Кіріспе

Гоар (390 жылға дейін туған, 446-450 жылдар аралығында қайтыс болған) – 5 ғасырдағы Галлиядағы аландардың басшысы. Шамамен 405 немесе 406 жылы вандалдар мен Респендиал басқарып келген аландар Рейн өзенін кесіп өткен кезде, Гоардың аландары римдіктерге жылдам қосылып, кейіннен Галлияның ішкі саясатында маңызды рөл атқарды.

Римдіктерге қосылу

Гоар алғаш рет 'Гоар' деп Фригерид фрагментінде еске алынады,#tag:ref|"Біз бұрын айтқан Ренатус Профутурус Фригерид, готтардың Римді басып алуы және қиратуы туралы баяндамасында былай дейді: "Гоар римдіктерге өткен соң, аламан патшасы Респендиал өз халқының әскерін Рейннен бұрып, вандалдар франктармен соғыста жеңіліске ұшырап, патшасы Годегизилді және шамамен 20 000 әскерін жоғалтқандықтан, аламан әскері уақтылы көмекке келмегенде барлық вандалдар құрыла жаздаған еді". Бізге қызық, ол [=Фригерид] басқа ұлттардың патшаларын атағанда франк патшасын да атамайды". – Грей Грейдің (Франктар тарихы, II кітап, 9-тарау) Фригеридтен келтірген сөзі. Фригеридтің айтуынша, римдіктермен одақтас франктар вандалдарға бірнеше шайқаста ауыр шығын келтіріп, 20 000 вандал жауынгерін және олардың патшасы Годигизелді өлтірді, тайпаны жоюға айналды. Осы сәтте – Макдоуоллдың (2016) пікірінше, шамамен 406 жылдың жазында немесе күзінде – тағы бір аландар патшасы Респендиал вандалдарға көмекке келіп, франктерді жеңді. Бұл топтардың қайдан шыққандығы нақты айтылмаған, бірақ көптеген тарихшылар осы аландарды шамамен 380 жылы Грациан Панонияға қоныстандырған аландармен байланыстырады.

Жовинус патшалығын басып алу

Гоар 411 жылы тағы да пайда болады, ол Бургундия патшасы Гундахармен бірге галло-рим сенаторы Жовинді Майнц қаласында Рим императоры етіп қойды (Тебалық Олимпиодордың баяндамасы бойынша). Осы кезде Арльде тағы бір узурпатор, Константин III, болашақ император Констанций III-тің әскерлерімен қоршауда болды. Константиннің солтүстік Галлиядағы қолдаушылары Жовинусқа көшті, бұл Константиннің жеңілісіне ықпал етті. Содан кейін Жовинус Константинге "бургундтар, алеманндар, франктар, аландар және оның барлық әскерімен" (деген жорамал бойынша Гоар да олардың арасында болды) қауіптендірді. Алайда Жовинустың билікті басып алуы екі жылдан кейін, визиготтар өткен жылы Римді тонап алғаннан кейін Галлияға кірген кезде тоқтатылды. Визиготтардың патшасы Атаулф, бірқатар ойланғаннан кейін, Равеннадағы Гонорий үкіметінің жағына шығып, Валентияда Жовинусты жеңді. Осы жеңіліске аландар мен бургундтардың реакциясы туралы мәліметтер сақталмаған.

Базастың қоршауы

Жовиноны жеңгеннен кейін вестготтар Онориймен қайтадан қақтығысқа түсті; бұл қақтығыс 414 жылы База қаласын қоршаумен аяқталды. Сол кезде қоршауда болғандардың арасында болған Пеллалық Паулиннің сөзіне қарағанда, вестготтарды аландардың бір тобы қолдаған (олардың патшасын сипаттаған, бірақ есімін атамаған). Бұрын Алан патшасымен достық қарым-қатынас орнатқан Паулин оны готтармен байланысын үзіп, қаланы қорғап тұрған римдіктердің жағына өтуге көндірді. Алан басшысы оның сөзін тыңдап, әйелі мен ұлын кепіл ретінде римдіктерге тапсырды. Содан кейін вестготтар Базадан шығып, Испанияға шегінді, ал аландар римдіктердің одақтастары ретінде қоныстанды. Тарихшылар Паулиннің аты аталмаған Алан патшасын Гоармен немесе басқа бір, бұрын белгілі болмаған Алан басшысымен байланыстыруға бола ма, жоқ па, деген мәселеде келіспейді. Бірінші болжам Гоардың готтар Жовиноны жеңгеннен кейін Атаулфпен одақтасқанын көрсетеді; екінші гипотеза осы уақыттан бастап Галлияда Гоардан өзге, екінші, бөлек Алан тобы болғанын ұсынады.

Осеррдің епископы Герман

Лиондық Констанций өзінің "Германның өмірі" еңбегінде шамамен 446 жылы Герман мен Алан патшасы арасындағы қақтығысты сипаттайды. Бұл патшаға Этий Арморикадағы Багаудтардың көтерілісін басуды бұйырған еді, бірақ Герман оны Италиядағы императордан бұйрықтарды растағанша шабуылды тоқтатуға көндірді. Констанций осы патшаның атын "Еохар" деп атайды, бірақ көптеген тарихшылар мұны "Гохар" деп жазу қатесі деп санайды (өйткені Гоардың аты кейбір деректерде осы түрде кездеседі). Басқа тарихшылар бұл сәйкестендіруге қарсы шығады, себебі бұл Гоардың Алан тайпасының басшысы ретіндегі мансабы қырық жылдан астам уақытқа созылғандығын білдіретін болар еді. Сонымен қатар, 452 жылғы "Галлия шежіресі" Самбида атты тағы бір Алан басшысына 440 жылы Валентия маңындағы жерлер берілгенін хабарлайды, бұл Германның Аланмен болған қақтығысынан бірнеше жыл бұрын болған. Егер Галлияда Аланның бір ғана мемлекеті болған деп есептесек, бұл Гоар 440 жылға дейін Самбидамен ауыстырылған, ал Самбида кейін Эохармен ауыстырылған дегенді білдіреді. Егер екі мемлекет болған деп қарастырылса, Эохар Гоардың өзі болуы мүмкін, немесе Гоардың, немесе Самбиданың ізбасары болуы мүмкін. "Галлия шежіресі" екі жылдан кейін (442) Этийдің Аландарға жер беруін сипаттайды, онда сол жерді басып алған римдіктер бұл шешімге қарсылық білдіріп, күшпен шығарылып жіберілген. Бұл Алан тайпасының басшысы да, жердің орналасқан жері де "Галлия шежіресінде" көрсетілмейді, бірақ көптеген тарихшылар бұл оқиғаны Гоармен байланыстырады. Қалай болғанда да, Гоардың Алан тайпасы 451 жылы Аттиланың шапқыншылығын тойтаруға көмектескен Орлеан Аландарымен теңестіріледі, сол кезде оларға Сангибан басшылық еткен. Егер Эохармен сәйкестендіру қабылданса, Гоардың билігінің соңы 446 және 450 жылдар аралығында болған.