік басқармасы (MTA) Нью-Йорк агломерациясындағы метро, теміржол және әуежай қызметтерін жақсартуға бағытталған «Іс-қимыл бағдарламасын» жариялады. Жоспарға Шығыс Мидтаундағы Үшінші авеню мен 48-ші көшедегі Метрополитендік көлік орталығында жаңа LIRR терминалы кірді. Сондай-ақ, Grand Central Terminal-ға, орталыққа апаратын жаңа солтүстік кіреберіс және басқа да көлік қызметтерімен қатар Екінші авеню метросымен байланыс көзделді. Жаңа LIRR желісі Куинстегі Саннисайдтағы қолданыстағы желілерден бөлініп, Манхэттенге жаңа екі деңгейлі 63-ші көше туннелі арқылы кіруі тиіс еді. Жоғарғы деңгейді Нью-Йорк метросының 63-ші көше желілері, ал төменгі деңгейді LIRR пайдалануы жоспарланған. Алғашқы бөлігі 1971 жылдың 29 тамызында, ал соңғы бөлігі 1972 жылдың 14 наурызында орнатылды. Ист-Ривердің астындағы екі қабатты, 3140 фут (957 м) ұзындықтағы туннель 1972 жылдың 10 қазанында толығымен біріктірілді, туннельдің жеке бөліктері жалғастырылды. Жобаның шамамен құны 341 миллион долларға бағаланды, ал MTA федералдық қаражаттан 227 миллион доллар сұрады. Манхэттен терминалын Turtle Bay ауданында салу жоспарларына жергілікті тұрғындар қарсылық көрсетті, олар бұл шара ауданның сипатын өзгертпек және көлік қадағалауын күшейтеді деп қорқыды, сондықтан оны Grand Central-ға салуды ұсынды. MTA өкілдері Grand Central-да тым көп теміржол желілері бар екенін және LIRR-ді қосу Лексингтон авеню желісіне қосымша жүктеме салатынын мәлімдеді. Егер терминал Үшінші авенюде орналасса, жолаушылар сол кезде құрылысы жүріп жатқан Екінші авеню метросынан көбірек пайдалануға бейім болар еді. Көлік орталығына қарсылықтарды ескере отырып, 1976 жылдың қыркүйегінде «Grand Central баламасы» жарияланды. Онда LIRR-дің Grand Central терминалының төменгі деңгейін пайдалануы көзделді.
Жоспарлар тоқтап тұр
1975 жылы Нью-Йорк қаласындағы қаржылық дағдарысқа байланысты LIRR жобасы туннель аяқталмас бұрын көп бұрын тоқтатылды. «Нью-Йорк Таймс» газеті 1976 жылы 63-ші көше туннелінің төменгі деңгейінің құрылысы әлі де жалғасып жатқанын хабарлады, тіпті «шенеуніктер туннель ешқашан пайдаланбайтынын білгенімен». МТА төрағасы Ричард Равич метро бөлігінің құрылысынан кейін жұмысты тоқтату мүмкін емес немесе тым қымбатқа түсетінін айтты. 1994 жылы 63-ші көшедегі метро туннелін шығысқа қарай кеңейтіп, Куинс бульвары метро желісімен байланыстыру жұмыстары басталды; LIRR туннелі де шығысқа қарай, Куинстегі 41-ші даңғылдың астында Куинстегі Солтүстік бульвардың батыс жағына дейін созылды. Метро жалғау желісі 2001 жылдың желтоқсан айында F пойыздың тұрақты қызметіне ашылды.
Жобалар қайта жаңғыртылды
1995 жылы LIRR қызметін Шығыс Мидтаунға жеткізу жоспарлары жасалды. Сол кезде LIRR АҚШ-тағы ең жүйрік қатынайтын темір жол болып есептелді, 1999 жылы әр жұмыс күніне орташа есеппен 269 400 жолаушы тасыды. Жобаның қоршаған ортаға тигізер әсерін бағалаудың соңғы есебі 2001 жылдың наурыз айында жарияланды. Бұл есеп Grand Central станциясына LIRR қызметін жеткізудің екі маңызды жолын қарастырды. Бірінші нұсқа – туннельдерді Grand Central-дегі бұрынғы деңгейге қосу, ал екінші нұсқа – оның астында толығымен жаңа станция салу. МТА соңында екінші нұсқаны ұсынды, себебі ол арзанға түсіп, Metro North қызметіне кедергі келтірмейтін еді. MTA және губернатор Патаки Шығыс жаққа қатынауды және Екінші авеню метрополитенін қолдады, екеуі де Шығыс жақта жаңа теміржол инфрақұрылымын салуды көздеді. 2002 жылы Конгресс Нью-Йорк штатындағы инфрақұрылымдық жобаларға 132 миллион доллар бөлді, оның ішінде Шығыс жаққа қатынауға 14,7 миллион доллар қарастырылды. Жобаның соңғы дизайны 2002 жылы бекітілді, ал алғашқы участақтар 2003 жылы сатып алынды. Нью-Йорк қаласының римдік-католик архиепископы кардинал Эдвард Иган Сент-Патрик соборының жағдайына алаңдады, ол Бесінші авенюге қарап тұрса, 50-ші көшенің солтүстігіндегі Мэдисон авенюіне арт жағымен қарап тұрды. Бастапқыда MTA өкілдері өз жоспарларынан мойын алмады, бірақ қарсылық күшті болғаннан кейін ғимараттың көлемін кішірейтетін болды және салқындату мұнараларын басқа жерге орналастырды.
Құрылыс барысы
MTA капиталдық жобаларын, мысалы, Шығыс жаққа қатынау, Екінші авеню метрополитені және 7-ші метрополитенді кеңейтуді қаржыландыру 2005 жылғы «Қайта құру және жаңару» көліктік облигациялар заңына енгізілді. Осы заңның аясында штат осы жобаларды қаржыландыру үшін облигациялар шығаруға 2,9 миллиард доллар қарыз алуға міндеттенді. Сайлаушылар облигацияларды шығаруды 55 пайыз дауыспен 44 пайызға қарсы мақұлдады. 2006 жылдың желтоқсанында федералды үкімет толық қаржыландыру туралы келісімге қол қойып, жобаны салуға 2,6 миллиард доллар көмектесуге уәде берді. Манхэттенде 2 километрлік туннельді салу жұмысы 2006 жылдың шілдесінде басталды. Келісім-шарт Dragados/Judlau компаниясына берілді, бұл американдық-испандық бірлескен кәсіпорны, оның американдық кеңсесі Куинстің Колледж-Пойнт қаласында, Шығыс жаққа қатынау құрылыс алаңына жақын орналасқан. Келісім-шарттың жалпы құны 428 миллион долларды құрады. Бірінші машина 2007 жылдың мамырында жеткізілді. Екінші машина 2007 жылдың желтоқсанында параллель туннельді қазуды бастады және 2008 жылдың 30 қыркүйегінде 37-ші көшедегі туннельді аяқтады. Geocomp Corporation компаниясы туннельді қазу барысын бақылау үшін, дірілдеуді, жердің шөгуін және туннель қазу машиналарын ауытқуын тіркеуге арналған құралдар жиынтығын пайдаланып, жалдады. Аталған құралдарға инклинометрлер, экстенсометрлер, сейсмографтар, бақылау ұңғымалары, динамикалық деформация өлшегіштері, еңіс өлшегіштері және призмалық нысаналары бар автоматтандырылған моторлы тотал станциялар кірді. Машиналар күніне шамамен 15 метр жерді қазып шығарды. Парк-авенюдің астында, 49-шы және 51-ші көшелер арасындағы туннельдер арасындағы қосылыстар бақырылған бұрғылау және жарылыс арқылы жасалды. Жұмыс 2008 жылдың шілдесінің ортасында басталды және аяқталуына алтыдан сегіз айға дейін уақыт кетті. 2011 жылдың шілдесінде туннель қазу машиналарын Гранд-Сентрал станциясының қорабы арқылы бұрғылауды аяқтағаннан кейін, олар 38-ші көше мен Парк-авенюдің астында қалдырылды, себебі оларды Куинсте бөлшектеп, металл тескісіне сатуға қарағанда бұл ыңғайлырақ болды, бұл жобаның соңғы құнына 9 миллион доллар қосылуы мүмкін еді. Келесі құрылыс қадамы – туннельдің қабырғасын жасау үшін бетон бөліктерін құю болды. 2014 жылдың қыркүйегінде MTA Мэдисон және Парк авенюлерінің арасындағы Шығыс 50-ші көшедегі 48-ші үй нөмірінде шағын саябақ ашты, ол сол жерде орналасқан 97 миллион долларлық желдету құрылысымен бірге салынды. «50th Street Commons» деп аталатын шағын саябақтың сыйымдылығы 100 адам тұруға немесе 40 адам отыруға жетеді. Граниттің арқасында үстелдер мен орындықтары бар саябақ желдету құрылысынан шығатын шудың ластануын азайтуға және авариялық шығу ретінде қызмет етуге арналған. 2015 жылдың 26 қазанында Гранд-Сентрал терминалының төменгі деңгейіндегі асханадағы отыру орны жабылып, жаңа LIRR станциясы арасындағы баспалдақтар мен эскалаторларды салуға мүмкіндік беретін құрылымдық қаңқа құрылысы жүргізілді. MTA капиталдық құрылыс президенті доктор Майкл Городнисяну бұл қадамды «Шығыс жаққа қатынау» құрылысындағы маңызды кезең деп атады. 2015 жылдың 10 қарашасында жобаның Гранд-Сентрал терминалына енуін атап өту үшін негіз салу рәсімі өтті. 2016 жылдың 27 қаңтарында «Шығыс жаққа қатынау» құрылысына соңғы ірі келісім-шарт Tutor Perini Corporation компаниясына берілді. Келісім-шарт жаңа Гранд-Сентрал терминалына төрт теміржол платформасы мен сегіз жол салуды қамтыды. 63-ші көше туннелі ішіндегі алғашқы жолдар 2017 жылдың қыркүйегінде төселді. «Шығыс жаққа қатынау» жолында орналасқан 270 Парк-авенюдің бұрынғы құрылысын бұзуға байланысты, MTA және 270 Парк-авенюдің иесі JPMorgan Chase 2019 жылдың шілдесінде келісімге келді, онда JPMorgan 270 Парк-авенюді бұзу «Шығыс жаққа қатынау» жобасының мерзімін бұзбайтынына кепілдік берді.
Квинс жағы
Алдыңғы жұмыс метро қызметін 63-ші көше туннелінің жоғарғы деңгейі арқылы Куинс желілеріне дейін кеңейтті, сондай-ақ төменгі деңгейді Солтүстік бульвардың батысындағы бір нүктеге дейін, Саннисайд Ярдқа қарама-қарсы созды. Куинстегі жұмыстарға Солтүстік бульвардың астындағы туннельді кеңейту және Саннисайд Ярдтың астындағы төрт туннельді бұрғылау кірді. Бұл әсіресе күрделі және қымбат тапсырма болды, себебі BMT Astoria Line жоғарыда, ал IND Queens Boulevard Line тікелей үстінде орналасқан. Манхэттен жұмыстары үшін аялдама ретінде қызмет ету үшін Солтүстік бульвардың батысындағы қолданыстағы туннельдің қоңырау аузы кеңейтілді, жұмысшылар, жабдықтар мен материалдар әкелінді және қазбадан шыққан шлам мен қалдықтар шығарылды. Пайл Фонд Құрылыс Компаниясы 83 миллион долларлық кесінді құрылысын салды, ол Солтүстік бульвардың астындағы рельстерді Саннисайд Ярдқа дейін созады. Ол 63-ші көше желісін LIRR негізгі тармақтарымен байланыстыратын, сонымен қатар өзара байланыс және авариялық шығу және желдету құрылысы бар жұмсақ бұрғылау арқылы салынған Куинс туннельдерінің іске қосылу камерасы ретінде қызмет ететін аймақты құрды. Содан кейін кесіндіге қаптама жабылды. 2009 жылдың тамызында Perini Corp. компаниясына Harold Interlocking теміржол түйінін қайта құруға, Grand Central Terminal-ға бағытталған пойздардың өткізу қабілетін арттыруға және пойыздардың сақтау аулаларына кіруіне мүмкіндік беру үшін жаңа аула жетекші жолдарды салуға 144 миллион долларлық келісімшарт берілді. Алдын ала құйылған бетон қабаттары бар төрт туннельдің жалпы ұзындығы 3 шақырымды құрайды. Келісімшартқа 58 миллион долларлық опция кірді. 2011 жылдың 22 желтоқсанында 63-ші көше туннелінің қоңырау аузынан Куинс туннельдерінің төрт бағытының бірі – "А" туннелінде өтім болды. Жоба сонымен қатар Harold Interlocking ішінде Amtrak пойыздары үшін екі айналма туннельді қосты. Шығысқа бағытталған Amtrak пойыздары Жаңа Англияға қарай East Side Access пойыздарының жолымен қиылыспай өте алады, ал батысқа бағытталған Amtrak пойыздары Пенн станциясына қарай East Side Access пойыздарының жолымен қиылысатын жолдарды пайдаланады. Grand Central-ға бағытталған East Side Access пойыздары шығыстан келіп, солтүстік-батысқа бұрылады, ал Пенн станциясына бағытталған Amtrak пойыздары солтүстіктен келіп, батысқа қарай жалғасады, сондықтан соңғы экологиялық салдарын бағалау есебінде батысқа бағытталған пойыздар үшін айналма жол қажеттігі көрсетілді. 2011 жылы айналма жолға шамамен 295 миллион доллар бөлінді және бұл жоба бойынша жұмыстар 2013 жылы басталды. Алайда, 2015 жылдың қазанында туннельдер кестеден қалып қойды, себебі Amtrak және MTA жолдарды пайдалану кестесі бойынша келісе алмады. Бұл кешігулер 2018 жылдың сәуір айына қарай құрылыс құнын шамамен 1 миллиард долларға арттырды. 2018 жылдың шілдесінде жұмысшылар Куинс туннель порталын салуға дайындық үшін рельстерді қайта орналастыруды бастады, бұл сол кезде іске асырылмаған соңғы ірі келісімшарт болды. 2018 жылдың жазында үш батыс бағыттағы магистральдық және Порт-Вашингтон тармағының рельстерін қайта орналастыру, сондай-ақ қолданыстағы рельсті алмастыру үшін жаңа шығыс бағыттағы магистральдық рельс салынуы аяқталды. Туннель құрылысы бойынша жұмыстардың 2019 жылдың ортасынан 2021 жылдың ортасына дейін жалғасады деп күтілуде. Сондай-ақ, Midday Storage Yard-тың жұмысы да алға жылжыды және 2019 жылға қарай сақтау ауласында рельстер төселді, ал мамыр айында ауланың құрылысы 99 пайызға аяқталды.
In July 2018, workers started realigning tracks to make way for the construction of the Queens tunnel portal, which was the final major contract not underway at the time. The realignment of the three westbound Main Line and Port Washington Branch tracks, as well as the construction of a new eastbound Main Line track to replace an existing track, were completed by the end of summer 2018. Work on the tunnel structure was expected to run from mid 2019 to mid 2021. Work on the Midday Storage Yard also progressed, and by 2019, tracks were being laid in the storage yard. and the yard was 99 percent complete by that May.
Соңғы жұмыстар мен ашылу
2021 жылдың мамыр айында станцияда аяқталу жұмыстары жүргізіліп, үшінші рельс, сигналдар және басқа да жол бойындағы жабдықтар сынақтан өтті. 2022 жылдың мамырында MTA төрағасы Янно Либер жобаның жыл соңына дейін аяқталуы жоспарланғанын, ал Хочул жаңа станцияның атын "Гранд Централь Мэдисон" деп қоятынын мәлімдеді. Жұмыс істеу және қауіпсіздік мүмкіндіктерін (мысалы, оң жақтан басқару жүйесін) кеңейтілген сынақтары жүріп жатты және 2022 жылдың соңына дейін аяқталуы күтілді. 2022 жылдың соңында жобаның аяқталуы 2023 жылдың наурызына дейін ықшамдатылуы мүмкін деген алаңдаушылық туды. Сонымен қатар, 2020 жылдың басында COVID-19 пандемиясы басталғаннан кейін қоғамдық көліктің жолаушылар саны күрт төмендеді, ал LIRR жолаушылар саны екі жылдан астам уақыт өткен соң да толыққанды қалпына келмеді. Манхэттеннің орталық бөлігіндегі кеңсе кеңістігінің көп бөлігі әлі бос тұрды, бірақ MTA шенеуніктері Шығыс жаққа қосылу аяқталуы кеңсе қызметкерлерін Мидтаунға қайтаруға көмектеседі деген үміт білдірді. LIRR 2022 жылдың 9 желтоқсанында "Гранд Централь Мэдисон" станциясын басқаруға алды, осыған байланысты станция мен жолдар Федералдық теміржол әкімшілігінің ережелеріне бағынуға міндетті болды. "Гранд Централь Мэдисон" станциясы екі аптадан кейін ашылмады; MTA төрағасы Янно Либер кешігуді жеткілікті ауа шығара алмаған бір желдеткішпен байланыстырды. 2022 жылдың желтоқсанының соңында MTA станцияның ашылуын 2023 жылдың қаңтарына ауыстырды. Келесі айдың басында Либер станцияның ашылуы 2023 жылдың ақпанына дейін кейінге жылдырылуы мүмкін екенін мәлімдеді. 2023 жылдың 11 қаңтарында коммерциялық емес шаттл пойыздары жүріп бастады, ал FRA 19 қаңтарда LIRR туннельдерге ACSES жабдықтарын орнатуды аяқтағанын хабарлады. 2023 жылдың 23 қаңтарында станция 25 қаңтарда ашылатыны туралы жарияланды; станция сол күні жоспарланғандай ашылды, алғашқы пойыз Ямайкадан сағат 10:45-те кетті. Бастапқы "Grand Central Direct" қызметі Ямайка мен "Гранд Централь Мэдисон" арасында ғана жүрді, пойыздар барлық аралық аялдамаларды кезекпен өткізіп немесе тоқтады. 2023 жылдың 8 ақпанында MTA 27 ақпанда толыққанды қызметті іске қосатынын, "Гранд Централь Мэдисонға" немесе одан күн сайын 296 пойыз қатынайтынын мәлімдеді.
Бағыт
Квинстегі Саннисайд Ярд пен Манхэттендегі Гранд-Централь терминалының арасында салынған Ист-Сайд Аксес жобасы LIRR тармағын негізгі желісінен Sunnyside Yard ішіндегі Гарольд Интерлокингтегі жаңа жолдар арқылы, сондай-ақ Ист-Ривер астындағы 63-ші көше туннелінің төменгі деңгейі арқылы құрды. Sunnyside Yard-қа іргелес сақтау алаңы да салынуда, ол 63-ші көше туннелімен байланыстырып, тізбектей жалғастырылған. Манхэттендегі жаңа туннельдер Екінші авенюдегі 63-ші көше туннелінің батыс жағынан басталып, Парк авенюінің астында оңтүстікке қарай бұрылып, Гранд-Центральдың астындағы жаңа LIRR терминалына кіреді. Сақтау туннельдерін есептемегенде, жобаның ұзындығы шамамен 4 миль (6 км), оның ішінде Квинсте 1676,40 метрлік жаңа учаске, 63-ші көше туннелі астындағы 2621,28 метрлік бұрыннан бар учаске және Манхэттенде 2194,56 метрлік жаңа учаске бар. Квинс жағында төрт туннель екі жолға бірігіп, 63-ші көше туннеліне кіреді. Олардың үшеуі (A, B/C және D туннельдері) Гарольд Интерлокингке қосылып, негізгі желіден бөлінеді. Төменгі деңгейдегі төртінші туннель Midday Storage Yard-қа жалғанады. Қазіргі Sunnyside Yard-тың солтүстік-батысында орналасқан Midday Storage Yard аяқталғаннан кейін 24 сақтау жолынан тұрады. Tutor Perini қазіргі Гарольд Интерлокингтің оңтүстігінде 291 миллион долларлық алаңды салуда. Жобаға сонымен қатар бірнеше желдету станцияларын салу да кірді. Олардың бірі Нью-Йорк қаласындағы Йель клубына жақын, 44-ші көшеде, ал екіншісі Мэдисон авенюінің шығысында, 50-ші көшеде орналасқан.
Станция
Жер астынан 14 қабатта орналасқан Grand Central-дегі жаңа LIRR терминалы төрт платформа мен сегіз жолмен, сондай-ақ 25 сауда орындық жаңа сауда және тамақтану алаңымен жабдықталған. Екі деңгейдің әрқайсысында бір платформа және екі жол бар екі үңгір бар; екі платформа деңгейінің арасында мезонин орналасқан. MTA бастапқыда 44-ші, 45-ші, 47-ші және 48-ші көшелерде қосымша кіреберістер салуды жоспарлаған. Станция Grand Central North-тегі қолданыстағы кіреберістермен байланысады. LIRR станциясы 335 Мэдисон даңғылында, 44-ші көшемен оңтүстік-шығыс бұрышында; 270 Парк даңғылы мен 280 Парк даңғылы, тиісінше 47-ші және 48-49-шы көшелердің жанында; және 347 Мэдисон даңғылы, 45-ші көшедегі даңғылдың шығыс жағында кіреберістерге ие. Сондай-ақ, Лексингтон мен Парк авенюі арасындағы 46-шы көшеде Grand Central North-пен байланысатын кіреберіс салынды. 2015 жылы жоспарлар бойынша, таңғы сағаттарда Grand Central станциясына сағатына 24 пойыз қатынайтын болды, ал орташа жұмыс күнінде Grand Central станциясынан 162 000 жолаушы сапар шегетін болады деп есептелді. LIRR-дың DM30AC және C3 паркі сияқты екі қабатты вагондар туннельге сыймайтындықтан Grand Central-ді қызмет ете алмайды. M3 электрлік бірліктері 63-ші көше туннеліне сыяды, бірақ олар жаңа желінің қауіпсіздік және сигнализация жүйелерімен үйлесімсіз. Осылайша, East Side Access ашылған кезде LIRR паркінің шамамен 22 пайызы Grand Central Madison-ға қызмет ете алмады.
Жоспарды қайта қарау
Шығыс жағына қосылу және оған байланысты жобалар аяқталуын күтіп, 2022 жылы МТА 30 жылдан астам уақыттан кейін алғаш рет LIRR сағаттарын жаңартты. 2022 жылдың 2 маусымында МТА LIRR президенті Кэтрин Ринальди "революциялық" деп атаған сағаттардың жобасын жариялады, ол: "Бір қадаммен біз қызмет көлемін 40%-ға арттырамыз" деді. Бұл кездесулерге қарамастан, МТА өкілдері желтоқсан айында маусымның соңындағы жоба Grand Central Madison толыққанды жұмыс істеген кезде күшіне енетінін мәлімдеді. Жаңартылған сағаттар көптеген тармақтардағы ең жоғалы және ең жоғары емес уақыттағы қызметтерді едәуір арттыруды ұсынды. Бұл негізгі желіде Ронконкомаға және кері бағытта жарты сағат сайынғы қызметтерді, ал Батыс Хемпстед тармағында сағат сайынғы қызметтерді (бұрын екі сағат сайын болған) қамтыды. Сонымен қатар, негізгі желідегі үшінші жол жобасының бір уақытта аяқталуына байланысты негізгі желідегі 90 минуттан астам үзілістер жойылды. Бұған қоса, көптеген тармақтар Манхэттеннің екі терминалына да қызмет көрсетті, нәтижесінде ең көп қозғалыс уақытында Манхэттенге келіп-кеткен пойыздың саны айтарлықтай артты. Жобалық сағаттарда пойыздың арақашықтығы тең болуы тиіс болды.
Сыни қабылдау
Бұл өзгерістер, жалпы алғанда, шығыс жаққа сапарлайтындарға, әсіресе, қосымша икемділік ұсынып, сондай-ақ Лонг-Айлендте кері сапарлайтын азаматтар үшін жұмыс орталықтарының дамуына көмектесетіндіктен жағымды қарсы алынды. 2022 жылғы маусымда өткен MTA кеңесінің мәжілісінде төраға Яно Либер кері сапар бағытындағы қызметтерді ұлғайтуды «Лонг-Айленд экономикасы үшін әлеуетті дамуға» алып келетін мүмкіндік ретінде сипаттады. Кейбір ұсынылған өзгерістер жақсы қабылданбады. Жолаушылар Ямайка станциясындағы уақытталған байланыстарды жоюды да сынға алды, енді бұл байланыстар кестеге енгізілмейді; MTA бұл өзгеріс кешігулерді азайтып, көбірек пойыз қатынасын қамтамасыз етеді деп мәлімдеді. Бір блогер атап өткендей, дизельдік тармақтарда қызметтер күрт арта қоймайды. 2023 жылғы ақпан айындағы жаңа кестелерге де әртүрлі реакция болды, кейбір жолаушылар жаңа икемділікті күтсе, ал басқалары МТА-ны жоба кестеге қатысты қоғамдық пікірлерді ескермегені үшін сынады. Атап айтқанда, Oyster Bay тармағының (тек дизельдік пойыз қатынайтын тармақ) жолаушылары жаңа кестелер Ямайка станциясындағы тікелей ауысу мүмкіндігін жойғанын, осылайша сапар уақытын ұзартатынын білдірді.
Өзгерістерді іске асыру
Grand Central Direct шаттл қызметі 2023 жылдың 25 қаңтары мен 26 ақпаны аралығында Grand Central Madison және Ямайка станциялары арасында жұмыс істеді. Grand Central Direct пойыздары ең көп жүретін сағаттарда сағат сайын, Вудсайд станциясында тоқтап тұратын. Түскі және демалыс күндері пойыздар жарты сағат сайын жүрді, олардың бірі Кью Гарденс, Форест Хиллс және Вудсайд станцияларында тоқтайтын, ал екіншісі Ямайка мен Гранд-Сентрал арасында тоқтамайтын. Жұмыс күндері алғашқы пойыз Ямайкадан сағат 6:17-де, соңғы пойыз Grand Central-дан сағат 20:04-те (кешкі 8:04-те) кететін. Демалыс күндері пойыздар сағат 7:00-ден сағат 22:00-ге (кешкі 10:00-ге) дейін жүрді. Толық қызмет іске қосылғаннан кейін көптеген жолаушылар пойыздардың кешігуін және тығыздығын байқады. Атап айтқанда, Бруклинге қатынайтын немесе Бруклиннен келетін жолаушылардың көп бөлігі (таңертеңгілік сағаттағы жолаушылардың 8-12 пайызы) Ямайка станциясында ауысуға мәжбүр болды. Бұл жолаушылар жаңа кестелер оларға ауысу үшін жеткілікті уақыт бермейтінін немесе ұзақ күтуге мәжбүр ететінін хабарлады. Осы шағымдарға жауап ретінде МТА Бруклинге және одан қатынайтын рейстерді арттырып, пойыз ұзындығын ұзартты, сондай-ақ Пенн станциясынан және оған қатынайтын пойыздардың ұзындығын да ұзартты.
Әсері
Жобаның басты мақсаты – Манхэттеннің шығыс жағына барып-келіп жүретін LIRR жолаушыларының сапар уақытын қысқарту еді. MTA жолаушылардың Пенн станциясының орнына Гранд-Сентрал Мэдисонды пайдалану арқылы әдеттегі саяхаттарында шамамен 40 минут үнемдейтінін күткен. Гранд-Сентрал Мэдисон ашылғаннан кейін көп ұзамай, Gothamist тілшісі сол жерден IRT Лексингтон авенюі желісіндегі Гранд-Сентрал – 42-ші көше станциясына эскалатормен 10–12 минутта жететінін жазды. Бұл уақыт 34-ші көше – Пенн станциясынан IRT Бродвей – 7-ші авенюі желісі мен 42-ші көше шаттлы арқылы Гранд-Сентрал – 42-ші көшеге баруға кеткен уақытқа шамалас еді. Жобаның нәтижесінде IRT Лексингтон авенюі желісі мен шығыс жағындағы автобус бағыттарындағы жолаушылар санының артуы, ал Пенсильвания станциясы мен Мидтаун-Ист арасындағы E пойызының және Ист-Ривердегі 7 пойызының жүктемесінің азаюы күтілді. 2023 жылдың сәуір айында MTA станция ашылғаннан кейін метродағы жолаушылар санына тиген әсерді егжей-тегжейлі түсіндірді. Шығыс жағы мен Пенн станциясы арасында метромен саяхаттағандардың саны азайды: Гранд-Сентрал мен Пенн станциясы арасындағы апта ішіндегі сапарлар 31 пайызға, Шығыс 53-ші көше мен Пенн станциясы арасындағы E пойызында 34 пайызға төмендеді, сондай-ақ 42-ші көше шаттлының жолаушылары да азайды. Бірақ Гранд-Сентралдан Манхэттенге метромен саяхаттағандардың саны 10 пайызға, ал Гранд-Сентралдан Юнион-скверге дейінгі сапарлар 18 пайызға өсті. LIRR клиенттерінің қанағаттану деңгейі, Шығыс жағына қол жеткізу ашылғанға дейін 81 пайызды құраған, 2023 жылдың мамырына қарай 68 пайызға төмендеді. MTA жүргізген зерттеуде бұл Атлантик терминалына тікелей қатынастың жоғалтылуы және Ямайкадағы уақыттық ауысулардың тоқтатылуымен байланысты екені анықталды. Атап айтқанда, Атлантик тармағының жолаушыларының қанағаттану деңгейі 82 пайыздан 41 пайызға дейін кеміді. Желінің бірінші жылдығында жолаушылар саны мен клиенттердің қанағаттану деңгейі өсті. Манхэттенге барып-келіп жүретін LIRR жолаушыларының 40 пайызы Гранд-Сентрал Мэдисонды пайдаланды, бұл MTA күткен 45 пайызға жетпесе де, станция ашылғандағы 30 пайызға қарағанда жоғары көрсеткіш. Сонымен қатар, Гранд-Сентрал Мэдисон күніне шамамен 80 000 LIRR жолаушысына қызмет көрсетті, ал LIRR клиенттерінің қанағаттану деңгейі 70 пайызға дейін өсті. Гранд-Сентрал Мэдисонға жиі саяхаттайтын жолаушылар жаңа терминалда қызмет көрсетудің жеткіліксіз екенін, станцияның орналасуы шатастыратын және мейрамханалар мен дәмханалардың жетіспейтінін айтты. Бұл шағымдарға қарамастан, Лонг-Айленд тұрғындарының Мидтаун-Истте жұмсаған ақшасы 2023 жылдың қаңтарынан бастап 60 пайызға өсті.
Құрылыс шығындары мен кідірулері
Жобаның болжамды құны бастапқыда ұсынылған 3,5 миллиард доллардан 1999 жылы 4,3 миллиард долларға, 2003 жылы 5,3 миллиард долларға, 2004 жылы 6,3 миллиард долларға, 2008 жылы 7,2 миллиард долларға, 2012 жылы 8,4 миллиард долларға және 9,7 миллиард долларға немесе 10,2 миллиард долларға дейін өсті, бұл оны әлемдегі осы сияқты ең қымбат құрылыс жобасы етеді. 2018 жылдың сәуір айында жобаның құны 11,1 миллиард долларды құрайды деп күтілді, бұл бұрынғы 10,2 миллиард доллардан жоғары. Жобаға 10,3 миллиард доллар қаржыландыру бөлінді, бұл құрылыс жұмыстарын 2020 жылға дейін жалғастыруға мүмкіндік берді. Жобаның аяқталу мерзімі де бірнеше рет ықпалдастырылды. Алғаш 2009 жылы 4,3 миллиард долларға, содан кейін 2016, 2018, 2019 жылдарға және одан кейін 2023 жылдың желтоқсанында немесе соңында пайдалануға беріледі деп жоспарланған. Алайда, 2018 жылдың сәуір айында MTA 2022 жылдың желтоқсанында жолаушылар тасымалын бастауға көзделді, оның құны 11,1 миллиард долларды құрады. 2020 жылдан бастап MTA-ның "кіріс қызметінің мақсатты мерзімі" 2022 жылдың мамыр айына (осы кезде құрылыс негізінен аяқталады) жоспарланған, ал желі 2022 жылдың желтоқсанында көпшілікке ашылуы тиіс болды. 2012 жылы АҚШ Көлік департаментінің (USDOT) Бас инспекторы жобаны аудиттен өткізуді қалады, себебі USDOT жобаның аяқталу мерзімінің 14 жылға ықпалдасуы және 100% -дан астам құнның өсуі туралы білді. 2017 жылы The New York Times газеті бұл жобаның әлемдегі осы сияқты ең қымбат жобаға айналатынын хабарлады. Шамамен 12 миллиард долларға, немесе жаңа туннельдің әр шақырымына 3,5 миллиард долларға (немесе әр километріне) жуық құнмен, шығыс жағындағы туннельдер басқа елдердегі салыстырмалы теміржол туннельдерінен жеті есе қымбат болды.
Оқиғалар мен жазатайым оқиғалар
Құрылыс кезінде бірнеше ірі апаттар орын алды, және «Шығыс жағына кіру» жобасы көптеген қауіпсіздік талаптарын бұзғаны үшін айыпталды. 2011 жылдың соңында тоннель құлап, бір құрылысшы қаза тапты. 2014 жылдың қазан айында Куинс жағында ұңғыма қазып жатқан мердігер кездейсоқ түрде метро туннелін тесіп, ішінде жолаушылары бар F пойзына тиіп өтті.
Арч-стрит сарайы мен дүкені
Арч-стрит алаңы мен шеберханасы Лонг-Айленд қаласында, Хантерспойнт-авеню станциясына жақын орналасқан. Арч-стрит кешенінде LIRR-дің бұрынғы Солтүстік жағалау тармағының құқығында салынған жолдар бар. Бұл тармақ бұрын батысқа қарай созылып, қазіргі Гантри Плаза мемлекеттік паркіне дейін, Шығыс өзенінің жағалауында орналасқан. Ғимарат 2004 жылдың желтоқсан айында аяқталды. 80,4 миллион долларлық кешен федералдық және федералдық емес қаражат есебінен салынды. LIRR Арч-стрит кешенін алдын ала салып, сол кездегі жаңа M7 вагондарын сынап көру үшін салған. MTA 2002 жылы кешенді жоспарлағанда, East Side Access 2011 жылы ашылады деп күтілген, және Арч-стрит шеберханасы LIRR паркін күтуге пайдаланылатын болады деп есептелген. Hillside кешені кеңейтілген LIRR паркін өздігінен күте алмайды деп ойланған. Алайда, East Side Access жобасы бірнеше рет кешіктірілгеннен кейін, Арч-стрит кешені ақырында басқа мақсаттар үшін жалға беріліп, лицензияланды. East Side Access аясында, кесілген бөлігінің бір бөлігі Midday Storage Yard үшін орын жасау үшін бұзылды.
Жаңа Саннисайд станциясы
Квинс бульвары мен Скиллман даңғылының батыс жағында Саннисайде жаңа LIRR теміржол станциясы салынады. Станцияда екі қабырғалық платформа және бір аралдық платформа болады, олардың барлығы 12 вагондық пойызды қабылдауға арналған. MTA 2015–2019 жылғы капиталдық бағдарламасында мұндай станцияның құрылысына 76,5 миллион доллар қарастырған, құрылысты 2021 жылдың қаңтарында бастау жоспарланған, бірақ Шығыс жаққа қатынас аяқталғанға дейін жұмыстар кейінге жылдырылды.
Жабдықты арттыру
Шығыс жағына қосылу жобасы, бірнеше дайындық жақсарту жобаларымен бірге, LIRR-ге сағат түскі және кешкі уақытта тағы 24 он екі вагондық пойыз қатынасын ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Бұл сағат түскі және кешкі уақытта тасымалданатын жолаушылардың күндізгі санын 300 000-нан 425 000-ға дейін, яғни 45%-ға арттырады.
Үшінші жолдың негізгі желісі
MTA-ның Шығыс жағына қатынас жобасымен байланысты, оның екі жолды LIRR магистральдық желісін үшінші жол қосу арқылы ұзақ мерзімді жоспарланған кеңейтуі бар. East Side Access жобасын жобалау кезінде Main Line үшінші жолының құрылысы аяқталған деп есептелді және Grand Central станциясына және одан қызмет көрсету көлемін ұлғайтуға байланысты қызмет деңгейін арттыру үшін қажеттілік туралы бастапқы East Side Access экологиялық әсер бағалау мәлімдемесінде көрсетілген. MTA Магистральдық желідегі үшінші жолды East Side Access-ті қолдау үшін "маңызды" жоба деп санайды және Магистральдық желідегі үшінші жол "Манхэттенге LIRR сыйымдылығын екі есеге арттыратын East Side Access мегажобасын толықтырады" деді. 2016 жылдың қаңтар айында губернатор Куомо және MTA Магистральдық желідегі үшінші жолдың құрылысын қайта бастау жоспарларын жариялады. Үшінші жол жобасының негізі 2018 жылдың 5 қыркүйегінде салынды. Үшінші жол бірнеше кезеңмен ашылып, 2022 жылдың қазанында толыққанды аяқталды.
Дайындық жобалары
LIRR жүйесі бойынша бес "дайындық жобасы" салынып жатыр, олар Шығыс жағына кіру мүмкіндігі ашылған кезде жоспарланған ең жоғары сұраныс кезеңінде қызмет көрсетуді қамтамасыз етуге бағытталған. Олардың жалпы құны 495 миллион долларды құрайды. Осы жобалардың ең ірісі – Ямайка станциясындағы жоба, онда MTA рельстердің орналасуын қайта жаңартуда, жоғары жылдамдықты өткізгіштерді орнатуда және Атлантикалық тармағына жаңа F платформасын қосуда. Бұл өзгерістер Атлантикалық тармағының Атлантикалық терминалына жоғары жиілікті шаттл қатынасы ретінде жұмыс істеуіне мүмкіндік береді, ал Лонг-Айлендтен келетін көптеген пойздар Лонг-Айленд-Сити станциясына, Пенн станциясына немесе Гранд-Сентралға Басты желі арқылы жүреді. Жобаның бірінші кезеңі, жаңа платформаны қоса алғанда, 2021 жылы 380 миллион долларға аяқталды. Тағы бір жоба екі LIRR станциясында пойыз тұрақтыну сыйымдылығын арттыруды көздейді. Бабилон тармағындағы Массапеква станциясына жақын орналасқан 518 метрлік (1700 фут) қосымша жол Penn Station/Grand Central станцияларына келіп-кетіп тұратын пойыздарды сақтау үшін пайдаланылады, бұл ең жоғары сұраныс кезеңінде қызмет көлемін арттыруға мүмкіндік береді. Бұл жоба бастапқыда 2019 жылдың сәуірінде аяқталуы жоспарланған. Қосымша жолдың құрылысы бастапқыда 2018 жылдың желтоқсанында аяқталуы тиіс еді, оның жалпы құны 45,2 миллион долларды құрады. lc=y мәліметтеріне сәйкес, 2022 жылдың тамызында аяқталу күні белгіленді. Келесі кешігуден кейін кеңейтілген қосымша жолдың құрылысы 2022 жылдың желтоқсан айында аяқталды. Соңында, MTA екі пойыз депосын кеңейтуді жоспарлады. MTA Басты желі/Ронконкома тармағы бойындағы Ронконкома станциясының жанындағы пойыз депосын кеңейтіп, деподағы рельстердің санын 12-ден 23-ке дейін арттырды. Жобаға 128 миллион доллар бюджет бөлінді. Құрылыс 2017 жылдың шілдесінде басталды және кеңейтілген депо 2020 жылдың соңында пайдалануға берілді. Алайда, бұл жоба қауымдастықтың күшті қарсылығына тап болды, негізінен станция маңындағы тұрақ орындарының азаюына байланысты. 2022 жылдың қыркүйегіне қарай MTA Солтүстік Хемпстед қаласымен келісімге келмеді, ал қосымша 160 M9A вагондары Шығыс жағына кірудің ашылуына дейін жеткізілмеді. Сондықтан MTA жарнамаланған қосымша қызметті қамтамасыз ету үшін 100-ге жуық ескі M3 вагондарын (алғаш рет 1980 жылдардың ортасында пайдалануға берілген) қайта пайдалануға мәжбүр болды.
Пенн станциясының кіруі
LIRR пойыздарын Пенн стансасынан Гранд-Сентрал терминалына қайта бағыттау Пенндегі жолдар мен платформаларды босатады. Бұл жаңа мүмкіндік, сондай-ақ East Side Access жобасының нәтижесінде пайда болған жол байланыстары, Metro North Railroad пойыздарының Нью-Хейвен желісіндегі пойыздарына Amtrak-тың Hell Gate көпірі арқылы Пенн стансасына дейін қатынай алуға мүмкіндік береді. Бұл жоба аясында Бронксте Кооп Сити, Моррис Парк, Паркчестер және Хантс Пойнт сияқты төрт жаңа жергілікті метро станциясы салынуы жоспарлануда. МТА Манхэттендегі Амтрактың Батыс желісін пайдалана отырып, Metro North-тің Хадсон желісінен Пенн стансасына екінші байланыс құрылып жатыр. Penn Station Access жобасы Коннектикут, Вестчестер округі, Төменгі Хадсон аңғары және Бронкс аймақтарынан Вест-Мидтаунға тікелей қатынас ұсынып, Манхэттен мен Бронкстан Вестчестер округіне, Төменгі Хадсон аңғарына және Коннектикутқа кері сапарларды жеңілдетеді, сондай-ақ Бронкстың метро желісі жоқ аймақтарына көлік қызметін жеткізеді. 2021 жылдың желтоқсан айында жобаның бастапқы жоспарланған мерзімнен бірнеше жыл кейін, 2027 жылы аяқталуы күтілетіні хабарланды.