Кіріспе

Ксю Синранның кітабы

"Аспанды жерлеу" – Ксю Синранның 2004 жылғы кітабы, оның екінші туындысы. Ксю – британдық қытай журналисі, "Гардиан" газетіне мақала жазады. "Аспанды жерлеу" 2005 жылы Los Angeles Times газетінің ең ұнаған көркем емес әдебиеттерінің бірі деп тізілген.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Кітапта қытай әйелі Шу Вэньнің Сучжоудағы шайханада Синранға Тибеттегі өмірін баяндауы жазылған. 1950 жылдары Қытай коммунизм туымен біріккен кезде, дәрігер Шу Вэнь Тибетке барып, тибет халқын қытай үкіметіне бағындыруға бұйрық алған әскери дәрігерге үйленеді. Қытай үкіметі тибеттіктерді мейірімді және құнақжайлы халық ретінде бейнелейді, бірақ ол олардың бағынуға қарсы тұрғанын біртіндеп сезінеді. Күйеуінің жоғалып кеткенін естіген соң, отбасы мен достарының қарсылығына қарамастан, ол Сучжоудағы жайлы өмірін тастап, армияға қосылып, Тибетте оны іздейді. Оның жасағы жоғауларда өлімге қиналған тибет әйелімен кездеседі, Шу Вэнь оған көмек көрсетуді және оны күдікпен қараған әскерилерден алып кетуді шешеді, олар оны барлаушы немесе қарсылық күресшісі деп санайды. Екі әйел тобынан ажырасып қалады. Азық-түліксіз және тілді білмей, ол жол табуға тырысады, ажал жақын болғанда, көшпелілер отбасы оны құтқарады. Олардың қамқорлығында ол маусымдармен бірге түрлі жерлерге көшіп, 30 жыл бойы тибеттік өмір салтын үйренеді, күйеуінің тағдыры туралы хабар күтеді және бірте-бірте қытайлық өзіндігінен айырылады. Көшпелілерге қосылғаннан кейін, ол қытай сарбаздарымен кездеседі, олар оған тибеттік дәстүр бойынша аспанға жерленген қытай дәрігері туралы айтады. Көшпелілер жиынына барғаннан кейін, ол көне данамен кездеседі, ол оған күйеуінің өзі құтқарған адам екенін айтады. Ол аспанға жерлеу рәсімін бұзып, бүркітті өлтіріп, барлық бүркіттерді қуып, тибеттіктерді ашуландырған. Өзінің жасағының қауіпсіздігі үшін күйеуі өзін құрбан етуге және аспанға жерлеу арқылы бүркіттерді қайта шақыруға шешім қабылдады, бұл қытайлардың демон емес, тибеттіктер сияқты қарапайым адамдар екенін көрсетуге мүмкіндік берді. Бұл ашуланған тибеттіктерді басып, осы аймақтағы екі халық арасындағы қақтығыстарды тоқтатты. Дана адам өмір бойы дәрігерді мақтайтынын айтады, содан кейін Шу Вэнь тыныштық табады. Ол Сучжоуға оралады, онда Синран онымен кездеседі, ол әлі де туыстарын іздеп, қарапайым өмір сүруде.

Аңыз көзқарасы

Кітаптың көп бөлігі үшінші тұлғада баяндалған, сонымен қатар бірінші тұлға – Сюе де бар.