Кіріспе
Гүлді өсімдіктер туысы Sinningia /s///'/n//ɪ//n//dʒ//i//ə/ – Геснериес тұқымдасына жататын гүлді өсімдіктер туысы. Ол Вильгельм Синнинг (1792–1874) есімді Бонн қаласындағы Фридрих Вильгельм университетінің ботаникалық бақшасының бағбанының құрметіне аталған. Орталық және Оңтүстік Америкада кездесетін, түбіртекті көпжылдық шөптесін өсімдіктердің шамамен 65 түрі бар, олардың көп бөлігі Оңтүстік Бразилияда шоғырланған. Ең танымал түрі – Sinningia speciosa, бастапқыда Gloxinia speciosa деп таныстырылған және бүгінгі күнге дейін бағбандар мен гүл өсіру саудасында «глоксиния» деп белгілі, бірақ қазір бұл дұрыс емес деп есептеледі. Нағыз Gloxinia туысы түбірлер емес, қабыршақты тамырсабақтарымен ерекшеленеді. Sinningia түрлері көбінесе тау жыныстары мен жартастарда өседі, көпшілігі колибрилер немесе аралармен тозаңданады, бірақ Sinningia brasiliensis жұмбақтармен, ал Sinningia tubiflora – ірі, күшті хош иісті түтікшелі ақ гүлдерімен сфинкс көбелектерімен тозаңданады. Көптеген түрлерінің гүлдері ірі және жарқын түсті болады. Осы себепті көптеген түрлер, сондай-ақ будандар мен сорттар үй өсімдіктері ретінде өсіріледі. Sinningia x 'Lovely' сорты ерекше атауға лайық. Бұл әдемі, нәзік өсімдік – Sinningia sellovii және Sinningia tubiflora араласуынан алынған гибрид. Оның биік гүлшоғырлары мен түтікшелі гүлдері көбелектерді тартады және бағбандарға қуаныш сыйлайды. Әсіресе ірі түбірлері бар кейбір түрлер кактус және суккуленттерді ұнататындар каудициформалар ретінде өсіреді. Мысалы, Sinningia leucotricha, көбінесе ескі аты Rechsteineria leucotricha астында тізімделеді және күміс түсті, жібектей түктермен жабылғандықтан «Бразилиялық эдельвейс» деп аталады. Ірі түбірлері бар басқа түрлерге Sinningia iarae, Sinningia lineata және Sinningia macropoda жатады. Бразилиялық Paliavana және Vanhouttea туыстары, түбірлері жоқ бұталы өсімдіктерден тұрады, Sinningia-мен тығыз байланысты және соңғы морфологиялық және молекулалық талдаулар (Boggan 1991, Perret et al. 2003) осы туыстардың түбірсіз Sinningia түрлері екенін көрсетеді. Бұл үш туыс Ганс Вихлердің жіктеу жүйесінде Gloxinieae тайпасына кірген, бірақ қазір олар өз тайпасы Sinningieae ретінде танылған. Corytholoma, Rechsteineria және Lietzia сияқты көптеген туыстар Sinningia астында синонимделіп кеткен.
Sinningia /s//ᵻ/'/n//ɪ//n//dʒ//i//ə/ is a genus of flowering plants in the family Gesneriaceae. It is named after Wilhelm Sinning (1792–1874), a gardener of the Botanische Gärten der Friedrich Wilhelms Universität Bonn. There are about 65 species of tuberous herbaceous perennials, all occurring in Central and South America, with the greatest concentration of species occurring in southern Brazil. The best known species, Sinningia speciosa, was originally introduced in cultivation as Gloxinia speciosa and is still commonly known to gardeners and in the horticultural trade as "gloxinia", although this is now considered incorrect. The true genus Gloxinia is distinguished by having scaly rhizomes rather than tubers. Sinningia species often grow on rocks or cliffs and most are pollinated by hummingbirds or bees but Sinningia brasiliensis is bat pollinated, and Sinningia tubiflora, with large, powerfully fragrant tubular white flowers, is apparently pollinated by sphinx moths. Most of the species have large, brightly colored flowers. Because of this, numerous species and numerous hybrids and cultivars are grown as houseplants. A cultivar worth knowing is Sinningia x 'Lovely.' This beautifully gentle plant is a cross between Sinningia sellovii and Sinningia tubiflora. Its tall spikes and tubular flowers attract butterflies, and delight gardeners. Some species with particularly large tubers are cultivated by cactus and succulent enthusiasts as caudiciforms. One such example is Sinningia leucotricha, often listed under the older name Rechsteineria leucotricha and dubbed "Brazilian edelweiss" for its covering of silvery, silky hairs. Other species with large tubers are Sinningia iarae, Sinningia lineata, and Sinningia macropoda. The Brazilian genera Paliavana and Vanhouttea, consisting of shrubby plants without tubers, are closely related to Sinningia and recent morphological and molecular analyses (Boggan 1991, Perret et al. 2003) suggest that these genera are, in fact, nontuberous Sinningia species. All three genera were included in tribe Gloxinieae in the classification system of Hans Wiehler but are now recognized in their own tribe, Sinningieae. Numerous genera, including Corytholoma, Rechsteineria and Lietzia, have been synonymized under Sinningia.
Бақшада пайдалану және өсіру
Синнингиялар - жылыжайларда және үй ішінде өсірілетін тартымды өсімдіктер, олар белгілі бір өсімдік тобына маманданған бағбандарға әсіресе ұнайды. Олардың негізгі қоршаған орта талаптары – жылу, жоғары ылғалдылық, қолайлы топырақ және күшті күннен қорғалған жақсы жарық. Топырақ жақсы дренаждалуы керек. Оның құрамында жапырақ шөбі немесе торф сияқты органикалық заттардың көп мөлшері, сондай-ақ жақсы өткізгіштікті қамтамасыз ету үшін жеткілікті мөлшерде ірі құм немесе перлит болуы тиіс. 'Empress Purple Spotted' және 'Empress Red' гибридтері Корольдік бау-бақша қоғамының Бау-бақшалық еңбек сіңіргендері сыйлығына ие болды.