Мосра (1961) фильмі: Исиро Хонданың қайнатқыш фильмі, арнайы эффектілер Эйдзи Цубураядан. Аралдағы экспедиция, құдайдың оянуы, табиғат пен адам арасындағы қақтығыс.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1961 жылы түсірілген фильмнің режиссері Иширо Хонда.
1961 film directed by Ishirō Honda
Мотра (モスラ) – 1961 жылы түсірілген жапондық кайдзю фильмі, режиссері Иширо Хонда, арнайы эффектілері Эйджи Цубураяға тиесілі. Toho Co., Ltd компаниясы өндірген және таратқан бұл фильм «Мотра» франшизасының бастауы болды. Фильмде Франки Сакай, Хироси Коидзуми, Кёко Кагава, Джерри Ито және «Жержақтар» (The Peanuts) түскен. Сюжет бойынша, сәулеленген аралға жасалған экспедиция цивилизацияны примитивті тайпа мәдениетімен қабыстырады. Бір сенсациялық кәсіпкер арал тұрғындарын өз мүддесі үшін пайдаланбақ болғанда, олардың ежелгі құдайы жазалау үшін оянады. 1960 жылы продюсер Томоюки Танака жаңа кайдзю фильмі үшін түпнұсқа әңгіме жазу үшін Шин'ичиро Накамураны шақырды. Такехико Фукунага және Йоши Хоттамен бірлесіп жазылған «Жарқыраған Құстар мен Мотра» әңгімесі 1961 жылдың қаңтар айында журналда жарияланды. Сценарист Шиничи Секизава кейіннен бұл әңгімені сценарийге бейімдеп, 1933 жылғы «Кинг Конг» және 1954 жылғы «Годзилла» фильмдерінен шабыттанды. «Мотра» фильмі 1961 жылдың 30 шілдесінде Жапонияда көрсетілді. 1962 жылдың 10 мамырында Columbia Pictures компаниясы АҚШ кинотеатрларында монтаждалған, ағылшын тіліне дубляжданған нұсқасын шығарды. «Мотра» Годзилладан кейін Toho компаниясының екінші ең танымал кайдзю кейіпкеріне айналды, ол 1990 жылдары он бір «Годзилла» фильмінде және жеке трилогиясында пайда болды.
Mothra (モスラ) is a 1961 Japanese kaiju film directed by Ishirō Honda, with special effects by Eiji Tsuburaya. Produced and distributed by Toho Co., Ltd, it is the first film in the Mothra franchise. The film stars Frankie Sakai, Hiroshi Koizumi, Kyōko Kagawa, Jerry Ito, and The Peanuts. In the film, an expedition to an irradiated island brings civilization in contact with a primitive native culture. When one sensationalist entrepreneur tries to exploit the islanders, their ancient deity arises in retaliation. In 1960, producer Tomoyuki Tanaka hired Shin'ichirō Nakamura to write an original story for a new kaiju film. Co written with Takehiko Fukunaga, and Yoshie Hotta, The Glowing Fairies and Mothra was serialized in a magazine in January 1961. Screenwriter Shinichi Sekizawa later adapted the story into a screenplay, patterning his version after King Kong (1933) and Godzilla (1954). Mothra was theatrically released in Japan on July 30, 1961. An edited, English dubbed version was released theatrically in the United States on May 10, 1962, by Columbia Pictures. The titular monster, Mothra, would become Toho's second most popular kaiju character after Godzilla, appearing in eleven Godzilla films and her own trilogy in the 1990s.
Сюжет
Инфант аралында, Ролисиканың атомдық сынақтары үшін, адам тұрмайтын жер деп есептелетін аймақта, «Дайни Генъю Мару» тайфунның күшті соққысына ұшырап, жағалауға дұрыс емес түсіп қалады. Дауылдан кейін құтқару тобы төрт теңізшіні тірі күйінде табады, олардың ешқайсысы сәулеленуден зардап шекпеген. Олар бұл жағдайды арал тұрғындары берген шырынға байланысты деп түсіндіреді. Журналист Зеничиро Фукуда мен фотограф Мичи Ханамура, ауруханаға жасырын кіріп, аман қалғандарды тексеріп жатқанда оқиғаны жариялайды. Ролисика елшілігі жапон-ролисикалық ғылыми экспедицияны қолдап, капиталист Кларк Нельсон басқаратын Инфант аралына жібереді. Экспедиция құрамында радиация маманы доктор Харада, тіл білімі және антрополог Синъити Чудзё, сондай-ақ репортер Фукуда да болады. Чудзё аймақтағы аралдардың мәдениетін зерттеген, және олардың жазу жүйесіндегі маңызды иероглифтердің бірі – жарқын, крест тәрізді жұлдыз «Мотра» деп аударылатынын анықтаған. Команда аралда мутацияға ұшыраған өсімдіктерден тұратын алып орманды, қашқан жергілікті тайпаны және он екі дюймдық екі жас әйелді табады. Олар Чудзёны жұтып қоймақ болған қасіретті өсімдіктен құтқарады. Фукуда оларды «Шобиджин» (кішкентай сұлулар) деп атайды. Олар өз аралының атомдық сынақтардан құтылуын тілейді. Бұл хабарды естіген команда қайтып келіп, оқиғаны жасырады. Бірақ Нельсон аралға қайтып, әскерімен бірге қыздарды ұрлап алады, оларды құтқаруға тырысқан бірнеше жергілікті тұрғындарды атып өлтіреді. Нельсон Токиода «Құпия феялар шоуынан» пайда көріп, қыздардың ән айтуын көрсетсе, олар мен арал тұрғындары өздерінің құдайы Мотрадан, алып жұмыртқадан көмек сұрайды. Фукуда, Ханамура және Чудзё жас әйелдермен телепатия арқылы байланысады. Олар Мотраның көмекке келетініне сенімді екенін білдіреді және «жақсы адамдар әлбетте зардап шегеді» деп ескертеді. Фукуданың газеті Нельсонды қыздарды күштеп ұстап отыр деп айыптайды. Нельсон бұл айыптауды жоққа шығарып, газетке қарсы артық сөз айту ісін қозғайды. Осы уақытта аралдағы жұмыртқадан Мотра шығады – алып құрт, ол Тынық мұхиты арқылы Жапонияға қарай жүзе бастайды. Мотра круиздік кемені жояды және Токиоға бағытталған жолында напалм шабуылынан аман қалады. Бірақ Ролисика елшілігі Нельсонның қыздарға қатысты меншік құқығын қорғайды және оның монстрмен байланысын елемейді. Мотра Жапонияның құрлық бөлігіне келіп, оған бағытталған қару-жарақтардың шабуылына төтеп беріп, Токио мұнарасының қираған жерлерінде кокон жасайды. Халықтың көңілі Нельсонға қарсы бұрылады, оған қыздарды босатуға бұйрық беріледі. Ол Шобиджинмен бірге портфельге жасырып, Ролисикаға қашып кетеді, ал Мотра, иммаго түрінде жаңадан туғаннан кейін, іздеуді жалғастырады. Полиция Нью-Кирк қаласын Нельсонды іздеп шығады, ал Мотра мегаполисті қиратады. Нельсон қаладан қашып кетуге тырысады, бірақ көшеде жүргенде оны азаматтар таниды және полициямен болған атыста қаза табады. Қыздар Чудзёнің қамқорлығына беріледі. Шіркеу қоңыраулары соғып, күн сәулесі мұнараның үстіндегі айқышқа жарқын сәулелер шашып, Чудзё мен Ханамураға Мотраның бірегей символын және қыздардың дауысын еске салады. Чудзёның ұсынысы бойынша, Мотраны әуежайдың ұшу-қону жолағына тарту үшін көптеген шіркеу қоңыраулары бірдей орындалады, онда Мотраның символы салынған. Қыздар «саёнара» сәлемімен қайтарылады, ал Мотра Инфант аралына қайта ұшады.
In waters off Infant Island, a presumed uninhabited site for Rolisican atomic tests, the Daini Gen'you Maru is caught and run aground in the turbulence of a typhoon. A rescue party following the storm finds four sailors alive and strangely unafflicted with radiation sickness, which they attribute to the juice provided them by island natives. The story is broken by tenacious reporter Zenichiro Fukuda and photographer Michi Hanamura, who infiltrate the hospital examining the survivors. The Rolisican Embassy responds by co sponsoring a joint Japanese–Rolisican scientific expedition to Infant Island, led by capitalist Clark Nelson. Also on the expedition are radiation specialist Dr. Harada, linguist/anthropologist Shin'ichi Chūjō, and stowaway reporter Fukuda. Chūjō has studied the cultures of islands in the area and ascertained that one of the key hieroglyphs in their written language, a radiant cross shaped star, translates as Mothra. There the team discover a vast jungle of mutated flora, a fleeing native tribe, and two young women only twelve inches tall, who save Chujo from being eaten by a vampire plant. The "Shobijin" (small beauties), as Fukuda dubs them, wish their island to be spared further atomic testing. Acknowledging this message, the team returns and conceals these events from the public. Nelson, however, returns to the island with a crew of henchmen and abducts the girls, gunning down several natives who try to save them. While Nelson profits off a "Secret Fairies Show" in Tokyo featuring the girls singing, both they and the island natives beseech their god Mothra, a giant egg, for help. Fukuda, Hanamura, and Chūjō communicate with the young women via telepathy; they express conviction that Mothra will come to their aid and warn that "good people are sure to be hurt". Fukuda's newspaper has accused Nelson of holding the girls against their will; Nelson denies the charge and files a libel suit against the paper. Meanwhile, the island egg hatches to reveal Mothra as a giant caterpillar, who begins swimming the Pacific Ocean toward Japan. Mothra destroys a cruise ship and survives a napalm attack on a beeline path for Tokyo. The Rolisican Embassy, however, defends Nelson's property rights over the girls, ignoring any connection to the monster. Mothra arrives at the Japanese mainland, impervious to the barrage of weaponry directed at it, and builds a cocoon in the ruins of Tokyo Tower. Public feeling turns against Nelson, and he is ordered to release the girls. He flees incognito to Rolisica with the Shobijin concealed in a suitcase, where Mothra, newly hatched in an imago form, resumes her search. Police scour New Kirk City for Nelson as Mothra lays waste to the metropolis. Nelson attempts to flee the city, but while driving through the streets he is recognized by civilians, and killed in the resultant shootout with police. The girls are assigned to Chūjō's care. Church bells begin to ring, and sunlight illuminates the cross atop the steeple with radiant beams, reminding Chūjō and Hanamura of Mothra's unique symbol and of the girls' voices. At Chūjō's suggestion, numerous church bells are run simultaneously in order to attract Mothra to an airport runway, on which Mothra's symbol has been painted. The girls are returned amid salutations of "sayōnara", and Mothra flies back to Infant Island.
Тақырыптар
Авторлар Стив Райфл мен Эд Годзизевский Хонда фильмдегі ядролық алаңдаушылықты және Америка мен Жапония арасындағы делдалдық қарым-қатынасты әртүрлі қарастыратынын айтады. Олар Ролисика (Ресей мен Американың қосындысы) Нельсонның ақшасына қызығушылық танытып, оның Жапониядағы қылмыстарына көз жұмып, "өзімшіл капиталистік супердержава" ретінде бейнеленгенін атап көрсетеді. Сондай-ақ, Ролисиканың атомдық сәуле таратқышы Жапонияның үш ядролық емес принципін бұзатынын көрсетеді. Олар Хонданың түсіністік пен ынтымақтастық идеалы дін арқылы іске асырылатынын, тіпті Инфант аралының діни символикасына ұқсас екенін де мойындейді. Дегенмен, фильмдегі саяси сатира "тынышсыздық тудырмайды" дейді. Райфл, кейбір авторлар Ролисиканың Инфант аралын бомбалауын Американың Хиросима мен Нагасакиді бомбалауымен, ал Нельсонның Шобиджин қыздарын ұрлауын Американың Жапонияны оккупациялауымен және күштеп батыстық мәдениетке көшіруімен салыстырғанын айтады. Райфл фильм Ролисиканың және, демек, АҚШ-тың жағымсыз бейнесін көрсетеді, Ролисика атомдық сынақтар мен коммерциялық пайда үшін жергілікті халықты пайдаланатынын (Нельсон арқылы), ал Нельсонның экспедиция туралы баспасөзді шектеуі – Ролисиканың Инфант аралын бомбалауға қатыстылығын жасыру әрекеті екенін атап өтеді.
Authors Steve Ryfle and Ed Godziszewski note that Honda treats the film's nuclear anxiety and proxy relationship between America and Japan differently. They note that Rolisica (an amalgam of Russia and America) is portrayed as a "pushy capitalist superpower" that is more concerned with Nelson's money, allowing his crimes in Japan to go unpunished. They also note that Rolisica's atomic ray gun seems to violate Japan's three non nuclear principles. They iterate that Honda's ideal of understanding and cooperation is achieved through religion, even noting the religious like iconography of Infant Island. However, they note that the film's political satire "never gets too serious." Ryfle notes that some writers compared Rolisica's bombing of Infant Island to America's bombing of Hiroshima and Nagasaki and Nelson's kidnapping of the Shobijin to America's occupation and forced Westernization of Japan. Ryfle expresses that the film paints a bad portrait of Rolisica and by extension, the United States, noting that Rolisica exploits natives for atomic testing and commercial gain (via Nelson), and Nelson's press coverage restriction on the expedition is an attempt of covering up Rolisica's involvement in the bombing of Infant Island.
Өндіріс
1960 жылдың жазында продюсер Томоюки Танака кайджу фильмі үшін түпкілікті әңгіме жазуға Шиничиро Накамураны шақырды. Накамура Такехико Фукунага және Зенеи Хоттамен (кейде Йоши Хотта деп те аталады) бірлесіп жұмыс істеді, әр автор әңгіменің бір бөлігін жазды. "Жарқыраған перілер мен Мотра" атты әңгіме 1961 жылдың қаңтарында Weekly Asahi Extra журналында жарияланды. Танака "Арналар" фильміне түсіру үшін Шо Ватанабеге хабарласты. Ватанабе идеяның "ерекшелігіне" әсерленгендіктен егіздерге фильмге қатысуға рұқсат берді. Дегенмен, Уатанабе Продакшнс-пен болған келісімшарттарының салдарынан Тохо егіздердің түсірілімдерін жоспарлауда қиындықтарға тап болды. Фильм үшін Хонда Дисней үлгісіндегі көзқарас қалаған, "Біз бүкіл отбасыға арналған, жаңа нәрсе жасағымыз келді, Дисней немесе Голливудтағы фильмдер сияқты" деді. Танака "Мотра" атауын "көбелек" деген жапон сөзінен (мосу) және Годзилланың жапонша аты "Годзирадан" алынған "ра" қосымшасын біріктіріп жасады. "Ра" қосымшасын қосу, Тохо өндірістерінде ғана емес, сондай-ақ Тохо емес жапон өндірістерінде де, мысалы Гамерада да, монстрларды атаудың кең таралған тәсіліне айналды.
During the summer of 1960, producer Tomoyuki Tanaka hired Shin'ichirō Nakamura to write an original story for a kaiju film. Nakamura collaborated with Takehiko Fukunaga and Zenei Hotta (sometimes credited as Yoshie Hotta), with each writer writing one part of the story. The story, The Glowing Fairies and Mothra, was then serialized in Weekly Asahi Extra magazine in January 1961. Tanaka contacted Sho Watanabe about casting The Peanuts in the film. Watanabe gave the twins permission to participate in the film due to being impressed with the "uniqueness" of the idea. However, Toho had difficulty with scheduling the twins to shoot their scenes due to contractual obligations with Watanabe Productions. For the film, Honda wanted a more Disney inspired approach, stating, "We wanted to do something that was new, for the whole family, like a Disney or Hollywood type of picture." Tanaka created the name "Mothra" by combining the Japanese word for "moth" (mosu) and the suffix "ra", taken from Godzilla's Japanese name "Gojira". Adding the suffix "ra" would become a common practice for naming monsters, not just in Toho productions (e. g. King Ghidorah, Ebirah, Hedorah), but in non Toho Japanese productions, e. g. Gamera.
Жазу
Тохо бастапқы әңгіме жазылу алдында идеяларды талқылау үшін отырыстар өткізді. Олардың бір идеясы – Мотраның сәуле таратуы. Накамура «Жарқалған қаз-қалпақтар мен Мотра» атты түпкілікті әңгімесін жазғанда, өзінің өзгеруге қабілетті жаратылысын қалағандықтан алып көбелекті таңдады. Кейін продюсер Танака фильмнің әйелдік көзқарасын жоспарлаудың басында басқа продюсер ұсынғанын растады. Бұл Танаканы Шобиджин туралы ойға түртті және олардың Оңтүстік теңіз аралдарының қорғаушылары ретіндегі рөлін қалыптастырды. Zen'ichirō Fukuda кейіпкері түпкілікті әңгіменің авторларының құрметіне аталған. Түпкілікті әңгімеде Фукуда бастапқы экспедицияға қатыспайды, кейін жалғыз Инфант аралына барады; жергілікті тұрғындар Фукудаға Инфант аралының аңызын айтады; Инфант аралының мифологиясында екі құдай (Аджима, мәңгілік түннің еркек құдайы және Аджико, күннің құдайы) ұялаған екі құдай, кішкентай жұмыртқалар және аралды көбейтіп, жаңадан толтыратын екі адам бар; кішкентай жұмыртқалардан гусеницалар шығып, көбелектерге айналып ұшып кетеді, бұл Аджиманы барлық тірі нәрсені өлімге кесуге және өзін төрт бөлікке бөліп өзін-өзі өлтіруге итермелейді; жүрегі ауырған Аджико да денесін төрт бөлікке бөліп, Мотраға қызмет етуге арналған төрт өлмейтін феяға айналады. Фукуда аралда қалады және кейін Нельсонның оқтарынан оянады, ол Нельсонның Шобиджинді және жергілікті ритуалды ұрлап кеткеніне куә болады. Мичико бастапқыда Чудзоның көмекшісі және Шобиджинді босатуға талап ететін наразылық топтарының жетекшісі ретінде жазылған. Түпкілікті әңгімеде Жапония мен АҚШ арасындағы қауіпсіздік шартының ратификациясына қатысты саяси параллельдер көрсетілген, бірақ Секизава өзінің нұсқасында саяси фонды жойды. Түпкілікті әңгімеде Ролисика елшісі Нельсонды және оның мүлкін Мотрадан қорғау үшін флотты жіберген. Фильмге бейімделген кезде сценарист Шиничи Секизава әңгіменің өзіне ұнайтын бөліктерін таңдап, қалғанын елемеді. Секизава өзінің сценарийін түпкілікті «Кинг Конг» және «Годзилла» фильмдерінен үлгі алды. Секизава тым көп егжей-тегжейлі ақпарат көрермендерді шатастырады және көрермендерді көңілді ету маңызды деп ойлады, ол: «Менің философиям – әңгімені айту үшін жеткілікті қосу және оны жалғастыру» деді. Кейін Хонда фантастикалық элементтер Секизаваның идеялары екенін мойындады, ал Хонда ядролық қаруға қарсы тақырыптарға қызығушылық танытты. Бастапқыда Хотта адамның дене мөлшеріне байланысты кемсітушілікке қарсы хабарламаны қосуды қалаған. Түпкілікті әңгімеде төрт фея болған, бірақ Секизава төртіншісі қажет емес деп санады және басқаруға оңай болғандықтан мүшелерді екіге дейін қысқартты. Түпкілікті әңгімеде Шобиджиннің бойы 60 сантиметр болған, бірақ Секизава бұл мөлшер тым үлкен деп санады және декорацияларды салу кезінде қиындықтар тудырады. Бастапқы идеялардың бірінде Шобиджиннің бірі басты кейіпкерлердің біріне ғашық болады, бірақ Секизава бұл идеяны тастады, өйткені ол көптеген бұрылыстарды қажет етеді және Мотрадан уақытты алады деп ойлады. Бастапқыда Мотра Ұлттық диета ғимаратында коконға орануы керек еді, бірақ Секизава бұл «көрерменге әсерлі емес» деп ойлады және оны Токио мұнарасына ауыстырды. Секизава егіздерді «Шобиджин» (кішкентай сұлулар) деп атауды шешті, өйткені «Инфант аралынан келген кішкентай феялар» сөзі жазуға тым ұзын болды. Секизава «Инфант аралы» деген атауды жақсы естілгендігі үшін ғана ойлап тапты. АҚШ-тағы бірнеше жарнамалық материалдарда Шобиджин «Айлена» деп аталды, бірақ жапондық басылымдар мен материалдарда бұл термин қолданылмады. Хонда бұл атаудың түпкілікті әңгімеде «Айлена» есімді фея болғандықтан пайда болғанын түсіндірді. Бұл атау шетелдік нарықтардың жарнама бөліміне жетті. Хонда бастапқыда атом бомбасымен бомбаланған аралдың бір бөлімін көрсетуге арналған көрініс жазған, бірақ бюджеттік себептерге байланысты бұл көрініс түсірілмеді.
Prior to the original story being written, Toho held story meetings to discuss ideas. One of the ideas included to have Mothra emit a ray beam. While writing the original story The Glowing Fairies and Mothra, Nakamura chose a giant moth because he wanted a creature that underwent a transformation. Producer Tanaka later confirmed that the female perspective for the film was suggested by another producer during the early planning stages. This inspired Tanaka to come up with the idea for the Shobijin and their roles as guardian spirits of a South Seas island. The character Zen'ichirō Fukuda was named after the writers of the original story. In the original story, Fukuda is not on the initial expedition and ventures to Infant Island alone later; the natives reveal to Fukuda the legend of Infant Island; the mythology behind Infant Island include Christian like overtones which features two Gods (Ajima, the male God of Eternal Night and Ajiko, the Goddess of Daylight) conceiving a giant glowing egg, smaller eggs, and a pair of humans who reproduce and repopulate the island; the smaller eggs hatch caterpillars which turn to moths and fly away, which enrages Ajima to condemn all living things to death and commits suicide by tearing himself apart in four pieces; heart broken, Ajiko also commits suicide by also tearing her body apart in four pieces, which turn into four small immortal fairies dedicated to serving Mothra of the giant glowing egg. Fukuda remains on the island and is later awakened by Nelson's gunfire, witnessing Nelson kidnapping the Shobijin and the natives ritual. Michiko was originally written as Chujo's assistant and the leader of a protest group that unsuccessfully pressures Nelson to release the Shobijin. The original story featured political parallels to a then controversial ratification of a security treaty between Japan and the United States, however, Sekizawa omitted the political backdrop in his version. The original story featured the Rolisican ambassador sending a fleet to protect Nelson and his property from Mothra. While adapting the story for the film, screenwriter Shinichi Sekizawa picked his favorite aspects of the story and ignored everything else. Sekizawa patterned his script after the original King Kong and Godzilla films. Sekizawa felt that too much detail will confuse audiences and that it was more important to keep audiences entertained, stating, "My philosophy is to just add enough to tell the story and keep it moving along." Honda later admitted that the fantasy elements were Sekizawa's ideas while Honda was interested in the anti nuclear themes. Originally, Hotta wanted to include an anti discrimination message based on a person's size. The original story featured four fairies. Sekizawa felt four was unnecessary and trimmed the members to two, feeling that two fairies was manageable. The original story had the Shobijin stand at 60 centimeters but Sekizawa felt the size was too big and would create difficulties when building the sets. One of the original ideas had one of the Shobijin fall in love with one of the leads, however, Sekizawa dropped this idea because he felt it would have required many twists and turns and would have taken time away from Mothra. Originally, Mothra was to cocoon herself on the National Diet Building but Sekizawa felt it wasn't "spectacular enough" and changed the setting to Tokyo Tower. It was Sekizawa's decision to refer to the twins as "Shobijin" (small beauties), feeling that "small fairies from Infant Island" was too long to write. Sekizawa coined the name "Infant Island" simply because it "sounded good". In the United States, several promotional materials referred to the Shobijin as "Ailenas", despite Japanese publications and materials not using the term. Honda explained that the name originated from the original story that featured a fairy named "Ailena". The name reached the publicity department for overseas markets. Honda had originally written a scene that showed an area of the island bombed by the atomic bomb but due to budget costs, this scene was not filmed.
Музыка
Музыкасын Юдзи Косеки жазған. Бастапқыда Акира Ифукубеге фильмге музыка жазу ұсынылды, бірақ ол "Жеміс-жидектерге" (The Peanuts) музыка жасауға жеткілікті сенімді емес деп, бас тартты. Mothra тақырыбының сөздері жапон тілінде жазылған және Токио университетінде индонезиялық алмасу студенті индонезия тіліне аударған. "Infant Island қыздары" трекі 1961 жылы сингл ретінде, ал "Mothra әні" трекі 1978 жылы сингл ретінде шығарылды. "Infant Island қыздары" трекін фильмнің ассистент режиссері Кодзи Каджита бірлесіп жазған.
The score was composed by Yūji Koseki. Akira Ifukube was originally given the offer to compose the film but declined, feeling he wasn't confident enough to create music for The Peanuts. The lyrics for the Mothra theme were written in Japanese and translated into Indonesian at Tokyo University by an Indonesian exchange student. The track "The Girls of Infant Island" was released as a single in 1961 while the track "Song of Mothra" was released as a single in 1978. The track "Daughters of Infant Island" was co written by the film's assistant director Koji Kajita.
Арнайы әсерлер
Фильмнің арнайы эффекттерін Эйджи Цубурая режиссерлік етті. "Пишист" фильмінің түсірілімдері негізгі актерлік құрамнан бөлек жүргізілді. Олар көптеген сахналарын көк экран алдында және үлкен декорацияларда түсірді. Кейін олардың сахналары фильмге монтаждалды. "Пишист" актерлермен тікелей қарым-қатынас жасаған жоқ. Оның орнына, актерлермен өзара әрекеттесу үшін қуыршақтар қолданылды, ал "Пишист" рөліндегі актерлердің сөздері магнитофоннан ойнатылды. Нью-Кирк қаласы Манхэттен, Лос-Анджелес және Сан-Франциско қалаларының үлгісі бойынша жобаланды. Хонда бастапқыда Лос-Анджелесте қосымша түсірілімдерді жүргізуді жоспарлаған, бірақ Нью-Кирк қаласының сахналарына байланысты бюджет көтерілгендіктен, Хонда Лос-Анджелестің автокөлік жолдары мен жағажайларының архивтік кадрларын пайдалануға мәжбүр болды. Хонда сондай-ақ Инфант аралының тұрғындарының ядролық жарылыстан қалай аман қалғанын көрсетуді ниеттенген, бірақ бюджеттік шектеулер оны қарапайым үңгірді көрсетуге мәжбүр етті. Хонда аралдың қалыбын жасағысы келді және осы жұмысты өнер бөліміне тапсырды, бірақ бюджеттік себептерге байланысты бұл идеядан бас тартылды. Инфант аралының жергілікті тұрғындарына жапон актерлері қара макияжбен келген рөлдерін сомдады. Дамбаның түсірілімдері Куробе бөгетінде жүргізілді. Өндіріс жиналысында Цубурая қызметкерлерге бөгетті бұзу үшін төрт су резервуары қажет екенін айтты. Бірақ Цубураяның бас суретші-директоры 12 резервуар салды, олардың сыйымдылығы 4320 галлонды құрады. Дамба 1/50 масштабта салынды және биіктігі төрт метрді құрады. Судың қысымына төтеп беру үшін дамбаның айналасындағы таулар бетоннан салынды, бұл шешім Цубураяны ренжітті, өйткені ол камераларды орнату үшін декорацияны жылжыта алмады. Дамба судың салмағынан қирау үшін де жобаланған, бірақ осының салдарынан алғашқы әрекетте аз ғана су шықты. Суды шығару үшін үш рет әрекет жасалды және эффект сәтті болуы үшін дамбаны әлсіретуге тура келді. Цубурая камераларды жылжыта алмағандықтан, үш түсірілім де монтаждалды. Қазанша және ересек Мотра үшін әртүрлі масштабтағы бірнеше реквизиттер жасалды, соның ішінде су көріністері үшін арнайы қолданылған бір қазанша реквизиті. Мотраның құртқасы үшін үлкен костюм жасалды, бұл үлкен декорациялар мен бөлшектерді қосуға мүмкіндік берді. Бұл костюм Toho компаниясы жасаған ең үлкен монстр костюмі болды. Ол 1/25 масштабта салынды, ұзындығы жеті метрді құрады және оны жылжыту үшін ішінде бес-алты актер қажет болды. Харуо Накаджима және Кацуми Тезука костюмнің ішінде арнайы эффекттер жасаған өнер тобының жетекші мүшелері болды. Сондай-ақ, қолмен басқарылатын модель де жасалды. Қолмен басқарылатын модель басқа модельдерге қарағанда тар, овал пішіндес және төменгі жағында кішкентай аяқтары бар, бұл басқа модельдерде болмаған ерекшелік. Токио мұнарасының моделін металл өңдеуші компания жасады. Мұнараның моделі Toho эффекттер тобының қызметкерлері жасаған көкбелектердің негізінде салынды, олар нақты мұнараны суретке түсіріп, зерттеу жүргізді. Алайда, көкбелек мұнараның бір жағын ғана көрсетті, бұл металл өңдеуші компанияны басқа жақтарын салу үшін бұрыштарды анықтауға мәжбүр етті. Эффекттер тобы бастапқыда Токио мұнарасының түпнұсқалық жобаларын сұраған еді, бірақ оларды ала алмады. Toho өзінің жұмысынан бәсекелес студиялардың пайда алуын болдырмау үшін мұнараның модельдік жобаларын қатаң түрде сақтады. Мотраның жібегі "кеңейтілген полистирол" деп аталатын сұйық стиропиладан жасалды. Атомдық сәулелі зеңбірек үшін кішкентай және үлкен модельдер жасалды. Ересек Мотра үшін үш түрлі модель жасалды, олардың әрқайсысының әртүрлі функциялары болды. Ұядан шығу сахнасында қанаттары иілгіш орта өлшемді модель пайдаланылды. Орта өлшемді модельдің кеудесі кішкентай, ал қанатының ұзындығы басқа модельдерге қарағанда қысқа. Үлкен модель 1/100 масштабта салынды және қанаттарының ұзындығы 2,5 метрді құрады. Осыған байланысты қанаттың қозғалысы азырақ иілгіш болды. Көздер басының ішіндегі шамдармен жарықтандырылды және көздері латекстен жасалды. Кішкентай модель Нью-Кирк қаласына қарай жылжыған Мотраның өте алыс кадрларына ғана қолданылды. Қанаттарды қағу үшін модельдер жоғарыдан ілінген моторизацияланған тіреуге бекітілген сымдарға ілінді. Сымдар қанаттың ұштарына емес, ортасына бекітілген, бұл қанаттардың шеттерінен еркін қағуға мүмкіндік берді.
The film's special effects were directed by Eiji Tsuburaya. The Peanuts filmed their scenes separately from the main cast. They filmed most of their scenes in front of a blue screen and oversized sets. Their scenes were later composited into the film. The Peanuts never interacted with the cast. Instead, dolls were used for the actors to interact with while a tape recorder with the Peanuts's lines was played back. New Kirk City was designed after Manhattan, Los Angeles, and San Francisco. Honda originally intended to film second unit photography in Los Angeles but due to the budget inflating because of the New Kirk City scenes, Honda had to use library footage of L. A. freeways and beach fronts instead. Honda also intended to show how the inhabitants of Infant Island survived a nuclear blast but budget cost forced him to use a bland cave instead. Honda wanted to create a type of mold for the island and asked the art department to create it but this idea was dropped due to budget costs. The Infant Island natives were portrayed by Japanese actors in dark makeup. The live action Dam footage was filmed in Kurobe Dam. During a production meeting, Tsuburaya told the staff he wanted four water tanks to create the raging waters that breaks the dam. Tsuburaya's Chief Assistant Art Director instead built 12 tanks, which held 4,320 gallons of water. The dam was built at a 1/50th scale and four meters high. The miniature mountains around the dam were built with concrete to withstand the pressure of the water, a decision that upset Tsuburaya due to being unable to move the set in order to set up cameras. The dam was also designed to realistically crumble under the weight of the water but due to this, only a small amount of water came out during the first try. Three attempts were made to force the water out and the dam had to be weakened for the effect to succeed. Since Tsuburaya was unable to move the cameras, all three takes were edited together. Several props of various scales were created for the caterpillar and adult Mothra, including one caterpillar prop used specifically for water scenes. A giant suit was produced for the caterpillar Mothra, which allowed larger sets and details to be included. The suit was the largest monster suit that Toho had ever produced. It was built at 1/25th scale, was seven meters long, and required five to six actors inside to move it. Haruo Nakajima and Katsumi Tezuka lead members of the special effects art staff inside the suit. A hand operated model of the caterpillar was also produced. The hand model had a more narrow, oval shape than the other models and had small legs at the bottom, a feature that other models lacked. The Tokyo Tower model was built by a metal works company. The tower model was built using blue prints by the Toho effects staff who photographed and researched the real tower. However, the blue prints only showed one side of the tower, which forced the metal works company to figure out the angles to build the other sides. The effects staff had initially requested the original blueprints of Tokyo Tower but were unable to obtain them. Toho closely guarded the custom tower model blueprints to keep competing studios from benefitting from Toho's work. Mothra's silk was created from a form of liquid styrofoam called "expanded Polystyrene". A small model and large model was built for the atomic ray cannon. Three different models were built for the adult Mothra, each with different functions. A mid sized model with more flexible wings was used for the hatching scene. The mid size model has a smaller thorax and the wingspan is shorter, compared to the other models. The large model was built in 1/100th scale with a wingspan of 2.5 meters. Due to this, the wing movement was less flexible. The eyes were lit by lightbulbs from inside the head and the eyes were constructed from clear latex. The smaller model was only used for extreme long shots of Mothra advancing on New Kirk City. To make the wings flap, the models were suspended on wires from an overhead motorized brace that would open and close. The wires were attached at the center of the wings rather than the tips, which allowed the wings to feely flap at the edges.
Қорытындысы
Тохо Мотраның Нью-Кирк қаласына жасаған шабуылының тым қымбатқа түсетінін анықтады және Хонда мен Секизаваға бюджетке сәйкес келетін финалды жазуға кеңес берді. Жаңа финалда Нельсон мен оның командасы Синдзиді жанартаудың жанында кепілге алады, ал Мотра қанат қағып, Нельсонды жанартаудың ішіне құлатады. Тохоның Columbia Pictures компаниясымен жасасқан шартында финал американдық стильдегі қалада болуы керек еді. Тохо Columbia Pictures компаниясына финалды өзгертуге рұқсат беруді сұрап хат жіберді, бірақ жауап күтудің орнына Хондаға түсірілімдерді жоспарланғандай жалғастыруды бұйырды. Жаңа финал Кагосима префектурасында, Кирисима тауының жанында түсірілген алғашқы сахна болды. Бірақ, сол кезде Columbia Pictures Тохоның өзгерту туралы өтінішін қабылдамады. Балама финалдың кадрлары ресми жарнама материалдарында пайда болды, бірақ түсірілген материалдар дамытылған жоқ. Балама финалды түсіріп жатқанда, жанартауға лақтырылған Нельсонның манекенін жергілікті тұрғындар кейіннен өз-өзіне қол жұмсаған адам деп ойлап тапты. Билік "майытты" тауып алды, бұл Хонда мен оның командасын "қатты сөккенге" себеп болды.
Toho had deemed Mothra's attack on New Kirk City too expensive and advised Honda and Sekizawa to write a more budget friendly climax. The new ending had Nelson and his crew take Shinji hostage near a volcano, which Nelson falls into after Mothra flaps her wings. Toho's contract with Columbia Pictures stipulated that the climax needed to take place in an American style city. Toho sent a letter to Columbia Pictures requesting approval to change the climax but rather than wait for a reply, Toho instructed Honda to proceed with principal photography as planned. The new ending was the first scene to be filmed in Kagoshima Prefecture near Mount Kirishima. However, around the same time, Columbia Pictures denied Toho's request for alterations. Surviving images of the alternate ending appeared in official publicity materials, however, the footage was never developed. While filming the alternate ending, the Nelson dummy used to be plunged into the volcano was later found by locals, who believed it to be a suicide. Authorities retrieved the "body", which led to Honda and his crew to be "roundly scolded".
Маркетинг
Columbia Pictures трейлері Mothra-ны көрсетпеді және негізінен Шобиджин мен олардың Mothra-мен құпия байланысына назар аударды. Фильмнің американдық баспасөз кітабында қолданылған синопсис түпнұсқа әңгімеге негізделген, ал түпкілікті фильмде Шобиджин "Айленалар" деп аталды. Columbia Pictures-тің баспасөз кітабы театр иелеріне фойеде полиция немесе қарулы күштерді және қару-жарақ көрмесін қоюды ұсынды, қаптамасымен: "Бұл қару Mothra-ны тоқтатай алмады!"; құрылыс алаңдарына "Mothra осында болды!" деген жазуы бар белгілерді орнатуды; негізгі бизнес ауданы мен мектептер маңынан қысқартылған ғарыш костюміндегі екі тартымды қызды "Mothra – әлемдегі ең тамаша махаббат оқиғасы!" деген жазуы бар плакаттармен жіберуді; Mothra-ның күшін көрсету үшін фойеде радиоактивті материалдарды Гейгер санауымен көрсетуді ұйымдастыруды.
Columbia Pictures' trailer did not reveal Mothra and mainly focused on the Shobijin and their mysterious link to Mothra. The synopsis used for the film's American press book was based on the original story rather than the final film, with the summary referring to the Shobijin as the "Ailenas". Columbia's press book advised theater owners to add police or armed services and a weapons display in the lobby with the caption "These weapons couldn't stop Mothra! "; To put signs on construction sites with the caption "Mothra was here! "; Send two attractive street valley girls in abbreviated space suits through the main business district and school vicinities with signs on their backs reading "Mothra, the world's most fantastic love story! "; Arrange a display of radioactive materials with a geiger counter in the lobby to emphasize Mothra's power.
Театрлық
Mothra Жапонияда 1961 жылдың 30 шілдесінде жарық көрді, оны Toho таратты. Фильм Kinema Junpo журналының жылдық кассалық тізімінде 10-шы орынға ие болды. 1962 жылдың 10 мамырында Columbia Pictures компаниясы Titra Studios студиясы жасаған ағылшын тіліндегі дубляжымен фильмді шығарды. Columbia Mothra-ны кейбір елдерде The Three Stooges in Orbit фильмімен бірге көрсетті. Америкалық нұсқасы 90 минуттық. Columbia компаниясы фильмнің Солтүстік Америкадағы құқықтарын өндіріс басталғанға дейін сатып алды. Фильм шыққаннан бері Жапонияда бірнеше рет қайта көрсетілді. Бұл Toho компаниясының 1974 жылдың 14 желтоқсанында таратқан 62 минуттық қысқартылған нұсқасын да қамтиды. Бұл нұсқаны Иширо Хонда өңдеді. Mothra 1982 жылдың 21 қарашасында Toho компаниясының 50 жылдығына арналған шара аясында Жапонияда қайтадан көрсетілді. Хироси Коидзуми фильмнің табысына "Арғымақ" (Peanuts) сериясының қатысуы себеп болғанын, себебі фильм түсірілімі кезінде егіздер өте танымал болды деп санайды.
Mothra was released in Japan on July 30, 1961, where it was distributed by Toho. The film was ranked 10th place in Kinema Junpo's annual box office tally. The film was released by Columbia Pictures with an English dub produced by Titra Studios on May 10, 1962. Columbia released Mothra on a double bill with The Three Stooges in Orbit in some markets. The American version runs at 90 minutes. Columbia acquired the North American rights to the film during pre production. The film has been re released theatrically in Japan since its release. This includes a shorter version of the film distributed by Toho with a 62 minute running time on December 14, 1974. This version was edited by Ishiro Honda. Mothra was re released theatrically in Japan on November 21, 1982, as part of Toho's 50th anniversary. Hiroshi Koizumi believes the success of the film was attributed to the Peanuts' involvement, due to the twins being popular at the time of the film's release.
Сыни жауап
Rotten Tomatoes шолу жинағышында фильмнің 15 шолу негізінде 80% мақұлдау көрсеткіші бар, орташа бағасы 5.8/10. «Нью-Йорк Таймс» газетіндегі киносыншы А. Х. Вайлер фильмге жалпы оң баға беріп, түсі мен арнайы эффектілерін ерекше атап өтті. "Түсі өте әдемі, кейде көзге бірден түсетін, шынайы көркемдік панорамалармен және декорациялық шешімдермен ерекшеленеді". Лос-Анджелес «Citizen News» газетінің Хэйзел Флинн: "Қанаттарын қағып ұшып бара жатқан алып құбыжықтың көрінісі – мен көрген ең әсерлі арнайы эффектілердің бірі" деді. «Boxoffice» журналы фильмді "өзінің түріндегі ең жақсы туындылардың бірі" деп сипаттады. «Variety» журналының бір рецензенті фильмді "абсурдты" және "жарамсыз орындалған" деп атады, сондай-ақ: "Пост-дубляж жасалған фильмнің драмалық құрылымы тым қиын, актерлік шеберлігі де нашар, сондықтан кассада үлкен табысқа жете алмайды" деді.
On review aggregator Rotten Tomatoes, the film has an approval rating of 80% based on 15 reviews, with an average rating of 5.8/10. Film critic A. H. Weiler in The New York Times gave the film a generally positive review, singling out the color and special effects for praise. "There's that color, as pretty as can be, that now and then smites the eye with some genuinely artistic panoramas and décor designs." Hazel Flynn of the Los Angeles Citizen News stated, "the sight of the huge flying monster flapping its wings is one of the most impressive special effects I've ever encountered." Boxoffice magazine called the film "one of the best of its kind." A reviewer for Variety called the film "ludicrous" and "haphazardly executed", stating, "the post dubbed film is too awkward in dramatic construction and crude in histrionic style to score appreciably at the box office."
Үй медиасы
2009 жылы «Мотраның» жапон және американдық нұсқалары Sony Pictures Home Entertainment компаниясының «Icons of Sci-Fi: Toho Collection» жинағы арқылы DVD форматында жарық көрді. 2019 жылы Mill Creek Entertainment Sony лицензиясымен жапондық және американдық нұсқаларды «сталь кітап» (steelbook) Blu-ray форматында шығарды.
In 2009, the Japanese and American versions of Mothra were released on DVD by Sony Pictures Home Entertainment through their Icons of Sci fi: Toho Collection set. In 2019, Mill Creek Entertainment released the Japanese and American versions on a steelbook Blu ray, under licence from Sony.
Мұра
1961 жылы Фрэнки Сакай және Мотраның реквизиті "Шапағат, Мистер Авамори" фильмінде эпизодтық рөлде пайда болды. Автор Стив Райфл "Мотраның әні" поп-мәдениетте кең таралған, "осы фильмін көрмеген көптеген адамдар да әнді естігендей" дейді. 1996 және 1998 жылдар аралығында Toho отбасылық аудиторияға арналған "Мотра" фильмдерінің трилогиясын жасады.
In 1961, Frankie Sakai and a Mothra prop made a cameo appearance in Cheers, Mr. Awamori. Author Steve Ryfle notes that The Song of Mothra has become a pop culture reference, stating, "even many people who've never seen this movie seem to have heard the song." Between 1996 and 1998, Toho produced a trilogy of Mothra films for a family friendly audience.