Кіріспе

Гилберт "Магу" Лужан (16 қазан 1940 – 24 шілде 2011) – американдық суретші, мүсінші, монументалист және педагог. Ол чиканолық "Лос Фур" ұжымының негізін қалаушы мүшесі болды, оған Карлос Альмараз, Бето де ла Роша, Франк Ромеро және өзі кірді. 1974 жылы Джудит Эрнандес "Лос Фур" тобының "бесінші мүшесі" және жалғыз әйел мүшесі атанды.

Ерте өмір және білім

Лухан Калифорния штатындағы Стоктон қаласына жақын орналасқан Француз лагерінде, Батыс Техас штатынан шыққан мексикалық және жергілікті ата-аналарының отбасында дүниеге келді. Алты ай өткен соң оның отбасы Шығыс Лос-Анджелеске көшіп, балалық шағы мен жасөспірімдік кезеңін сонда өткізді, тек 1944 немесе 1945 жылдары Гвадалахарада қысқа уақыт болды. Жасөспірім шағында Лужан Лос-Анджелестегі афроамерикандық музыка өнеріне қатты әсер етті, мысалы, Джонни Эйс пен Мэри Уэллстің әндерін тыңдады. Ол Эль-Монте орта мектебін бітірді, түлектердің 1958 жылғы тобына кірді. АҚШ Әуе күштерінде қызметтен кейін, Лухан 1962 жылы Англияда үш жылдық қызметтен соң үйге оралды және колледжге түсті, бірінші кезекте Шығыс Лос-Анджелес колледжіне, содан кейін Лонг-Бичтегі Калифорния мемлекеттік университетіне оқыды, онда 1969 жылы керамикалық мүсіндер мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін, ал 1973 жылы Ирвиндегі Калифорния университетінде мүсіндер бойынша магистр дәрежесін алды.

Өмірбаян

1973 жылы мектепті бітірген кезде Шығыс Лос-Анджелес әлеуметтік-саяси және мәдени қозғалыстың ортасына айналды, себебі Чикано қозғалысы АҚШ-тың оңтүстік-батысындағы қауымдастықтарда күшті әрі қызықты әлеуметтік күшке айналды. Осы кезеңде Лухан Чикано өнерін көркемдік өрнектің лайықты түрі ретінде орнықтыру үшін көрмелер мен суретшілердің конференцияларын ұйымдастыра бастады. Алғашқысы Хесс Крамер лагерінде өтті, Лухан айтуынша, ол «мексикалық американдықтардың Шығыс Лос-Анджелестегі білім берудегі теңсіздік туралы әңгімелесуіне мүмкіндік берген еврей лагері» болды. 1976 жылдан 1980 жылға дейін Лухан Фресно қалалық колледжінің «Ла Раса зерттеулері» кафедрасында оқытып, 1980 жылы кафедра меңгерушісі болды. Содан бері Лухан өзінің көркемдік туындыларын дамытуға толық уақытын арнады. 1999-2007 жылдары Магу өзінің өнер студиясын Калифорния штатының Помона қаласының орталығындағы Помона өнер колониясында орналастырды, бұл қала мен айналасындағы қауымдастықтардың өнерге деген құрметін арттыруға көмектесті. 2005 жылы ол жеті беделді Клермонт колледжінің бірі – Помона колледжінде өнер профессоры қызметін атқарды. 1990 жылы Магу Лос-Анджелестегі метроның Қызыл желісіндегі «Голливуд және Вайн» станциясының (Hollywood/Vine (LACMTA station)) дизайнына жауапты басшы болып тағайындалды. 1999 жылы Магу қабырғалық плиткалар мен төмендетілген автомобильдер түріндегі платформадағы мүсіндік орындықтарды жасады. Ол «Hollywood & Vine» метро станциясының ресми әні ретінде «Hooray for Hollywood» әнін таңдады. Дизайнның негізгі идеясы – «жарық» болды, Лухан оны Голливудтағы маңызды мотив деп есептеді, ол кинопроекторлар арқылы өтетін жарықтан бастап, Оңтүстік Калифорнияның күнге толы көшелеріне дейін, сондай-ақ «жұлдыздардың» пайда болуына дейін жалғасты. Плазадан (қазіргі уақытта тізбектес мейрамханалар мен бизнес орталықтарымен бірге биік ғимарат салу үшін бұзылып жатыр) пойыз платформасына дейін созылатын «Сары кірпіш жол» 1939 жылғы классикалық «Оз әйелі» фильмінен алынған маңызды мотив, бұл фильм Луханның туындыларына шабыт берген. Магудың өнері 1980 және 1990 жылдары кеңінен танылды, себебі ол жарқын түстерді, жануарлардың антропоморфты бейнелерін, пропорциясы бұрмаланған лоурайдерлердің суреттерін, жергілікті және қалалық мотивтердің үйлесімін, граффитиді, «Өлім күні» мерекесіне арналған құрбандық алтарьларын және поп-мәдениеттен алынған түрлі элементтерді пайдаланды. Магу былай деді: «Менің өнерлік мақсатым жылдар бойы Чиканарте жасау үшін мезоамерикалық мұраны, сондай-ақ қазіргі танымал өнер мен мәдени халықтық көздерді мазмұндық негіз ретінде пайдалану болды».