Кіріспе

2006 жылғы Гонконгтың жекпе-жек өнері фильмі.

"Fearless" (Қорқынышсыз) фильмі, қытай тілінде "Хуо Юаньцзя" (霍元甲) деп те аталады, ал Ұлыбритания мен АҚШ-та "Джет Лидің Қорқынышсыз" фильмі ретінде танымал. Бұл 2006 жылғы жекпе-жек өнері фильмін Ронни Ю режиссерлік етіп, Джет Ли басты рөлде ойнаған. Фильм Хуо Юаньцзяның өміріне негізделген, ол қытай күрескері болған және Қытай Республикасының құрылуына дейін Цинь әулетінің соңғы жылдарында Батыс империализмі мен жапондық манипуляциялардың салдарынан елдің ыдырауына қарсы тұрып, шетелдік жауынгерлермен айқасып, Қытайға мақтаныш пен ұлттық сезімді қайтаруға атсалысқан. Джет Ли бір интервьюде бұл фильмнің өзінің соңғы у-шу жекпе-жек өнері эпосы екенін айтқан, және бұл туралы фильмнің телеарнадағы жарнамаларында және басқа да насихат материалдарында да көрсетілген. "Fearless" Гонконгта 2006 жылдың 26 қаңтарында, Ұлыбританияда 2006 жылдың 23 маусымында және АҚШ-та 2006 жылдың 22 қыркүйегінде көрсетілді.

Сюжет

Фильм Хуо Юаньцзяның үш батыстықпен күресіп, жеңісімен басталады: британдық боксшы, бельгиялық найзагер және испандық фехтовальщик. Төртінші жекпе-жектің басталуын күтіп тұрған Хуо әкесі Хуо Эндидің жекпе-жек өнерін үйретіп жатқанын еске алады. Содан кейін оқиға кеңейтіліп, ұзаққа созылады. Жасынан бастап Юаньцзя әкесінің жекпе-жегін тамашалап, өзі де қатысқысы келеді, бірақ әкесі оның астмасы туралы алаңдайды. Юаньцзя әкесінің Жаомен болған жекпе-жегін көреді, онда Жао Хуо Эндидің қайырған соққысына жауап ретінде әділетсіз жеңіске жетеді. Әкесінің жеңілісіне қынжылған Хуо Юаньцзя Хуо әулетінің абыройын қайтаруға ант етеді. Ол әкесінен жасырып, жекпе-жек өнерін жасырын үйренеді. Уақыт өте келе Хуо Юаньцзя бірнеше қарсыластарын жеңіп, Тяньцзиньде танымал жекпе-жекшіге айналады. Оның табысы артаған сайын, ол тез ашуланып, бейшаралыққа ұшырайды және қарсыластарына мейірімділік танытқан марқұм әкесінен өзгеше, оларға қатыгездікпен қарастырады. Бұл Хуоның көптеген ізбасарларын жинауына және отбасының ақшасын ішімдік пен той-думанға жұмсап, қаржылық қиындыққа түсіруіне әкеледі. Цин Лэй атты қарсылас жекпе-жек шебері оның ізбасарларының біреуін жарақаттағанда, Хуо қорланғандықтан, Хуоның балалық шағындағы досы Нонг Цзиньсуньға тиесілі мейрамханада Циннің туған күнінде оған ашуланып қарсы тұрады. Досын ұрыстан тоқтатуға сәтсіз аяқталғандықтан және оның қатыгездігіне шыдамы жетпей, Цзиньсунь Хуомен достығын ашулы түрде және қатаң түрде үзді. Қарсыласу ұрысқа ұласып, Циннің өлімімен аяқталады. Циннің құдасы Хуоның анасы мен қызын өлтіре отырып, кек қайтаруға тырысады. Хуо Циньнің үйіне барады, онда Циннің құдасы өзін өлтіруден бұрын кісі өлтіргенін мойындайды. Хуо өзінің ізбасары Циннің сүйіктісін қорлағанын білгенде, өзін кінәлі сезінеді. Кінәлі сезімінен Хуо Тяньцзиньден қашып, бірнеше ай бойы мақсатсыз серуендейді. Ол өзенге құлауға жақындап қалған, бірақ Күн әже мен оның соқыр немересі Юэчи оны құтқарады. Олар оны өз ауылдарына алып келеді. Олардың мейірімділігінің арқасында Хуо жылдар бойы жанашырлық пен мейірімділіктің құндылығын түсінеді. 1907 жылы Хуо Тяньцзиньге оралып, орын алған өзгерістерді көреді. Ол Циннің отбасынан кешірім сұрап, қазір бизнесмен болған Цзиньсуньмен татуласады. Ол америкалық күрескер Геркулес О'Брайенге қарсы шығады. Жекпе-жек алдында Хуо өзінің және Геркулестің құрметпен және сыпайылықпен күресуін сұрайды. Тілдік кедергілерді пайдаланып, диктор Хуоның сұрағын "Сені аяқ астынан ұрып тастағысы келеді" деп қате аударады. Ойын барысында Хуо О'Брайенді шегеге қадалудан құтқарып, оның ризашылығын иеленеді. О'Брайен Хуоны жеңімпаз деп жариялап, ойын аяқталады. Хуоның атағы басқа шетелдік жекпе-жектерге қарсы жекпе-жектермен таралады. 1909 жылы Цзиньсуньның қаржысымен Шанхайда Чин Ву спорттық қауымдастығын құрады. Шетелдік сауда палатасының мүшелері Хуоның жеңістері қытайлықтардың арасында шетелдіктерге қарсы сезімдерді оятады деп қорқады, осылайша олар үшін қолайсыздық тудырады. Олар Хуо мен төрт шетелдік чемпионның жекпе-жегін ұсынады. Хуо төрт рет қатардан жекпе-жек өткізсе де, сынақты қабылдайды. Жекпе-жектер алдында Хуо жапон чемпионы Ано Танакамен шай ішуге кездеседі және достық қарым-қатынас орнатады, екеуі де бір-біріне өзара құрметпен қарастырады. Содан кейін фильмнің алғашқы көріністерінде көрсетілген бәсекеге қайта оралады. 1910 жылы 14 қыркүйекте Хуо Еуропа чемпиондарын жеңгеннен кейін Танакамен кездеседі. Бірінші раундта олар өздері таңдаған қарумен күреседі. Хуо санжигунды, ал Танака катананы қолданады. Олар қару-жарақтарын алмастырады. Хуо катананы жақсы пайдалана алады, ал Танака өзін қорғай алады, бірақ санжигунмен шабуылдағанда шатасады. Хуо Танакамен қару алмасуға ұсыныс жасайды, ал бірінші раунд тең аяқталады. Келесі раунд алдында Хуо шетелдік сауда палатасының мүшелері улаған шайды білмей ішіп алады. Екінші раундта қарусыз күресте Хуоның тыныс алуы қиындап, күшінен айырыла бастайды. Арсендік удың салдарынан ол құлап, қан құсып жөтеле бастайды. Танака мен Хуоның жақтастары жекпе-жекті тоқтатып, кейінге қалдыруды талап етеді, бірақ Хуо өле-өлгенше жалғастыруды қалайды. Танаканың қолына түскен Хуо, Цинді өлтіргендей әдіспен, Танаканың көкірегіне соңғы соққыны береді, бірақ құлап қалар алдында әдейі күлімсірейді. Танака, егер Хуо күш қолданған болса, ол өліп қалуы мүмкін екенін біледі, Хуо өлгенде Хуо жеңімпаз деп жариялайды және оған құрметпен иіліп отырады. Танака, Хуоны улауға тырысқан жапон дипломатына (ол Хуоның жеңісін бұрмалауға тырысқан) ашуланып, "Жапонияның намысына қиянат жасадың, Танаканың ар-ұяты үшін жеңіске жеткізудің орнына!" дейді. Танака дипломаттың үлкен таң қалуына орай, ашуланып кетеді. Эпилогта Хуоның руы Юэчи тамашалағанда, жекпе-жек өнерін орындап тұрады. Хуо оған бұрылып күлімсірейді, осылайша махаббаттағы келісімді білдіреді.

Басқа нұсқалары

Фильм бастапқыда шамамен 140 минуттық болды, бірақ нарық сұранысына қарай 105 минутқа дейін қысқартылды, Мишель Йеоның түсірілген эпизодтары және Сомлук Камсинг сомдаған тай боксшысымен Джет Лидің жекпе-жегі алынып тасталды. 2006 жылдың наурыз айында Таиландта фильмнің арнайы көрсетілімінде Сомлукпен түсірілген эпизодтар қайта қосылды (бірақ Мишель Йео эпизодтары жоқ), осылайша фильмнің ұзақтығы шамамен 110 минутқа дейін артты. 2007 жылдың қаңтар айында Ронни Юның 140 минуттық режиссерлік нұсқасы Гонконгта ресми түрде DVD форматында жарық көрді, онда Мишель Йеоның толық сюжеттік желісі және Сомлук Камсингпен болған жекпе-жек толыққанды көрсетілді. Сомлук Камсинг эпизодында екі түрлі аяқталу бар. Режиссерлік нұсқада Хуо Юаньцзя тай боксшысын басымен құлаудан тоқтатқаннан кейін жекпе-жек аяқталады. Балама эпизодта тай боксшысы одан әрі күресуді жалғастырады, ал Хуо оны бір соққымен жеңіп салуға тырысады, бірақ боксшының қарсылық көрсеткенін байқап, жекпе-жекті өзі аяқтайды.

Директорлық кесу

Universal 2008 жылдың шілдесінде Солтүстік Америкада 140 минуттық режиссерлік кескінін DVD форматында шығарды. Алайда, шығарылған DVD-де 2 диск болды және ол АҚШ-тағы театрлық нұсқаны да, рейтингсіз нұсқаны да, дискілердің бірінде режиссерлік кескінін емес, қателікпен қамтыды. Дегенмен, көптеген адамдар сайтта шағымдану арқылы режиссерлік кескіні бар алмастыру дискілерін алуға қол жеткізді. 2008 жылдың желтоқсанында Universal фильмнің Blu-ray нұсқасын шығарды, онда үш нұсқа (театрлық, рейтингсіз және режиссерлік кескіні) бір дискіде болды. Театрлық және режиссерлік кескіндер арасында көптеген айырмашылықтар бар. Фильм 1910 жылы Шанхайда өткен жекпе-жек жарысымен басталмай, Янг ханымның (Мишель Йео) Вушу спортының Олимпиадалық спорт түріне енуі керек екенін Халықаралық Олимпиада комитетіне түсіндіруімен басталады. Одан кейін ол Вушудың маңызды спорт түріне айналуына көмектескен Хуо Юаньцзя туралы әңгімелейді. Хуо бала кезінде көрсетілмес бұрын, ол қайыққа отырып, жол іздеген көрінісі көрсетіледі, қайықшы Хуодан төлем ретінде қаптан кішкентай нефрит әшекейді алады (кейін Хуоның қызы жеңіске жеткенде оған сыйлық ретінде беруді ниеттенгені белгілі болады). Бұл кейінірек Хуоның үмітсіздікке шағылысқан көрінісі болып көрінеді. Хуо мен оның досы Нонг Цзиньсун бала кезінде Хуоның әкесінің жекпе-жегін көруге бара жатқанда, Хуо Нонгқа әкесінің жеңімпаздық куәліктерін көрсетеді. Бала кезінде Нонгтың Хуо Юаньцзяға үйренуі үшін Хуо отбасының Вушу нұсқаулығын көшіріп алған көріністері бар. Хуо Юаньцзя бала кезінде өш алып, шебер Жаоның ұлын жеңген көрініс қосылды. Хуоның Цин Лэймен көшедегі ұсақ-түйек даудан кейін, Хуоның шәкірттерін жеткілікті еңбек етпегені үшін ұрып-соғу көрінісі қосылды. Хуоның отбасы оның жарыстан кейін үйге қайтуын күтіп отырған қосымша көрініс бар. Хуоның үмітсіздікке шағылысқан көрінісінің монтажы ұзартылды, сондай-ақ ауыл тұрғындарымен өткізген уақыты да. Ауылдың жас жігіті Гуйдың өлген өгізін ұрлағаны үшін көрші ауылдың адамдарынан ұрып-соғылғаны бейнеленген көрініс қосылды. Хуоның ауыл тұрғындары оны босатуды талап етеді, ал екінші ауылдың адамы бас тартқанда, Хуо Гуидің жазасын өзі алуға ұсынады. Ол тай боксшысына шайыр таяғы күйіп біткенше өзін ұруға рұқсат береді. Хуо тай боксшысына өз ауылдарының наразылығын білдіргенше өзін ұруға рұқсат етеді. Хуо тай боксшысынан өзін қорғайды, бірақ қарсы шабуыл жасамайды. Тай боксшысы басын жерге тигізуге жақындағанда, Хуо оны құтқарады, ал тай боксшысы құрметпен иіліп, Гуи мен басқа ауыл тұрғындарын жіберуге келіседі. Ауыл тұрғындарымен болған кезде Хуо екі ауыл жігітімен Вушу туралы әңгімелеседі және оларға оны неге үйренгісі келетінін түсіндіреді. Хуо үйге оралғанда, театрлық нұсқаның басында көрсетілген қара-ақ бейнелер Хуо Тяньцзиньге оралғанға дейін көрсетіледі, субтитрлер Цинь әулетінен кейін шетелдік әскерлер Қытайға басып кіргенін және Тяньцзиньді жартылай колонияға айналдырғанын түсіндіреді. Сондай-ақ, Хуоның фильмнің басында жеңіске жеткен шебері Чжаоға Хуо отбасының Вушу нұсқаулығының көшірмесін берген көрінісі де қосылды. Кейін ол Цзиньву мектебіне оқуға түседі. Негізгі титрлерден кейін, Янг ханым кездесуден кетіп бара жатқанда, бір тілші одан сәттілікке жете аламын деп ойлайсыз ба деп сұрайды. Ол: "Мен бәрін жасадым, ең бастысы соны істедім", - дейді. Тілші: "Бұл жеткілікті ме?" деп сұрайды, ол күлімсіреп, кетіп қалады. Фильмдегі әртүрлі көріністердің уақыты мен орны субтитрлермен көрсетілген. Сондай-ақ, Хуоның Шанхайда Танакамен бұрын күрескен үш жекпе-жекшінің есімдері мен олардың жекпе-жек стильдері де субтитрленген.

Басқа атаулары

Кейбір жарнамалар, оның ішінде теледидар мен AMC театрлары, фильмді Джет Лидің "Қорқынышсыз" фильмі деп жариялады. Фильм Жапонияда "Рух" деп те белгілі. Фильм Қытайдағы "Хуо Юаньцзя" деген атауымен де танымал.

Қабылдау

Фильмнің Rotten Tomatoes сайтында 73% бағасы бар, сыншылардың пікірінше, "Қорықсыз" – Лидің қаһармандық өнердегі 25 жылдық тамаша жетістігінің керемет хореографиялық және әдемі түсірілген қорытындысы. Empire журналы фильмге бес жұлдыздың екісін берді, оның үкімі бойынша: "Жарқын CG-арнайы эффектілерімен және қызықты сюжетімен қатар, режиссер Ронни Ю осы фильмді тікелей бейнежазбаға түсірілген шайқас фильмі деңгейінен көтеріп, «Батыр» немесе «Тың жолбарыс, жасырын жолбарыс» деңгейіне жеткізе алмады". «Қорықсыз» 2006 жылдың 26 қаңтарында Қытай Жаңа жылы мерекесінде Гонконгта көрсетілімге шықты. Фильм кассалық табысқа ие болып, 2006 жылдың 8 наурызында көрсетілім аяқталғанда ерекше 30,201,600 гонконг долларын жинады, бұл оны 2006 жылдың ең табысты отандық фильміне айналдырды. 2006 жылдың 22 қыркүйегінде «Қорықсыз» Солтүстік Америкадағы 1806 кинотеатрда «Джет Лидің Қорықсызы» деген атпен шықты. Алғашқы демалыс күндері ол «Jackass» жалғасынан кейін екінші орынды иеленді, 10,590,244 АҚШ доллары (экранға 5,863 АҚШ доллары) табалдырығын басып өтті. Бұл Джет Лидің қатарынан 10 миллион доллардан астам кіріс әкелген жетінші фильмі болды. Фильм Солтүстік Америкадағы көрсетілімінен кейін 24,633,730 АҚШ долларын жинады, бұл оны АҚШ-тағы ағылшын тілінде емес шетелдік фильмдердің алтыншы орынына қойды, ал жалпы әлемдік кассасы 68,072,848 АҚШ долларын құрады.

Дау

Хуо Юаньцзяның ұрпақтары "Қорықсыз" фильміндегі ата-бабаларының бейнесіне және фильмдегі тарихи дұрыс еместіктерге қатты ашуланды, сол себепті 2006 жылдың наурыз айында Джет Лиге және фильмнің өндірушілері мен таратушыларына қарсы сотқа жүгінді. Хуо Юаньцзяның 81 жастағы немересі Хуо Шоужин фильмде Хуо Юаньцзяның "қиындықтар тудырғанын" және оның нәтижесінде анасы мен қызының қаза болғанын көрсеткеніне наразылық білдірді. Хуо Шоужин сондай-ақ фильм жасаушыларды әдесіз сайыскер ретінде оның әкесін көрсеткені үшін айыптады. 2006 жылдың желтоқсан айында Пекин соты "Қорықсыз" фильмінің Хуо Юаньцзяның шамадан тыс және қияли суреті екенін айтып, істі қарастырудан бас тартты, бірақ онда "құлыққа немесе қаралап жазуға қатысты бейнелеулер жоқ" деді.

Саундтрек

Фильмнің саундтрегін Шигеру Умебаяши жазды. Тайваньдық әнші Джей Чоу "Хуо Юаньцзя" деп аталатын тақырып әнін жазды және орындады. Әннің кейбір бөлімдерінде Чоу фальцетто дауысымен әндейді.