Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Чердынь (Чердынь) – Ресейдің Пермь крайындағы қала және Чердынский ауданының әкімшілік орталығы. Қолва өзенінде орналасқан. Халық саны:
Town in Perm Krai, Russia
Cherdyn (Че́рдынь; ) is a town and the administrative center of Cherdynsky District in Perm Krai, Russia, located on the Kolva River. Population:
Тарих
Жергілікті билік Чердынды туристерге ежелгі Ұлы Пермь княздығының астанасы ретінде жарнамалайды. Бұл ақпарат 1835 жылы швед тарихшысы А. М. Стриннхолм жасаған зерттеуге, сондай-ақ 1815 жылы орыс тарихшысы Николай Карамзин жүргізген зерттеуге негізделген. Стриннхолм Скандинавия викингтерінің Бьярмияға (яғни Ұлы Пермьге) жасаған соңғы жорығы 1222 жылы болғанын мәлімдеді. Норвегияның Хакон IV-нің төрт жақсы жабдықталған кемесі Бьярмия қалаларын толығымен өртеп жіберді. Осыдан кейін Ұлы Пермь мен Батыс Еуропа арасындағы тері саудасы тек Солтүстік Ресейге билік еткен Новгород Республикасы арқылы ғана мүмкін болды. Ресей княздықтарын Мәскеудің ұлы княздары біріктіргеннен кейін, орыс аттары бар Пермь княздары Новгородқа бағынып қатар, олардың вассалдарына айналды. Ұлы Пермь-Чердын Мәскеуге көп мөлшерде күміс салық түрінде төленді, ал Мәскеу одан Алтын Ордаға төлейтін. Мәскеу мен Новгород арасындағы шиеленіс 1471 жылғы соғысқа әкелді, одан кейін жеңілген Новгород Республикасы Мәскеудің Ұлы княздығына қосылды. Келесі жылы (1472) Чердын, Покча және Ұлы Пермьдің басқа да барлық қалалары жауылдың олжасына айналды. Мәскеуліктердің басты бекінісі Чердынның солтүстігінде орналасқан Покчада салынды. Ол 16 ғасырдың басында жергілікті тайпалар тарапынан өртелді. Чердын, Пермьдің қалған бөлігі сияқты, 1505 жылға дейін жергілікті Ұлы Пермь княздарының әулетімен басқарылды. Одан кейін Ұлы князь Мәскеуден губернатор жіберіп, Чердынды өз резиденциясы етіп таңдады. 1535 жылы Чердынға қала мәртебесі берілді. Бұл Сибірге қарайтын ерте замандағы өзен жолының бастапқы нүктесі болды. Бабинов жолының – көбірек таралған құрлық жолының – салынуынан кейін қала өзінің маңыздылығын тез жоғалтты.
Local authorities advertise Cherdyn to tourists as the capital of the ancient Principality of Great Perm. This information is based on an 1835 study by the Swedish historian A. M. Strinnholm as well as the 1815 study by the Russian historian Nikolay Karamzin. Strinnholm mentioned that the last trip of Scandinavian Vikings to Bjarmia (aka the Great Perm) happened in 1222. Four well equipped ships of Haakon IV of Norway burned Bjarmian towns to the ground. After that, the fur trade between the Great Perm and Western Europe was possible only via the Novgorod Republic, which became the suzerain of all Northern Russia. After the centralization of Russian principalities by the Grand Dukes of Moscow, the princes of Perm, who already had Russian names, became their vassals as well as answering to Novgorod. Great Perm–Cherdyn supplied a great deal of silver paid as tribute of Moscow, which in turn paid the Golden Horde. Tension between Moscow and Novgorod led to a war of 1471, after which the defeated Novgorod Republic was annexed by the Grand Duchy of Moscow. The next year (1472) Cherdyn, Pokcha, and all other towns of Great Perm also became the prizes of conquest. The main fort of the Muscovites was built in Pokcha, located to the north of Cherdyn. It was burned by indigenous tribes in the beginning of the 16th century. Cherdyn, as well as all of Perm, was still governed by the dynasty of local Great Perm princes until 1505. After that, the Grand Duke sent a governor from Moscow, and he chose Cherdyn as his residence. In 1535, Cherdyn was granted town rights. It was the starting point of an early river route to Siberia. Following the establishment of the Babinov Road—a more traveled overland route—the town quickly lost its significance.
Әкімшілік және муниципалдық мәртебе
Әкімшілік-әкімшілік бөліністер шеңберінде Чердын Чердын ауданының әкімшілік орталығы болып табылады және оған тікелей бағынады. Муниципалдық бөлініс ретінде Чердын қаласы Чердын муниципалды ауданының құрамында Чердынское қалалық кеңістігі ретінде қарастырылады.
Within the framework of administrative divisions, Cherdyn serves as the administrative center of Cherdynsky District, to which it is directly subordinated. As a municipal division, the town of Cherdyn is incorporated within Cherdynsky Municipal District as Cherdynskoye Urban Settlement.
Климат
Чердиннің субарктикалық климаты (Кёппен климаттық жіктелімі Dfc), суық қыстары мен жылы жаздары бар. Жауын-шашын мөлшері орташа, бірақ жаз және күз айларында жылдың қалған уақытына қарағанда көбірек болады.
Cherdyn has a subarctic climate (Köppen climate classification Dfc), with very cold winters and warm summers. Precipitation is moderate and is somewhat higher in summer and fall than at other times of the year.