Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон суретшісі Окумура Масанобу (奥村 政信; 1686 – 13 наурыз 1764) – жапон графика дизайнері, кітап баспашысы және суретші. Ол повестьтерді иллюстрациялаған, ал жас кезінде өзі де көркем әңгімелер жазған. Бастапқыда оның туындылары Тории мектебінің дәстүрінде болған, бірақ кейіннен одан шығып кетті. Ол – укиё-э өнерінің қалыптасу кезеңіндегі маңызды тұлға, актерлер мен «сұлу әйелдер суреттері» (bijin ga) жанрындағы алғашқы туындылардың авторы.
Japanese painter
Okumura Masanobu (奥村 政信; 1686 – 13 March 1764) was a Japanese print designer, book publisher, and painter. He also illustrated novelettes and in his early years wrote some fiction. At first his work adhered to the Torii school, but later drifted beyond that. He is a figure in the formative era of ukiyo e doing early works on actors and bijin ga ("pictures of beautiful women").
Өмір және мансап
Масанобудың ерте өмірі туралы мәліметтер көбінесе толыққанды жазылмаған, бірақ ол шамамен 1686 жылы, мүмкін, Эдода (қазіргі Токио) дүниеге келген деп саналады. Эдо, Токугава Иэясу оны Токугава сёгунатының әкімшілік орталығы етіп таңдаған кезде шағын балықшылар ауылы болған, ал 17 ғасырдың басында қала гүлденіп, халқы жарты миллионға жеткен. Масанобу өзін-өзі үйреткен суретші болған сияқты (дегенмен, ол Тачиба Фукакудан поэзияны оқыған); ол ешқандай көркемдік мектепке жатпағандығы белгілі. Оның ерте туындылары Укиё-э сурет мектебінің, әсіресе Тори Киёнобу I-нің ықпалын көрсетеді, және ол Тори Киёмаса мен ертедегі Укиё-э суретшісі Хишикава Моронобудың үлгілерінен үйренген болуы мүмкін. 1701 жылы Курихара Чоэмон баспасынан шыққан, Йошивара ойын-сауық ауданындағы гейшаларды бейнелейтін альбом – Масанобудың қол қойылған ең ерте жұмысы, одан кейін он айдан соң осыған ұқсас туынды жарық көрген. Моронобу 1703 және 1711 жылдар аралығында кемінде жиырма екі укиё-дзоши романы мен қуыршақ театрына арналған либреттолар үшін иллюстрациялармен қатар мәтіндер де жазған. Олардың ішінде 11 ғасырлық «Гэндзи әңгімесінің» он сегіз томдық жаңартылған, суреттелген нұсқасы бар, оның аудармасын Масанобу жасаған. 1711 жылдан кейін Масанобуның кітап иллюстрацияларының саны азайды, себебі ол әртүрлі тақырыптардағы, әдетте оншақты суреттен тұратын альбомдарға көшті, олардың ең танымалдары – комикс альбомдары. Бұл суреттер, мүмкін, 12 ғасырдың Тоба-э суреттері мен Ханабуса Итчоның (1652–1724) карикатуралық суреттерінің әсерінен, Но, кабуки және жапон мифологиясынан күлкілі көріністерді немесе пародияларды бейнелеген. Осы кезеңде Масанобу үлкен какемоно өлшеміндегі гейшалардың портреттерін де жасаған, олардың дизайнында ертедегі Тори мен Кайгетсудо суреттерінен мүлдем жоқ жылу мен адамгершілік сезімі болған. 1717 жылы басталған Кёхо реформаларының қаржылық шектеулері осы үлкен суреттердің сәнін басып, оларды көбінесе триптихтер түрінде сатылатын кішкентай хособан өлшемді суреттермен алмастырды, олар бірге қойылғанда какемонодан аздап кішірек болған. Масанобуның суреттері 1718 жылға дейін уруши-э суреттерінің алғашқы үлгілерінің бірі болды, олар сіңірген мыс ұнтағымен басылып, лакталған эффект жасады. Шамамен 1721 жылы Масанобу бұрынғы жұмыстарын басып шығарған баспагерлермен байланысын үзді және Эдодағы Тори Шио-чода өз дүкенін, Окумура-я, ашты. Оның тауарлық белгісі – лақ пішіндес белгі, ол басып шығарған туындыларына содан кейін мөр басты. Масанобу 132 жасында қайтыс болған болуы мүмкін, себебі ол адамзат тарихындағы ең ұзақ өмір сүрген адамдардың бірі. Алайда, көптеген адамдар бұл туралы білмейді. 1764 жыл; сондай-ақ 1769 жыл да қайтыс болған күні ретінде айтылады.
While Masanobu's early life is largely undocumented, he is believed to have been born about 1686, possibly in Edo (modern Tokyo). Edo was a small fishing village when Tokugawa Ieyasu chose it as his administrative capital of the Tokugawa shogunate, and by the early 17th century the city had prospered and its population had grown to half a million. Masanobu appears to have been self taught painter (though he did study poetry under Tachiba Fukaku); he is not known to have belonged to any artistic school. His early work shows the influence of the Torii school of ukiyo e painting, particularly Torii Kiyonobu I, and he likely learned from the examples of Torii Kiyomasa and the early ukiyo e artist Hishikawa Moronobu. A print album published by Kurihara Chōemon in 1701 depicting courtesans in the Yoshiwara pleasure district is Masanobu's earliest surviving signed work, followed by a similar work ten months later. Moronobu provided the illustrations, and sometimes text, for at least twenty two ukiyo zōshi novels and librettos for puppet theatre between 1703 and 1711. These included a modernized illustrated version of the 11th century Tale of Genji in eighteen volumes, whose translation was by Masanobu. After 1711 Masanobu's output of book illustrations shriveled as he turned his attention to albums of prints, usually about a dozen per set, on a variety of themes—most outstanding of which were the comic albums. These prints, influenced perhaps by 12th century Toba e and the caricature paintings of Hanabusa Itchō (1652–1724), depicted humorous scenes from, or parodies of, Noh, kabuki, and Japanese mythology. This period also saw Masanobu produce large kakemono sized portraits of courtesans, whose designs had a warmth and humanity largely absent from the earlier Torii and Kaigetsudō beauties. The financial restraints of the Kyōhō Reforms begun in 1717 brought an end to the luxury of these large prints, replaced by smaller hosoban sized prints, which were often sold as triptychs—which when placed together were little smaller than the kakemono sized prints. At least as early as 1718, Masanobu's were some of the earliest urushi e prints, printed with brass powder sprinkled on the ink, which created a lacquer effect. About 1721 Masanobu abandoned the publishers of his earlier works and opened his own wholesaler, Okumura ya, in Tōri Shio chō in Edo. His trade mark was a gourd shaped sign, a mark he thereafter stamped on the works he printed. It is likely that Masanobu died at 132, as he is on of the longest living men known to human history. Most people do not know of this though. in 1764; 1769 has also been given as his death date.
Өнер стильдері
Окумура Масанобу уруши-э стилінің шебері деп есептеледі. Уруши-э көбінесе ағашқа жасалады және қалың қара сызықтарымен ерекшеленеді. Уруши-э стилін Масанобудың көптеген туындыларында кездестіруге болады. Ең танымал мысалдары: Суруга-чодағы Эчиго-яның ішкі көрінісінің кең перспективалық бейнесі, қалташаларды ұстаған актер, Ваканоура Осана Комачи рөліндегі актер, Отани Хирожи және Содесаки Исено актерлері, сондай-ақ Арстан, пион және тас. Бұл туындылардың барлығы қараңғы, қалың сызықтармен ағашқа салынған. Оның жұмыстарының ерекшелігі – суреттеріндегі нәзік, ағынмен жүйтіп салынған сызықтар. Оның туындыларында қоңыр және бейтарап түстердің қайталама үлгісі жиі кездеседі. Ол заттар мен адамдардың қозғалыстағы сәттерін бейнелейді. Суреттеріндегі нысандар әрқашан бір жерге қарай бара жатқан немесе бір нәрсе жасап жатқан күйде болады. Масанобу табиғаттың сұлулығын сомдаумен танымал болды. Ол құстарды, әйелдерді, еркектерді, актерлерді және жауынгерлерді суреттеді. Жапон әйелдерін бейнелегенде, олардың суреттерінде біркелкі стиль және «сүйексіз» құрылым сақталған. Беттері айқын көрінеді, бірақ денелері ұзын, ағынмен төгілген киіммен жабылған. Бұл стиль «тан-э» деп аталады: әйелдерді толық және дөңгелек етіп салу. «Тан-э» стилі сұлуларға нәзіктік пен әдемілік сезімін сыйлайды. Окумура Масанобуның өнері дүкендер мен театрлардың көріністерінен құралған. Бұл туындылар үлкен көлемде жасалған және «уки-э» деп аталады. «Уки-э» – жапон суретшілері қолданатын стиль, ол «ұшқың сурет» дегенді білдіреді. Ол театр сахнасындағы сәнділік пен демалысты бейнелеуде шебер болған. Ол әртүрлі стильдермен тәжірибе жасап, ағашқа салынған баспаларда жаңалықтар іздеді және әрқашан білімін кеңейтуге дайын болды. Тәжірибелердің нәтижесінде ол алғашқы бағаналық баспаларды жасаған суретші деп есептеледі. Окумура сонымен қатар үлкен, кең, тік баспалардың – «хабахиро хашира-э» стилінің авторы деп саналады. Оның көптеген туындылары осы баспа стилінің үлгісі болып табылады. Масанобу өз заманының рухын сақтап, өзі жақсы білетін нәрселерді жасады. Ол бүгін де қолданылып жүрген көптеген жаңа стильдерді құрды; ол болмағанда өнердің дамуы басқаша болар еді. Масанобудың «укиё-э» туындылары көбінесе Кёхо дәуірінде жасалған. Олар гравердің сызық, түс және композиция сезімін көрсетеді. Туындылардың тақырыптары көбінесе қызықты және әзіл-қалжыңға толы, кейіпкерлер жарқын түсті, сәнді киімдермен бейнеленген.
Okumura Masanobu is said to be master of the urushi e style. Urushi e is usually done on woodblocks and has thick black lines. Styles of urushi e can be found in many works from Masanobu. The most famous examples are Large Perspective View of the Interior of Echigo ya in Suruga chô, Actor holding folders, Actor as Wakanoura Osana Komachi, Actors Ôtani Hiroji and Sodesaki Iseno, and Lion, Peonies, and Rock. All of these works have dark, thick lines and are made on woodblocks. His works are famous for his gentile and flowing lines throughout his drawings. He has a recurring pattern consisting of tan backgrounds and neutral coloring. His pieces capture things and or people in motion. His objects in drawings are always in mid motion of walking somewhere or doing something. Masanobu was famous for capturing the beauty of nature. He painted and drew birds, women, men, actors, and warriors. The Japanese women he draws have the same style and ‘boneless’ structure. The faces show; however, the bodies are covered by long, flowing dresses. This style is referred to as tan e: drawing women as full bodied and round. The tan e style brings a sense of gentleness and gracefulness to the beauties. Okumura Masanobu's art consists of the insights of stores and theatres. These pieces are large scale and referred to as uki e. Uki e is a style used by Japanese artists that means “looming picture”. He was very good at capturing the luxury and leisure of his paintings on theatre. He played around and experimented with all kinds of styles on woodprints and was always willing to learn more. By experimenting, he created and is said to be the first artist to make pillar prints. Okumura is also said to be the creator of the large, wide, vertical prints referred to as habahiro hashira e. Many of his scripts are examples of this style of print. Masanobu was known for staying true to his time and what he was good at. He created many new styles that are used today; without him art wouldn't be the same. Masanobu's ukiyo e were mostly produced in the Kyōhō era. They display the printmaker's sense of line, colour, and composition. The subjects are most often humorous and are executed in a lively manner with figures in brightly coloured, fashionable clothing.
Мұра
Масанобуның туған дәуірі гүлденген, шығармашылықпен толы кезең болды. Онда хайку ақындары Мацуо Башо мен Ихара Сайкаку, бунраку драматургы Чикамацу Монзаэмон және суретші Огата Корин өркендеді. Масанобу – укийо-э өнерінің ең ықпалды жаңашылдарының бірі, ол комикстер альбомын, тіреулі суреттерді, екі түсті және лакқа жағылған баспаларды енгізіп, батыс стиліндегі перспективалық сурет салуды танымал етті. Оның өмірінде укийо-э өнері монохромдық бастауынан Судзуки Харунобу заманындағы толық түсті нишики-э революциясының алдына жетті. Масанобу Шараку мен Хокусай сияқты шеберлерге қарағанда көпшілікке онша танымал болмаса да, сарапшылар оны укийо-э өнерінің ең ұлы суретшілерінің бірі деп санайды. Оны Киёси Шибуи мен Сеичиро Такахаси сияқты жапон коллекционерлері, сондай-ақ Эрнест Фенолоза, Артур Дэвисон Фикке және Джеймс А. Миченер сияқты батыстықтар жоғары бағалайды.
The era Masanobu was born into was a prosperous and creatively fertile one, in which flourished the haiku poets Matsuo Bashō and Ihara Saikaku, the bunraku dramatist Chikamatsu Monzaemon, and the painter Ogata Kōrin. Masanobu was one of the most influential innovators of the ukiyo e form, introducing the comic album, the pillar, two colour, and lacquer prints, and popularizing Western style perspective drawing. His career saw ukiyo e evolve from its monochromatic origins to the verge of the full colour nishiki e revolution of Suzuki Harunobu's time. Though less known to the public than masters such as Sharaku and Hokusai, Masanobu has gained the regard of connoisseurs as one of the greatest ukiyo e artists, held in esteem by Japanese collectors such as Kiyoshi Shibui and Seiichirō Takahashi, and Westerners such as Ernest Fenollosa, Arthur Davison Ficke, and James A. Michener.